II SA/Rz 499/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. F. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie - p o s t a n a w i a - I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić adwokata.

II SA/Rz 499/14 U Z A S A D N I E N I E Skarżący T. F. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych oraz na ustanowieniu adwokata. Postanowieniem z dnia 9 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 499/14 referendarz sądowy WSA zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i odmówił ustanowienia adwokata. Od tego postanowienia w dniu 21 maja 2014 r. skarżący złożył w Sądzie sprzeciw od punktu II postanowienia referendarza sądowego, domagając się przyznania adwokata. W uzasadnieniu podniósł, że nie stać go na ustanowienie adwokata. Nadto wyjaśnił, że "zapomniał" napisać o wysokości swojego dochodu z dzierżawy gospodarstwa rolnego. Podniósł, że jest on symboliczny i nie wpływa na miesięczny dochód, gdyż wynosi 10 zł miesięcznie. W załączeniu przedstawił kserokopię umowy dzierżawy z dnia 1 października 2012 r. Postanowieniem z 29 maja 2014 r. WSA w pkt I zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i w pkt II odmówił ustanowienia adwokata. W wyniku zażalenia skarżącego NSA postanowieniem z 16 lipca 2014 r., sygn. I OZ 548/14 uchylił zaskarżone postanowienie WSA w pkt II o odmowie ustanowienia adwokata i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA. W uzasadnieniu NSA podniósł, że Sąd I instancji przy rozpoznaniu przedmiotowego wniosku o prawo pomocy powinien wziąć pod uwagę kryterium materialne, tj. brak środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a nie gwarancje procesowe z art. 6 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; określanej dalej P.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 245 § 1, § 2 P.p.s.a. oraz art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy procesowego m.in. adwokata, radcy prawnego (art. 245 § 2 P.p.s.a.), gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Rozpoznając ponownie wniosek o prawo pomocy WSA uznał, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku skarżącego w całości przez zwolnienie z całości kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) skarżący podał, że uzyskiwany dochód (renta w wysokości 878 zł) wystarcza mu tylko na "skromne życie". Podniósł, że jest "prostym" człowiekiem i nie zna przepisów prawa. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe mimo, że zajmuje mieszkanie wraz z żoną i synem (27 lat). Podkreślił, że wyrokiem sądowym orzeczona została jego rozdzielność majątkowa małżeńska z żoną. Jego jedyny majątek to nieruchomość rolna o powierzchni 1,65 ha, którą wydzierżawił. Miesięcznie ponosi wydatek w kwocie 400 zł tytułem opłat za mieszkanie (w tym media). W ocenie Sądu za zwolnieniem skarżącego od kosztów sądowych i ustanoweniem adwokata przemawiają, wysokości ponoszonych przez niego wydatków. Pokrycie przez skarżącego kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi (wpis) i kosztów, które mogą ewentualnie wystąpić w przyszłości (np. opłata kancelaryjna od wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w przypadku oddalenia skargi, czy wpis od skargi kasacyjnej), mogłoby wiązać się z uszczerbkiem dla jego koniecznego utrzymania, zwłaszcza że według oświadczenia nie posiada żadnych wartościowych przedmiotów majątkowych ani zasobów pieniężnych, które mogłyby stanowić źródło ich pokrycia, a uzyskiwane dochody przeznacza w większości na zaspokojenie bieżących wydatków związanych z utrzymaniem i leczeniem. W tym względzie sam wpis od skargi (200 zł) jest bez wątpienia dla niego kwotą wysoką, której wygospodarowanie w krótkim okresie czasu nie pozostałoby bez negatywnego wpływu na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Należy zwrócić uwagę, że wnioskodawca nie jest właścicielem nieruchomości lokalowej, gdyż wynajmuje mieszkanie. Skarżący z pobieranej renty w wysokości 878,23 zł przekazuje żonie 400 zł miesięcznie na koszty zwiane z opłatami za mieszkanie. Nadto w sprzeciwie strona podała, że dodatkowo uzyskuje dochód w wysokości 10 zł miesięcznie z dzierżawy gospodarstwa rolnego. Dokonując oceny przedstawionej sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącego Sąd uznał, że spełnia on przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Opisane dochody wystarczają na pokrycie wyłącznie niezbędnych czyli konkretnych wydatków. Nie jest możliwe aby z tych dochodów skarżący był w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania przed WSA. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 1 i § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.