II SAB/Sz 52/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Jolanta Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym skargi A.A. na bezczynność Burmistrza P. w sprawie rozpoznania wniosku o przejęcie urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych p o s t a n a w i a odrzucić skargę

A. A. wniósł do sądu skargę na bezczynność Burmistrza Gminy P. w przedmiocie: wniosku z 23 lutego 2021 r. w sprawie przejęcia urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych w miejscowości T.; nadania biegu ponagleniu z 7 maja 2021 r. Skarżący wniósł o: stwierdzenie przez sąd, że organ dopuścił się bezczynności w powyższych sprawach; stwierdzenie przez sąd, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zobowiązanie organu do niezwłocznego rozpoznania wniosku Skarżącego i nadania biegu ponagleniu; przyznanie od organu na rzecz Skarżącego sumy pieniężnej w wysokości dwukrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa GUS, stosownie do art. 149 § 2 P.p.s.a.; ewentualnie wymierzenie organowi grzywny, stosownie do treści art. 149 § 2 P.p.s.a. W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: Stosownie do art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2022.329 t.j.; dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne są właściwe do orzekania w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie Skarżący wniósł skargę na bezczynność Burmistrza Gminy P. w przedmiocie: wniosku z 23 lutego 2021 r. w sprawie przejęcia sieci wodno-kanalizacyjnej, którą wybudował z własnych środków w miejscowości T.; nadania biegu ponagleniu z 7 maja 2021 r. We wniosku z 23 lutego 2020 r. Skarżący sam wskazuje, że podstawą jego roszczenia jest art. 31 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (błędnie nazwaną ustawą o odpłatnym przejęciu urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych; Dz.U.2020.2028 – dalej: "u.z.z.w."). Zgodnie z tym przepisem osoby, które wybudowały z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne, mogą je przekazywać odpłatnie gminie lub przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu, na warunkach uzgodnionych w umowie (art. 31 ust. 1 ustawy). Powyższe wskazuje niewątpliwie, że sprawa dotyczy zawarcia przez Skarżącego stosownej umowy z gminą lub przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym i jako taka nie podlega kognicji sądu administracyjnego, lecz winna być dochodzona w drodze stosownego powództwa cywilnego. Mówiąc o bezczynności organu i konieczności zobowiązania go do rozpoznania wniosku, Skarżący zmierza w istocie do uzyskania od gminy lub przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnemu stosownego oświadczenia woli, a nie rozpoznania sprawy administracyjnej w rozumieniu przepisów P.p.s.a. Sąd zwraca zatem uwagę, że stosownie do art. 64 Kodeksu cywilnego (Dz.U.2020.1740 ze zm.) prawomocne orzeczenie sądu stwierdzające obowiązek danej osoby do złożenia oznaczonego oświadczenia woli, zastępuje to oświadczenie. Sąd zauważa jednocześnie, że w postanowieniu z 7 października 2020 r., II OSK 2151/20 (orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż regulacja zawarta w art. 31 ust. 1 u.z.z.w. uprawnia osoby, które wybudowały z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne, do odpłatnego przekazania ich gminie lub przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu, na warunkach uzgodnionych w umowie. Natomiast z uprawnienia tego wypływa obowiązek jego zrealizowania przez gminy i przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne. W razie odmowy realizacji żądania przez gminę lub przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne uprawnionemu przysługuje roszczenie o dochodzenie odszkodowania w reżimie odpowiedzialności kontraktowej z art. 471 k.c. Na marginesie sąd wskazuje, że w orzecznictwie istnieje również pogląd, iż obecnie podstawę roszczenia o zobowiązanie do odpłatnego przeniesienia własności urządzeń wodociągowych lub kanalizacyjnych stanowi znowelizowany art. 49 § 2 k.c., a nie art. 31 ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę (uchwała Sądu Najwyższego z 13 lipca 2011 r., III CZP 26/11 - OSNC 2012, nr 1, poz. 8). Mając na uwadze powyższe, sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.