III FZ 569/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dominik Gajewski po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 września 2022 r. sygn. akt I SA/Po 571/22 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi J.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2022 r. nr 3001-IEE.711.176.2022 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić zażalenie.

Pismem z dnia 8 lipca 2022 r. J.S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu, w której powołując się na art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. dalej "P.p.s.a.") złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia z uwagi na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 6 września 2022 r. odmówił wstrzymania ww. postanowienia wskazując, że orzeczenia organów administracji o skutkach wyłącznie procesowych, które nie przyznają stronom praw, ani nie nakładają na nie obowiązków, ze swej istoty nie podlegają wykonaniu, a co za tym idzie nie można wstrzymać ich wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a Strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a zatem należało je oddalić. Sąd pierwszej instancji nie naruszył art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."). Jak słusznie wskazał sąd pierwszej instancji przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 r., SA/Rz 1382/96, OSP 1998, z. 3, poz. 54, teza 1). Innymi słowy, problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por. postanowienie NSA z 10 maja 2012 r., II FZ 358/12, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej w skrócie "CBOSA"). Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo decyzje, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych (por. Dauter B., Kabat A., Niezgódka-Medek M., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2016). Przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania, a takiej cechy nie mają decyzje odmowne (por. postanowienie NSA z 27 czerwca 2013 r., I FZ 306/13, publik. CBOSA). Słusznie zatem zauważył sąd pierwszej instancji, że w rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi było postanowienie o uchybieniu terminu do złożenia zarzutów w sprawie opisu i oszacowania wartości nieruchomości, które nie posiada ze swej istoty przymiotu wykonalności. Poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia nie nastąpiło merytoryczne "załatwienie sprawy". Postanowienie to, nie kwalifikuje się do wykonania, bowiem nie nakłada na stronę skarżącą nowych praw lub obowiązków, które podlegałyby wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nie ustanawia także nakazu określonego zachowania, a jedynie stanowi rozstrzygnięcie o charakterze proceduralnym, nie wywołujące skutków materialnoprawnych. Z tego też względu nie może być podstawą do zapewnienia stronie ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.