Sygnatura
III OSK 4166/21
III OSK 4166/21 - Wyrok NSA z 2023-01-20
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 20 stycznia 2023
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Dnia 20 stycznia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 44/20 w sprawie ze skargi K. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 14 października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 września 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 44/20, oddalił skargę K. R. (dalej: skarżący) na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 14 października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł skarżący, zaskarżając go w całości zarzucił Sądowi I instancji naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 78, 80 k.p.a., poprzez przyjęcie ustalonego w sprawie przez organ stanu faktycznego, który został ustalony w sposób wadliwy niezgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz brak podjęcia przez Sąd wszelkich kroków w celu wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji prowadziło do przedstawienia sprawy niezgodnie ze stanem faktycznym; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit c) P.p.s.a. w zw. z art. 151 P.p.s.a., poprzez oddalenie przez Sąd I Instancji skargi, pomimo naruszenia przez organ przepisów postępowania, w szczególności przepisów dotyczących postępowania dowodowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1) art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że stan faktyczny w sprawie pozwala uznać, że zachowanie skarżącego naruszało ważny interes służby i przez to istniały przesłanki do zwolnienia go ze służby, w sytuacji, gdy WSA w Warszawie nie dostrzegł, że organ nie rozważył wszelkich okoliczności faktycznych i od początku w sposób wybiórczy gromadził materiał dowodowy przy czym naruszył zasadę prawdy obiektywnej i zasadę równej mocy środków dowodowych, co spowodowało, że stan faktyczny w sprawie nie został ustalony w sposób prawidłowy. W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Ponadto pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że organ w niniejszej sprawie zaniechał prowadzenia postępowania dowodowego po uzyskaniu wyniku badania poziomu alkoholu we krwi skarżącego. Organy mimo złożenia przez skarżącego szeregu wniosków dowodowych na potwierdzenie faktu, że alkohol w jego organizmie znalazł się po przypadkowym spożyciu napoju gazowanego o zawartości alkoholu w czasie oczekiwania na przyjazd patrolu Policji na miejsce wystąpienia kolizji drogowej, nie przeprowadziły w tym kierunku jakichkolwiek dowodów. Brak przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego, które podważają ustalony przez organy stan faktyczny postrzegać należy w kategorii uchybienia. Organ podczas toczącego się postępowania naruszył zasadę prawdy obiektywnej oraz zasadę równej mocy środków dowodowych. Rzetelne przeprowadzenie przez organ postępowania administracyjnego w tym w szczególności rzeczowe zebranie materiału dowodowego doprowadziłoby do ustalenia stanu faktycznego, który w sposób diametralny różniłby się od tego ustalonego w sprawie i w konsekwencji brak byłoby podstaw do wydalenia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Mimo istniejących wątpliwości, co do stanu faktycznego w sprawie, Sąd I Instancji nie dokonał kontroli przeprowadzonego przez organy postępowania dowodowego uznając niezasadnie, że wnioskowane przez skarżącego dowody nie miały znaczenia. Rozkaz personalny w przedmiotowej sprawie został wydany w oparciu o uznanie administracyjne, wobec tego organ zobowiązany był do rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych w tym w szczególności powinien rozważyć okoliczności wskazujące na inny przebieg wydarzeń, które zgłaszał skarżący. Organ pochopnie i przedwcześnie uznał, że zachowanie skarżącego narusza ważny interes służby i istnieją przesłanki do zwolnienia go ze służby. Organ, jak to zostało wskazane powyżej, dokonał ustalenia stanu faktycznego w oparciu o wybiórczo zebrany materiał dowodowy. Brak przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego takich jak: przesłuchanie poszkodowanej w kolizji, przeprowadzenie dowodu z zapisu kamer monitoringu, czy przesłuchanie żony skarżącego w charakterze świadka na okoliczność przypadkowego spożycia przez niego napoju gazowanego o zawartości alkoholu w czasie oczekiwania na przyjazd patrolu, sprawia że postępowanie dowodowe nie zostało przeprowadzone w sposób należyty. W piśmie z dnia 9 stycznia 2023 r. pełnomocnik skarżącego, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 193 P.p.s.a. wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wyroku Sądu Okręgowego w Przemyślu II Wydział Karny z dnia 26 kwietnia 2022 r., sygn. akt II Ka 73/22, na okoliczność braku pozostawania przez skarżącego w stanie po spożyciu alkoholu w momencie popełnienia wykroczenia drogowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym, pomimo wniosku o rozpoznanie jej na rozprawie. Nastąpiło to na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r., poz. 1842 - dalej jako ustawa COVID) oraz zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej NSA. Sąd kasacyjny w obecnym składzie podzielił bowiem stanowisko przedstawione w uzasadnieniu uchwał składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19 i II OPS 1/20, zgodnie z którym powyższy przepis należy traktować jako "szczególny" w rozumieniu art. 10 i art. 90 § 1 P.p.s.a. Prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami ustawy COVID-19 jest ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, a w obecnym stanie istnieją takie okoliczności, które w stanie pandemii oraz w okresie jednego roku po jego zakończeniu nakazują uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy w praktyce działania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, co oznacza, że standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym było więc dopuszczalne. Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 P.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 P.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a., to jednak istota podniesionych w niej zarzutów sprowadza się do zakwestionowania stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uznał, że organy Policji po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym (m.in. zgodnie z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a.) zasadnie stwierdziły zaistnienie przesłanki "ważnego interesu służby" uzasadniającej zwolnienie skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem z policjantem można rozwiązać stosunek służbowy, gdy wymaga tego ważny interes służby. Użycie w powołanym przepisie zwrotu "można zwolnić ze służby" oznacza, że rozwiązanie stosunku służbowego na tej podstawie ma charakter fakultatywny, a decyzje w tym zakresie podejmowane są w ramach uznania administracyjnego przyznanego właściwym organom Policji. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres. Sprowadza się ona do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, to jest czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Kontrola sądowoadministracyjna nie obejmuje natomiast oceny, w jaki sposób organy administracji, realizując określoną politykę stosowania prawa, wypełniają treść pozasystemowych kryteriów słusznościowych czy celowościowych (por. m. in. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11). W konsekwencji w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia funkcjonariusza ze służby sądy administracyjne badają, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać o tym, czy dana osoba powinna nadal pozostać policjantem, czy też słuszne było wykluczenie jej z grona funkcjonariuszy formacji. Rozwiązanie stosunku służbowego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wymaga wykazania, że zastosowanie instytucji przewidzianej w tym przepisie było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby". Omawiana ustawa nie definiuje pojęcia "ważny interes służby". Nie może jednak ulegać wątpliwości, że przy odczytywaniu treści powyższego pojęcia należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. W rachubę może zatem wchodzić realnie istniejąca przyczyna albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z interesem Policji, a zatem że funkcjonariusz ten dla dobra macierzystej formacji, z przyczyn pozamerytorycznych, nie powinien kontynuować służby w omawianej formacji. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji, Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych zadań tej formacji, w myśl ust. 2 art. 1 ustawy, należy w szczególności ochrona mienia oraz życia i zdrowia ludzi, a także zapobieganie łamaniu prawa, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie sprawców czynów zabronionych. Realizacja tak ważnych zadań niewątpliwie wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz zdolne fizycznie i psychicznie do służby w formacjach mundurowych. Ponadto służbę w Policji mogą pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z tego sprawę. Składa on bowiem ślubowanie, w którym zobowiązuje się między innymi do godnego zachowania w służbie i poza nią oraz należytej dbałości o dobro formacji, do której przystępuje. Musi mieć więc świadomość tego, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z przywilejami ale i z pewnymi ograniczeniami nieznanymi innym grupom zawodowym. Policjantom, podobnie jak funkcjonariuszom innych służb mundurowych przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego. Taka ochrona funkcjonariuszy służb mundurowych nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie funkcjonariuszy reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednakże dostrzega bezwzględną potrzebę ochrony również interesów każdej ze zmilitaryzowanych formacji, wyposażając organy właściwych służb w instrumenty prawne niezbędne do prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej, a także do podejmowania działań umożliwiających sprawne funkcjonowanie wszystkich komórek organizacyjnych oraz do budowania autorytetu państwa i zaufania obywateli do jego organów. Zdaniem NSA, w rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż przesłanka zwolnienia skarżącego ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby została przez organy wystarczająco wykazana. Nie może budzić wątpliwości, że fakt prowadzenia pojazdu przez skarżącego znajdującego się po użyciu alkoholu i uczestniczenia w zdarzeniu drogowym, pozostaje w sprzeczności z celami i zadaniami Policji, godzi w jej wizerunek, przez co narusza interes tej formacji. Skarżący we wniesionej skardze kasacyjnej zakwestionował ustalenia przyjęte za podstawę zaskarżonego wyroku, co do tego, że prowadził samochód po spożyciu alkoholu. Jednak w świetle materiałów zgromadzonych w aktach administracyjnych sprawy twierdzenia skarżącego, nie znalazły potwierdzenia. Przyjęta przez skarżącego linia obrony nie mogła przynieść skutku, a to wobec następujących dowodów: wyników badań potwierdzających obecność alkoholu zarówno w wydychanym powietrzu jak i krwi skarżącego; oświadczenia skarżącego, że do godz. 20 w dniu poprzedzającym zdarzenie spożywał alkohol w ilości 400 ml wódki; opinii biegłego lekarza z dnia 25 kwietnia 2019 r. sporządzonej dla Prokuratury Rejonowej w Przemyślu, z której wynika, że w trakcie zdarzenia skarżący był w stanie wskazującym na użycie alkoholu etylowego; wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Przemyślu II Wydział Karny z dnia 14 czerwca 2019 r., sygn. akt II W 893/19, którym skarżący został uznany winnym popełnienia wykroczenia z art. 86 § 2 k.w. w zb. z art. 87 § 1 k.w. i wymierzono mu karę grzywny w wysokości 800 zł oraz orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy. Podjęta przez skarżącego próba zdyskredytowania ustaleń poczynionych przez organy poprzez forsowanie tezy, że w chwili zdarzenia nie znajdował się w stanie po użyciu alkoholu, a alkohol spożył dopiero po zdarzeniu, przed dokonaniem badań na obecność alkoholu w wydychanym powietrzu i krwi, nie może być skuteczna. Przeczą temu elementarne zasady logiki. Skarżący będąc policjantem doskonale zdawał sobie sprawę z tego, że zostanie poddany badaniu na zawartość alkoholu. Jest więc zupełnie niezrozumiałe, jak osoba trzeźwa, posiadająca ponadprzeciętne rozeznanie w procedurze ustalania okoliczności relewantnych dla rozstrzygnięcia o odpowiedzialności za spowodowanie kolizji drogowej, świadoma, że zostanie w najbliższej przyszłości poddana badaniu na zawartość alkoholu we krwi, spożywa alkohol. Nie bez znaczenia dla oceny twierdzeń skarżącego są złożone przez niego wyjaśnienia. I tak badany na stan trzeźwości w dniu 8 lutego 2019 r. podał, że wieczorem poprzedniego dnia spożywał alkohol w ilości 400 ml wódki, natomiast nie wskazywał, że alkohol spożył dopiero po zdarzeniu. Taką okoliczność powołał dopiero we wniosku dowodowym z dnia 11 lutego 2019 r. W tej sytuacji, zdaniem NSA, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że przytoczone dowody pozwalały na uznanie, że skarżący jako policjant utracił przymiot konieczny do pozostania w szeregach Policji, a w związku z tym zwolnienie go ze służby, z uwagi na jej ważny interes, było uzasadnione. Przedstawione zdarzenie niewątpliwie miało niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji oraz nie sprzyjało budowaniu autorytetu tej formacji i pełniących w niej służbę policjantów. W myśl zasad etyki zawodowej policjant powinien kierować się zasadami współżycia społecznego i postępować tak, aby jego działania prowadziły do pogłębiania społecznego zaufania do Policji oraz powinien dbać o społeczny wizerunek Policji, jako formacji i podejmować działania służące budowaniu zaufania do niej. Funkcjonariusz traci przymiot "nieposzlakowanej opinii" znajdując się w kręgu podejrzeń bądź insynuacji. Zatem nieposzlakowana opinia to także ogólna ocena danej osoby w sferze etycznej. Przypisywany skarżącemu czyn jest naganny z punktu widzenia moralności szczególnie ważnej ze względu na rodzaj pełnionej służby oraz podważa jego wiarygodność niezbędną do dalszego wykonywania zawodu policjanta oraz godzi w dobre imię formacji, której był funkcjonariuszem. Zamierzonego skutku nie mogły także odnieść zarzuty sformułowane w skardze kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09; wyroki NSA z: 18 września 2014 r., II GSK 1096/13; 27 listopada 2014 r., II GSK 584/13, 12 lutego 2015 r., II OSK 200/15; 3 marca 2015 r., II GSK 56/14; 11 marca 2015 r., II GSK 810/14, 27 sierpnia 22021 r., II GSK 1417/18). Oznacza to, że sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Przy czym prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak szczegółowego odniesienia się przez wojewódzki sąd administracyjny do wszystkich zarzutów zawartych w skardze i skoncentrowanie się tylko na istotnych kwestiach, nie jest wadliwe, o ile te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, a wątki pominięte mają jedynie charakter uboczny i nie rzutują na wynik sprawy (por. wyroki NSA z: 24 czerwca 2004 r., FSK 2633/04, 12 czerwca 2014 r., I OSK 2721/13). Przez stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zdanie pierwsze P.p.s.a., należy rozumieć nie tylko zwięzłe przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji, ale także, jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie w stanie sprawy przyjętego stanu faktycznego i jego rozpatrzenie w kontekście całego materiału dowodowego sprawy. Wszystkie w/wym. elementy znajdują się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a uzasadnienie części prawnej wyroku, jest wystarczające dla uzyskania informacji o przesłankach rozstrzygnięcia. Sąd I instancji wyjaśnił podstawy faktyczne i prawne rozstrzygnięcia i dlaczego przyjął że zostały spełnione przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Stanowiska Sądu nie sposób uznać za nieuzasadnione. To, że skarżący nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu co do oceny przyjętego przez organy administracji stanu faktycznego i z argumentacją Sądu, nie świadczy o naruszeniu wymogów co do uzasadnienia wyroku wskazanych w art. 141 § 4 P.p.s.a. W sprawie niniejszej Sąd I instancji odniósł się do zarzutów skargi, które koncentrowały się na niepełnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy. Wskazał, że zarzuty skargi są nieuzasadnione, albowiem organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy istotny dla podjęcia rozstrzygnięcia i z taką oceną Naczelny Sąd Administracyjny się zgadza. Zaznaczyć przy tym trzeba, że wynikający z przepisów procedury administracyjnej obowiązek organu administracji publicznej sprowadza się do zgromadzenia dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy i poczynienia w oparciu o nie niezbędnych ustaleń faktycznych. O tym, jakie ustalenia faktyczne są konieczne dla załatwienia sprawy, decydują prawidłowo wyłożone przepisy prawa materialnego, nie zaś subiektywne przekonanie strony. Uwzględniając zastosowaną w sprawie podstawę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji - z uwagi na ważny interes służby, organ obowiązany był zgromadzić taki materiał dowodowy, który pozwalałby na ocenę zaistnienia tej przesłanki, jak i pozwalałby na wyważenie interesu społecznego i słusznego interesu skarżącego, co pozostaje w związku z uznaniowym charakterem decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, taki materiał został w sprawie zgromadzony, a jego ocena była swobodna lecz nie dowolna. Zupełnie niezasadny okazał się zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, pomimo naruszenia przez organ przepisów dotyczących postępowania dowodowego. Wskazane przepisy mają charakter wynikowy i nie mogły stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. W orzecznictwie NSA prezentowany jest jednolity pogląd, że przepisy art. 145 § 1 pkt 1 i art. 151 P.p.s.a. są tzw. przepisami wynikowymi, regulują sposób rozstrzygnięcia i bez stwierdzenia naruszenia innych przepisów, w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania, zarzuty te nie są trafne (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2383/14, LEX nr 1666121, wyrok NSA z dnia 4 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 78/14, LEX nr 1677528, wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II FSK 1442/13, LEX nr 1783566, wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II FSK 1443/13, LEX nr 1774171). Art. 151 P.p.s.a. stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Należy zatem zauważyć, że art. 151 P.p.s.a., który reguluje sposób rozstrzygnięcia sprawy, nie mógł stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, gdyż błąd w postaci uwzględnienia lub oddalenia skargi przez Sąd I instancji, jest następstwem uchybienia innym przepisom procedury sądowoadministracyjnej, stosowanym w fazie wcześniejszej niż etap orzekania tj. w fazie kontroli zaskarżonego aktu. Podstawą skargi kasacyjnej wymienioną w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. mogą być jedynie przepisy regulujące proces dochodzenia do rozstrzygnięcia, a nie przepis określający samo rozstrzygnięcie (por. H. Knysiak – Molczyk Skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Warszawa 2009, s. 240 i powołane tam orzecznictwo). Należy dodać, że do naruszenia art. 151 P.p.s.a. mogłoby dojść jedynie wyjątkowo, gdyby sąd nadał orzeczeniu inną formułę niż przewidziana w powołanym przepisie. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca. Odnosząc się zaś do wniosku zawartego w piśmie procesowym z dnia 9 stycznia 2023 r. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wyroku Sądu Okręgowego w Przemyślu o sygn. akt II Ka 73/22 (załącznik do pisma procesowego) - na okoliczność braku pozostawania przez skarżącego w stanie po spożyciu alkoholu w momencie popełnienia wykroczenia drogowego, wskazać należy, że kwestię uzupełniającego postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym reguluje art. 106 § 3 P.p.s.a., który pozwala na przeprowadzenie uzupełniającego dowodu tylko z dokumentu i to w sytuacji, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem postępowania sądowoadministracyjnego jest kontrola zgodności z prawem działalności administracji publicznej, zgodnie z art. 1 i art. 3 § 1 P.p.s.a., a nie prowadzenie pełnego postępowania dowodowego, jak to ma miejsce przed sądem powszechnym. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek dowodowy skarżącego o dopuszczenie dowodu ze wskazanego w piśmie procesowym wyroku. Zgodnie z przepisem art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Wprawdzie w postępowaniu kasacyjnym, jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, na podstawie art. 193 P.p.s.a., stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, jednak nie znaczy to, że do tego postępowania stosuje się art. 106 § 3 P.p.s.a. Ponadto co do zasady rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego jest kontrola ustaleń Sądu Wojewódzkiego, a nie zastępowanie tego Sądu. Ogólnie zauważyć należy, że uwzględnienie nowych dowodów przedłożonych na etapie postępowania kasacyjnego implikowałoby nowe ustalenia faktyczne, które mogłyby mieć wpływ na wynik oceny dokonanej przez WSA. Naczelny Sąd Administracyjny mógłby w takiej sytuacji przypisać naruszenie prawa WSA z przyczyn temu sądowi nieznanych. Podczas procedowania kasacyjnego zakres badania legalności zaskarżonego wyroku, poza braną z urzędu pod rozwagę nieważnością postępowania, wyznacza, wynikająca z art. 183 § 1 P.p.s.a., zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej. Przywołany przepis wyłącza zatem zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym art. 106 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a. Odmienne zapatrywanie byłoby ewidentnie sprzeczne z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Ubocznie należy zauważyć, że w/wym. wyrok Sądu Okręgowego w Przemyślu nie miał żadnego znaczenia na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Wyrokiem tym umorzono postępowanie wobec skarżącego o wykroczenie z powołaniem się na art. 5 § 1 pkt 4 k.p.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w., a zatem z uwagi na przedawnienie karalności wykroczenia popełnionego przez skarżącego. W postępowaniu tym Sąd Okręgowy w Przemyślu nie czynił ustaleń faktycznych, czy skarżący w momencie popełnienia wykroczenia znajdował się w stanie po spożyciu alkoholu. Mając na uwadze podane argumenty, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji o oddaleniu skargi kasacyjnej. Podstawą do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym był przepis art. 15zzs4 ust. 3 u COVID-19. Uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego zostało sporządzone z uwzględnieniem przepisu art. 193 in fine P.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 11 lutego 2021
- Symbol z opisem
- 6192 Funkcjonariusze Policji
- Hasła tematyczne
- Policja
- Skarżony organ
- Komendant Policji
- Sędziowie
- Kazimierz Bandarzewski Małgorzata Pocztarek /przewodniczący sprawozdawca/ Olga Żurawska - Matusiak
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
art. 41 ust. 2 pkt 5 · Dz.U. 2017 poz. 2067
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny