II SO/Rz 4/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w osobie: Przewodniczący Sędzia WSA Karina Gniewek-Berezowska po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.L. o wymierzenie grzywny A. Spółka Akcyjna w [...]. na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) za nieprzekazanie skargi na decyzję organu - postanawia - I. wymierzyć Prezesowi Zarządu A. Spółka Akcyjna w [...] grzywnę w wysokości 100 zł (słownie: sto złotych); II. zasądzić od Prezesa Zarządu A. Spółka Akcyjna w [...] na rzecz S.L. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

II SO/Rz 4/26 U z a s a d n i e n i e S.L. (dalej: "Skarżąca") pismem z 11 marca 2026 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z wnioskiem o wymierzenie A. Spółka Akcyjna w [....] grzywny, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), za nieprzekazanie do WSA w Rzeszowie skargi na decyzję Prezesa A.SA o odmowie udostępnienia informacji publicznej wraz z aktami sprawy. Zwróciła się także o zobowiązanie organu do niezwłocznego przekazania do Sądu skargi wraz z aktami sprawy. Jak wynika z akt sprawy (sprawa o sygn. II SA/Rz 411/26 i II SO/Rz 4/26) Skarżąca pismem z 4 lutego 2026 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) złożyła za pośrednictwem organu, skargę na decyzję Prezesa Zarządu A.SA z 16 stycznia 2026 r. nr 28/01/26. Również w tym samym dniu złożyła skargę na ww. decyzję bezpośrednio do Sądu. WSA w Rzeszowie 5 lutego 2026 r. przekazał skargę do organu. Obie skargi doręczone zostały organowi 6 lutego 2026 r. Następnie pismem z 11 marca 2026 r., Skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o wymierzenie Organowi grzywny, na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. z uwagi na nieprzekazanie skargi w ustawowym terminie. Powyższy wniosek o wymierzenie grzywny został przesłany do Organu wraz z wezwaniem do udzielenia odpowiedzi na ten wniosek. W odpowiedzi Prezes Zarządu A. Spółka Akcyjna w [....] (dalej: "Organ") zwrócił się o oddalenie wniosku w zakresie wymierzenia grzywny. Przyznał, że skarga wraz z aktami sprawy nie została przekazana w ustawowym terminie, jednak opóźnienie to nie wynikało ze złej woli organu ani z celowego utrudniania Skarżącej dostępu do Sądu. Wyjaśnił, że Organ działa jako zawodowy klub piłkarski. Pierwszy kwartał 2026 r. był dla Spółki okresem krytycznym pod względem organizacyjnym i kadrowym (okres transferowy, przygotowania do rundy wiosennej, zgrupowania, praca nad kontraktami). Powyższe spowodowało dla małego zespołu administracyjnego Spółki koniczność czasowego przesunięcia priorytetów na zadania operacyjne niezbędna do utrzymania ciągłości sportowej klubu. Wyjaśniono także, że mimo formy spółki akcyjnej, klub piłkarski nie posiada rozbudowanej struktury administracyjnej typowej dla urzędów administracji publicznej. Natomiast Skarżąca systematycznie kieruje do niego liczne pisma, wezwania i wnioski, jak też inicjuje szereg postępowań sądowych i administracyjnych, co przybiera formę swoistego "zasypywania korespondencją". Prowadzi to do spiętrzenia spraw a Organ nie jest w stanie w sposób natychmiastowy i równoległy odpowiadać na wszystkie zarzuty i wezwania generowane przez Skarżącą w krótkich odstępach czasu. Organ przekazał jednocześnie skargę wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępnie należy wyjaśnić, że Skarżąca błędnie oznaczyła Organ do którego zgłosiła wniosek o wymierzenie grzywny w związku z nieprzekazaniem skargi, tj. A. SA w [...], zamiast uprawnionego do działania w jej imieniu Prezesa Zarządu tej Spółki. Błąd ten nie wpływa jednak na dopuszczalność tak wniosku jak i skargi, gdyż nie uniemożliwia nadania pismu procesowemu prawidłowego biegu (por. wyrok NSA z dnia 8 sierpnia 2006 r. I FSK 1040/05). Stosownie do art. 54 § 1 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Stosownie zaś do § 2 tego artykułu, organ o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W myśl art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zauważyć także należy, że stosownie do art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy P.p.s.a., z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, co stanowi regulację szczególną wobec P.p.s.a. Powyższe przepisy ustanawiają zatem obowiązek przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy przez każdy podmiot do którego ona wpłynęła, niezależenie od uznania czy skarga należy do kognicji sądu administracyjnego, ani stwierdzenia, że dany podmiot nie jest organem administracji publicznej, dysponentem lub zobowiązanym do udostępnienia żądanych informacji, bądź też że wnioskowane dane nie stanowią informacji publicznej. Już samo bowiem wystosowanie skargi za pośrednictwem danego podmiotu obliguje go do nadania jej biegu i wywiązania się z obowiązku jej przekazania. Dopiero Sąd w toku zainicjowanego w ten sposób postępowania sądowego skargą uprawniony jest dokonać oceny żądania i ustalić, czy skarga mieści się w zakresie właściwości sądów administracyjnych, czy żądane informacje stanowią informacją publiczną oraz czy adresat wniosku o udzielenie tych informacji zobowiązany był do rozpatrzenia wniosku stosownie do przepisów u.d.i.p. To wyłącznie Sąd jest władny do dokonania oceny skargi tak pod względem formalnym jak i merytorycznym, a organ nie może go w tym zastępować, nawet pozostając w uzasadnionym przekonaniu o niedopuszczalności skargi. W sprawach o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie akt w sprawach dotyczących skarg na decyzje/bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej Sąd bada jedynie, czy organ wykonał obowiązki określone w art. 54 § 2 P.p.s.a.; ich niewypełnienie jest wyłączną przesłanką orzeczenia o jej wymierzeniu organowi (art. 55 § 1 P.p.s.a.). Instytucja wymierzenia grzywny ma na celu przede wszystkim wyegzekwowanie od organu wypełnienia obowiązków wskazanych w art. 54 § 2 P.p.s.a. Obok funkcji dyscyplinującej polegającej na przymuszeniu organu do przesłania skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy, grzywna pełni także funkcję represyjną. Jest to uzasadnione potrzebą ochrony konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki, o czym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, a którego realizacja napotyka przeszkodę w razie niedopełnienia przez organ obowiązków wynikających z art. 54 § 2 P.p.s.a. (por. uchwała NSA z dnia 3 listopada 2009 r. II GPS 3/09). Instytucja wymierzenia grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni też funkcję prewencyjną, bowiem ukaranie organu służy również zapobieganiu naruszenia prawa w przyszłości. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 P.p.s.a. sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Co należy jednak podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a. nastąpiło przed rozpoznaniem przez sąd wniosku o wymierzenie grzywny. Z akt sprawy II SA/Rz 411/26 wynika, że skarga S.L. z 4 lutego 2026 r. na decyzję Prezesa A.SA w [....] z 26 stycznia 2026 r. nr 28/01/26 wpłynęła do organu 6 lutego 2026 r., zaś do WSA w Rzeszowie przekazana została dopiero 27 marca 2026 r. Zestawiając powyższe daty należy stwierdzić, że organ uczynił zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 55 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. z ponad miesięcznym przekroczeniem terminu, który upłynął 23 lutego 2026 r. W sytuacji, gdy skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zostały przekazane do Sądu ze wskazanym wyżej opóźnieniem, odstąpienie od wymierzenia grzywny – o co wnioskuje Organ - przeczyłoby przypisanej tej instytucji funkcji. Orzekając o wymierzeniu grzywny Sąd wziął pod uwagę długość opóźnienia oraz okoliczność, że dopiero doręczenie Organowi odpisu wniosku o wymierzenie grzywny (otrzymanego przez Sąd 12 marca 2026 r.) wywarło skutek w postaci przekazania do Sądu (27 marca 2026 r.) skargi na decyzję w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. W kontekście odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, Sąd uwzględnił wyjaśnienia Organu co do przyczyn opóźnienia w przekazaniu skargi. Powyższe przełożyło się na wysokość grzywny, która jest adekwatna do wielkości opóźnienia oraz związanych z tym okoliczności faktycznych, a ona sama poprzez przypisaną jej funkcję dyscyplinująco – restrykcyjną będzie miała istotny wpływ na zapobieżenie podobnym naruszeniom prawa w przyszłości. Skoro Organ nie wywiązał się z ustawowego obowiązku a ustalone w sprawie okoliczności odpowiadają dyspozycji art. 55 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p., zatem Sąd uznał wniosek o wymierzenie grzywny za nieterminowe przekazanie skargi za uzasadniony, orzekając jak w pkt I postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a. (pkt II postanowienia). Na koszty te składa się uiszczony wpis sądowy od wniosku.