III OSK 2775/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) sędzia del. WSA Maciej Kobak Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Klimatu i Środowiska od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lipca 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 989/22 w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 26 marca 2022 r. nr DOP-WK.6000.50.2022.KW w przedmiocie odmowy wydania w trybie retrospektywnym zezwolenia na przewóz papugi gatunku m. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Wyrokiem z 19 lipca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt IV SA/Wa 989/22 po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2022 r. sprawy ze skargi A.S. (dalej: skarżąca) na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska (dalej: Minister) z 26 marca 2022 r. nr DOP-WK.6000.50.2022.KW w przedmiocie odmowy wydania w trybie retrospektywnym zezwolenia na przewóz papugi gatunku mnicha, w pkt 1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra z 31 grudnia 2021 r. nr DOP-WK.6000.425.2021.WP; a w pkt 2. zasądził od Ministra na rzecz skarżącej kwotę 697 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną do sądu decyzją z 26 marca 2022 r. nr DOP-WK.6000.50.2022.KW Minister utrzymał w mocy decyzję własną z 31 grudnia 2021 r. znak: DOP-WK.6000.425.2021.WP, odmawiającą wydania, w trybie retrospektywnym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) nr 865/2006, zezwolenia na przywóz mnichy (Myiopsitta monachus) - gatunku papugi objętego II załącznikiem konwencji o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem (CITES) i Aneksem B rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi (Dz.U. UE L 1997 61.1 ze zm.). Nie zgadzając się z ww. rozstrzygnięciem skarżąca wystąpiła do Sądu I instancji ze skargą wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji z dnia 31 grudnia 2021 r. oraz orzeczenie zwrotu kosztów postępowania, w tym również kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Minister w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Sąd I instancji uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra z 31 grudnia 2021 r. wskazał, że nie budzi wątpliwości fakt, że organ dokonał właściwych ustaleń stanu faktycznego, że wwiezienie ww. zwierzęcia wymagało zezwolenia, sam przewóz do Polski miał miejsce w dniach 15-17 sierpnia 2021 r., wniosek o import skarżąca złożyła w dniu 14 września 2021 r., wstępnie kontaktując się z organem co do dalszych działań w dniu 9 września 2021 r., a zatem po upływie około miesiąca od dnia wwozu papugi do Polski, czyli niezgodnie z powołanym przepisem art. 15 ust. 1 rozporządzenia Komisji nr 869/2006. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że zarówno sam wniosek jak i dołączone doń dokumenty, zawierają istotne informacje i wskazania, które pozwalały organowi na uznanie, że skarżąca przekraczając granicę RP nie miała wiedzy o konieczności, wręcz niezbędności posiadania dokumentu CITES wywożąc papugę z I. Wyjaśniała bardzo dokładnie okoliczności jej wyjazdu w środku pierwszej fali pandemii COVID-19, przy braku możliwości uzyskania jakichkolwiek wiążących informacji, jednocześnie w sytuacji bezproblemowego przekroczenia przejścia granicznego - lotniczego zarówno w I. jak i na B. Sąd I instancji wskazał, że papuga była przewożona w klatce, poddana wnikliwej kontroli przez pracowników przejścia granicznego i celnych co do towarzyszących jej dokumentów i zakupionego oddzielnego dla niej biletu. To wszystko zdaniem Sądu I instancji wskazuje, że skarżąca finalnie wwożąc papugę do Polski, nie będąc świadoma jej przewożenia w sposób niezgodny z ww. regulacją prawną, popełniła autentyczną pomyłkę w postaci braku zezwolenia na przewóz, ponieważ nie miała świadomości, że dla tego rodzaju papugi, po wywiezieniu już jej z I. bez żadnych zastrzeżeń, nadal wymagane jest takie zezwolenie. Zdaniem Sądu I instancji, każdą sprawę należy rozpatrywać indywidualnie, poddając wnikliwej analizie konkretny stan faktyczny. Zatem mając na uwadze okoliczności sprawy oczywistym jest, że pomimo stosownych przepisów w powołanej wyżej regulacji unijnej, stan epidemii COVID-19 w 2020 r., który miał także ogromny zasięg w I., w sposób istotny przyczynił się do braku uzyskania stosowanej informacji, a finalnie uzyskania przez skarżącą wymaganego zaświadczenia CITES. Są to okoliczności ekstremalne, które winny były przez organ zostać uwzględnione. Według Sądu I instancji, trzeba też mieć na uwadze celowość przepisów ww. rozporządzenia Rady nr 338/97, których stosowanie służyć ma ochronie gatunków dzikiej fauny i flory i zapobiegać nielegalnemu handlu nimi. Uniemożliwienie przebywania papugi w naturalnym dla niej miejscu, jakim jest niewątpliwie rodzina skarżącej, spowoduje natomiast znaczne komplikacje zdrowotne ptaka, co miało już miejsce po umieszczeniu go w ogrodzie zoologicznym. Sąd I instancji nie ma wątpliwości, że doszło do istotnej pomyłki wynikającej z braku wiedzy o konieczności uzyskania dla papugi zaświadczenia CITES przy wjeździe do Polski. Skarżąca pomimo podjętych w I. prób w tym zakresie, nie miała możliwości uzyskania wiążących w tym względzie informacji z uwagi, powszechnie panującą pandemię COVID-19. Informacje uzyskane od weterynarza i. o braku j konieczności uzyskania zaświadczenia CITES, uspokoiły "czujność" skarżącej. W skardze kasacyjnej Minister, reprezentowany przez r.pr., na podstawie art. 173 § 1 oraz § 2 p.p.s.a., zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji. Skargę kasacyjną oparto na następujących podstawach: 1) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. podniesiono zarzut naruszenia prawa materialnego przez: - błędną wykładnię przepisu art. 4 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi (Dz.U. UE. L. z 2006 r. Nr 166 poz. 1), polegającą na uznaniu, że przepis ustanawiający obowiązek, na podstawie którego wprowadzenie do Wspólnoty okazów gatunków wymienionych w załączniku B podlega przeprowadzeniu niezbędnych kontroli i wymaga uprzedniego przedstawienia zezwolenia na przywóz, wydanego przez organ administracyjny państwa członkowskiego przeznaczenia, w granicznym urzędzie celnym w miejscu wprowadzenia, może mieć zastosowanie w ograniczonym zakresie w sposób przewidujący wyjątki; - niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 13 i art. 15 ust. 1 rozporządzenia Komisji 869/2006, wydanego na podstawie art. 19 rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 na podstawie których odpowiednio: każde wprowadzenie do Wspólnoty okazów gatunków wymienionych we wskazanym załączniku powoduje konieczność uprzedniego uzyskania zezwolenia właściwego organu (w Polsce Minister Klimatu i Środowiska) (art. 13), ale w drodze odstępstwa od art. 13 ust. 1 i art. 14 niniejszego rozporządzenia (a zatem uzyskania zezwoleń przed wwozem i wywozem) oraz pod warunkiem, że importer lub (re-) eksporter poinformują właściwy organ zarządzający w momencie dotarcia lub przed wywozem przesyłki o przyczynach braku wymaganych dokumentów, dokumenty dla okazów gatunków wymienionych w załączniku B i C do rozporządzenia (WE) nr 338/97, polegające na uznaniu wybiórczości jego stosowania, w tym możliwości niezastosowania jego treści w odniesieniu do strony postępowania (art. 13) i uznaniu, że spełnione zostały przesłanki uprawniające organ do uznania, że zachodzą przesłanki i warunki zastosowania odstępstwa z art. 15 ust. 1 cyt. rozporządzenia Komisji, podczas, gdy w zaistniałym stanie faktycznym takie przesłanki nie zaszły. 2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., podniesiono zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. przez bezzasadne uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji wydanej w postępowaniu I - instancyjnym, z uwagi na fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę, niesłusznie uznał, co znalazło wyraz w sentencji jak i w uzasadnieniu orzeczenia, że nie zachodzą przesłanki do oddalenia skargi, podczas gdy argumentacja uzasadnienia, nie zawiera przepisu, który WSA uczynił podstawą rozstrzygnięcia, tj. zasadę pobłażliwego traktowania nieświadomych obywateli, nie znających obowiązujących przepisów prawnych, wbrew systemowemu ujęciu prawa i wbrew zasadzie "Ignorantia iuris nocet", oraz WSA błędnie uznał, że zaistniały stan faktyczny wyczerpuje przesłanki z przywoływanego wyjątku, w sytuacji, gdy przesłanki takie nie zaszły. Konsekwencją powyższych było niezasadne niezastosowanie przepisu art. 151 p.p.s.a. polegające na braku oddalenia skargi. Na podstawie art. 182 § 1 p.p.s.a., Minister zrzekł się rozprawy w przedmiocie rozpatrzenia skargi kasacyjnej. Na podstawie art. 188 p.p.s.a., wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi przez zmianę orzeczenia Sądu I instancji i oddalenie skargi, względnie, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie jej zarzutów. W uzupełnieniu skargi kasacyjnej wskazano zakres żądanego uchylenia zaskarżanego wyroku w ten sposób, że wniesiono o uchylenie zaskarżanego wyroku w całości. W piśmie oznaczonym datą 11 października 2022 r., a nadanym w dniu 24 października 2022 r. skarżąca wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej organu, zasądzenie zwrotu kosztów postepowania oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym. Skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że zawiera ona usprawiedliwioną podstawę. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego. W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności co do zasady rozpoznaniu podlega ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd I instancji przepis prawa materialnego, chyba, że postawiony w skardze kasacyjnej zarzut procesowy jest w istocie konsekwencją zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. W takiej sytuacji uzasadnione jest dokonanie jego oceny w ramach analizy tych właśnie zarzutów (materialnych). Zasadny okazał się najdalej idący zarzut skargi kasacyjnej, czyli zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (uchwała składu 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09; wyroki NSA z: 11 marca 2015 r., II GSK 810/14, 27 sierpnia 2021 r., II GSK 1417/18, 10 lipca 2025 r., III OSK 1641/24). Oznacza to, że sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Przy czym prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 2021 r., II OSK 3831/18). Przez stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a., należy rozumieć nie tylko zwięzłe przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji, ale także, jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie w stanie sprawy przyjętego stanu faktycznego i jego rozpatrzenie w kontekście całego materiału dowodowego sprawy. Sąd powinien zbadać czy organ, dokonując ustalenia stanu faktycznego nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz zajęcie stanowiska, jaki stan faktyczny został przez sąd przyjęty. Stanowisko sądu, co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego w przypadku sporu w tym zakresie pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego powinno zawierać odniesienie się do argumentów i faktów prezentowanych przez strony i wyjaśniać dlaczego argumenty jednej ze stron uznaje za zasadne, a inne nie. Ta część uzasadnienia nie powinna łączyć się z oceną zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem. Ocena prawna ustaleń faktycznych z punktu widzenia ich zgodności z właściwymi przepisami powinna być dokonana w ramach wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, która obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawa oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania. Do ustawowych wymogów uzasadnienia wyroku należy także przedstawienie zarzutów podniesionych w skardze. Przy czym ten wymóg nie może ograniczać się jedynie do ich przytoczenia, lecz oznacza konieczność odniesienia się do nich przy wyjaśnianiu podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Uzasadnienie musi pozwalać na skontrolowanie przez strony i sąd wyższej instancji, czy sąd orzekający nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów, tj. winna zostać w nim uwidoczniona operacja logiczna, którą przeprowadził sąd, stosując określone normy prawne w rozstrzyganej sprawie. Z treści uzasadnienia wyroku powinno wynikać, dlaczego sąd pierwszej instancji uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne albo niezgodne z prawem. Winno stwarzać możliwość jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku stanowi zatem odzwierciedlenie toku badania danej sprawy przez sąd administracyjny. Argumentacja uzasadnienia musi umożliwiać stronie zrozumienie racji, jakimi kierował się sąd pierwszej instancji badając legalność zaskarżonego działania/zaniechania organu, a w przypadku, gdy strona z wyrokiem się nie zgadza, uzasadnienie wyroku musi umożliwić jej merytoryczną polemikę z argumentacją sądu. W okolicznościach tej sprawy podkreślić należy, że wyjaśnienie w sposób jasny i wyczerpujący podstawy prawnej rozstrzygnięcia służy umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości, dowodząc, że sąd rozpatrzył daną sprawę z należytą starannością, po przeanalizowaniu wszystkich istotnych kwestii, konfrontując zarzuty zamieszczone w skardze z ustaleniami i stanowiskiem organu oraz z materiałem dowodowym sprawy. W konsekwencji powyższego wszelkie wątpliwości ujawnione na etapie postępowania muszą być właściwie zinterpretowane w uzasadnieniu wyroku, z powołaniem się na konkretne przepisy prawa i dokonanie ich analizy. Zauważyć należy, iż uzasadnienie wyroku stanowi integralną część rozstrzygnięcia sądowego i realizuje istotne, przypisane mu funkcje. Z jednej strony ma ono charakter informacyjny względem stron postępowania sądowoadministracyjnego i jest niezbędne dla należytego wywiedzenia zarzutów skargi kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie, chcąc merytorycznie polemizować ze stanowiskiem sądu, musi mieć możliwość dokładnego poznania argumentów przemawiających za rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonym wyroku (por. wyrok NSA z 15 września 2011 r., I FSK 1291/10). Z drugiej strony, uzasadnienie wyroku umożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zasadności przesłanek, na których oparto zaskarżone orzeczenie. Jest to niezbędne dla przeprowadzenia prawidłowej kontroli instancyjnej. W sytuacji, gdy Sąd I instancji, jak w niniejszej sprawie w uzasadnieniu wyroku ograniczył się w dużym stopniu do powielenia stanowiska zajętego w sprawie przez stronę skarżącą lub jej prostej akceptacji, to nie realizuje celów sądowej kontroli administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje: kontrolę rekonstrukcji norm proceduralnych stanowiących podstawę oceny realizacji przez organ administracji prawnych wymogów ustalania faktów; kontrolę sposobu prawnej kwalifikacji tych faktów, co odnosi się do materialnoprawnych podstaw rozstrzygnięcia administracyjnego, w tym również w zakresie dotyczącym kontroli wykładni prawa przeprowadzonej przez organ; przez pryzmat zaś przepisów ustaw procesowych określających prawne wymogi odnośnie uzasadnienia decyzji administracyjnej, kontrolę konkretnego sposobu ustalenia w konkretnej sprawie faktycznych i prawnych podstaw rozstrzygnięcia. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji nie określa wzorca kontroli legalności przez wyznaczenie ram materialnoprawnych i przepisów postępowania, które miały lub powinny mieć zastosowanie w sprawie. Przechodząc dalej do rozważań na gruncie rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie spełnia wymogów określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. Nie przedstawia ono przyjętego przez Sąd stanu faktycznego, zaś w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia, Sąd odwołuje się do tego, że obowiązujące przepisy należy traktować systemowo mając na uwadze zarówno zasadność ich stosowania jak i celowość i ideę regulacji, i w tym kontekście oceniać dopiero okoliczności sprawy. Zgodzić należy się ze skarżącym kasacyjnie organem, że argumentacja uzasadnienia, nie wskazuje norm prawnych, które Sąd I instancji uczynił podstawą rozstrzygnięcia. Sąd I instancji dokonując wykładni systemowej niepowołanych wprost w uzasadnieniu wyroku przepisów prawa, wyprowadził zasadę pobłażliwego traktowania skarżącej, które w ocenie Sądu I instancji nie znała obowiązujących przepisów prawa. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroki wyjaśnił, że nie budzi wątpliwości fakt, że organ dokonał właściwych ustaleń stanu faktycznego, że wwiezienie ww. zwierzęcia wymagało takiego zezwolenia, sam przewóz do Polski miał miejsce w dniach 15-17 sierpnia 2021 r., wniosek o import skarżąca złożyła w dniu 14 września 2021 r., wstępnie kontaktując się z organem co do dalszych działań w dniu 9 września 2021 r., a zatem po upływie około miesiąca od dnia wwozu papugi do Polski, czyli niezgodnie z powołanym przepisem art. 15 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 865/2006 z 4 maja 2006 r. ustanawiającego przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi (Dz. U. UE. L. z 2006 r. Nr 166, str. 1 z późn. zm. dalej: rozporządzenie Komisji (WE) nr 865/2006). Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku nie wyjaśnił dlaczego uznał w okolicznościach tej sprawy, że nieznajomość prawa oraz wystąpienie fali pandemii COVID-19 mogą stanowić okoliczności zwalniające skarżącą z przestrzegania obowiązków wynikających z przepisów rozporządzenie Komisji (WE) nr 865/2006 oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi (Dz. U. UE. L. z 1997 r. Nr 61, str. 1 z późn. zm.). W orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, według którego "Stosownie do treści art. 15 ust. 1 rozporządzenia nr 865/2006 możliwe jest wydanie z mocą wsteczną, zezwoleń na przywóz okazów gatunków wymienionych w załączniku A rozporządzenia nr 338/97 oraz w art. 4 ust. 5 tego rozporządzenia, w drodze odstępstwa od art. 13 ust. 1 i art. 14 rozporządzenia nr 865/2006 oraz pod warunkiem, że importer lub (re-)eksporter poinformuje właściwy organ zarządzający w momencie dotarcia lub przed wywozem przesyłki o przyczynach braku wymaganych dokumentów. Zgodnie natomiast z ust. 2 art. 15 rozporządzenia nr 865/2006 określone w ust. 1 odstępstwo obowiązuje, jeśli właściwy organ zarządzający państwa członkowskiego w porozumieniu z właściwymi organami państwa trzeciego jest przekonany, że nieprawidłowości nie zostały zawinione przez importera lub (re-)eksportera oraz że przywóz lub wywóz danych okazów jest zgodny w pozostałych aspektach z przepisami rozporządzenia nr 338/97, Konwencją oraz odpowiednim ustawodawstwem państwa trzeciego. Zwrócić należy również uwagę, że z treści art. 13 rozporządzenia nr 865/2006 wynika, że wnioski o wydanie zezwoleń na przywóz okazów składane maja być z odpowiednim wyprzedzeniem umożliwiającym wydanie dokumentów przed wprowadzeniem okazów do Wspólnoty" (zob. wyrok NSA z 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1855/19). Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku nie wyjaśnił z jakich powodów uznał, że wniosek skarżącej jak i dołączone do niego dokumenty, zawierały istotne informacje i wskazania, które pozwalały organowi na uznanie, że skarżąca przekraczając granicę RP nie miała wiedzy o konieczności, wręcz niezbędności posiadania dokumentu CITES wywożąc papugę z I. Z uzasadnienia wyroku nie wynika, że przewożenie papugi w klatce, poddanie papugi wnikliwej kontroli przez pracowników przejścia granicznego i pracowników celnych co do towarzyszących jej dokumentów i zakupienie oddzielnego dla niej biletu może potwierdzać, że skarżąca przekraczając granicę RP nie miała wiedzy o konieczności, wręcz niezbędności posiadania dokumentu CITES wywożąc papugę z I. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku nie wskazał jakie wystąpiły konkretne przesłanki i warunki zastosowania odstępstwa z art. 15 ust. 1 cyt. rozporządzenia Komisji (WE) nr 865/2006. Sąd I instancji nie przedstawił w uzasadnieniu wyroku odpowiedniej argumentacji, że okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, bądź nieznajomość prawa, przemawiały w okolicznościach tej sprawy pozwalały na zastosowanie odstępstwa z art. 15 ust. 1 cyt. rozporządzenia Komisji. W konsekwencji Sąd I instancji uznał, że zaistniały stan faktyczny wyczerpuje przesłanki zastosowania wobec skarżącej wyjątku, w sytuacji, gdy przesłanki takie nie zostały wskazane przez Sąd I instancji na podstawie obowiązujących przepisów prawa. To zaś prowadzi do wniosku o wadliwości kontroli legalności zaskarżonego orzeczenia przeprowadzonej przez Sąd I instancji. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji sprowadza się w istocie do całkowitego powielenia stanowiska zajętego w sprawie przez skarżącą i jego prostej akceptacji. Nie jest zatem wiadomym dlaczego Sąd I instancji nie uznał zasadności argumentacji organu. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd I instancji zweryfikował twierdzenia skarżącej i dał temu wyraz, przez przedstawienie dostatecznie szczegółowo istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy elementów stanu faktycznego i prawnego oraz podanie na podstawie jakich konkretnych przepisów prawa podniesione przez skarżącą zarzuty skargi zostały uwzględnione. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sądu I instancji nie wynika, że Sąd dokonał w sposób pełny weryfikacji zebranego materiału dowodowego pod kątem niewykazania lub wykazania przez wnioskodawczynię spełnienia warunków wydania zezwolenia importowego w trybie wstecznym (określonych w art. 15 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia). Sąd I instancji nie przedstawił w uzasadnieniu wyroku jednoznacznej argumentacji prawnej dotyczącej zakwestionowania stanowiska organu w zakresie braku podstaw do wydania wnioskowanego dokumentu. Jednocześnie Sąd I instancji nie wskazał także konkretnych podstaw prawnych do uznania zasadności zarzutów skargi w przedmiocie naruszenia przez organ przepisów postępowania. W związku naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. i wskazanymi brakami uzasadnienia zaskarżonego wyroku, jako przedwczesne Naczelny Sąd Administracyjny uznał odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2021 r., I OSK 1880/19, z 10 lipca 2025 r., III OSK 1641/24). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ponownie prowadzonym postępowaniu powinien rozpoznać wniesioną skargę z uwzględnieniem wskazanych powyżej uwag i sporządzić uzasadnienie, które będzie spełniać wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.