II SAB/Sz 28/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji o wysokości podatku postanawia: odrzucić skargę

J. S., pismem z dnia 11 lutego 2021 r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skargę na "bezczynność, zaniechania Burmistrza Miasta i Gminy, a w zasadzie jego pracownicy w sprawie braku stosowania prawa, nieprawidłowego załatwiania petenta(ów), działania na szkodę gminy". W uzasadnieniu skargi podał, że w dniu 12 stycznia 2021 r. udał się do Urzędu Miasta i Gminy w L., do wydziału podatkowego. Poprosił o udzielenie mu informacji o wysokości podatku od nieruchomości za 2021 r., wyliczonego dla Spółki [...]. Okazał aktualne, nieodwołane pełnomocnictwo do reprezentowania spółki. Urzędniczka - rzekomo bardziej zorientowana w sprawie bezwzględnie zakazała udzielenia mu informacji potrzebnej do zapłacenia podatku, argumentując to nieważnością posiadanego przez niego pełnomocnictwa z racji śmierci prezesa spółki. Podczas kolejnej wizyty w Urzędzie miał nadzieję, że urzędniczka douczyła się i udzieli mu informacji. Niestety, uważała i zapewne uważa, że udzielone pełnomocnictwo do reprezentowania spółki wygasa wraz ze śmiercią prezesa. Zdaniem skarżącego, jest to dalece niepoprawne by w taki sposób traktować petenta. Takie podejście nie jest zgodne z K.p.a. i kodeksem dobrej praktyki administracyjnej. Poza tym taka sytuacja, choć pojedyncza w kontekście innych miłych i pomocnych urzędników, nie powinna mieć miejsca. Pokazywanie przez urzędnika, że jestem panem - mogę nie załatwić twojej sprawy, a jak chcesz coś się dowiedzieć, to sobie pisz i może po werdykcie SKO, czy WSA zostanie udzielona ci odpowiedź, zamiast zajrzeć w przepisy i sprawdzić stanowisko petenta - nie powinna mieć miejsca. Na takim podejściu gmina traci wizerunkowa i finansowo. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy wniósł o odrzucenie skargi i wyjaśnił, że w dniu 15 stycznia 2021 r. wpłynęło do organu pismo skarżącego zatytułowane "wniosek o wyjaśnienie postawy urzędnika UMiG w L. podanie podstaw opisanego wyżej działania i właściwe postąpienie w sprawie". Z treści pisma wynikało, że J. S. wyraził niezadowolenie z postawy pracownika Urzędu, który w ocenie skarżącego bezzasadnie odmówił mu udzielenia żądanych informacji, bezzasadnie przedłużał postępowanie oraz wykazał się brakiem znajomości obowiązujących przepisów prawa. Treść ww. pisma, w ocenie Burmistrza, wskazywała, że należało potraktować je jako skargę na pracownika organu, załatwianą w trybie art. 232 § 2 K.p.a. W ramach postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w Urzędzie pracownik, którego skarga dotyczy złożył obszerne wyjaśnienia w zakresie zarzutów J. S.. Następnie, organ pismem z dnia 5 lutego 2021 r. poinformował skarżącego o sposobie załatwienia skargi, tj. uznaniu skargi za bezzasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie w ww. przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 oraz z 2019 r., poz. 60 z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r., poz. 768 z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Mając zatem na względzie powyższe, zważyć należy, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje bowiem orzekanie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Z akt niniejszej sprawy wynika, że Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego na działanie pracowników Urzędu Miejskiego w L.. Przedmiotowa skarga zawiera zarzuty nieodnoszące się bezpośrednio do aktów, czynności, względnie bezczynności organu jednostki samorządowego, lecz stanowi wyraz niezadowolenia skarżącego ze sposobu wykonywania czynności przez pracowników Urzędu. Z treści skargi oraz z akt sprawy wynika, że jest to w istocie skarga powszechna, uregulowana przepisami działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256), zwanej dalej "K.p.a." Jak wynika bowiem z art. 227 K.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie spraw. Podkreślić również należy, że wskazana skarga nie inicjuje postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem indywidualnego aktu lub podjęciem czynności rozstrzygających sprawę dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznanie skargi sprowadza się bowiem do oceny działalności danego organu lub jego pracowników i wywiera skutek wyłącznie w odniesieniu do jego stosunków wewnętrznych. Postępowanie to ma na celu wyłącznie ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga ta jest więc odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że kognicji sądów administracyjnych nie podlega ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników oraz ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII K.p.a., gdyż jest to wewnętrzna sprawa tych organów. Sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 p.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych. W świetle powyższych rozważań należało uznać, że sąd administracyjny nie posiada legitymacji do rozpoznania przedmiotowej skargi. Żaden przepis ustawy procesowej regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewiduje bowiem możliwości kontroli przez wojewódzki sąd administracyjny postępowania dotyczącego skargi złożonej w trybie art. 227 K.p.a., zarówno w odniesieniu do czynności podejmowanych przez właściwy organ, jak i ewentualnej jego bezczynności. Sąd administracyjny ocenia zasadność zastosowania określonych przepisów prawa oraz dokonuje ich interpretacji wyłącznie w związku z rozpoznawaniem skarg wnoszonych na skonkretyzowane akty, czynności lub bezczynność organów administracji publicznej, mieszczące się w katalogu określonym w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Tym samym niniejsza skarga jako niepodlegająca właściwości sądu administracyjnego podlegać musi odrzuceniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.