II SA/Rz 61/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Elżbieta Mazur – Selwa NSA Małgorzata Wolska /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Filip Róg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2017 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej -skargę oddala-

Przedmiotem skargi S. K. jest wydana na podstawie art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2016 r., poz. 645 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. decyzja Wojewody z dnia [...] listopada 2016 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r., znak: [...] o utracie przez wyżej wymienionego statusu osoby bezrobotnej od dnia 1 lipca 2016 r. Z uzasadnienia i akt sprawy wynika, że w dniu [...] maja 2016 r. S. K. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku – decyzja Starosty Powiatu [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...]. S. K. poinformowany został o przysługujących mu prawach oraz wynikających ze statusu bezrobotnego obowiązkach, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Następnie w dniu [...] czerwca 2016 r. S. K. został skierowanie do pracy do firmy [...] s.c. H. K. i H. W dalszej kolejności Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] września 2016 r., znak: [...] orzekł o utracie przez wyżej wymienionego statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] lipca 2016 r., z uwagi na podjęcie zatrudnienia w ww. firmie. Odwołanie od powyższej decyzji złożył S. K. wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania a mianowicie art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. W jego ocenie wydana decyzja jest błędna. Podał, że w firmie [...] nie był zatrudniony a incydentalne wykonywanie czynności w ww. firmie nie stanowi zatrudnienia, które powodowałoby utratę statusu bezrobotnego. Poinformował, że został wprowadzony w błąd co do stanowiska pracy na jakie został skierowany, dlatego też nie podjął pracy. Wykonywanie przez kilka godzin czynności nie może być uznane za podjęcie zatrudnienia. Wskazał także, że nie został prawidłowo pouczony o przesłankach warunkujących zachowanie statusu osoby bezrobotnej. Podkreślił, że organ uznając, że doszło do zawarcia umowy o pracę nie wykazał by został on należycie pouczony i miał świadomość, że podejmując czynności w firmie [...] i rezygnując z zatrudnienia z uwagi na powierzenie mu stanowiska pracy niezgodnego ze skierowaniem z Urzędu Pracy, spowoduje utratę statusu osoby bezrobotnej. Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podał, że prowadzone postepowanie administracyjne dotyczy zasadności bądź nie pozbawienia statusu bezrobotnego. Nie rozstrzyga zaś kwestii ewentualnego niezaistnienia stosunku pracy pomiędzy odwołującym a firmą [...]. Wojewoda podał, że jednym z licznych ustawowych warunków koniecznych by nabyć i utrzymać status osoby bezrobotnej jest pozostawanie bez zatrudnienia oraz niewykonywanie innej pracy zarobkowej (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy). Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w dniu [...] czerwca 2016 r. S. K. otrzymał skierowanie do firmy [...] s.c. H. K. i H. Po skontaktowaniu się z przyszłym pracodawcą telefonicznie, odwołujący w dniu [...] czerwca 2016 r. stawił się u pracodawcy i ustnie uzgodniono warunki pracy i płacy. Pracodawca podpisał skierowania wystawione przez PUP i wystawił skierowanie na badania lekarskie. Organ odwoławczy wskazał, że zalegające w aktach sprawy: skarga na pracodawcę sporządzona przez S. K. w dniu [...] lipca 2016 r., pismo pracodawcy do PUP z dnia [...] sierpnia 2016., kserokopia świadectwa pracy wystawionego przez pracodawcę w dniu [...] sierpnia 2016 r. oraz pismo PIP – Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w [...] z/s w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., potwierdzają, że odwołujący był zatrudniony u ww. pracodawcy. Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Jednym z takich warunków jest okoliczność pozostawania bez zatrudnienia oraz niewykonywanie innej pracy zarobkowej. Definicję zatrudnienia zawiera art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy i oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Wojewoda zauważył także, że w dniu [...] lipca 2016 r. S. K. nie spełniał innego, odrębnego warunku o jakim mowa w art.2 ust. 1 pkt 2 lit. l ustaw, tj. brak podlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego. Z raportu ZUS-U1 wynika jednoznacznie fakt podlegania przez odwołującego ubezpieczeniom społecznym oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu z kodem z tytułu ubezpieczenia [...]. W ocenie Wojewody sam fakt zaistnienia stosunku pracy nawiązanego pomiędzy S. K. a [...] s.c. (co wynika z wydanego świadectwa pracy oraz podleganie z tego tytułu obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia [...] lipca 2016 r. do dnia [...] lipca 2016 r.) obligowało Starostę [...] do pozbawienia odwołującego statusu osoby bezrobotnej od dnia 1 lipca 2016 r. Organ odwoławczy zauważył także, że decyzje których przedmiotem jest pozbawienie statusu osoby bezrobotnej są decyzjami związanymi, a subiektywne osądy odwołującego, że z uwagi na ilość czasu przeznaczonego na wykonywanie czynności (kilka godzin) oraz że nie doszło do nawiązania stosunku pracy, nie mają prawnego znaczenia. Odnosząc się do zarzutów odwołania Wojewoda zaznaczył, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, organ zebrał stosowny materiał dowodowy, a wydana decyzja odpowiada prawu. Wskazał także, że na podstawie pisma otrzymanego z PIP Okręgowy Inspektorat Pracy w [....] ustalono jednoznacznie, że odwołujący wykonywał pracę na podstawie zawartej w dniu [...] lipca 2016 r. umowy o pracę. Nawet jeśli umowa ta zawarta została w formie ustnej, to jest skuteczna a na pracodawcy ciąży obowiązek sporządzenia jej na piśmie. Zaznaczono, że nie jest rolą organu administracji publicznej podważanie ustaleń PIP, jak też treści świadectwa pracy. Natomiast jeśli odwołujący czuje się wprowadzony w błąd przez byłego pracodawcę, oszukany czy wykorzystany może dochodzić swoich praw przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na wyżej opisaną decyzję złożył S. K. wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił jej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 34 ust. 4 pkt 1 ustawy poprzez jego zastosowanie oraz naruszenie art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie skarżącego wydane decyzje są błędne i nie odpowiadają prawu. W jego ocenie incydentalne wykonywanie czynności w firmie [...] nie stanowi zatrudnienia, które powinno skutkować utratą statusu bezrobotnego. Podkreślił, że został wprowadzony w błąd co do stanowiska pracy na jakie został skierowany i dlatego pracy tej nie podjął. Wykonywanie w ciągu kilku godzin czynności nie może zostać uznane za podjęcie zatrudnienia, które powinno powodować utratę statusu bezrobotnego. Zwrócił także uwagę, że brak świadomości i pouczenia co do okoliczności powodujących utratę statusu bezrobotnego powoduje, że nie może zostać pozbawiony tego statusu. Nie mógł przypuszczać, że rezygnacja z pracy wskutek wprowadzenia w błąd przez potencjalnego pracodawcę skutkować może utratą statusu osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066). Oznacza to, że ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy nie bada zatem celowości ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia (tu decyzja), a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie przedmiotowej decyzji. Przy czym, jak wynika z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej "P.p.s.a" Sąd orzeka na podstawie akt sprawy i w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze. Przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie wykazała, by przy jej wydaniu doszło do naruszenia prawa i dlatego skarga, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., podlegała oddaleniu. Przede wszystkim nie jest trafny zarzut skargi o naruszeniu szeregu przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7,a rt. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a, jak i przytoczona w niej argumentacja mająca wspierać ten zarzut. Trzeba w związku z tym przypomnieć, że naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo też błędnej wykładni tych przepisów. Treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. jednoznacznie stanowi, że warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, iż stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji (postanowienia), a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego (zob. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk "Postępowanie sądowo – administracyjne":, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W – wa 2004, s. 305). Postępowanie sądowe nie dostarczyło podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w powołanym wyżej art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Zebrany w sprawie niniejszej materiał dowodowy nie daje żadnych podstaw do uznania, by nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy, ani też by nie były w toku postępowania respektowane zasady rzetelnej procedury zawarte w art. 7 K.p.a. (legalizmu, prawdy obiektywnej, wyważania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli). Postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało z zachowaniem wymogów określonych w art. 75 i nast. K.p.a., co pozwoliło organom administracji na ocenę zebranego materiału dowodowego zgodną z regułami art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. i w konsekwencji na prawidłowe zastosowanie normy praw materialnego. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Zaskarżona decyzja zawiera niezbędne elementy, o jakich mowa w art. 107 § 1 K.p.a., zaś jej uzasadnienie w sposób dostatecznie klarowny i szczegółowy wyjaśnia motywy, jakimi kierował się organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję Starosty Powiatu [....] z dnia [...] września 2016 r. ([...]) o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej. Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 645 ze zm.). Stosownie do art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2. Jednym z tych warunków jest pozostawanie bez zatrudnienia oraz niewykonywanie innej pracy zarobkowej, przy czym zgodnie z ustawową definicją zatrudnienia (art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy) zatrudnieniem jest wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Z akt sprawy niespornie wynika, że w dniu [...] czerwca 2016 r. skarżący otrzymał z Powiatowego Urzędu Pracy w [...] skierowanie do pracy – do [...] S.C. H. K. i H., [...], [...]. Po telefonicznym skontaktowaniu się z przyszłym pracodawcą, skarżący w w/w dniu stawił się u niego, ustnie uzgodniono warunki pracy i płacy, pracodawca podpisał skierowanie wystawione przez PUP w [...] i wystawił skarżącemu skierowanie na badania lekarskie. Nie budzi też jakichkolwiek wątpliwości Sądu, w świetle zebranego w sprawie niniejszej materiału dowodowego, że skarżący w dniu [...] lipca 2016 r. pracował u wspomnianego wyżej pracodawcy. Fakt ten jednoznacznie dokumentuje wystawione przez pracodawcę świadectwo pracy (k. 32), a także skarga skarżącego na pracodawcę złożona w PUP w [...] (k. 23), pismo pracodawcy skierowane do PUP w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. (k. 31), pismo PIP Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w [...] z/s/ w [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. (k. 33). Nadto z raportu ZUS–U1 wynika, że skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu – kod tytułu ubezpieczenia 011000 i nazwą tytułu ubezpieczenia "pracownik podlegający ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu" (k. 48), co oznacza, że skarżący nie spełnił również warunku z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. l ustawy (bezrobotny nie może podlegać, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników), czyli wymaganego dla uzyskania i posiadania statusu osoby bezrobotnej. W takim stanie rzeczy, gdy skarżący nie spełnia omówionych wyżej ustawowych warunków, podjęcie rozstrzygnięcia o pozbawieniu skarżącego statusu bezrobotnego było prawidłowe i odpowiada prawu. Na uwzględnienie nie zasługuje zarzut skarżącego, tj. kwestionowania wcześniejszego pouczenia o przesłankach warunkujących utratę statusu osoby bezrobotnej. Skarżący, jak wynika z art. sprawy (k. 15), w dniu rejestracji, tj. [...] maja 2016 r. został poinformowany o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej, w tym m.in. że podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej skutkuje utratą statusu bezrobotnego, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Przyjąć zatem należy, że składając podpis pod dokumentem strona postępowania jest świadoma jego treści i znaczenia, zaś organ ma uzasadnione prawo pozostawać w zaufaniu do wagi tego podpisu. Organ nie musi w takiej sytuacji, wbrew wywodom skarżącego, podejmować jakichś dodatkowych działań zmierzających do potwierdzenia, że strona (skarżący) rzeczywiście zapoznała się z treścią podpisanego przez siebie dokumentu. Trafnie przy tym w uzasadnieniu akcentowano, że przyczyną utraty przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] lipca 2016 r. było podjęcie zatrudnienia a nie – jak wywodzi skarżący – rezygnacja przez niego z zatrudnienia z powodu powierzenia mu przez pracodawcę innego stanowiska pracy (niezgodnego ze skierowaniem PUP w [...]). Kwestia ta (relacja pracodawca – pracownik poddana regulacji prawa pracy) dla zastosowania normy prawnej obligującej starostę do wydania decyzji o pozbawieniu statusu bezrobotnego jest bez znaczenia. W rezultacie Sąd nie znajduje powodów do usunięcia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z obrotu prawnego. Dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. skarga została oddalona.