II SAB/Wa 528/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewy Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 maja 2021 r. sprawy ze skargi E. G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku o wypłacenie różnicy w ekwiwalencie za niewykorzystany urlop 1. stwierdza, że Komendant Główny Policji dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

W piśmie z dnia [...] sierpnia 2020 r. E. G. (dalej także: "skarżąca" lub "strona skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego i niezałatwienie sprawy w wyznaczonym terminie przez Komendanta Głównego Policji (dalej także: "organ") w przedmiocie rozpatrzenia jej wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o ponowne ustalenie i wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i urlop dodatkowy oraz wypłacenie różnicy wynikającej z ponownego przeliczenia. W wyniku analizy zgormadzonego materiału dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r. skarżąca E. G. wniosła do Komendanta Głównego Policji o wypłatę wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i urlop dodatkowy w wyższej wysokości z tytułu zwolnienia ze służby w Policji. W uzasadnieniu wniosku skarżąca - powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 (opublikowany w dniu 6 listopada 2018 r. w Dz. U. z 2018 r. pod poz. 2102) - wniosła o spowodowanie ponownego przeprowadzenia czynności materialno-technicznej polegającej na prawidłowym naliczeniu świadczenia w postaci ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, zgodnie z sentencją przywołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego i obowiązującymi normami prawa oraz zarządzenie wypłaty należnej jej kwoty świadczenia stanowiącego różnicę pomiędzy kwotą należną, a wypłaconą faktycznie na podstawie niekonstytucyjnej normy prawnej zawartej w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.). Ustosunkowując się do powyższego wniosku strony skarżącej, Komendant Główny Policji w piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r. poinformował skarżącą, że jej wniosek nie może być zrealizowany, bowiem brak jest podstaw prawnych do ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego i sytuacja taka będzie miała miejsce aż do czasu ustanowienia przez ustawodawcę przepisu prawa, w którym wskazane zostanie, jak należy obliczać ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy. Ponadto, organ w piśmie wskazał, że oczekuje ustanowienia ewentualnie wprowadzenia przez ustawodawcę przepisów przejściowych rozstrzygających, do jakich zdarzeń prawnych bądź tez podmiotów nowe przepisy prawa znajdują zastosowanie, co w konsekwencji może skutkować koniecznością ponownego ustalenia wysokości przysługującej skarżącej ekwiwalentu i wypłaty różnicy w jego wysokości. W konsekwencji, Komendant Główny Policji wskazał na brak możliwości pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej o ponowne przeliczenie przysługującego jej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i urlop dodatkowy oraz wypłacenie skarżącej różnicy wynikającej z ponownego przeliczenia. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r. skarżąca przesłała do Komendanta Głównego Policji ponaglenie. Ustosunkowując się do powyższego ponaglenia organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r., poinformował o swoim stanowisku w sprawie. W piśmie z dnia [...] grudnia 2019 r. skarżąca przesłała do Komendanta Głównego Policji kolejne ponaglenie, na które organ przesłał odpowiedź w piśmie z dnia [...] grudnia 2019 r. Kolejne ponaglenie skarżąca przesłała w piśmie z dnia [...] lipca 2020 r., na które organ ustosunkował się w piśmie z dnia [...] lipca 2020 r. Strona skarżąca, składając powyższe ponaglenia, wskazywała w ich treści na nieuzasadnioną przewlekłość w prowadzeniu spornego postępowania, przywołując jednocześnie przykłady orzeczeń sądów administracyjnych wydanych w ostatnim czasie w sprawach dotyczących wypłaty wyrównania ekwiwalentów, z których to orzeczeń - zdaniem skarżącej - jednoznacznie wynikało, iż do obliczenia należnego zwolnionym funkcjonariuszom ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, nie zachodzi potrzeba wydawania nowych regulacji prawnych. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2020 r. skarżąca, działając za pośrednictwem organu, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Głównego Policji w rozpatrzeniu jej wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o wypłacenie wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji. W petitum skargi skarżąca wniosła o: 1. rozpatrzenie skargi w trybie postępowania uproszczonego, zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 P.p.s.a., 2. zobowiązanie Komendanta Głównego Policji do rozpatrzenia wniosku skarżącej - poprzez ponowne przeliczenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oraz urlop dodatkowy i wypłacenie skarżącej w drodze czynności materialno-technicznej różnicy wynikającej z ponownego przeliczenia tego świadczenia, 3. stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu skargi, strona skarżąca wskazała, że kierowane do niej pisma organu, stanowiące odpowiedź zarówno na jej wniosek inicjujący postępowania, jak i później składanie ponaglenia, nie spełniły wymagań określonych przepisami k.p.a. dla decyzji administracyjnej. Skarżąca zauważyła ponadto, że z treści przesłanych do niej pism nie wynika, aby organ Policji dochował zadość przepisom określonym w k.p.a., albowiem nie określił w ich treści terminu zakończenia postępowania. Skarżąca podniosła, że złożony przez nią wniosek z dnia [...] listopada 2018 r. o ponowne przeliczenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy oraz wypłatę różnicy wynikłej z tego przeliczenia, w związku z przejściem na emeryturę w 2011 r., został złożony w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, w którym Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 115a ustawy o Policji w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za jeden dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP. Skarżąca zauważyła, że odchodząc na emeryturę w 2011 r., posiadała niewykorzystany urlop w łącznej wysokości 186 dni, zaś z tytułu niewykorzystanego urlopu skarżąca otrzymała ekwiwalent pieniężny, który został wyliczony na podstawie art. 115a ustawy o Policji w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia. W tej sytuacji, strona skarżąca uznała, że skoro przepis art. 115a ustawy o Policji w zakresie wymiaru części miesięcznego wynagrodzenia w wysokości 1/30 zgodnie z ww. wyrokiem okazał się sprzeczny z Konstytucją RP, to należy stwierdzić, że przyznany i wypłacony skarżącej ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop, został wyliczony sposób niewłaściwy, naruszający przepisy Konstytucji RP. Odnosząc się do stanowiska Komendanta Głównego Policji zaprezentowanego w dotychczasowych pismach tego organu skierowanych do skarżącej, strona skarżąca wskazała, że nie może się z nim zgodzić, albowiem - jak zauważyła - z treści uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego jednoznacznie wynika, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, organ Policji ma możliwość wyliczenia wysokości przysługującego jej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe. Skarżąca wskazała, że z dokonanej wykładni przez TK w treści wyroku wynika jednoznacznie, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy winien stanowić taką wartość pieniężną, jaka przysługiwałaby policjantowi, który przebywa na urlopie. W tej sytuacji, strona skarżąca stwierdziła, iż kwestia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy dotyczy nie jakiegoś abstrakcyjnego stanu, ale urlopu, jaki przysługuje policjantowi. Strona skarżąca stwierdziła, iż ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy jest niczym innym jak zastępczą formą realizacji przysługujących praw policjantowi z tytułu przebywania na urlopie. W konsekwencji, strona skarżąca uznała, że wskazane powyżej argumenty potwierdzają, że brak jest podstaw do uznania, iż nie jest możliwe wyliczenie wysokości przysługującego skarżącej ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Zdaniem strony skarżącej, twierdzenie Komendanta Głównego Policji, że dla ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy potrzebna jest wydanie przez organ ustawodawczy nowych regulacji prawnych - należy uznać za błędne. Według strony skarżącej, skoro policjanci korzystają w chwili obecnej z urlopu i jest im wypacane wynagrodzenie miesięczne w oparciu o art. 121 ustawy o Policji, to tym samym możliwe jest ustalenie wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy. Mając powyższe na uwadze, skarżąca stwierdziła, że zasadne było złożenie skargi oraz przedstawienie zawartych w niej argumentów oraz wniosków, albowiem sposób prowadzenia spornego postępowania przez organ Policji przy załatwieniu jego wniosku, zawiera znamiona przewlekłości. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji w Warszawie, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, organ podkreślił, że zarzut strony skarżącej dotyczący przewlekłości prowadzenia postępowania nie jest zasadny, albowiem nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy. Komendant Główny Policji wskazał, że wniosek skarżącej z dnia [...] listopada 2018 r. został wstępnie rozpatrzony w sposób odpowiadający prawu i sytuacji, w jakiej po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. znalazły się organy Policji oraz byli funkcjonariusze tej formacji. Komendant Główny Policji stwierdził ponadto, że do dnia dzisiejszego ustawodawca nie określił wysokości współczynnika, według którego należy obliczać ekwiwalent za niewykorzystany urlop i nadgodziny. Jednocześnie, organ zauważył, że jest on związany treścią art. 6 k.p.a. oraz dyscypliną finansów publicznych. W tej sytuacji, Komendant Główny Policji uznał, że nie można przyjąć, że policjantowi w stanie spoczynku wypłaca się ekwiwalent w wysokości uznaniowej. Organ wskazał, że musi mieć realną możliwość wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Komendant Główny Policji uznał, że w obecnym kształcie art. 115a ustawy o Policji, uwzględniający treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, nie jest możliwy do pozytywnego zastosowania. Organ stwierdził, że wspomniany przepis nie pozwala na uwzględnienie żądań skarżącej, a także dodał, że nie sposób na podstawie jego treści skonstruować zasady prawidłowego działania organu uwzględniającego treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Organ wskazał ponadto, że konstrukcja wspomnianego przepisu nie pozwala na wyprowadzenie z niego innego znaczenia przy zastosowaniu jakiejkolwiek metody wykładni oraz przepisów tych nie można określić, jako instrument stricte techniczny wskazujący organowi sposób wyliczenia świadczenia określonego w przepisie odsyłającym, jakim jest art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji. Organ uznał, że w obecnym kształcie, niepozwalającym na określenie wysokości świadczeń wymienionych w art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, może on stanowić materialnoprawną podstawę jedynie do wydania decyzji odmownej. Organ stwierdził jednocześnie, że w chwili obecnej jedyne rozwiązanie, które przy uporze strony skarżącej mogłoby być zastosowane, to wydanie decyzji odmownej, zaznaczając przy tym, że tego typu rozstrzygnięcie mogłoby wywołać negatywne dla strony skarżącej skutki prawne w przyszłości. Komendant Główny Policji nie podzielił stanowiska skarżącej, iż w obowiązującym stanie prawnym istnieje możliwość wyliczenia kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy ekwiwalentem wypłaconym a - zdaniem skarżącej - ekwiwalentem należnym. Komendant Główny Policji podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. a także cytowane przez skarżącego orzecznictwo nie uwzględnia specyfiki służby w Policji. W ocenie organu, nie można również bezpośrednio zastosować treści art. 66 ust. 2 Konstytucji RP, bowiem do jego zastosowania nie wystarczy tylko jego treść. Organ wskazał, że gdyby należało uznać rację skarżącej co do możliwości bezpośredniego zastosowania w/w przepisu, to cały zapis określający sposób liczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy, tj. art. 115a ustawy o Policji byłby zbędny. Organ dodał, że bezpośrednie stosowanie przepisów ustawy zasadniczej polega na odniesieniu normy konstytucyjnej do określonego stanu faktycznego wprost. Komendant Główny Policji uznał w konsekwencji, że organ słusznie wstrzymuje się z wydaniem rozstrzygnięcia, gdyż biorąc pod uwagę obecny stan prawny skarżąca musiałaby się liczyć z odmownym załatwieniem jej wniosku. Komendant Główny Policji wskazał, że działania organu w postaci poinformowania skarżącej kolejno pismami: z dnia [...] kwietnia 2019 r., z dnia [...] kwietnia 2019 r., z dnia [...] grudnia 2019 r., a także nr [...] należy uznać za wystarczające i zgodne z brzmieniem art. 8 i art. 9 k.p.a. Organ podkreślił jednocześnie, iż zmiany dotyczące sposobu obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wejdą w życie w dniu 1 października 2020 r., na mocy ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. Z informacji uzyskanych w toku postępowania wynika, iż Komendant Główny Policji w dniu [...] grudnia 2020 r. wydał decyzję nr [...], na mocy której odmówił skarżącej wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy. W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2021 r. skarżąca - podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w skardze - wskazała, że na dzień jej wniesienia do Sądu, jak i przez okres około 4 miesięcy po jej wniesieniu, istniały podstawy do stwierdzenia, że działanie organu zawiera znamiona przewlekłości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w świetle przepisu art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."), odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W świetle normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Przepis art. 149 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Zgodnie z art. 12 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Zasada szybkości postępowania wyrażona w powyżej przytoczonym przepisie jest ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35-38 k.p.a., nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela. Niekiedy może to się wiązać z koniecznością dłuższego prowadzenia postępowania, wówczas - stosownie do treści art. 36 § 1 k.p.a. - organ obowiązany jest zawiadomić o tym strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W art. 35 k.p.a. określone zostały terminy do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej, a przepis ten zobowiązuje organy administracji publicznej do załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, co stanowi realizację zasady zawartej w art. 12 k.p.a. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później, niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). Ponadto, w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ powinien podać stronom przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin załatwienia sprawy, co wynika z art. 36 § 1 k.p.a., zaś ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Podkreślić trzeba też, że samo informowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie nie chroni organu przed zarzutem przewlekłości postępowania, ponieważ działania organu w tym zakresie również podlegają kontroli sądu administracyjnego. W sprawach ze skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego sąd administracyjny bada, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy. Natomiast z bezczynnością organu mamy do czynienia wtedy, gdy organ w ogóle nie podejmuje żadnych czynności. Pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" pojmowane jest jako prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 69-70). Również w dotychczasowym orzecznictwie sądowym przewlekłe prowadzenie postępowania określane jest jako nieefektywne. Wskazuje się bowiem, że przewlekłość obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12; podobnie: postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12). W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zachowanie Komendanta Głównego Policji mieści się niewątpliwie w zakresie pojęcia przewlekłości, albowiem owo zachowanie, jakiego dopuścił się ten organ w załatwieniu sprawy zainicjowanej wspomnianym wyżej wnioskiem strony skarżącej o ponowne ustalenie i wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, w sposób ewidentny naruszało regulację prawną, o której mowa m.in. w art. 35 § 1 k.p.a. Środkiem zwalczania przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawach administracyjnych wszczętych do dnia 31 maja 2017 r. było zażalenie wniesione do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie było takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Obecnie, takim środkiem jest ponaglenie. Należy zauważyć, że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia przewlekłości. Jednocześnie, podnosi się w doktrynie, że "przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ" polega na niepodejmowaniu przez organ skutecznych działań na podstawie przepisów k.p.a., przez co nie dochodzi do wydania rozstrzygnięcia (por. m.in. J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, wyd. 5, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2017). W przypadku przewlekłości postępowania, czynności organu można również uważać za "pozorowane", w tym sensie, iż organ przeprowadza czynności nieistotne dla sprawy lub mnoży czynności postępowania dowodowego, pozostając w sprzeczności z koniecznością zachowania wymogu ekonomiki postępowania administracyjnego. Przy kwalifikowaniu "przewlekłości postępowania" powstaje więc sytuacja, w której działa opieszale lub tylko pozoruje działania (formalnie nie będąc bezczynnym). Należy zauważyć, że pomimo, iż zgodnie z treścią art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, to w przedmiotowej sprawie mieliśmy do czynienia z taką sytuacją, w której do dnia [...] sierpnia 2020 r., tj. do dnia wniesienia skargi na przewlekłość, nie została zakończona sprawa zainicjowana wnioskiem strony skarżącej z dnia [...] listopada 2018 r., albowiem Komendant Główny Policji dopiero w dniu [...] grudnia 2020 r. wydał decyzję administracyjną. Jednocześnie, z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że działania tego organu podejmowane były w długich odstępach czasu. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zachowanie Komendanta Głównego Policji mieści się niewątpliwie w zakresie pojęcia przewlekłości, albowiem owo zachowanie, jakiego dopuścił się ten organ w załatwieniu sprawy zainicjowanej wspomnianym wyżej wnioskiem strony skarżącej o ponowne ustalenie i wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i urlop dodatkowy, w sposób ewidentny naruszało regulację prawną, o której mowa m.in. w art. 35 § 1 k.p.a. Należy zauważyć, że pomimo złożonego w dniu [...] listopada 2018 r. wniosku, organ nie dokonał niezwłocznie czynności materialnotechnicznej w postaci wypłaty żądanego świadczenia, ani też nie wydał, w przewidzianym przez k.p.a. terminie, postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania (art. 61a k.p.a.), czy też decyzji o odmowie wyrównania wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe. Jak wynika z akt sprawy, strona skarżąca wystąpiła do Komendanta Głównego Policji z wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r., którym zwróciła się o ponowne ustalenie i wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. W tym miejscu, warto przypomnieć, iż na tle przepisów ustawy o Policji ukształtował się w orzecznictwie pogląd, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop przyznawany jest w drodze czynności materialno-technicznej (tj. przez wypłatę), zaś odmowa przyznania tego świadczenia powinna przybrać formę decyzji administracyjnej (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 542/13). Tymczasem, Komendant Główny Policji, odpowiadając na wniosek strony skarżącej o ustalenie i wypłatę kwoty zaległego ekwiwalentu, poinformował ją zwykłymi pismami: z dnia [...] kwietnia 2019 r., z dnia [...] kwietnia 2019 r. oraz z dnia [...] grudnia 2019 r., iż na obecnym etapie brak jest normy prawnej umożliwiającej realizację jej wniosku. Nie jest również kwestionowane, iż pomimo wspomnianych wyżej ponagleń, Komendant Główny Policji nie podjął w sprawie żadnej innej czynności do dnia wniesienia skargi. Zdaniem Sądu, powyższy sposób załatwienia sprawy objętej wspomnianym wnioskiem nie można uznać za odpowiadający prawu, gdyż organ w realiach niniejszej sprawy nie mógł poprzestać tylko i wyłącznie na poinformowaniu strony skarżącej, iż jej wniosek nie może być zrealizowany z uwagi na konieczność wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego przez ustawodawcę. Niemniej, nawet gdyby przyjąć, iż w obecnym stanie prawnym brak jest normy prawnej umożliwiającej merytoryczne rozpatrzenie wniosku strony skarżącej - z którym to stanowiskiem organu Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie się nie zgadza, a co zostanie szczegółowo wyłuszczone w dalszej części uzasadnienia - to właściwy organ nie może poprzestać na skierowaniu do strony pisma informacyjnego w odpowiedzi na wniosek inicjujący postępowanie administracyjne, lecz winien odmówić wszczęcia postępowania na mocy art. 61a § 1 k.p.a., wydając w tym przedmiocie postanowienie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wr 14/19). W ocenie Sądu, Komendant Główny Policji posiadał jednak możliwość merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony skarżącej i nie musiał w stanie faktycznym niniejszej sprawy korzystać z trybu określonego w art. 61a § 1 k.p.a. Otóż, należy zauważyć, że skarżąca oparła żądanie wypłacenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w uzupełniającej wysokości na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny wyraźnie stwierdził, że art. 115a ustawy o Policji w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdaniem drugim Konstytucji RP. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, że metoda obliczania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop zawarta w ustawie o Policji jest mniej korzystna niż metoda, w której czynnikiem jest 1/22 lub 1/21. W konsekwencji, wspomniany art. 115a ustawy o Policji utracił w tej części moc z dniem opublikowania wspomnianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, a więc z dniem 6 listopada 2018 r. Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Użyte przez ustrojodawcę określenie "moc powszechnie obowiązującą" przybliża walor wyroków Trybunału do źródeł prawa powszechnie obowiązującego określonego w art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, w zakresie dotyczącym kręgu adresatów, którzy winni zapadłe judykaty respektować i dokonywać ich wdrożenia (implementacji). Nie ma żadnej wątpliwości, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wiążą sądy administracyjne i mają dla ich orzecznictwa nierzadko charakter prawotwórczy (por. R. Hauser, J. Trzciński, Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2008, s. 11). W konsekwencji, powszechne związanie orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego powoduje, że sądy administracyjne zobowiązane są do ich respektowania jako elementów kształtujących stan prawny oceniany przez sąd. Oznacza to, że sąd administracyjny, dokonując kontroli zgodności z prawem działalności organów administracji publicznej, zobowiązany jest do uwzględniania tych orzeczeń na równi z aktami normatywnymi wymienionymi w art. 87 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 1750/07). Z kolei, zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonym w przepisach o właściwości dla danego postępowania. Pojęcie "wznowienia postępowania", o którym mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, ma szersze znaczenie niż pojęcie "wznowienia" w sensie technicznym, przewidziane w odpowiednich procedurach regulowanych w ustawach i obejmuje wszelkie instrumenty proceduralne stojące do dyspozycji stron i sądów, wykorzystanie których umożliwia przywrócenie stanu konstytucyjności orzeczeń wydanych na podstawie aktu normatywnego uznanego późniejszym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego za niezgodny z Konstytucją (por. postanowienie TK z dnia 14 kwietnia 2004 r., sygn. akt SK 32/01; publ. OTK-A 2004/4/35). Chodzi zatem o wszelkie środki prawne, dzięki którym można osiągnąć efekt w postaci ponownego rozstrzygnięcia sprawy, według stanu prawnego po wyeliminowaniu niekonstytucyjnych przepisów (zob. wyrok TK z dnia 11 czerwca 2002 r., sygn. akt SK 5/02, publ. OTK ZU nr 4/A/2002, poz. 41). Warto zauważyć, że również Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały z dnia 28 czerwca 2010 r., wydanej w sprawie sygn. akt II GPS 1/10, wyjaśniając znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w świetle regulacji zawartych w art. 190 ust. 1-4 Konstytucji RP - podniósł, iż celem ustawowej procedury, realizującej normę art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, musi być realne zagwarantowanie skutku w postaci uprawnienia do ponownego rozstrzygnięcia sprawy w nowym stanie prawnym, ustalonym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego. Konstytucja RP przesądza o samym fakcie sanacji indywidualnych stosunków prawnych, wyznaczając cel "wznowienia" w trybie procedur ukształtowanych w ustawach. Dlatego też jakiekolwiek ograniczenia art. 190 ust. 4 Konstytucji RP są dopuszczalne wówczas, gdy uzasadnia to dyspozycja konkretnego przepisu Konstytucji RP, który wyłączałby wznawianie postępowania, jako sprzeczne z konstytucyjną istotą danej instytucji prawnej. Niedopuszczalne jest natomiast ograniczanie zasady "wzruszalności" aktów stosowania prawa wynikającej z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP poprzez regulacje wprowadzone w ustawach zwykłych, czy to wprost, czy też na skutek ich wykładni (podobnie: /w:/ wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1958/10). Z kolei, zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 9/09, sąd powinien bezpośrednio zastosować art. 190 ust. 1 i 4 Konstytucji RP i uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego w celu przywrócenia stanu zgodności z Konstytucją RP kontrolowanych rozstrzygnięć (por. także wyrok NSA z dnia 12 października 2016 r., sygn. akt II OSK 3334/14). Mając powyższe na względzie, wskazać należy, że czynność przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop kończyła sprawę administracyjną w oparciu o przepis art. 115a ustawy o Policji, który został uznany za niekonstytucyjny w zakresie dotyczącym wysokości tego świadczenia. Czynność ta stanowi zatem "inne rozstrzygnięcie", o którym mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP. W tej sytuacji, skład Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko prezentowane w ostatnim czasie przez inne składy orzecznicze sądów administracyjnych, które przyjęły, iż - wbrew sugestiom organu - istnieje możliwość wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy bez konieczności podejmowania przez ustawodawcę działań o charakterze legislacyjnym na skutek omawianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 419/19 i powołane tam: wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 189/19, sygn. akt III SA/Gd 204/19 i sygn. akt III SA/Gd 218/19; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 314/19, z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 313/19 oraz z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 364/19; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt II SAB/Sz 37/19). Warto zauważyć, iż w orzeczeniach tych podkreśla się w szczególności, iż: "na skutek przedmiotowego wyroku [TK] art. 115a ustawy o Policji utracił moc w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia z dniem 6 listopada 2018 r., tj. ogłoszenia wyroku TK, stosownie do art. 190 ust. 3 Konstytucji RP. Jest to wyrok zakresowy, a więc art. 115a ustawy o Policji obowiązuje w dalszym ciągu i może stanowić podstawę rozstrzygania o ekwiwalencie pieniężnym za niewykorzystany urlop, przy czym jego stosowanie musi uwzględniać przedstawione stanowisko Trybunału Konstytucyjnego". W tej sytuacji, rozważając stanowisko Komendanta Głównego Policji, który wskazywał na brak możliwości rozstrzygnięcia sprawy w zgodzie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z uwagi na brak regulacji ustawowej, należy podkreślić, że Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niekonstytucyjności całego przepisu art. 115a ustawy o Policji, a jedynie jego części określającej sposób obliczania ekwiwalentu. Zatem pozostała w systemie prawnym obowiązująca regulacja, ustanawiająca uprawnienie policjanta do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w przypadku jego zwolnienia ze służby. W konsekwencji, zdaniem Sądu, oznacza to, że organ administracji publicznej orzekający na podstawie art. 115a ustawy o Policji musi zrekonstruować jego treść zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Przyjąć należy zatem, że świadczeniem ekwiwalentnym za dzień niewykorzystanego urlopu funkcjonariusza jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Nie ulega wątpliwości, że ilość dni roboczych w każdym roku kalendarzowym jest okolicznością faktyczną możliwą do ustalenia w oparciu o kalendarz na dany rok i przepisy ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 90). Z kolei, pobierane przez funkcjonariusza wynagrodzenie w danym roku kalendarzowym należy do danych posiadanych przez organ policyjny. W tej sytuacji, jakiekolwiek wątpliwości co do sposobu, w jaki współczynnik dni roboczych powinien zostać ustalony, nie mogą - zdaniem Sądu - uniemożliwiać realizacji gwarantowanego przez art. 66 ust. 2 Konstytucji RP prawa funkcjonariuszy Policji do urlopu wypoczynkowego w formie ekwiwalentu z tytułu jego niewykorzystania. Nie jest należytą realizacją tego prawa dokonanie w przeszłości wypłaty ekwiwalentu w wysokości ustalonej w oparciu o przepis uznany przez Trybunał za niekonstytucyjny. Według Sądu, uznać należy, że niewątpliwie wspomniany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, jako orzeczenie zakresowe, nie powoduje utraty mocy całego przepisu art. 115a ustawy o Policji. Przepis ten nadal obowiązuje, przy czym należy traktować go jako pozostający w sprzeczności z Konstytucją RP, ale tylko w granicach określonych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego. W pozostałym zakresie należy go stosować i interpretować zgodnie ze wskazówkami przedstawionymi przez TK. Wprawdzie, nie ulega wątpliwości, iż zalecana byłaby inicjatywa ustawodawcza, gdyż w myśl zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.), organy zobowiązane są do działania na podstawie przepisów prawa, jednakże - w ocenie Sądu - zasadne było odwołanie się wprost do stanowiska Trybunału Konstytucyjnego, skoro pozwalało ono na zrekonstruowanie treści normatywnej przepisu art. 115a ustawy o Policji w zakresie sposobu obliczania wysokości przedmiotowego świadczenia. Z tych też względów przyjąć należy, że istniała podstawa prawna warunkująca rozpatrzenie sprawy ekwiwalentu z tytułu niewykorzystanego urlopu, w tym możliwość ponownego przeliczenia naliczonych dotąd i wypłaconych świadczeń. Podstawę tą stanowi bowiem art. 115a ustawy o Policji, interpretowany odpowiednio do wytycznych Trybunału Konstytucyjnego. Mając na względzie powyższe, zasadne jest przyjęcie tezy, że zaniechanie ustawodawcy nie niweczy uprawnienia organu do merytorycznego rozpoznania żądania strony skarżącej, a skoro Komendant Główny Policji do dnia wniesienia skargi nie odniósł się do wniosku w jednej z dopuszczalnych form załatwienia sprawy (tj. decyzji odmawiającej przyznania świadczenia, czy też czynności materialno-technicznej polegającej na przeliczeniu i wypłacie z tego tytułu stosownej kwoty), to niewątpliwie doszło do zarzucanej skargą przewlekłości prowadzonego postępowania. Jeśli bowiem w ocenie organu postępowanie w sprawie wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop nie może być wszczęte z jakichkolwiek przyczyn, organ - stosownie do art. 61a k.p.a. - winien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Na postanowienie to służy zażalenie. Postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania strona może kwestionować przed sądem administracyjnym. W sytuacji zaś, gdy w ocenie organu brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku strony, organ winien wydać decyzję administracyjną. Odmowa dokonania czynności materialno-technicznej następuje bowiem w formie decyzji administracyjnej. Skierowanie do strony zwykłego pisma informującego, że sposób załatwienia wniosku będzie uzależniony od sposobu wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego przez organy stanowiące prawo, nie jest załatwieniem sprawy w formie wymaganej przepisami prawa. Niepodjęcie przez organ do dnia wniesienia skargi działania, które umożliwiłoby stronie skarżącej jego kwestionowanie przed sądem administracyjnym w celu dochodzenia swoich praw, stanowi o przewlekłości organu w rozpatrzeniu wniosku. Niemniej jednak zauważyć trzeba, że jakkolwiek przewlekłość organu istniała w dacie wniesienia skargi do Sądu, to niewątpliwie ustała ona w dniu [...] grudnia 2020 r., tj. w dniu wydania przez organ decyzji nr [...]. W tym stanie rzeczy Sąd nie miał podstaw do tego, aby zobowiązać Komendanta Głównego Policji do rozpatrzenia wniosku skarżącej E. G. z dnia [...] listopada 2018 r. na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd stwierdził jednak, stosownie do obowiązku wynikającego z art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a., że organ dopuścił się przewlekłości w przedmiotowej sprawie. Pomimo, że zgodnie z treścią art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, to przedmiotowa sprawa do dnia [...] sierpnia 2020 r., tj. do dnia wniesienia skargi na przewlekłość, nie została zakończona poprzez wydanie decyzji, a czynności w niej podejmowane, opisane w skardze i znajdujące odzwierciedlenie w aktach administracyjnych, podejmowane były w kilkumiesięcznych odstępach czasu. W tej sytuacji, zwłoka, jakiej dopuścił się Komendant Główny Policji w załatwieniu sprawy, nie może budzić żadnych wątpliwości w świetle art. 35 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu, działania organu mieszczą się w zakresie pojęcia przewlekłości, zwłaszcza, gdy weźmie się pod uwagę odstępy czasu pomiędzy poszczególnymi czynnościami oraz ich pozorność. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że złożona skarga jest w pełni uzasadniona. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił powołanym powyżej przepisom k.p.a. Nie można zatem przyjąć, że organ działał w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki oraz że na bieżąco monitorował sprawę, np. poprzez ponaglanie innych organów do przekazania żądanych informacji (dokumentów). W aktach sprawy znajdują się co prawda zawiadomienia skierowane do strony skarżącej, w których organ informował, że sprawa zostanie załatwiona w późniejszym terminie, jednakże sprawa w kolejnych terminach wskazywanych przez Komendanta Głównego Policji nie została załatwiona. W ocenie Sądu, czynności podjęte po tym terminie świadczą w oczywisty sposób o przewlekłym prowadzeniu przez organ postępowania. Ponadto, należy zwrócić uwagę, że w przedmiotowej sprawie podejmowane przez Komendanta Głównego Policji czynności nie zmierzały do jej szybkiego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a., uznając skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ za zasadną, Sąd stwierdza, czy przewlekłość ta nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek wydania rozstrzygnięcia w tym przedmiocie wprowadzony został ustawą z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. z 2011 r. Nr 34, poz. 173), która weszła w życie z dniem 17 maja 2011 r. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). W judykaturze przyjmuje się jednocześnie, że za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. i art. 36 k.p.a. można uznać, ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. Jednocześnie słownikowe znaczenie słowa "rażący" oznacza "rzucający się w oczy, bardzo duży, oczywisty" (vide: Mały słownik języka polskiego pod red. S. Skorupki, H. Auderskiej, Z. Łempickiej, PWN, Warszawa 1969). W ocenie Sądu, przewlekłość organu nie miała jednak miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Należy podkreślić, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminów załatwienia sprawy. Jak to się bowiem podkreśla w orzecznictwie, przewlekłość organu musi być pozbawiona racjonalnego uzasadnienia, a także wywoływać dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. W ocenie Sądu, sytuacja taka nie występuje w niniejszej sprawie, bowiem organ udzielił w ustawowym terminie odpowiedzi na wniosek, pozostając w błędnym przekonaniu, że wystosowana do strony skarżącej informacja pisemna - w stanie prawnym zaistniałym po wyroku Trybunału Konstytucyjnego - jest wystarczająca. Działanie takie nie świadczy zatem o złej woli organu ani nie przesądza o lekceważącym traktowaniu strony skarżącej i ciążących na organie obowiązkach. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a P.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.