III OSK 1102/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 lutego 2025 r. sygn. akt II SAB/Bk 3/25 w sprawie ze skargi A.W. i M.W. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 26 lutego 2025 r., sygn. akt III SAB/Bk 3/25, zobowiązał Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] (dalej jako organ, PPIS lub skarżący kasacyjnie) do załatwienia wniosku A.W. i M.W. (dalej jako skarżący) z dnia 18 listopada 2024 r. w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w zakresie punktu 2, 4 i 6 i stwierdził, że w tym zakresie organ dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa (pkt 1); w pozostałym zakresie oddalił skargę (pkt 2); nie wymierzył organowi grzywny (pkt 3); i zasądził od PPIS solidarnie na rzecz skarżących kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 4). Wskazany wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Skarżący pismem z dnia 18 listopada 2024 r. zwrócili się do organu o udzielenie w trybie dostępu do informacji publicznej odpowiedzi na następujące pytania: 1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu? 2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie, to dlaczego? 3. Według informacji od prof. Iwony Paradowskiej - Stankiewicz ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 4. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 5. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? 7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne? 8. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? 9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 10. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia? 11. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności. 12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? 13. W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień. W związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka. Organ pismem z dnia 2 grudnia 2022 r., nr E.911.12.6.2024, udzielił odpowiedzi o następującej treści: Ad. 1. Urząd nie posiada takich informacji, odporność nie jest badana terytorialnie. Ad. 2. Urząd nie posiada takich danych. Ad. 3. Urząd nie posiada takich danych. Ad. 4. Urząd nie prowadzi takiej statystyki, to nie zakres działania Urzędu. Ad. 5. W ciągu ostatnich pięciu lat Urząd wystawił dwa mandaty za nieprawidłowo zgłoszony niepożądany odczyn poszczepienny. Ad. 6. Urząd nie posiada takich danych. Ad. 7. W ciągu ostatnich pięciu lat nie było zgłoszeń ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych w naszym Urzędzie. Ad. 8. Nie jest to w kompetencji Urzędu. Ad. 9. Nie jest to informacja publiczna. Ad. 10. Nie jest to informacja publiczna, porad prawnych udzielają radcy prawni/ adwokaci. Ad. 11. Nie jest to informacja publiczna, badania lekarskie są w kompetencji lekarza prowadzącego. Ad. 12. Nie jest to informacja publiczna, powszechną wiedzą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne. Ad. 13. Urząd działa w oparciu o przepisy prawa obowiązujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący pismem z dnia 10 grudnia 2024 r. wnieśli skargę na bezczynność w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, w której zarzucili naruszenie art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako u.d.i.p.). W skardze podniesiono, że udzielone skarżącym odpowiedzi nie są wystarczające, aby mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia informacji publicznej oraz, że organ winien był udostępnić informację na żądanie skarżących albo wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia, stosownie uzasadniając decyzję. Skarżący wnieśli o zobowiązanie PPIS do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 18 listopada 2024 r. i udzielenia informacji publicznej, orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. Wzmiankowanym na wstępie wyrokiem z dnia 26 lutego 2025 r. Sąd Wojewódzki uznał, że skarga okazała się częściowo zasadna, (tj. w zakresie pytań 2, 4 i 6 wniosku), zaś w pozostałym zakresie podlegała ona oddaleniu (tj. w zakresie pytań 1, 3, 5, 7, 8, 9, 10, 11, 12 i 13). Sąd pierwszej instancji na wstępie podniósł, że bezsporną w sprawie pozostaje kwestia, że PPIS należy do kręgu podmiotów obowiązanych do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej i zobowiązany jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych. W dalszej kolejności wskazano, że organ nie uchylił się od realizacji ciążącego na nim obowiązku udostepnienia informacji publicznej, gdyż niezwłocznie, pismem z dnia 2 grudnia 2024 r., udzielił odpowiedzi na zawarte we wniosku pytania. Zwrócono jednakże uwagę, iż istotą sporu w sprawie jest zakres odpowiedzi organu, który w przekonaniu skarżących jest niewystarczający, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia informacji publicznej. Sąd Wojewódzki, po przeprowadzeniu analizy stanu prawnego w zakresie obowiązujących przepisów nakładających na organy m.in. obowiązki w zakresie realizacji szczepień ochronnych, stwierdził, że jedynie informacje objęte punktami: 2 (lista osób uchylających się od szczepień), 4 (liczba szczepień odroczonych z powodu wystąpienia przeciwwskazań), 5 (ilość grzywien nałożonych na lekarzy z uwagi na niezgłoszenie niepożądanego odczynu poszczepiennego), 6 (liczba osób, które zmarły z powodu szczepienia), 7 (liczba i rodzaj zgłoszonych niepożądanych odczynów poszczepiennych) i 8 (liczba wypłaconych odszkodowań za odczyny poszczepienne), dotyczyły informacji publicznych w rozumieniu u.d.i.p. Podsumowując tę część rozważań Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż skoro skarżący domagali się udostępnienia informacji, które w części – jako informacja publiczna – zostały im udostępnione zgodnie z rygorami u.d.i.p. (pkt 5 i 7), w części (pkt 1, 3, 9, 10, 11, 12 i 13) nie stanowiły informacji publicznej lub nie pozostawały w dyspozycji organu (pkt 8), to skargę na bezczynność PPIS w tym zakresie uznać należało za pozbawioną podstaw. Analizując odpowiedzi na pytania zawarte w pkt 2, 4 i 6 Sąd Wojewódzki miał na uwadze to, że zasadniczo w sytuacji, w której organ informuje wnioskodawcę, że nie dysponuje żądaną informacją, nie można mu skutecznie zarzucić bezczynności w załatwieniu wniosku. Jest to bowiem zgodna z prawem forma załatwienia wniosku w przypadku nieposiadania przez jej adresata żądanej informacji publicznej. Zwrócono jednakże uwagę, iż zgodnie z treścią art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. Identyfikacja zasobu informacyjnego i stanu posiadania przez organ, do którego kierowany jest tzw. wniosek o dostęp do informacji, następuje w różny sposób, przy czym sąd ma ograniczone możliwości badania tego. W tej sprawie identyfikacja następuje przede wszystkim w formule wykorzystania dostępu do danych, do których przekazywania zobowiązane są określone podmioty. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego inspektor sanitarny, jako organ sprawujący nadzór co do zakresu i terminów szczepień ochronnych, może być w posiadaniu również innych danych. Nawet jeśli nie posiada informacji prostej (nie prowadzi statystyki w żądanym zakresie), to powinien rozważyć, czy informacje takie nie mają charakteru informacji przetworzonej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wówczas powinien rozważyć możliwość jej udostępnienia. Odnośnie danych, o które zwracano się w pytaniu nr 2 (lista osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień) Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że dane te nie wynikają z przekazywanych organowi raportów jednak ze sprawozdań określonych w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. poz. 2077 ze zm., dalej jako rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych), wynikać powinna zbiorcza liczba osób, które uchyliły się w danym kwartale od obowiązku szczepień. Sąd Wojewódzki stwierdził, że z urzędu jest mu wiadomym, z racji rozpoznawania analogicznych spraw, że powiatowi inspektorzy sanitarni udzielają odpowiedzi na identycznie formułowane pytania. Jednocześnie zaznaczono, że nie stanowi informacji publicznej pytanie o to, czy szczepienia takie są obarczone przymusem administracyjnym. W konsekwencji, w tym zakresie organ nie jest zobowiązany odpowiadać na pytanie. W odniesieniu z kolei do pytania 4 (o liczbę odroczonych szczepień) Sąd pierwszej instancji zauważył, że dane w tym zakresie nie wynikają z raportów czy sprawozdań otrzymywanych przez PPIS. Niemniej jednak organ winien rozważyć, czy w tym zakresie informacja stanowi informację przetworzoną, którą mógłby wytworzyć i udostępnić na podstawie posiadanych danych. Odnośnie natomiast pytania 6 (liczba osób, które zmarły po szczepieniu) Sąd Wojewódzki zwrócił uwagę, że również w tym wypadku dane te nie wynikają ze wskazanych raportów czy sprawozdań, jednak nie sposób pominąć, że Sądowi znane są sytuacje, gdy organy inspekcji sanitarnej w sprawach z wniosków o dostęp do informacji publicznej odpowiedzi w tym przedmiocie udzielają. W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w zakresie pytań 2, 4 i 6 w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, przy czym zdaniem Sądu organ niedostatecznie rozważył, czy istotnie nie pozostaje w posiadaniu takich informacji. Nawet jeśli bowiem organ nie posiada prostej, łatwej do przekazania informacji w tym zakresie, to winien rozważyć, czy może taką informację wytworzyć w oparciu o dostępne mu dane (informacja przetworzona), zaś wynik takiej analizy winien przedstawić wnioskodawcom. Sąd Wojewódzki wskazał także, iż jeśli organ, po rozważeniu wniosku w zakresie pytań 2, 4 i 6 ponownie dojdzie do wniosku, że nie posiada danych pozwalających na udzielenie odpowiedzi, to w formułowanym do strony piśmie winien przedstawić stosowną argumentację. W ocenie Sądu pierwszej instancji pismo z dnia 2 grudnia 2024 r. jest niezwykle enigmatyczne i jako takie mało przekonujące, przez co słusznie wskazano w skardze, że "przesłane przez organ odpowiedzi są niewystarczające, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia stronie skarżącej informacji publicznej". Podsumowując Sąd Wojewódzki doszedł do przekonania, że odpowiedź organu na zadane w piśmie skarżących z dnia 18 listopada 2024 r. pytania (za wyjątkiem pkt 2, 4 i 6) jest zupełna i prawidłowa. W ocenie tego Sądu, organ w stopniu wystarczającym odniósł się do pytań, które nie mieszczą się w kategorii informacji publicznej. Wobec powyższego, uznając, że stanowi informację publiczną informacja dotycząca liczby osób uchylających się od szczepień, liczby szczepień odroczonych z powodu wystąpienia przeciwwskazań, jak też liczby osób, które zmarły z powodu szczepienia oraz, że odpowiedzi organu w tym zakresie nie są przekonujące, Sąd pierwszej instancji zobowiązał PPIS do ponownego rozpoznania wniosku w tym zakresie w trybie u.i.d.p. (art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako u.p.p.s.a.) i jednocześnie stwierdził, że w opisanym zakresie organ dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 u.p.p.s.a.), lecz bezczynność ta nie nosi znamion rażącego naruszenia prawa (pkt 1 wyroku). W pozostałym zakresie Sąd pierwszej instancji skargę oddalił, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., wobec niestwierdzenia uchybień, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (pkt 2 wyroku). Skargę kasacyjną na powyższy wyrok, w części dotyczącej pkt 1 i 4, wniósł organ zarzucając: - w trybie art. 174 pkt 1 u.p.p.s.a naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędne zastosowanie, tj. art. 6 u.d.i.p. polegające na przyjęciu w sentencji orzeczenia, że odpowiedź na pytanie 4 w zakresie podmiotu odpowiedzialnego za ustalenie listy przeciwskazań do szczepień w Polsce i podmiotu odpowiedzialnego za te ustalenia, stanowi informację publiczną; - w trybie art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania: 1) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez: a) zawarcie w treści uzasadnienia rozstrzygnięcia, którego nie ma w sentencji orzeczenia - poprzez zawarcie na s.13 uzasadnienia stwierdzenia: "Jednocześnie należy zaznaczyć, że nie stanowi informacji publicznej pytanie o to, czy szczepienia takie są obarczone przymusem administracyjnym. W konsekwencji, w tym zakresie organ nie jest zobowiązany odpowiadać na pytanie" bez jednoczesnego ograniczenia zobowiązania wyrażonego w pkt 1 sentencji o wyżej wskazany zakres, co czyni wyrok wewnętrznie sprzecznym, a nadto nieodpowiadającym wymogom ustawowym, b) zawarcie w motywach orzeczenia sprzecznego stanowiska Sądu, w którym z jednej strony Sąd uznał, iż organ udzielił odpowiedzi w oparciu o posiadane rejestry i nie sposób zarzucić mu bezczynności, a następnie z drugiej strony stwierdził, że w zakresie odpowiedzi na wyżej wskazane pytania organ powinien rozważyć, czy informacje takie nie stanowią informacji przetworzonej, c) pominięcie w uzasadnieniu treści art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), ust. 2, art. 17 ust. 1 i 9a ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń chorób zakaźnych u ludzi (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 924, dalej jako u.z.z.z.) oraz rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych co skutkowało zobowiązaniem organu do podania informacji nie istniejącej na gruncie obowiązujących przepisów lub nie leżącej w kompetencjach organu; 2) art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267, dalej jako u.p.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 2 u.p.p.s.a. oraz art. 7 Konstytucji RP - przez nieprawidłowe przeprowadzenie kontroli legalności i zgodności z prawem działania administracji w niniejszej sprawie, polegające na dokonaniu jej w sposób dowolny i powierzchowny, stwierdzając naruszenie prawa materialnego w zakresie nieudzielenia odpowiedzi na pytania 2, 4 i 6 i ustalenie, że mimo iż Sąd stwierdza: w zakresie pytań 2, 4 i 6, że żądane dane nie wynikają z przekazanych organowi raportów, to w konkluzji Sąd na s.14 uzasadnienia wskazuje, iż "nie sposób pominąć, że Sądowi znane są sytuacje, gdy organy inspekcji sanitarnej w sprawach z wniosków o dostęp do informacji publicznej odpowiedzi w tym przedmiocie udzielają". Jednocześnie Sąd nie wskazał podstaw prawnych stanowiących obowiązek organu do możliwości pozyskania takich danych, uchybiając w tym zakresie zasadzie legalizmu działania organów publicznych. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania podług norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wobec zrzeczenia się przez pełnomocnika skarżącego kasacyjnie rozpatrzenia sprawy na rozprawie oraz niewniesienia przez drugą stronę w ustawowym terminie wniosku o jej przeprowadzenie, skarga kasacyjna – na zasadzie art. 182 § 2 i § 3 u.p.p.s.a., podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 u.p.p.s.a.), 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a.). Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 u.p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 u.p.p.s.a., to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a jedynie upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. W skardze kasacyjnej zarzucono zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa procesowego, a także podniesiono, że kwestionowany wyrok obarczony jest wadami naruszenia przepisów prawa materialnego. W sytuacji oparcia skargi kasacyjnej zarówno na zarzutach materialnych, jak i procesowych, w pierwszej kolejności rozpatrzeniu zazwyczaj podlegają te ostatnie, albowiem ich zasadność wyklucza możliwość merytorycznego odniesienia się do pozostałych zarzutów kasacyjnych (por. wyroki NSA z dnia 4 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1293/13, oraz z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt II GSK 937/12 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, jak i pozostałe orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu). Wobec powyższego w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały zarzuty naruszenia prawa procesowego. Autor skargi kasacyjnej zarzuty te podzielił na dwie kategorie naruszeń: na naruszenie art. 141 § 4 u.p.p.s.a. oraz na naruszenie art. 1 § 2 u.p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 u.p.p.s.a. oraz art. 7 Konstytucji RP. Odnosząc się do pierwszej z tych kategorii naruszeń należy wpierw wyjaśnić, że sporządzenie uzasadnienia wyroku z uchybieniem zasad określonych w art. 141 § 4 u.p.p.s.a. może stanowić naruszenie przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tylko w przypadku, jeżeli zawarta w nim ocena prawna (art. 153 u.p.p.s.a.) miałaby pierwszoplanowe znaczenie dla wadliwego, końcowego załatwienia sprawy. Zatem błędne uzasadnienie orzeczenia stanowi podstawę kasacyjną wymienioną w art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a., jedynie wówczas jeżeli prowadzi do niezgodnego z prawem załatwienia sprawy. Czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia dokonywana jest już po rozstrzygnięciu sprawy i ma sprawozdawczy charakter, a więc sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, to niemniej tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa (por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2006r., sygn. akt II FSK 325/05). Dyspozycja art. 141 § 4 u.p.p.s.a. tworzy po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Generalnie zatem prawidłowe uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest niezbędne do przeprowadzenia właściwej kontroli instancyjnej. Zatem naruszenie art. 141 § 4 u.p.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji może zostać uwzględnione przez Naczelny Sąd Administracyjny, jeśli zawarta w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej. Stwierdzić należy, że tego rodzaju nieprawidłowości Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w niniejszej sprawie, bowiem uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawierało wszelkie elementy uzasadnienia przewidziane w art. 141 § 4 u.p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji wskazał podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia – art. 149 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a. Tak określona podstawa prawna związana jest ze stwierdzeniem przez Sąd Wojewódzki, iż informacja dotycząca liczby osób uchylających się od szczepień, liczby szczepień odroczonych z powodu wystąpienia przeciwwskazań, jak też liczby osób, które zmarły z powodu szczepienia stanowi informację publiczną, a odpowiedź organu w tym zakresie, chociaż udzielona w ustawowym terminie, nie jest przekonująca. Poprawność tak określonej podstawy, czy też jej kompletność, nie może być kwestionowana poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 u.p.p.s.a. Nie może być jakichkolwiek wątpliwości co do tego, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób umożliwiający przeprowadzenie jego kontroli instancyjnej. Ustosunkowując się do podniesionej kwestii wewnętrznej sprzeczności pomiędzy pkt 1 sentencji wyroku a jego uzasadnieniem w kontekście zawężenia obowiązku udzielenia odpowiedzi na pytanie dotyczące szczepień obarczonych przymusem administracyjnym (część pytania nr 2 wniosku dostępowego) wskazać należy, iż zarzut ten z gruntu jest niezasadny. Wniosek dostępowy skarżących z dnia 18 listopada 2024 r. miał strukturę wieloskładnikową, zarówno co do samej ilości pytań (było ich aż trzynaście), jak i dodatkowego rozczłonkowania poszczególnych pytań (w ramach jednego pytania były też liczne podpytania). Dla przykładu pytanie nr 2 zawierało w sobie cztery zapytania. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie, to dlaczego? Organ w tym zakresie odpowiedział bardzo lakonicznie, że "Urząd nie posiada takich danych". Sąd pierwszej instancji kontrolując działanie organu stwierdził, że wnioskowane informacje w zakresie listy osób uchylających się od szczepień są informacjami publicznymi w rozumieniu u.d.i.p. i winny być one udzielone stronie skarżącej. W dalszej części uzasadnienia zawężono obowiązek organu wskazując, że nie jest on zobowiązany do odpowiedzi na pytanie dotyczące szczepień obarczonych przymusem administracyjnym, gdyż pytanie w tym zakresie nie stanowi informacji publicznej. W tym zakresie NSA zauważa, że Sąd Wojewódzki dokonując w uzasadnieniu wyroku doszczegółowienia zobowiązania organu w istocie zawarł wskazania co do dalszego postępowania, a tym samym wypełnił dyspozycję z art. 141 § 4 zdanie drugie u.p.p.s.a. Zważywszy na argumentację podaną w skardze kasacyjnej co do faktu, iż osoby dorosłe powyżej 19 roku życia nie są ujmowane w schemacie obowiązkowych szczepień ochronnych to zauważyć trzeba, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby organ w myśl zaleceń Sądu pierwszej instancji w formułowanym do skarżących ponownym piśmie przedstawił stosowną argumentację uzasadniająca brak odpowiedzi na tak zadane pytanie. Podobne uwagi dotyczą pytania nr 4 co do ilości odroczonych szczepień i listy przeciwwskazań do szczepień, przy czym, co warte jest podkreślenia, Sąd pierwszej instancji, choć lakonicznie, wskazał przyczynę zobowiązania organu, którą jest nie tyle brak jakiegokolwiek działania w ogóle lecz brak wyjaśnienia, czy informacje te mogą stanowić informację przetworzoną. Również nietrafne są zarzuty kwestionuje pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku treści art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), ust. 2, art. 17 ust. 1 i 9a u.z.z.z. oraz rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych co miało skutkowało zobowiązaniem organu do podania informacji nieistniejącej na gruncie obowiązujących przepisów lub nieleżącej w kompetencjach organu. W tym zakresie należy wyjaśnić, że obowiązkiem osoby wnoszącej skargę kasacyjną jest dokładne sprecyzowanie zarzutów w taki sposób aby nadawały się do rozpoznania. Brak wskazania przez skarżącego kasacyjnie o jakim konkretnie zobowiązaniu mowa w przedmiotowym zarzucie czyni rozpoznanie przedmiotowego zarzutu niemożliwym. Przechodząc do omówienia drugiej kategorii naruszeń przepisów postępowania, tj. art. 1 § 2 u.p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 2 u.p.p.s.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP, już na początku wyjaśnić należy, że nie mieszczą się one bezpośrednio w podstawach wskazanych w art. 174 pkt 2 u.p.p.s.a., a w konsekwencji nie stanowią samodzielnej podstawy zarzutu kasacyjnego. Przepis art. 1 § 2 u.p.u.s.a. określa funkcje sądów administracyjnych wyjaśniając, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która dokonywana jest pod względem zgodności z prawem. Zarzut naruszenia powołanego przepisu prawa mógłby stanowić podstawę skargi kasacyjnej, gdyby sąd administracyjny rozpoznał skargę z uwzględnieniem innych kryteriów niż zgodność z prawem. Natomiast taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca. Także przepis art. 3 § 2 u.p.p.s.a. określa, że kontrola sprawowana przez sąd administracyjny jest kontrolą pod względem zgodności z prawem. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 1648/16 i przywołane w nim wyroki NSA), przepis art. 3 u.p.p.s.a. w istocie nie zawiera samodzielnej treści normatywnej, określa wyłącznie zakres postępowania sądowoadministracyjnego. Przepis ten ma zatem również charakter ustrojowy, określając w sposób najbardziej ogólny i generalny zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne. Zawarte w nim unormowania nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej albowiem sądy administracyjne realizują swoje ustawowe kompetencje w ramach wykonywania kontroli legalności administracji publicznej na podstawie i w trybie szeregu konkretnych, określonych przepisów prawa, które w przypadku zarzutu ich naruszenia, winny być wskazane w skardze kasacyjnej. Zarówno zarzut naruszenia art. 1 § 2 u.p.u.s.a., jak i zarzut naruszenia art. 3 § 2 u.p.p.s.a., mogłyby osiągnąć skutek wyłącznie w sytuacji zasadności zarzutów naruszenia innych przepisów, wskazanych w powiązaniu z tymi ustrojowymi normami. Podstawą skargi nie może stać się też bezpośrednio art. 7 Konstytucji RP stanowiący, iż organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Ponadto zwrócić należy uwagę, że przepis art. 3 § 2 u.p.p.s.a. skonstruowany jest z dziewięciu punktów, a każdy z nich stanowi odrębną zawartość normatywną. Sąd odwoławczy, jakim jest Naczelny Sąd Administracyjny, jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Brak wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej uniemożliwia merytoryczną kontrolę zgłoszonego zarzutu, gdyż nie wyznacza kierunku, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny powinien dokonywać kontroli zaskarżonego orzeczenia. Takie uchybienie stanowi naruszenie wymagań konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, do których naprawy Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2006 r., sygn. akt I GSK 1348/05, i z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 1420/14). Powyższe zarzuty naruszenia prawa procesowego okazały się zatem niezasadne ze wskazanych powyżej przyczyn. W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego należy wskazać, że naruszenie to może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Skarżący kasacyjnie podniósł w niniejszej sprawie zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 6 u.d.i.p. Jak już wyjaśniono wyżej, Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami kasacyjnymi, które determinują zakres kontroli dokonywanej przez ten Sąd. W konsekwencji zatem Naczelny Sąd Administracyjny, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność podstaw kasacyjnych. Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 u.p.p.s.a. zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jak przyjmuje się w doktrynie, ze względu na to, że konstrukcja art. 174 u.p.p.s.a. umożliwia zaskarżenie wszelkich naruszeń prawa, jakich mógł się dopuścić sąd pierwszej instancji przy wydawaniu rozstrzygnięcia, granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą. Powinny one jednak zawsze zostać wyznaczone w sposób precyzyjny. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności (zob. System Prawa Administracyjnego, t. 10, s. 457). Należy w tym kontekście zauważyć, że art. 6 u.d.i.p. skonstruowany jest z wielu jednostek redakcyjnych, a każda z nich stanowi odrębną zawartość normatywną. Uchybienie polegające na braku wskazania jednostek redakcyjnych tego przepisu nie może być naprawione przez Naczelny Sąd Administracyjny, w konsekwencji czego zarzut ten należy uznać za niezasadny. Wobec powyższego, skoro skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, gdyż żaden z podniesionych w niej zarzutów nie zasługiwał na uwzględnienie, to Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 u.p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.