II SA/Wr 769/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Adam Habuda Sędzia WSA Marta Pawłowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi M. T. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 sierpnia 2025 r. nr 870/2025 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę w całości.

Postanowieniem z dnia 7 maja 2025 r. nr 78/25 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego w Lubaniu (dalej jako "PINB") nałożył na M. T. (dalej jako "skarżący") obowiązek wstrzymania budowy obiektu gospodarczego o konstrukcji blaszanej, zlokalizowanego na działce nr [...] AM-[...], obręb [...] w Ś., zrealizowanego pomimo wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno – budowalnej do wymaganego zgłoszenia. Postanowienie to doręczone pełnomocnikowi skarżącego (matce) w dniu 1 maja 2025 r. Pismem z dnia 29 maja 2025 r. skarżący wniósł zażalenie na opisane postanowienie PINB, podnosząc opieszałość w działaniu organów w postępowaniu i brak życzliwości pracowników organu. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "DWINB") postanowieniem z dnia 30 czerwca 2025 r. nałożył na PINB obowiązek uzupełnienia akt sprawy i dostarczenia do DWINB dowodu potwierdzającego datę złożenia zażalenia. W odpowiedzi - pismem z dnia 4 lipca 2025 r. - organ I instancji poinformował, że zażalenie zostało złożone osobiście w dniu 29 maja 2025 r. przez pełnomocnika skarżącego,, K. T. Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2025 r. nr 870/2025, zaskarżonym w niniejszej sprawie, DWINMB stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Organ w pierwszej kolejności wyjasnił, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ II instancji nie ma innej możliwości niż wydanie przewidzianego w art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako "k.p.a.) postanowienia o uchybieniu terminowi, co więcej stwierdzenie przez organ, że doszło do uchybienia terminu jest niezależne od uznania tego organu, a wręcz należy to do obowiązków organu. Organ odwoławczy wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało prawidłowo doręczone w dniu 13 maja 2026 r., i od tego dnia należy liczyć termin do wniesienia zażalenia. Upłynął on skarżącemu w dniu 20 maja 2025 r. Tymczasem zażalenie zostało złożone osobiście w siedzibie organu dopiero w dniu 29 maja 2025 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu, co obliguje organ do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia. W skardze na opisane rozstrzygnięcie, wniesionej do tutejszego sądu, skarżący odniósł się jedynie do orzeczenia w przedmiocie wstrzymania wykonania robót, podnosząc, że wiele podobnych obiektów istnieje w Ś., zaś ten należący do niego dodatkowo stoi na obrzeżach miasta, zatem niezrozumiałe jest dla niego całe postępowanie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) – dalej: ″p.p.s.a.″ sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Oznacza to, że nie każde naruszenie przepisów prawa będzie uzasadniało uwzględnienie wniesionej skargi do sądu administracyjnego, a jedynie takie, które będzie miało znaczenie dla kontrolowanego rozstrzygnięcia. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego rozstrzygnięć organów administracji publicznej. Zgodnie z art. 141 § 2 k.p.a., zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Stosownie zaś do art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Na mocy przepisu art. 144 k.p.a., przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do zażaleń. W okolicznościach sprawy należy przyznać rację organowi odwoławczemu, że zażalenie wniesiono z uchybieniem terminu, upływał on bowiem w dniu 20 maja 2025 r., tymczasem zażalenie złożone zostało 9 dni później, w dniu 29 maja 2025 r. Organ właściwy do rozpoznania zażalenia, wobec oczywistego braku wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia, nie miał podstaw do przyjmowania, że wniosek taki został złożony w sposób dorozumiany. Jednocześnie w sposób prawidłowy, pomimo braku sformułowanych zarzutów odwołania, organ odwoławczy ocenił prawidłowość doręczenia postanowienia organu pierwszej instancji i obliczył terminy na wniesienie środka zaskarżenia. Wobec ustalenia w sposób niewątpliwy, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, DWINB zobowiązany był do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł na zasadzie art. 151 p.p.s.a.. Skarga została rozpatrzona na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. .