Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Wa 1279/25

Wyrok WSA w Warszawie z 5 lutego 2026 r., II SA/Wa 1279/25

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
5 lutego 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Andrzej Cichoń, Asesor WSA Mateusz Rogala, , Protokolant referent Marta Stec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2026 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odprawy mieszkaniowej oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Prezes Agencji Mienia Wojskowego, dalej: "Prezes AMW", decyzją z dnia [...] maja 2025 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej: "k.p.a.", i art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2024 r. poz. 98 oraz poz. 1907), oraz art. 23 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1270) po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] marca 2025 r. nr [...], dalej: "Dyrektor Oddziału Regionalnego", o odmowie przyznania A. K. odprawy mieszkaniowej w związku ze zwolnieniem zawodowej służby wojskowej. A. K. (dalej: "skarżący", "strona") pismem z dnia [...] listopada 2024 r. (data wpływu) wystąpił do Dyrektora Oddziału Regionalnego z wnioskiem o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Jak wynika z ustaleń w sprawie, skarżący z dniem [...] stycznia 2024 r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej i przeniesiony do pasywnej rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego na podstawie rozkazu personalnego Dowódcy [...] Brygady [...] Obrony Powietrznej z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...]. Wnioskujący w oświadczeniu, jako dzień do wyliczenia odprawy mieszkaniowej, wskazał [...] stycznia 2024 r., w którym zajmował stanowisko służbowe w stopniu etatowym - szeregowy, a członkami jego rodziny byli: żona A. K. i córka M. K., z którymi wspólnie zamieszkiwał pod adresem: [...] Do wniosku o odprawę mieszkaniową przedłożył: - zaświadczenie Wojskowego Biura Emerytalnego, dalej: "WBE", z dnia [...] listopada 2024 r. informujące o nabyciu przez ww. żołnierza od [...] lipca 2024 r. uprawnień do wojskowej renty inwalidzkiej; - odpis skrócony aktu małżeństwa A. K. z A. D. z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...]; - odpis skrócony aktu urodzenia córki M. K. z [...] listopada 2024 r. nr [...]. - zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały A. K., A. K. i M. K. pod adresem: [...] z [...] grudnia 2024 r.; - odpis zwykły księgi wieczystej z [...] grudnia 2024 r.; - kserokopię pisma z [...] listopada 2024 r. przekazanego do Dyrektora WBE w [...]; - kserokopię pisma z [...] listopada 2024 r. przekazanego do Dowodcy [...] Brygady [...] Obrony Powietrznej [...]; - oświadczenie rodzica dziecka żołnierza z [...] grudnia 2024 r. o wspólnym zamieszkiwaniu z córką M. K., na dzień wskazany we wniosku o wypłatę odprawy mieszkaniowej, poświadczone notarialnie. Do Dyrektora Oddziału Regionalnego wpłynęło zaświadczenie Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] o pełnieniu służby wojskowej przez stronę od [...] września 2022 r. do [...] stycznia 2024 r. wraz z informacją, że wysługa ww. na dzień zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, tj. na dzień [...] stycznia 2024 r., od której jest uzależniona wysokość dodatku za długoletnia służbę wojskową wynosi 1 rok, 5 miesięcy i 2 dni. Ponadto strona do akt sprawy przedłożyła: - rozkaz personalny Dowódcy [...] Dywizjonu [...] Obrony Powietrznej z [...] listopada 2022 r. nr [...]; - odpis przebiegu służby wojskowej z akt personalnych żołnierza z [...] sierpnia 2024 r.; - orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej: "RWKL") z [...] czerwca 2024 r. nr [...] w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa; - orzeczenie RWKL z [...] stycznia 2024 r. nr [...] w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, bez związku z pełnioną służbą wojskową i orzekające o braku przeciwskazań do pełnienia zawodowej służby wojskowej; - orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej: "CWKL"), - z [...] marca 2024 r. nr [...], uchylające zaskarżone orzeczenie i wnioskujące o ponowne rozpatrzenie przez RWKL; - postanowienie RWKL z [...] września 2024 r. nr [...] w sprawie sprostowania oczywistej omyłki; - orzeczenie RWKL z [...] czerwca 2024 r. nr [...] w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej i inwalidztwa określające trwałą niezdolność A. K. do zawodowej służby wojskowej, wraz ze wskazaniem trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia od [...] czerwca 2024 r. powstałej w czasie pełnienia służby wojskowej. Dyrektor Oddziału Regionalnego decyzją z [...] marca 2025 r. nr [...] odmówił przyznania odprawy mieszkaniowej A. K. w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu ww. decyzji Dyrektor wskazał, że strona jest żołnierzem zawodowym, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej i przeniesiony do pasywnej rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego i na dzień zwolnienia, tj. [...] stycznia 2024 r., nie nabył prawa do emerytury wojskowej i nie posiadał prawa do wojskowej renty inwalidzkiej, a zatem nie wypełnia przesłanki o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych. Prezes AMW, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję stwierdził, że warunkiem koniecznym do wypłaty odprawy mieszkaniowej żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, co stanowi przedmiot sporu, jest istnienie przesłanek określonych w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych. Zgodnie z tym przepisem, odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47, przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, z wyjątkiem żołnierza, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4a, który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Treść art. 21 ust. 6 pkt 1-5 ww. ustawy zawiera katalog przesłanek negatywnych, które wyłączają dopuszczalność realizacji prawa do zakwaterowania do odprawy mieszkaniowej. Zgodnie z tym przepisem, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10: otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.; otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.; nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia; otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994 r. Nr 10, poz. 36); nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji. Natomiast w myśl art. 23 ust. 9 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu oraz osobom, o których mowa w ust. 3, jeżeli żołnierz: skorzystał z uprawnień w przypadkach określonych w ust. 6 i art. 21 ust. 6; został zwolniony z czynnej służby wojskowej na skutek skazania prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego; został zwolniony z czynnej służby wojskowej na skutek orzeczenia wydanego w postępowaniu dyscyplinarnym; został zwolniony z czynnej służby wojskowej przed upływem 10 lat od dnia powołania do tej służby w przypadku, gdy powołanie do czynnej służby wojskowej nastąpiło po okresie służby w Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, Służbie Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Więziennej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, Służbie Celno-Skarbowej, Służbie Celnej, Służbie Wywiadu Wojskowego, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego lub Urzędzie Ochrony Państwa. Z kolei, stosownie do treści art. 47 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, dyrektor oddziału regionalnego Agencji właściwy ze względu na ostatnie miejsce pełnienia służby wydaje decyzję o wypłacie odprawy mieszkaniowej nie później niż w terminie 90 dni od dnia złożenia wniosku. Wydanie decyzji następuje po złożeniu wniosku, oświadczenia żołnierza o stanie rodzinnym na dzień wskazany przez żołnierza, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 4-6, oraz przedstawieniu co najmniej jednego z następujących dokumentów: zaświadczenia o nabyciu uprawnień do emerytury wojskowej lub do wojskowej renty inwalidzkiej wydanego przez wojskowy organ emerytalny; zaświadczenia o przyczynach zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wydanego przez dowódcę jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy pełnił służbę wojskową, jeżeli nie nabył prawa do emerytury wojskowej lub nie uzyskał uprawnień do wojskowej renty inwalidzkiej; zaświadczenia o związku śmierci żołnierza ze służbą wojskową wydanego przez właściwy organ wojskowy; decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej wraz z zaświadczeniem o wysłudze lat, od której jest uzależniona wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową, wydanym przez właściwy organ wojskowy, jaką żołnierz zawodowy będzie posiadał w ostatnim dniu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Z woli ustawodawcy odprawa mieszkaniowa przysługuje podmiotowi po spełnieniu określonych powyżej przesłanek ustawowych, a mianowicie zainteresowany wypłatą przedmiotowego świadczenia powinien być żołnierzem zawodowym zwalnianym z zawodowej służby wojskowej, który uzyskał prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej i przedstawił organowi na tę okoliczność stosowne dokumenty. W rozpatrywanej sprawie niekwestionowanym jest, że skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej [...] stycznia 2024 r., wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego i nie posiadał uprawnień do emerytury wojskowej. Z akt sprawy wynika, że A. K. na dzień zwolnienia z zawodowej służby wojskowej posiadał 1 rok, 5 miesięcy i 2 dni wysługi, od której uzależniona jest wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową. Organ I instancji, rozpatrując sprawę, ustalił, że ww. nie posiadał również uprawnień do wojskowej renty inwalidzkiej w dniu zwolnienia ze służby wojskowej, tj. [...] stycznia 2024 r. Skarżący nabył uprawnienia do wojskowej renty inwalidzkiej od [...] lipca 2024 r., co potwierdza zaświadczenie Dyrektora WBE z [...] listopada 2024 r. Z załączonych do akt sprawy orzeczeń RWKL i CWKL wynika, że komisja lekarska uznała skarżącego za trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej od [...] czerwca 2024 r. i został on zaliczony do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. W tak określonym stanie faktycznym inwalidztwo żołnierza zostało ocenione jako powstałe bez związku ze służbą wojskową, a schorzenia ujawniły się lub powstały w trakcie służby wojskowej, z tytułu których nie przysługują świadczenia odszkodowawcze. Zasady przyznawania żołnierzom zwolnionym z zawodowej służby wojskowej renty inwalidzkiej normują przepisy ustawy z 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2025 r. poz. 305). Z ich treści jednoznacznie wynika, że prawo do renty inwalidzkiej powstaje - wskutek - wydania decyzji przez wojskowy organ emerytalny, czyli w niniejszej sprawie - powstało - od [...] lipca 2024 r. Prezes AMW nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, iż samo nabycie uprawnień do wojskowej renty inwalidzkiej jest wystarczające do nabycia prawa do odprawy mieszkaniowej. Na podstawie przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi, który zwalniany jest z zawodowej służby wojskowej i równocześnie, gdy nabył on prawo do emerytury lub renty wojskowej (art. 23 ust. 1 pkt 2). Literalne brzmienie tego przepisu określa obowiązek organu do weryfikacji, czy żołnierz posiada prawo do odprawy mieszkaniowej, spełniając wszystkie przesłanki przewidziane w ustawie. Taki pogląd wyraził również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 listopada 2017 r. o sygn. akt I OSK 1442/16. Skarżący nabył prawo do wojskowej renty inwalidzkiej od 1 lipca 2024 r. i nie posiadał go w dacie zwolnienia ze służby wojskowej. Organ odwoławczy przyjął, że skarżący nie spełnia przesłanek warunkujących przyznanie odprawy mieszkaniowej w trybie art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych. Skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej [...] stycznia 2024 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego, posiadając 1 rok, 5 miesięcy i 2 dni, wysługi od której jest uzależniona wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową i na dzień zwolnienia nie posiadał uprawnień do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. W świetle powyższych ustaleń, organ I instancji, rozpatrując wniosek A. K. zasadnie orzekł decyzją z [...] marca 2025 r. o odmowie wypłaty odprawy mieszkaniowej ze względu na brak spełnionych przesłanek warunkujących przyznanie odprawy mieszkaniowej. Pismem z dnia [...] czerwca 2025 r. A. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata, skierował skargę na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z [...] maja 2025 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z [....] marca 2025 r. nr [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 23 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, polegające na błędnym zastosowaniu poprzez przyjęcie, że odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi, który w dacie zwolnienia nabył prawo do wojskowej renty inwalidzkiej, co ma istotne znaczenie dla sprawy. Wskazując na powyższe uchybienia wniósł o: - uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa AMW z [...] maja 2025 r. i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego z [...] marca 2025 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Argumentując wskazał, że w myśl przepisu art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, żołnierzowi zawodowemu zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, któremu przyznano wojskową rentę inwalidzką przed nabyciem prawa do emerytury wojskowej, przysługuje odprawa w wysokości 45% wartości przysługującego lokalu mieszkalnego. Stosownie zaś do art. 23 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47, przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Zdaniem skarżącego z przywołanych przepisów w żaden sposób nie wynika, by uprawnienie żołnierza do odprawy mieszkaniowej uzależnione było od nabycia uprawnień do emerytury lub renty wojskowej w dacie zwolnienia ze służby lub by zwolnienie ze służby determinowane było ustaleniem przez właściwą wojskową komisję lekarską o niezdolności żołnierza do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej. Jak wynika z treści art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, uprawnionym do odprawy mieszkaniowej jest żołnierz, który nabył prawo do wojskowej renty inwalidzkiej. Wyrażone w uzasadnieniu zaskarżanej decyzji twierdzenie, iż, cyt.: "Odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi, który zwalniany jest z zawodowej służby wojskowej i równocześnie, gdy nabył on prawo do emerytury lub renty wojskowej" jest nielogiczne, gdyż niemożliwym jest nabycie przez żołnierza prawa do wojskowej renty inwalidzkiej w dacie zwolnienia ze służby. Uwadze Prezesa AMW uszło, iż nabycie prawa do wojskowej renty inwalidzkiej następuje w drodze decyzji właściwego Wojskowego Biura Emerytalnego. Złożenie wniosku w tym zakresie, jak również niezbędnej dokumentacji, następuje po zwolnieniu żołnierza ze służby, co w konsekwencji oznacza, że nabycie prawa do renty następuje po dacie zwolnienia żołnierza ze służby. Już chociażby z tych względów twierdzenia organu w powyższym zakresie są chybione i niezrozumiałe. Zdaniem wnoszącego skargę, przyjąć należy, że gdyby uprawnienie żołnierza do odprawy mieszkaniowej uzależnione było - jak twierdzi organ - od nabycia prawa do renty w dacie zwolnienia ze służby, to żaden rencista wojskowy nie miałby możliwości ubiegania się o to świadczenie. Przywołane wyżej przepisy wprost stanowią, że uprawnienie do odprawy mieszkaniowej nabywa żołnierz zwolniony ze służby, który nabył prawo do wojskowej renty inwalidzkiej - niezależnie od daty nabycia tego świadczenia. Prezes AMW w treści uzasadnienia decyzji przywołał orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 1442/16, wskazując przy tym, że NSA wyraził pogląd, iż przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych wyraźnie wskazują, że "uprawnienie do odprawy mieszkaniowej powstaje w dacie zwolnienia żołnierza ze służby". Powołując się na powyższe rozstrzygnięcie organ wskazał, że skarżący nabył prawo do wojskowej renty inwalidzkiej od [...] lipca 2024 r. i nie posiadał go w dacie zwolnienia ze służby. Już zaznaczono wcześniej, że twierdzenie to jest nielogiczne z przyczyn obiektywnych - nie jest możliwym by żołnierz w dacie zwolnienia nabył prawo do renty wojskowej. Niezależnie od powyższego skarżący podniósł, że uwadze organu uszło, że powołany wyrok NSA dotyczył innej niż w przedmiotowej sprawie sytuacji faktycznej oraz innych przepisów regulujących kwestię odprawy mieszkaniowej. Nadto - jak NSA w uzasadnieniu wyroku wykazał - w myśl art. 47 ust. 2 ustawy, dyrektor oddziału regionalnego wydaje decyzję o wypłacie odprawy mieszkaniowej w dniu zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej, z zastrzeżeniem ust. 5, nie później jednak niż w terminie dziewięćdziesięciu dni od dnia zwolnienia (vide: wyrok z 15 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 1442/16). W obecnie obowiązującym porządku prawnym - w myśl art. 47 ust. 2 ustawy, dyrektor oddziału regionalnego Agencji właściwy ze względu na ostatnie miejsce pełnienia służby wydaje decyzję o wypłacie odprawy mieszkaniowej nie później niż w terminie 90 dni od dnia złożenia wniosku. Skarżący zaznaczył, że ustawodawca nie precyzuje terminu złożenia przez żołnierza wniosku o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Istotnym jest, by żołnierz w dacie złożenia wniosku spełniał wymogi określone w art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 47 ustawy, tj. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, posiadał prawo do wojskowej renty inwalidzkiej i złożył wniosek do właściwego oddziału AMW. Zatem przywołany przez organ II instancji wyrok NSA nie odnosi się do stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy. Skarżący, w dacie złożenia wniosku spełniał wszystkie warunki określone w ustawie, tj. został zwolniony ze służby i nabył prawo do wojskowej renty inwalidzkiej. Skarżący podniósł, że został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2024 r. - na mocy rozkazu personalnego Dowódcy [...] Brygady [...] Obrony Powietrznej z [...] listopada 2023 r. nr [...], w związku z upływem okresu dokonanego przez niego wypowiedzenia. Przy czym, skarżący - w okresie pełnienia czynnej zawodowej służby wojskowej - został skierowany przez Dowódcę JW do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej - dalej RWKL, celem ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Wskutek przeprowadzonego postępowania orzeczniczego, RWKL w [...] w dniu [...] listopada 2024 r. wydała orzeczenie stwierdzające, że skarżący jest zdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Istotnym w tym przypadku jest data zakończenia postępowania przez RWKL, tj. [...] stycznia 2024 r. - data przed upływem okresu wypowiedzenia dokonanego przez żołnierza ([...] stycznia 2024 r.). Orzeczenie RWKL było wadliwe i z tego względu skarżący złożył od niego stosowne odwołanie do CWKL. Orzeczenie RWKL zostało uchylone przez CWKL i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Wskutek powyższego RWKL w [...] - eliminując błędy wcześniejszej procedury orzeczniczej - w dniu [...] czerwca 2024 r. wydała kolejne orzeczenie nr [...], uznając ostatecznie, że skarżący jest niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Zatem, gdyby RWKL od początku działało w sposób prawidłowy i w pierwszym orzeczeniu ([...] stycznia 2024 r.) dokonało ustaleń eliminujących pierwotne błędy, to skarżący - korzystając z dobrodziejstwa art. 127 k.p.a., mógłby zostać zwolniony ze służby przed datą [...] stycznia 2024 r. wskutek orzeczenia o niezdolności do zawodowej służby wojskowej, tj. na mocy art. 226 pkt 3 ustawy o obronie Ojczyzny, a nie na podstawie art. 226 pkt 9 tej ustawy, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Nie jest winą skarżącego również to, że RWKL do [...] czerwca 2024 r. dokonywała "prawidłowego rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia jego niezdolności do służby". Prezes AMW w zaskarżanej decyzji przyjmując, że skarżący nie nabył prawa do wojskowej renty inwalidzkiej w dacie zwolnienia ze służby, de facto przerzuca na skarżącego konsekwencje opieszałości i nieprawidłowości działań innego organu administracji publicznej - wojskowej komisji lekarskiej (RWKL). Taki stan rzeczy, w ocenie skarżącego, jest krzywdzący i niewłaściwy. W odpowiedzi na skargę Prezes AMW wniósł o jej oddalenie. Organ zwrócił uwagę, że strona podnosi, iż z przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych nie wynika by uprawnienie do odprawy mieszkaniowej uzależnione było od nabycia uprawnień do emerytury lub renty wojskowej w dacie zwolnienia ze służby lub by zwolnienie ze służby determinowane było ustaleniem przez wojskową komisję lekarską o niezdolności żołnierza do dalszego pełnienia służby. Prezes AMW nie podziela takiego twierdzenia, albowiem prawo do odprawy jest przywilejem żołnierza, a nie emeryta czy rencisty wojskowego, a zatem skoro ustawodawca przyznaje prawo do odprawy żołnierzowi zwalnianemu, to znaczy, że po uprawomocnieniu się decyzji o zwolnieniu, a jeszcze przed zwolnieniem ze służby żołnierz może się już ubiegać o odprawę mieszkaniową (służy temu art. 47 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych), niemniej dzień zwolnienia ze służby jest ostatnim dniem posiadania statusu żołnierza, a zatem jest ostatnim dniem nabycia prawa do odprawy mieszkaniowej i spełnienia przesłanek tego nabycia. Konstrukcja art. 23 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych w brzmieniu: "23.1. Odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47, przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, z wyjątkiem żołnierza, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4a: zamieszkałemu w kwaterze, o ile nabył on prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej; który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. 2. Żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej zamieszkałemu w lokalu mieszkalnym niebędącym kwaterą przysługuje prawo do zajmowania tego lokalu. Dyrektor oddziału regionalnego zawiera umowę najmu tego lokalu mieszkalnego." -pozwala wywieść twierdzenie, że żołnierz, który w dniu zwolnienia zamieszkiwał w kwaterze i nabył prawo do emerytury bądź renty otrzyma odprawę mieszkaniową. Podobnie żołnierz, który do dnia zwolnienia nie otrzymał przydziału lokalu mieszkalnego, o ile nabył prawo do emerytury bądź renty. Z kolei żołnierz, który w dniu zwolnienia zajmuje lokal mieszkalny może go nadal zajmować na podstawie umowy najmu i odprawa mieszkaniowa mu nie przysługuje. Także wysługa - mająca znaczenie przy obliczaniu wysokości odprawy - liczona jest na dzień zwolnienia ze służby. Jak widać, nabycie prawa do odprawy należy odnieść do dnia zwolnienia żołnierza ze służby, łącznie z przesłankami jego nabycia - sygn. akt III OSK 305/21; I OSK1442/16; II SA/Wa 1384/16. Prezes AMW zwrócił uwagę, iż zgodnie z § 4 i 10 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 lutego 2012 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz uprawnionych członków ich rodzin (Dz.U. z 2019 r. poz. 2107), postępowanie o ustalenie prawa do renty wszczynane jest na wniosek zainteresowanego, do którego załącza się dokumenty potwierdzające okoliczności uzasadniające prawo do tego świadczenia, natomiast wojskowy organ emerytalny po zbadaniu i ocenie całokształtu sprawy wydaje decyzję w sprawie zaopatrzenia emerytalnego, która (...) zawiera: rodzaj świadczenia oraz jego wysokość i sposób wyliczenia; datę, od której przysługuje świadczenie. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że na dzień zwolnienia ze służby skarżący nie legitymował się decyzją WBE o posiadaniu prawa do wojskowej renty inwalidzkiej, a zatem przesłanka nabycia prawa do odprawy mieszkaniowej nie została spełniona. Na marginesie zwrócono uwagę, że termin 90-dniowy na wydanie decyzji o odprawie podyktowany został terminem ogłaszania wskaźnika GUS (niezbędnego do obliczenia wysokości wartości przysługującego lokalu mieszkalnego). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. – dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Badając legalność zaskarżonej decyzji w świetle wskazanych kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań merytorycznych, dotyczących oceny legalności spornej decyzji Prezesa AMW, należy zauważyć, że zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1270) – w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ), odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47, przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, z wyjątkiem żołnierza, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4a, który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Istota sporu między stronami sprowadza się, co do zasady, do oceny prawnej czy organy odmawiając skarżącemu wypłaty odprawy mieszkaniowej, dokonały prawidłowej wykładni przepisów art. 23 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, mających zastosowanie ad casum. Ponieważ stanowiska stron zostały przedstawione w tzw. części "historycznej" uzasadnienia, Sąd odstępuje od ponownego ich omówienia, podkreślając jedynie, że - zdaniem organów - w przedmiotowej sprawie skarżący nie spełnia przesłanek pozytywnych do otrzymania odprawy mieszkaniowej, o których mowa w przepisie art. 23 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, gdyż w dniu zwolnienia ze służby wojskowej, tj. [...] stycznia 2024 r. nie posiadał ani uprawnień do emerytury wojskowej, ani też nie nabył prawa do wojskowej renty inwalidzkiej, gdyż uprawnienie do wojskowej renty inwalidzkiej uzyskał dopiero od [...] lipca 2024 r., tj. po stwierdzeniu tego faktu przez Dyrektora WBE. Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47, przysługuje żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, z wyjątkiem żołnierza, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4a: 1) zamieszkałemu w kwaterze, o ile nabył on prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej; 2) który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Z literalnego brzmienia tego przepisu wynika, że nabycie prawa do odprawy odnosi się do dnia zwolnienia żołnierza ze służby. Odprawę mieszkaniową otrzyma bowiem żołnierz zwalniany ze służby, który w dniu zwolnienia zamieszkiwał w kwaterze i nabył prawo do emerytury bądź renty. Również odprawę mieszkaniową otrzyma żołnierz zwalniany ze służby, który do dnia zwolnienia nie otrzymał przydziału lokalu mieszkalnego, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Sąd podziela utrwalone już w orzecznictwie stanowisko, że odprawa mieszkaniowa jest świadczeniem wypłacanym żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej. Przepis art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych posługuje się bowiem bądź formą imiesłowu przymiotnikowego biernego (określanego także jako imiesłów przymiotnikowy teraźniejszy bierny) pochodzącą od czasownika niedokonanego: "zwalnianemu", bądź też używa zwrotu "do dnia zwolnienia". Taki zabieg ma swoje konsekwencje w postaci wyraźnego wskazania, że uprawnienie do odprawy mieszkaniowej powstaje w dacie zwalniania żołnierza ze służby. Gdyby miało być inaczej, ustawodawca posłużyłby się zwrotem "żołnierzowi zwolnionemu". Jednym słowem, zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy, odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi zawodowemu, który zwalniany jest z zawodowej służby wojskowej i równocześnie żołnierz ten nabył prawo do emerytury lub renty wojskowej (zob. wyroki NSA z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt III OSK 305/21 oraz z dnia 15 listopada 2017 r. I OSK 1442/16, LEX nr 2475612 - dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Wykładnia dokonana przez organ wydający zaskarżoną decyzję, jak i zastosowanie w tej sprawie art. 23 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, nie narusza więc prawa, skoro skarżący został zwolniony ze służby i uzyskał wojskową rentę inwalidzką z dniem [...] 2024 r. Warto zwrócić też uwagę na fakt, że choć skarżącemu w dacie wniosku o wypłatę odprawy mieszkaniowej, tj. [...] października 2024 r. (data wpływu [...] listopada 2024 r.) przysługiwało prawo do wojskowej renty inwalidzkiej, to jednak w dacie zwolnienia ze służby, tj. [...] stycznia 2024 r. tego prawa nie nabył, jak również nie mógł nabyć, ponieważ dopiero z dniem [...] czerwca 2024 r. RWKL orzeczeniem z tej samej daty uznała skarżącego za trwale niezdolnego do zawodowej służby wojskowej i zaliczyła do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. Konkludując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Organy zasadnie uznały, że w świetle powołanych przepisów, brak jest podstaw do realizacji wniosku skarżącego o przyznanie odprawy mieszkaniowej. Odnosząc się do zarzutów skargi, co do naruszenia przepisów prawa materialnego, Sąd uznał je za niezasadne. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, organy prowadzące postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie dokonały prawidłowej interpretacji przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie i stanowiły podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 lipca 2025
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Sędziowie
Andrzej Cichoń Joanna Kube /przewodniczący sprawozdawca/ Mateusz Rogala.

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny