II SAB/Po 55/23

Dnia 10 sierpnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2023 roku sprawy ze skargi D. A. na bezczynność Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w P. w przedmiocie dopuszczenia do egzaminu maturalnego oddala skargę.

Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga D. A. (zwanego dalej "wnioskodawcą" lub "skarżącym") na bezczynność Dyrektora Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej [...] (zwanego dalej "Dyrektorem OKE") związaną z niedopuszczeniem skarżącego do egzaminu maturalnego w 2023 r. Zarzucana organowi bezczynność powstała w oparciu o poniżej przedstawiony stan faktyczny i prawny. Pismem z dnia 17 stycznia 2023 r. wnioskodawca, reprezentowany przez pełnomocnika – r. pr. M. J. – zwrócił się do Dyrektora Licem [...] z prośbą o dopuszczenie go do egzaminu maturalnego według polskich przepisów w formule 2015. Z uwagi na fakt, że ww. szkoła nie przeprowadza takich egzaminów, wnioskodawca wezwał jej dyrektora o przekazanie pisma według właściwości. We wniosku wyjaśniono, że wnioskodawca zdał egzamin maturalny w 2018 r. – matura IB. Z uwagi na fakt, że szkoła wyższa, na którą aplikuje wnioskodawca oczekuje wyższych wyników oraz efektów uczenia, wnioskodawca postanowił, że przystąpi po raz pierwszy do egzaminu maturalnego w 2023 r. Wnioskodawca uważa, że mając wykształcenie średnie, jest uprawniony do przystąpienia do egzaminu maturalnego. W związku z przekazaniem pisma wnioskodawcy według właściwości, pismem z dnia 22 lutego 2023 r. Dyrektor OKE stwierdził, że wnioskodawca nie ma możliwości przystąpienia po raz pierwszy do egzaminu maturalnego w pełnym zakresie lub z wybranych przedmiotów. Jak wynika z art. 3 pkt 21c ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2230, zwanej dalej "u.s.o.") do egzaminu maturalnego przystępują absolwenci posiadający wykształcenie średnie w celu uzyskania świadectwa dojrzałości. Wnioskodawca posiada dyplom matury międzynarodowej i jest uprawniony do podjęcia studiów na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Nie może więc ubiegać się o drugi dokument, który daje te same uprawnienia. Dnia 9 marca 2023 r. wnioskodawca złożył ponaglenie wobec działania Dyrektora OKE. Wnioskodawca stwierdził, że od momentu złożenia deklaracji nie uzyskał żadnej odpowiedzi ze strony organu. Dyrektor OKE zwrócił się do dyrektora szkoły średniej, który przekazał pismo wnioskodawcy według właściwości z pytaniem, czy skarżący uzyskał odpowiedź, którą wyekspediowano. Dyrektor szkoły potwierdził fakt udzielenia odpowiedzi. Dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w piśmie z dnia 11 kwietnia 2023 r. uznał, że Dyrektor OKE działał zgodnie z prawem i nie ma podstaw do zakwestionowania żadnego działania. Ponaglenie było więc niezasadne. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, złożył skargę na bezczynność Dyrektora OKE. Skarżący stwierdził, że do dnia złożenia ponaglenia nie został powiadomiony o terminie i miejscu złożenia egzaminu maturalnego w 2023 r. Według Dyrektora OKE skarżący nie może przystąpić do egzaminu maturalnego, gdyż posiada już dyplom poświadczający fakt zdania tego egzaminu. Skarżący uważa, że przez takie działanie uniemożliwia się jemu zdanie egzaminu, który będzie uprawniał go do podjęcia studiów na uczelni, która stawia wyższe wymagania, niż absolwentom z maturą IB. W odpowiedzi na skargę Dyrektor OKE, reprezentowany przez pełnomocnika – r. pr. A. J. – wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Zdaniem organu, odrzucenie skargi jest podyktowane tym, że sprawy z zakresu skierowania na egzamin maturalny nie są objęte kognicją sądów administracyjnych. Ponadto skarżący otrzymał odpowiedź od Dyrektora OKE, a więc nie może być mowy o zwłoce. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana w trybie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, zwanej dalej "p.p.s.a."). Powołany przepis stanowi: "Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania". Niewątpliwie wniesiona skarga dotyczy bezczynności Dyrektora OKE w przedmiocie wniosku skarżącego o dopuszczenie do udziału w egzaminie maturalnym. Z tych względów, zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2023 r. Zastępca Przewodniczącej Wydziału II tut. Sądu wyznaczyła termin posiedzenia niejawnego na dzień 10 sierpnia 2023 r. zaznaczając, że sprawa ma być skierowana do rozpoznana w trybie uproszczonym. Na podstawie art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany zarzutami skargi, w związku z czym nie wyznaczają one kierunku analizy podejmowanej przez Sąd. Sąd w składzie orzekającym poddał skargę na bezczynność Dyrektora OKE kontroli sądowej, wbrew woli organu. Uznano, że sprawy związane z edukacją, która znajduje się pod ochroną Konstytucji RP, wymagają szczególnej uwagi, a wszelkie nieprawidłowości powinny być zdolne do poddania się sądowej kontroli przez sąd administracyjny. Mimo tego, Sąd w składzie orzekającym nie znalazł podstaw do stwierdzenia, jakoby Dyrektor OKE dopuścił się bezczynności. Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości. Z uwagi na fakt, że skarżący skierował swój wniosek do Dyrektora [...], a Dyrektor ten skierował go zgodnie z właściwością do Dyrektora OKE, jako datę wpływu wniosku należało przyjąć dzień 31 stycznia 2023 r., co zresztą zostało uwiecznione za pomocą stosownej prezentaty na doręczonej organowi deklaracji. Odpowiedź na wniosek skarżącego została nadana w dniu 22 lutego 2023 r., co również odnotowano za pomocą stosownej prezentaty. Nie minął zatem miesiąc od daty wpływu wniosku wraz z deklaracją. Pomimo wątpliwości co do doręczenia odpowiedzi ustalono, że odpowiedź dotarła do skarżącego, co zresztą skarżący potwierdził chociażby w skardze do tut. Sądu. Dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, a więc organ zwierzchni nad Dyrektorem OKE uznał, że działania dyrektora okręgowego są prawidłowe. Nie sposób nie przyznać racji organowi rozpoznającemu ponaglenie. Odpowiedź na wniosek została wyekspediowana przed upływem miesiąca. Podkreślenia wymaga za Dyrektorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, że w myśl u.s.o., tylko raz można przystąpić do egzaminu maturalnego. W kolejnych latach możliwe jest poprawianie przedmiotów, które w ocenie zdającego, tego wymagają (art. 44zzo u.s.o.). Niezależnie od tego, dyplom matury międzynarodowej, zgodnie z art. 93 ust. 1 pkt 2 u.s.o. uprawnia maturzystę do podjęcia studiów na polskiej uczelni, a także stwierdza fakt posiadania przez niego wykształcenia średniego. Sąd w składzie orzekającym stwierdza więc, że Dyrektor OKE załatwił sprawę w terminie. Odpowiedź na wniosek skarżącego została sporządzona oraz nadana do skarżącego. Nie da się więc stwierdzić, że organ pozostawał w zwłoce. Skoro nie doszło do naruszenia żadnego z terminów, nie da się postawić zarzutu, że w sprawie zaistniała bezczynność. Mając powyższe na uwadze, Sąd doszedł do przekonania o niezasadności skargi w całości. Kierując się wspomnianym przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie znalazł żadnych podstaw do stwierdzenia o zaistnieniu bezczynności po stronie Dyrektora OKE. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.