II SA/Wa 3586/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), , Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2022 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia dodatku kontrterrorystycznego oddala skargę

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była skarga G. M. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. w przedmiocie pozbawienia dodatku kontrterrorystycznego. Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy: Pismem z dnia [...] marca 2021 r. (data sporządzenia i doręczenia organowi) Prokurator Rejonowy w [...] poinformował Naczelnika Wydziału Kadr i Szkolenia [...] Oddziału Straży Granicznej o postawieniu [...] Straży Granicznej G. M. (zwany dalej: skarżący, funkcjonariusz) zarzutu o to, że w dniu [...] marca 2021 r. w [...], znajdując się w stanie nietrzeźwości wynoszącym [...] promila alkoholu we krwi, prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny - samochód osobowy marki [...] o numer rejestracyjnym [...] , tj. o czyn z art. 178a § 1 kodeksu karnego. Wskazał także, że wobec funkcjonariusza zastosowano środek zapobiegawczy w postaci dozoru policji i zobowiązano ww. do osobistego stawiennictwa w Komendzie Powiatowej Policji w [...], poręczenia majątkowego w kwocie 5.000 zł oraz zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza Straży Granicznej. W związku z powyższym, Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej (zwany dalej: K[...]OSG, organ I instancji) decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2021 r. zawiesił skarżącego w czynnościach służbowych od dnia [...] marca 2021 r. na okres trzech miesięcy. Rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] marca 2021 r. K[...]OSG, działając na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 305 ze zm., zwana dalej: u.s.g.) oraz § 4 ust. 1 pkt 7 i § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. z 2017 r., poz. 897 ze zm., zwane dalej: rozporządzeniem), orzekł o pozbawieniu funkcjonariusza dodatku kontrterrorystycznego w wysokości 500 zł z dniem [...] kwietnia 2021 r. w związku z zawieszeniem go w obowiązkach służbowych i zaprzestaniem utrzymywania przez niego stałej gotowości do udziału w działaniach kontrterrorystycznych lub do bezpośredniego uczestnictwa w takich działaniach. Na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., zwana dalej: k.p.a.), przedmiotowemu rozkazowi personalnemu nadany został rygor natychmiastowej wykonalności. Organ I instancji wskazał, że na podstawie "art. 11a ust. 1 pkt 1" rozporządzenia funkcjonariusze pełniący służbę w komórkach organizacyjnych jednostek organizacyjnych Straży Granicznej, właściwych w zakresie zabezpieczania działań, utrzymujący stałą gotowość do udziału w działaniach kontrterrorystycznych lub uczestniczący bezpośrednio w takich działaniach, otrzymują dodatek kontrterrorystyczny w wysokości 500 zł miesięcznie. Skarżącego pozbawiono dodatku kontrterrorystycznego z uwagi na to, że został zawieszony w czynnościach służbowych, a w rezultacie zaprzestał utrzymywania gotowości do udziału w działaniach kontrterrorystycznych. Przedmiotowy rozkaz personalny został doręczony skarżącemu w dniu 16 kwietnia 2021 r., zaś odwołanie od powołanego rozkazu personalnego funkcjonariusz złożył w dniu [...] maja 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności. W odwołaniu złożonym na powołane rozstrzygnięcie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu w całości i uchylenie jego skutków oraz utrzymanie dodatku z tytułu wykonywania zadań kontrterrorystycznych. Wniósł także o uchylenie nadanego rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności i wyjaśnienie wszystkich wymienionych w odwołaniu okoliczności. Wydanemu rozkazowi skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 107 § 3 k.p.a. wskazując, że uzasadnienie decyzji uznaniowych powinno spełniać ścisłe wymogi, o których mowa w tym przepisie; 2. art. 108 § 1 k.p.a. przez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy nie zachodziły przesłanki nadania tej konkretnej decyzji takiego rygoru; 3. art. 108 ust. 1 pkt 5 u.s.g. i § 4 ust. 1 pkt 7, § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia poprzez przekroczenie granic uznaniowości przy wydaniu zaskarżonego rozkazu personalnego co do cofnięcia należnego funkcjonariuszowi dodatku, który cofnięto bez opinii i wniosku właściwego przełożonego, i to po złożeniu wniosku o wystąpienie ze służby w trybie art. 45 ust. 3 u.s.g. i przyjęciu oświadczenia woli o zwolnieniu. Zdaniem skarżącego organ zadbał tylko o interes organu nie biorąc pod uwagę słusznego interesu funkcjonariusza; 4. art 8 i 13 § 2 k.p.a., tj. zasady pogłębiania zaufania podwładnego do przełożonego - będącego jednocześnie organem, który obowiązany jest do należytego i wyczerpującego informowania podległego mu funkcjonariusza o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego; 5. art. 130 § 3 k.p.a. przez niezgodne z dyspozycją art. 108 k.p.a. nadanie zaskarżanemu rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności i de facto postawienie skarżącego w sytuacji prawomocności decyzji podjętej rzekomo w jego interesie, w sytuacji gdy przebywał on na zwolnieniu lekarskim. Tym samym organ, nadużywając prawa, próbuje postawić skarżącego w sytuacji faktów dokonanych, co jest dla niego niesprawiedliwe i głęboko krzywdzące. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. Komendant Główny Straży Granicznej (zwany dalej: KGSG, organ odwoławczy) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia powyższego odwołania. Następnie postanowieniem Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. KGSG, działając na podstawie art. 58 k.p.a. oraz art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia [...] czerwca 2021 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, postanowił przywrócić termin do wniesienia odwołania od ww. rozkazu personalnego z dnia [...] marca 2021 r. Wskazaną na wstępie i stanowiącą przedmiot kontroli w niniejszej sprawie decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. KGSG, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego rozkazu personalnego. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, po przedstawieniu stanu sprawy, organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 108 § 1 u.s.g. funkcjonariusze otrzymują następujące dodatki do uposażenia: dodatek za wysługę lat w wysokości uzależnionej od okresów służby, o których mowa w art. 106, dodatek za stopień w wysokości uzależnionej od posiadanego stopnia Straży Granicznej, dodatek funkcyjny na stanowisku kierowniczym lub samodzielnym, dodatek służbowy na stanowiskach innych niż wymienione powyżej oraz dodatki uzasadnione szczególnymi właściwościami, kwalifikacjami, warunkami lub miejscem pełnienia służby. Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia (wydanego na podstawie art. 105 i art. 108 ust. 3 u.s.g.) jednym z dodatków do uposażenia jakie otrzymują funkcjonariusze jest dodatek kontrterrorystyczny. Jak określa § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, funkcjonariusze pełniący służbę w komórkach organizacyjnych jednostek organizacyjnych Straży Granicznej właściwych w zakresie zabezpieczenia działań, utrzymujący stałą gotowość do udziału w działaniach kontrterrorystycznych lub uczestniczący bezpośrednio w takich działaniach otrzymują dodatek kontrterrorystyczny w wysokości 500 zł miesięcznie. Zdaniem organu odwoławczego, zastosowany przez ustawodawcę zwrot "utrzymują stałą gotowość (...) lub uczestniczą bezpośrednio w takich działaniach" oznacza, że gdy funkcjonariusz nie utrzymuje stałej gotowości do ww. działań lub ich nie wykonuje, nie otrzymuje przedmiotowego dodatku, niezależnie od przyczyny stanowiącej przeszkodę do wykonywania tych zadań. W niniejszej sprawie pozbawienie skarżącego dodatku kontrterrorystycznego było konsekwencją zastosowania wobec niego przez Prokuratora Rejonowego w [...] środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych, wskutek czego skarżący przestał utrzymywać stałą gotowość do wykonywania zadań, uzasadniających przyznanie mu przedmiotowego dodatku. Funkcjonariusz nie wykonywał także zadań, określonych w § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. W konsekwencji K[...]OSG był zobligowany do zweryfikowania składników uposażenia należnych skarżącemu, a więc do pozbawienia go dodatku kontrterrorystycznego. Odnosząc się do zarzutów odwołania KGSG stwierdził, że organ I instancji wyraźnie wskazał, dlaczego pozbawił skarżącego dodatku kontrterrorystycznego, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdził przytoczone przez K[...]OSG zdarzenia. Dlatego organ odwoławczy uznał, że zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. nie zasługuje na uwzględnienie. Ocenił, że wydając zaskarżony rozkaz personalny K[...]OSG nie naruszył także art. 108 ust. 1 pkt 5 u.s.g. i nie przekroczył granic uznania, bez wzięcia pod uwagę słusznego interesu skarżącego. Podkreślił, że w związku z zawieszeniem skarżącego w czynnościach służbowych, a w konsekwencji zaprzestaniem wykonywania zadań, uprawniających do otrzymania dodatku kontrterrorystycznego, organ I instancji był zobowiązany pozbawić go wymienionego składnika uposażenia. W chwili wydawania ww. rozkazu personalnego istniały okoliczności przemawiające za nadaniem rozstrzygnięciu rygoru natychmiastowej wykonalności. Przede wszystkim skarżący został zawieszony w czynnościach służbowych wskutek postawienia mu zarzutu popełnienia czynu zabronionego. W związku z zaprzestaniem wykonywania przez niego zadań, uzasadniających przyznanie mu dodatku kontrterrorystycznego, konieczne było określenie aktualnie należnych funkcjonariuszowi składników uposażenia. K[...]OSG był zatem zobligowany do niezwłocznego podjęcia działań, zmierzających do odebrania skarżącemu wskazanego składnika uposażenia. Interes społeczny, przejawiający się w konieczności zabezpieczenia wydatkowania środków publicznych przed ich wypłatą na rzecz funkcjonariusza, nie mogącego wykonywać obowiązków określonych w § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, przeważył nad interesem strony. Dlatego w ocenie organu odwoławczego zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności było w niniejszej sprawie uzasadnione. Dlatego nie można uznać, że organ I instancji naruszył art. 108 § 1 i art. 130 § 3 k.p.a. KGSG za niezasadny uznał także zarzut naruszenia art. 8 i art. 13 § 2 k.p.a. (tj. zasady pogłębiania zaufania podwładnego do przełożonego). Wyjaśnił w tym zakresie po pierwsze, że taka zasada nie istnieje w prawie administracyjnym, funkcjonuje zasada wyrażona w art. 8 k.p.a. - zasada pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, która jednak nie została naruszona w niniejszym postępowaniu. Po drugie przywoływany w odwołaniu art. 13 § 2 k.p.a. nie miał zastosowania, ponieważ w stanie prawnym zaistniałym w niniejszej sprawie nie było możliwości polubownego załatwienia sprawy. W skardze złożonej do sądu administracyjnego na powołaną wyżej decyzję skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o uchylenie w całości rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasądzenie koszów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący zarzucił, że organ odwoławczy nie zbadał wszystkich okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy i zaznaczył, że jego zdaniem pozbawiono go dodatku kontrterorrystycznego bezprawnie i z ogromnym pokrzywdzeniem oraz dożywotnią szkodą. Funkcjonariusz podkreślił, że argumenty podnoszone przez niego w odwołaniu od rozkazu personalnego organu I instancji pozostają aktualne na obecnym etapie postępowania i przemawiają za uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, zwana dalej: p.p.s.a), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 104 u.s.g. uposażenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Przepis art. 108 ust. 1 u.s.g. stanowi natomiast, że funkcjonariusze otrzymują następujące dodatki do uposażenia: 1) dodatek za wysługę lat w wysokości uzależnionej od okresów służby, o których mowa w art. 106; 2) dodatek za stopień w wysokości uzależnionej od posiadanego stopnia Straży Granicznej; 3) dodatek funkcyjny na stanowisku kierowniczym lub samodzielnym; 4) dodatek służbowy na stanowiskach innych niż wymienione w pkt 3; 5) dodatki uzasadnione szczególnymi właściwościami, kwalifikacjami, warunkami lub miejscem pełnienia służby. Dodatkami do uposażenia o charakterze stałym są dodatki ustalone w wysokości miesięcznej (ust. 2). Rodzaje i wysokość dodatków, przysługujących funkcjonariuszowi ze względu na szczególne właściwości, kwalifikacje, warunki albo miejsce pełnienia służby, określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (publ.j.w.) wydane na podstawie art. 108 ust. 3 u.s.g. Przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia określa, że funkcjonariusze otrzymują następujące dodatki do uposażenia: 1) za wysługę lat; 2) za stopień; 3) funkcyjny; 4) służbowy; 5) morski; 6) lotniczy; 7) kontrterrorystyczny. Z treści § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wynika, że funkcjonariusze pełniący służbę w komórkach organizacyjnych jednostek organizacyjnych Straży Granicznej właściwych w zakresie zabezpieczenia działań, utrzymujący stałą gotowość do udziału w działaniach kontrterrorystycznych lub uczestniczący bezpośrednio w takich działaniach, otrzymują dodatek kontrterrorystyczny w wysokości 500 zł miesięcznie. W niniejszej sprawie bezsporną jest okoliczność, że skarżący był funkcjonariuszem Straży Granicznej w służbie stałej (został zwolniony ze służby z dniem [...] kwietnia 2021 r.). Bezsporny jest także fakt, iż w dniu [...] marca 2021 r. Prokurator Rejonowy w [...] przedstawił funkcjonariuszowi zarzut, że w dniu [...] marca 2021 r. w [...], znajdując się w stanie nietrzeźwości wynoszącym 2,16 promila alkoholu we krwi, prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny - samochód osobowy marki [...] o numer rejestracyjnym [...], tj. o czyn z art. 178a § 1 kodeksu karnego. W związku z ww. zarzutem wobec skarżącego zastosowano środek zapobiegawczy w postaci dozoru policji i zobowiązano ww. do osobistego stawiennictwa w Komendzie Powiatowej Policji w [...], poręczenia majątkowego w kwocie 5.000 zł oraz zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza Straży Granicznej. W związku z zawieszeniem w obowiązkach służbowych i zaprzestaniem utrzymywania stałej gotowości do udziału w działaniach kontrterrorystycznych lub bezpośredniego uczestnictwa w takich działaniach, organ orzekł o pozbawieniu skarżącego od dnia [...] kwietnia 2021 r. prawa do przedmiotowego dodatku. W ocenie Sądu w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego - art. 108 ust. 1 pkt 5 u.s.g. w związku z § 11a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Prawidłowe jest bowiem ustalenie orzekających w sprawie organów, iż przedmiotowy dodatek przysługuje funkcjonariuszowi pod warunkiem, że (1) utrzymuje on stałą gotowość do udziału w działaniach kontrterrorystycznych lub (2) uczestniczący bezpośrednio w takich działaniach. Zawieszenie skarżącego w czynnościach służbowych od dnia [...] marca 2021 r. spowodowało, że od [...] kwietnia 2021 r. nie spełniał on żadnego z opisanych ww. przepisem warunków, które pozwalałyby na wypłatę przedmiotowego dodatku. Zdaniem Sądu w sprawie nie doszło też do naruszenia przepisów postępowania. Wydane przez orzekające w sprawie organy rozstrzygnięcia podjęte zostały w następstwie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.), na podstawie obowiązujących przepisów prawa (art. 6 k.p.a.), a ich uzasadnienia, wbrew stanowisku skarżącego, adekwatnie wyjaśniają przesłanki rozstrzygnięcia, stosownie do wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Organy były związane postanowieniem Prokuratora Rejonowego o zawieszeniu skarżącego w czynnościach służbowych, czego ustawową konsekwencją było pozbawienie go dodatku kontrterrorystycznego (z powodu braku gotowości i braku możliwości uczestnictwa w działaniach kontrterrorystycznych). Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.