II SA/Ol 422/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant referent Natalia Stemplewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2026 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Szpitala w O. S.A. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Szpitala w O. S.A. na rzecz P. K. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wnioskiem z dnia 20 listopada 2025 r. [...] (dalej: "skarżący"), powołując się na ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 902) - dalej: "u.d.i.p.", zwrócił się do Szpitala [...]. (dalej: "organ"), z wnioskiem o udostępnienie wykazu wynagrodzeń za usługi medyczne przelanych ratownikom medycznym, którzy pracowali we wrześniu 2025 r. w Spółce Szpital [...]. na podstawie kontraktów/umów cywilnoprawnych wraz z liczbą wypracowanych godzin w układzie tabelarycznym zawierającym dane: imię i nazwisko ratownika medycznego, kwota faktury/rachunku za wrzesień 2025 r., liczba wypracowanych godzin we wrześniu 2025 r., data wystawienia faktury/rachunku, data zapłaty. We wniosku skarżący wskazał, że uzyskanie powyższych danych ma szczególne znaczenie dla interesu publicznego, wiąże się z poszukiwaniem racjonalizacji kosztów funkcjonowania, a także ma na celu uzyskanie dogłębnych danych dotyczących aktualnej sytuacji finansowej spółki. Decyzją z dnia 4 grudnia 2025 r. organ odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Prawomocnym wyrokiem z dnia 5 lutego 2026 r., sygn. akt II SA/Ol 816/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił powyższą decyzję wskazując, że organ nie zdołał wykazać, że wnioskowane informacje publiczne są informacjami przetworzonymi. Jednocześnie Sąd stwierdził, że szpital, stanowiący spółkę akcyjną, w której pozycję dominującą posiada powiat, jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. W dniu 12 maja 2026 r. organ udostępnił skarżącemu żądane we wniosku z dnia 20 listopada 2025 r. informacje publiczne dotyczące: kwoty faktury/rachunku za wrzesień 2025 r., liczby wypracowanych godzin we wrześniu 2025 r., daty wystawienia faktury/rachunku, daty zapłaty. Następnie decyzją z dnia 12 maja 2026 r. organ odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie imienia i nazwiska ratowników medycznych. W uzasadnieniu wyjaśniono, że ratownik medyczny, który nie łączy swojego zawodu z funkcjami o charakterze administracyjnym nie może zostać uznany za osobę pełniącą funkcję publiczną. Organ zauważył również, że ratownik medyczny zatrudniony na podstawie kontraktu nie jest wyłączony z ochrony prywatności określonej w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Wysokość wynagrodzenia konkretnego ratownika medycznego, niezależnie od tego czy wykonuje swoje zadania na podstawie umowy o pracę czy na podstawie kontraktu, podlega ochronie prywatności. W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że wysokość wynagrodzenia konkretnej osoby jest daną osobową, gdyż określa ona sytuację ekonomiczną tej osoby. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się jej uchylenia. Decyzji zarzucono naruszenie: - art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że imiona i nazwiska przedsiębiorców wykonujących usługi medyczne na podstawie kontraktów cywilnoprawnych zawartych z podmiotem gospodarującym środkami publicznymi podlegają ochronie prywatności; - art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. poprzez bezzasadne ograniczenie dostępu do informacji dotyczącej wydatkowania środków publicznych; - art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez nieproporcjonalne ograniczenie prawa do informacji dotyczącej gospodarowania majątkiem publicznym; - art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej zawartej w prawomocnym wyroku z dnia 5 lutego 2026 r., sygn. akt II SA/Ol 816/25 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W uzasadnieniu skarżący zarzucił, że organ całkowicie pominął, iż żądane informacje dotyczą przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą na podstawie kontraktów cywilnoprawnych zawartych z podmiotem gospodarującym środkami publicznymi. Zatem osoby objęte wnioskiem wykonują świadczenia medyczne na podstawie kontraktów, wystawiają faktury lub rachunki, uzyskują wynagrodzenie ze środków publicznych, korzystają z infrastruktury oraz majątku podmiotu publicznego. Nie jest to zatem klasyczna sytuacja pracowników etatowych korzystających z pełnej ochrony prywatności w zakresie stosunku pracy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 21 lipca 2026 r. pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. 2026 r., poz. 143 ze zm.– zwanej: "p.p.s.a."). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Rozpoznając skargę wniesioną w przedmiotowej sprawie, w pierwszej kolejności wskazać należy, że sprawa ta była wcześniej przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, który wyrokiem z dnia 5 lutego 2026 r., sygn. akt II SA/Ol 816/25 uchylił decyzję organu. Powyższe skutkuje koniecznością zastosowania art. 153 oraz art. 170 p.p.s.a. Zgodnie z art. 153 p. p. s. a., ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne wydanej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wcześniej wydanego wyroku. W niniejszej sprawie żądanie udostępnienia informacji skierowane zostało do szpitala, a zatem podmiotu, który wykonuje zadania publiczne i dysponuje majątkiem publicznym. Dlatego też z mocy art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. jest to podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej. Zgodzić należy się także, że żądana informacja stanowi informację publiczną. Stosownie bowiem do art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. udostępnieniu podlegają między innymi informacje dotyczące działalności organów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie wykonywania zadań publicznych i dysponowania majątkiem publicznym. Wniosek skarżącego dotyczył zaś udostępnienia wykazu wynagrodzeń za usługi medyczne przelanych ratownikom medycznym, którzy pracowali we wrześniu 2025 r. na podstawie kontraktów/umów cywilnoprawnych wraz z liczbą wypracowanych godzin w układzie tabelarycznym zawierającym dane: imię i nazwisko ratownika medycznego, kwota faktury/rachunku za wrzesień 2025 r., liczba wypracowanych godzin we wrześniu 2025 r., data wystawienia faktury/rachunku, data zapłaty. Zatem są to informacje publiczne, gdyż dotyczą zasad funkcjonowania podmiotu realizującego zadania publiczne, sposobie rozdysponowania majątkiem publicznym i ciężarach publicznych w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f), pkt 3 i pkt. 5 lit. c) i h) u.d.i.p. Przypomnieć tu można, że art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2025 r., poz. 1483) określa zasadę jawności gospodarowania środkami publicznymi. Rzeczywisty spór w niniejszej sprawie sprowadza się do zagadnienia, czy organ zasadnie odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie imienia i nazwiska ratowników medycznych z powołaniem się na ochronę prywatności wynikającą z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a zatem czy prawidłowo uznano, że z ochrony takiej korzysta personel medyczny współpracujący ze szpitalem, który prowadząc działalność gospodarczą jest zatrudniony na kontrakcie/umowie łączącym go z podmiotem publicznym prowadzącym działalność z zakresu opieki zdrowotnej. Przypomnieć należy, że w myśl art. 5 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy jednak informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (art. 5 ust. 2 u.d.i.p. in fine). Skoro zatem ustawodawca w art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. przewidział możliwości ograniczenia prawa do informacji publicznej ze względu na ochronę tajemnic ustawowo chronionych, na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, to obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest każdorazowe rozważenie czy udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej nie będzie naruszało praw podlegających ochronie na podstawie powołanej regulacji. Jednak dokonując takiej oceny, organ winien uwzględnić, że ogólną zasadą wynikającą z art. 61 Konstytucji jest prawo dostępu do informacji publicznej, a jego odmowa stanowi wyjątek, co wiąże się z koniecznością wyważenia praw chronionych i prawa dostępu do informacji publicznej. Jak podkreśla się w literaturze i judykaturze, wszelkie wyjątki od tej zasady powinny być formułowane w sposób wyraźny, a ewentualne wątpliwości powinny przemawiać na rzecz dostępu (zob. J. Wyporska-Frankiewicz, E. Jarzęcka-Siwik, [w:] Dostęp do informacji publicznej w praktyce jednostek samorządu terytorialnego, red. J. Wyporska-Frankiewicz, Warszawa 2019, LEX/el.). Wynika stąd, że organy władzy państwowej i inne podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznych powinny dążyć do tego, aby dostęp do tych informacji był możliwie szeroki. Wskazać pozostaje, że w orzecznictwie sądów administracyjnych w zasadzie nie jest kontestowana jawność danych osobowych podmiotów będących stronami umów zawieranych z podmiotami publicznymi, korzystających z majątku publicznego. Podkreśla się, że informację publiczną definiuje się jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Informację publiczną stanowią w szczególności materiały dokumentujące fakt lub sposób zadysponowania majątkiem publicznym, w tym treść i postać umów cywilnoprawnych dotyczących takiego majątku. Charakter taki mają dokumenty związane z zawieraniem i wykonywaniem umów, w szczególności oferty przyjęte przez dysponenta środków publicznych oraz faktury lub rachunki wystawione przez wykonawcę umowy (por. wyroki NSA z dnia: 2 kwietnia 2014 r., I OSK 1741/13; 11 września 2012 r., I OSK 916/12; 30 września 2015 r., I OSK 2093/14; 4 lutego 2015 r., I OSK 531/14, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Powszechnie prezentowane jest także stanowisko, że przy kolizji prawa do informacji z prawem do ochrony danych osobowych, należy przyznać priorytet prawu do informacji publicznej biorąc pod uwagę, że nie istnieje prawny przymus zawierania umów z podmiotami publicznymi. Z tego względu osoba fizyczna zawierająca umowę cywilnoprawną z podmiotem publicznym, w wykonaniu której wydatkowane są środki publiczne, nie może oczekiwać, że w zakresie takich danych jak imię i nazwisko lub firma, przedmiot umowy, czy też wysokość wynagrodzenia, zachowa prawo do prywatności. Prawo do prywatności i prawo do informacji publicznej są równoważne i niejednokrotnie się krzyżują, a zatem decydujące znaczenie przy określeniu prymatu jednego z praw w konkretnej sprawie będzie miała zasada proporcjonalności. Zgodnie ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego informacje, których natura i charakter może naruszać interesy i prawa innych osób, nie mogą wykraczać poza niezbędność określoną potrzebą transparentności życia publicznego, ocenianą zgodnie ze standardami przyjętymi w demokratycznym państwie. W przypadku kolizji dwóch praw powinny być brane pod uwagę dwie zasadnicze wartości: dobro ogółu i godność jednostki. Ochrona interesu ogólnego nie może nigdy naruszać niezbywalnej godności człowieka (por. wyrok TK z 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/06). Oznacza to, że ingerencja w prawo do prywatności jest dopuszczalna tylko w takim zakresie, gdy jest to niezbędne dla kontroli, o której mowa w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP (wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2020 r., I OSK 3187/18, CBOSA). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że dane o kontrahentach, takie jak imiona i nazwiska, podlegają udostępnieniu w trybie informacji publicznej – i nie podlegają wyłączeniu z uwagi na prywatność tych osób wskazaną przez art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (zob. wyrok SN z dnia 8 listopada 2012 r., I CSK 190/12, OSNC 2013, nr 5, poz. 67; wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2014 r., I OSK 213/14, CBOSA). Pozwala to bowiem przeciwdziałać takim patologiom życia publicznego jak np. nepotyzm, czy każde inne trwonienie środków publicznych (por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 2015 r., I OSK 531/14, CBOSA). Tożsame stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2024 r., III OSK 169/23 (CBOSA) wyjaśniając, że osoba, która zawarła umowę z organem władzy publicznej, czy też jest kontrahentem władzy publicznej otrzymującym korzyści pochodzące ze środków publicznych, jest osobą, której prywatność nie podlega ochronie z mocy art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W tym zakresie NSA podkreślił, że każdy kontrahent władzy publicznej, otrzymujący korzyści pochodzące ze środków publicznych, jest osobą mającą związek z pełnieniem funkcji publicznej, o której mowa w art. 5 ust. 2 zdanie drugie u.d.i.p. (por. S. Gajewski, A. Jakubowski, glosa do wyroku SN z dnia 8 listopada 2012 r., I CSK 190/12, Sam. Teryt. 2013, nr 9, s. 84-90). Dlatego dane tych podmiotów podlegają udostępnieniu. Pozwala to bowiem przeciwdziałać takim patologiom życia publicznego jak np. nepotyzm, czy każde inne trwonienie środków publicznych, a nadto wymusza transparentność, uczciwość oraz legalność działania władzy publicznej i ma zapewnić społeczną kontrolę nad działaniami administracji publicznej i podmiotami gospodarującymi mieniem publicznym (por. wyrok NSA z dnia 11 września 2012 r., I OSK 916/12, CBOSA). NSA wyjaśnił, że dostęp do informacji publicznej jest ważnym elementem faktycznego funkcjonowania demokracji jako ustroju, w którym obywatele mają realny wpływ na sprawy publiczne i rzeczywiście kontrolują podmioty publiczne. Prawo to wywodzi się ze statuowanego w art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych oraz art. 10 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności prawa do poszukiwania i rozpowszechniania informacji, jest więc jednym z podstawowych praw człowieka. Prawo to może być zatem ograniczone tylko w wyjątkowych wypadkach. Kontrola społeczna, prawo do wpływu na działanie podmiotów publicznych wiąże się przede wszystkim z kontrolą wydatkowania publicznych środków. Dlatego też w sprawach, w których osoby fizyczne otrzymują korzyści pochodzące ze środków publicznych na prowadzenie działalności, wartość, jaką jest ochrona danych osobowych powinna ustąpić przed interesem społecznym zmierzającym do kontrolowania, czy i jak środki publiczne zostały wydatkowane. Skład orzekający w pełni podziela przytoczone stanowisko. W niniejszej sprawie organ nie udostępnił skarżącemu informacji związanych z wydatkowaniem środków publicznych, w zakresie imienia i nazwiska ratowników medycznych będących wystawcami faktur za realizację usług medycznych w ramach kontraktu cywilnego, do czego, w ocenie Sądu, nie miał podstaw prawnych. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający będzie związany przedstawioną wykładnią przepisów, zgodnie z art. 153 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 118).