III FZ 240/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1309/24 w przedmiocie wyłączenia sędziego WSA Doroty Kozłowskiej, sędziego WSA Borysa Maraska, sędziego WSA Katarzyny Stuły – Marceli i sędziego WSA Anny Rotter od orzekania w sprawie ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 30 września 2024 r., nr SKO.F/41.4/739/2024/13137 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA", "Sąd pierwszej instancji") na podstawie art. 18 i art. 19 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") oddalił wniosek G. K. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w osobach sędziów: Doroty Kozłowskiej (przewodniczący), Katarzyny Stuły - Marceli (sprawozdawcy), Borysa Maraska oraz Anny Rotter (sędzia zastępca) od orzekania w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1309/24 ze skargi G. K. (dalej: "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie (dalej: "Organ", "SKO") z dnia 30 września 2024 r., nr SKO.F/41.4/739/2024/13137 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że teza, że sędzia podlega wyłączeniu od rozpoznania sprawy tylko dlatego, iż dokonał oceny prawnej w innych sprawach – nawet między tymi samymi stronami postępowania – byłaby bowiem naruszeniem zasady niezawisłości sędziowskiej i prowadziłoby do paraliżu sądownictwa, skoro istotą sądowego rozstrzygania spraw jest wydawanie orzeczeń, które przynajmniej dla jednej ze stron postępowania są niekorzystne. Wykonywanie przez sędziów funkcji orzeczniczych, co w przypadku sędziów sądów administracyjnych polega na kontroli zgodności z prawem działalności administracji, zawsze wiąże się z określoną oceną prawną tej działalności, a więc wyrażeniem konkretnego poglądu prawnego w danej sprawie. Pismem z dnia 15 kwietnia 2025 r. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie powielając argumentację zawartą we wniosku o wyłączenie sędziów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), bądź też na wniosek strony lub żądanie sędziego (art. 19 p.p.s.a.). W pierwszym ze wskazanych przypadków przyczyny wyłączenia sędziego zostały enumeratywnie wymienione, a zatem tworzą one katalog zamknięty, co wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Natomiast na wniosek strony (bądź na żądanie sędziego) sąd wyłącza sędziego, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Przy czym, stosownie do art. 20 przywołanej ustawy, to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Ponadto, postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w całości stanowisko i argumentację WSA w Gliwicach co do braku podstaw uzasadniających wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów objętych wnioskiem, tak z mocy ustawy (art. 18 p.p.s.a.), jak i w oparciu o wniosek Skarżącego (art. 19 p.p.s.a.). Przedstawione przez Skarżącego we wniosku okoliczności (powtórzone w części w zażaleniu), mają subiektywny charakter. Przeświadczenie Skarżącego o konieczności wyłączenia wskazanych sędziów z uwagi na "pozbawienie Skarżącego prawa do wyroku na podstawie w granicach prawa" nie stanowi przesłanki uzasadniającej wyłączenie, zwłaszcza, że jak słusznie wskazał WSA, zarzuty dotyczące wydanego orzeczenia mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, nie wniosku o wyłączenie sędziego. Dodatkowo sędziowie, których dotyczył wniosek o wyłączenie od orzekania, w dniu 31 marca 2025 r., złożyli do akt sprawy oświadczenie, z którego wynika, że w sprawie nie zachodzą żadne okoliczności w rozumieniu art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Skarżący nie wykazał istnienia żadnej okoliczności, która mogłaby rodzić wątpliwość co do bezstronności wymienionych sędziów, a ponadto wniosku takiego nie można wywieść na podstawie analizy akt sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł w toku kontroli instancyjnej podstaw do podważenia stanowiska WSA zawartego w zaskarżonym postanowieniu. Z przytoczonych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.