Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Łd 56/26

Wyrok WSA w Łodzi z 22 kwietnia 2026 r., II SA/Łd 56/26 – zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość

Wynik

Uchylono zaskarżoną decyzję

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
22 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 22 kwietnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.), Asesor WSA Beata Czyżewska, , Protokolant Starszy asystent sędziego Marcelina Niewiadomska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2026 roku sprawy ze skargi A Spółki Akcyjnej z siedzibą w G. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 4 grudnia 2025 roku znak: GN-III.7581.188.2025.DS w przedmiocie umorzenia postępowania I instancji w sprawie wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody Łódzkiego na rzecz strony skarżącej A Spółki Akcyjnej z siedzibą w G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 4 grudnia 2025 r., znak: GN-III.7581.188.2025.DS Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (w chwili wydawania zaskarżonej decyzji t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej w skrócie jako: "k.p.a") uchylił w całości decyzję Starosty Łęczyckiego z dnia 30 maja 2025 r., znak: GKN.6821.38.2024.BM, którą organ I instancji ograniczył sposób korzystania z nieruchomości stanowiących własność J. B. na rzecz A S.A. z siedzibą w G. w celu udzielenia zezwolenia na budowę elektroenergetycznej linii kablowej SN-15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, położonych w mieście P., obręb [...], oznaczonych jako działki ewidencyjne nr [...], [...], [...]. Ponadto organ II instancji umorzył w całości postępowanie pierwszej instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną: Wnioskiem z dnia 16 października 2024 r. A S.A. z siedzibą w G. wystąpiła do Starosty Łęczyckiego na podstawie art. 124 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (wówczas t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1145 ze zm. – dalej również jako: "u.g.n.") o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, położonych w obrębie [...] gm. P., oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków, jako działki nr [...], [...] i [...] w celu udzielenia zezwolenia na budowę kablowej linii elektroenergetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. We wniosku inwestor wskazał, iż na działce nr [...] teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę (pas związany z lokalizacją obiektu infrastruktury elektroenergetycznej) wyniesie 25 m2, zaś teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych – teren czasowego zajęcia (całkowity obszar ograniczenia) to 788 m2. Dla działki nr [...] wartości te wyniosły odpowiednio 8 m2 oraz 393 m2, zaś dla działki nr [...] – 7 m2 i 361 m2. Ponadto inwestor wskazał, iż na wymienionych powyżej działkach planuje także wykonać prace polegające na demontażu istniejącej napowietrznej linii SN 151 kV w tym demontaż stanowiska słupowego SN 15 kV, jednak z uwagi na to, że prace te wchodzą w zakres art. 124b u.g.n., inwestor złożył do Starosty Łęczyckiego wniosek w trybie art. 124b u.g.n., który będzie uwzględniał te prace. Inwestor podkreślił również, że przedmiotowe zadanie, w odniesieniu do przedmiotowych nieruchomości, jest zgodne z decyzją Wójta Gminy Piątek z dnia 4 września 2019 r., znak: GP.6733.8cp.2019.RK. Dalej inwestor wskazał, iż przeprowadził rokowania z właścicielem nieruchomości – J. B.. W dniu 24 maja 2024 r. wysłał mu pismo z zaproszeniem do rokowań, zaś w dniu 14 czerwca 2024 r. przeprowadził z nim rozmowę telefoniczną. Następnie w dniu 25 września 2024 r. wysłał mu kolejne pismo z zaproszeniem do rokowań, zaś w dniu 14 października 2024 r. ponownie odbyła się rozmowa telefoniczna stron. W wyniku rokowań stronom nie udało się osiągnąć porozumienia, wobec czego w dniu 16 października 2024 r. inwestor poinformował właściciela nieruchomości o zakończeniu rokowań. Do swojego wniosku inwestor załączył kopie pism z dnia 24 maja 2024 r. oraz 25 września 2024 r. W pismach tych wskazano analogiczne parametry czasowego i trwałego zajęcia terenu jak we wniosku, natomiast do planowanego zakresu prac zaliczono zarówno budowę kablowej linii elektroenergetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, jak i demontaż istniejącej napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, w tym demontaż stanowiska słupowego SN 15 kV. Pismem z dnia 31 października 2024 r. organ I instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w przedmiocie wniosku inwestora w sprawie ograniczenia w drodze decyzji sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 i 2 u.g.n. oraz wezwał pełnomocnika inwestora do uzupełnienia dokumentacji dowodowej przez przedłożenie m.in. oryginału lub odpisu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego wraz z załącznikiem graficznym do decyzji, precyzyjne określenie niezbędnej powierzchni przez podanie długości i szerokości terenu trwałego zajęcia pod planowaną infrastrukturę elektroenergetyczną oraz długości i szerokości terenu czasowego zajęcia na czas robót budowlanych, udzielenie informacji, czy jest możliwość przeprowadzenia linii w innym miejscu, bądź uzasadnienie niezbędności przeprowadzenia linii zgodnie z załącznikiem graficznym, a także przedłożenie potwierdzeń odbioru pism z dnia 24 maja 2024 r. oraz 25 września 2024 r., wysłanych do właściciela przedmiotowej nieruchomości. W piśmie z dnia 9 grudnia 2024 r. J. B., właściciel przedmiotowych nieruchomości, wniósł swoje uwagi do planowanej inwestycji, wskazując, iż linia napowietrzna nie będzie demontowana, a można ją rozbudować o dodatkowy kabel, nie przekopując przy tym należących do niego działek. Ponadto w zaproszeniu do rokowań pominięto działkę nr [...], której jest użytkownikiem wieczystym. Na działkach istnieje melioracja na głębokości ok. 0,8-1 m. Działki użytkowane są ogrodniczo, są nawadniane i uprawiane głęboko głęboszem, co może grozić przerwaniem kabla. Właściciel działek podkreślił również, iż został wprowadzony w błąd, gdyż istniejąca linia napowietrzna nie będzie demontowana, tylko rozbudowywana o kabel naziemny. Demontowana natomiast ma być linia napowietrzna w zupełnie innej części działki. Właściciel działek wniósł także o wyjaśnienie, dlaczego inwestor buduje nową linię kablową, zamiast rozbudować już istniejącą linię napowietrzną. Kopia powyższego pisma została doręczona inwestorowi przez organ przy piśmie z dnia 10 grudnia 2024 r. z jednoczesnym wezwaniem do wyjaśnienia poruszonych w nim kwestii. W piśmie z dnia 17 stycznia 2025 r. inwestor wskazał m.in., iż dla działki nr [...] parametry trwałego zajęcia to 49 m długości i 0,5 m szerokości, zaś parametry czasowego zajęcia to 49 m długości i 10 m szerokości. Dla działki nr [...] parametry trwałego zajęcia to 16 m długości i 0,5 m szerokości, a czasowego zajęcia to 16 m długości i 6-10 m szerokości. Zaś dla działki nr [...] parametry trwałego zajęcia to 14 m długości i 0,5 m szerokości, a parametry czasowego zajęcia to 14 m długości i 6-10 m szerokości. Ponadto inwestor wyjaśnił, iż zmiana trasy projektowanej linii kablowej, polegająca na przesunięciu jej do granic działek, znacząco zwiększyłaby koszty realizacji inwestycji z uwagi na jej znaczne wydłużenie. Projektowana kablowa linia przewiduje połączenie istniejących ciągów napowietrznych, przebiegających po sąsiednich nieruchomościach, możliwie najkrótszą trasą. Linia kablowa projektowana jest równolegle do istniejącej linii napowietrznej w odległości 5 m, co pozwala na bezpieczne wykonanie prac oraz eksploatację obu linii. Kablowa linia nie ogranicza możliwości zagospodarowania nieruchomości. Ponadto w piśmie z dnia 27 lutego 2025 r. inwestor wskazał, iż prawidłowe powierzchnie zajęcia wynoszą odpowiednio: dla działki nr [...] – 25 m2 (teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę) oraz 425 m2 (teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych); dla działki nr [...] – 8 m2 (teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę) oraz 151 m2 (teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych); dla działki nr [...] – 7 m2 teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę) oraz 138 m2 (teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych). Jednocześnie jako cel zajęcia wskazano wyłącznie budowę kablowej linii elektroenergetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. Nie wskazano demontażu istniejącej linii napowietrznej. W dniu 28 marca 2025 r. organ przeprowadził rozprawę administracyjną, w której udział wzięli pełnomocnicy inwestora oraz J. B.. Właściciel nieruchomości nie wyraził zgody na posadowienie elektroenergetycznej linii kablowej SN 15 kV na należących do niego działkach za wynagrodzeniem w wysokości 500 zł. W trakcie rozprawy strony nie doszły do porozumienia. J. B. nie był zainteresowany także zwiększonym wynagrodzeniem za ustanowienie służebności przesyłu do kwoty 828 zł. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 30 maja 2025 r., znak: GKN.6821.38.2024.BM Starosta Łęczycki ograniczył sposób korzystania z nieruchomości, stanowiących własność J. B., oznaczonych jako działki ewidencyjne nr [...], [...] i [...] w mieście P., obręb [...], na rzecz A S.A. z siedzibą w G. w celu udzielenia zezwolenia na budowę elektroenergetycznej linii kablowej SN-15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. W uzasadnieniu organ wskazał, iż prace budowlane na działkach nr [...], nr [...], nr [...], obręb [...], miasto P. będą polegały na posadowieniu kablowych linii elektroenergetycznych SN -15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, na głębokości 0,80 m (tereny rolne). Linia kablowa: o długości 49 m na działce nr [...], o długości 16 m na działce nr [...], o długości 14 m na działce nr [...] będzie ułożona w wykopie na min. 10 cm podsypce piasku. Po ułożeniu kabel będzie przykryty 10 cm warstwą piasku, a następnie warstwą gruntu rodzimego grub. 25 cm. Na warstwie gruntu zostanie ułożona folia koloru czerwonego. Kabel ułożony w ziemi będzie na całej długości oznaczony opaskami w odstępach nie mniejszych niż 10,00 m oraz przy wejściach do przepustów. Prace będą wykonywane przy użyciu sprzętu budowlanego Dalej organ podkreślił, iż planowana inwestycja jest zgodna z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w aspekcie powierzchni zajęcia oraz celu, na jaki ma ona zostać wykorzystana w związku z realizacją planowanej inwestycji, został przedstawiony w części graficznej wyżej wymienionych decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Teren ten pokrywa się z terenem zajęcia nieruchomości (podzielonym na teren trwałego zajęcia i teren czasowego zajęcia), zaznaczonym na mapie ewidencyjnej z naniesioną lokalizacją elektroenergetycznej linii kablowej SN-15 kV. Ponadto proces ingerencji w prawo właściciela jest znikomy, gdyż planowana inwestycja celu publicznego na przedmiotowej nieruchomości polegająca na posadowieniu elektroenergetycznej linii kablowej SN-15 kV na głębokości 0,80 m, nie spowoduje, że nieruchomość przestanie spełniać dotychczasową swoją rolę i straci możliwości gospodarowania w aktualny sposób. Organ wskazał również, że strony przeprowadziły rokowania, które nie zostały zakończone powodzeniem, co stanowi podstawę do złożenia wniosku na podstawie art. 124 ust. 1 i 2 u.g.n. Również w toku postępowania administracyjnego stronom nie udało się osiągnąć porozumienia. Dlatego też Starosta Łęczycki uznał, iż w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki, warunkujące dopuszczalność wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1, 2 i 3 u.g.n. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. B.. W piśmie z dnia 22 lipca 2025 r. Starosta Łęczycki poinformował Wojewodę Łódzkiego, iż inwestor złożył odrębny wniosek w trybie art. 124b u.g.n., zaś decyzją z dnia 8 kwietnia 2025 r. Starosta Łęczycki zobowiązał J. B. do udostępnienia inwestorowi działek nr [...], [...] oraz [...] w celu wykonania robót polegających na demontażu istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej SN-15 kV. Zaskarżoną decyzją Wojewoda Łódzki uchylił w całości decyzję organu I instancji oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu organ wskazał, iż budowa elektroenergetycznej linii kablowej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, stanowi cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt. 2 u.g.n. Inwestycja ta jest zgodna z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Jednakże, w ocenie organu odwoławczego, z akt sprawy nie wynika, aby wystąpienie przez inwestora z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z działek nr [...], [...] i [...], zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonymi rokowaniami z właścicielem nieruchomości. Prowadząc rokowania, inwestor postępował bowiem niekonsekwentnie, zmianie ulegał zakres rokowań i koncepcja budowy linii kablowej. Negocjacje inwestora z właścicielem nieruchomości rozpoczęły się pismem z dnia 24 maja 2024 r. Jednakże wskazane w tym piśmie warunki negocjowanej inwestycji były odmienne od treści późniejszego wniosku inwestora do Starosty o wydanie decyzji w trybie art. 124 u.g.n., doprecyzowanego przezeń w pismach z dnia 17 stycznia 2025 r. i 27 lutego 2025 r. Różnice dotyczyły powierzchni zajęcia gruntu pod planowaną inwestycję oraz zakresu inwestycji (pełnomocnik inwestora negocjował z właścicielem nie tylko kwestie budowy nowej linii, ale i kwestie demontażu już istniejącej linii napowietrznej). Zatem, zdaniem Wojewody Łódzkiego, od początku negocjacje inwestora z właścicielem działek nie były prowadzone prawidłowo. Również w piśmie z dnia 25 września 2024 r. warunki negocjowanej inwestycji nadal były odmienne od treści późniejszego wniosku do Starosty o wydanie decyzji w trybie art. 124 u.g.n., doprecyzowanego w pismach z dnia 17 stycznia 2025 r. i 27 lutego 2025 r. W reakcji na oba wymienione pisma właściciel nieruchomości wnosił o zmianę trasy planowanej linii kablowej, nie wyrażając zgody na realizację inwestycji w proponowanym kształcie. Inwestor nie przystał na propozycję właściciela nieruchomości, wobec czego pismem z dnia 16 października 2024 r. zawiadomił go o zakończeniu rokowań i wystąpił do organu I instancji z przedmiotowym wnioskiem. Jednocześnie zakres inwestycji został oznaczony we wniosku jako budowa kablowej linii elektroenergetycznej SN15kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...] i [...]. Dlatego też, w ocenie organu wojewódzkiego, zmianie uległ zakres inwestycji, albowiem negocjowano z właścicielem demontaż linii napowietrznej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną (na co skarżący zwrócił uwagę w treści odwołania), a ostatecznie to zamierzenie inwestycyjne zrealizowano w odrębnym trybie z art. 124b u.g.n. Co więcej, w toku postępowania przed Starostą Łęczyckim o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, zmianie uległy obszary trwałego i czasowego zajęcia nieruchomości, co nie było przedmiotem negocjacji z właścicielem nieruchomości. Otóż najpierw w piśmie z dnia 17 stycznia 2025 r. pełnomocnik inwestora doprecyzował powierzchnie trwałego i czasowego zajęcia nieruchomości pod planowaną inwestycję. Zostały one wskazane dla działki nr [...] - trwałe zajęcie o długości 49 m i szerokości 0,5 m; czasowe zajęcie o długości 49 m i szerokości 10 m; dla działki nr [...] - trwałe zajęcie o długości 16 m i szerokości 0,5 m; czasowe zajęcie o długości 16 m i szerokości 6-10 m; dla działki nr [...] - trwałe zajęcie o długości 14 m i szerokości 0,5 m; czasowe zajęcie o długości 14 m i szerokości 6-10 m. Kolejne doprecyzowanie wniosku inwestora i kolejna zmiana w zakresie obszarów trwałego i czasowego nastąpiły w piśmie z dnia 27 lutego 2025 r. W odpowiedzi na wezwanie Starosty pełnomocnik inwestora wskazał, że celem zajęcia jest budowa kablowej linii elektor energetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, zaś prawidłowe powierzchnie zajęcia gruntu pod inwestycję wynoszą odpowiednio: na działce nr [...] - 25 m2 teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę (pas związany z lokalizacją obiektu infrastruktury elektroenergetycznej) oraz 425 m2 (teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych - teren czasowego zajęcia i całkowity obszar ograniczenia); na działce nr [...] - 8 m2 teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę (pas związany z lokalizacją obiektu infrastruktury elektroenergetycznej) oraz 151 m2 (teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych - teren czasowego zajęcia i całkowity obszar ograniczenia); na działce nr [...] - 7 m2 teren trwałego zajęcia przez infrastrukturę (pas związany z lokalizacją obiektu infrastruktury elektroenergetycznej) oraz 138 m2 (teren niezbędny do przeprowadzenia prac budowlanych - teren czasowego zajęcia i całkowity obszar ograniczenia). Zatem, zdaniem Wojewody Łódzkiego, inwestor doprecyzował obszary trwałego i czasowego zajęcia nieruchomości dopiero na etapie postępowania przed Starostą. Koncepcja budowy linii kablowej wyklarowała się dopiero na etapie postępowania przed Starostą, a nie na etapie negocjacji z właścicielem, który nie posiadał wiedzy, jak ostatecznie będzie wyglądać inwestycja na jego działkach. W ocenie organu odwoławczego inwestor powinien najpierw opracować koncepcję budowy linii kablowej, uwzględniając zarówno interes przedsiębiorstwa energetycznego, jak i kierując się zasadą najmniejszej uciążliwości dla właściciela nieruchomości, a następnie tę koncepcję negocjować z właścicielem. Trudno uznać, że negocjacje były przeprowadzone prawidłowo skoro wizja inwestycji wyklarowała się dopiero na etapie postępowania przed Starostą. Ponadto organ podkreślił, że J. B. jest właścicielem trzech działek użytkowanych ogrodniczo, które mają zostać "przecięte linią kablową" mniej więcej na 1/3 wysokości działek. W toku rokowań inwestor proponował lokalizację inwestycji w miejscu trudnym do zaakceptowania przez właściciela. Przez działki nr [...], [...] i [...] biegnie już istniejąca napowietrzna linia elektroenergetyczna SN 15 kV, która nie będzie demontowana. Jak wynika z załącznika graficznego do wydanej decyzji Starosty Łęczyckiego, na działkach nr [...], [...], [...] projektowana linia kablowa SN 15 kV biegnie równolegle do już istniejącej linii napowietrznej, co powoduje wątpliwości, czy nowobudowana linia nie może biec w pasie dotychczasowej linii napowietrznej, bez konieczności nakładania na właściciela nowych ograniczeń jego prawa własności. Wyjaśnienia wymaga nadto, dlaczego teren niezbędny do zajęcia na potrzeby realizacji prac budowlanych (tzw. pas czasowego zajęcia) ma mieć 10 m szerokości na działce nr [...] i od 6 do 10 m szerokości na pozostałych działkach, skoro pas trwałego zajęcia (czyli teren niezbędny do zajęcia przez infrastrukturę elektroenergetyczną) - na wszystkich trzech działkach ma mieć jedynie 0,50 m szerokości. Dodatkowo zaproponowane przez inwestora stosunkowo niskie wynagrodzenie za udostępnienie trzech działek (na poziomie 500 zł, podwyższone później w trakcie rozprawy administracyjnej z dnia 28 marca 2025 r. do 828 zł) – świadczy, zdaniem organu, o pozorności rokowań. Dlatego też organ uznał, iż inwestor prowadził rokowania z właścicielem, lecz w istocie poprzestawał na swojej "pierwotnej" koncepcji lokalizacji linii kablowej SN wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i w kolejnych pismach występował ponownie do właściciela o wyrażenie zgody na lokalizację inwestycji. W toku rokowań właściciel nie miał pełnej wiedzy o konkretnej lokalizacji linii kablowej elektroenergetycznej na gruncie, możliwości poprowadzenia linii alternatywnymi trasami, obszarach trwałego i czasowego zajęcia nieruchomości oraz zakresie prac (czy demontaż istniejącej linii i budowa nowej, czy tylko budowa nowej linii kablowej). W ocenie organu odwoławczego świadczy to o pozorności rokowań. Co więcej, przy projektowaniu trasy budowy linii kablowej, zgodnie z decyzją lokalizacyjną, inwestor miał obowiązek kierować się również zasadą najmniejszej uciążliwości inwestycji dla właścicieli działki. Na wstępnym etapie negocjacji należało zaproponować właścicielowi taki przebieg linii, który będzie zapewniał parametry działania sieci, a jednocześnie nie stwarzał nadmiernych ograniczeń w korzystaniu z trzech działek. Interes właściciela nieruchomości wymaga, aby przebieg planowanej inwestycji był jak najmniej uciążliwy, a zakres ingerencji inwestora w prawo własności nieruchomości, sprowadzony do niezbędnego minimum. Zatem inwestor w toku prac projektowych, a organ administracji publicznej w ramach postępowania wyjaśniającego w sprawie o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, zobowiązane są dokonać analizy jak najmniejszej uciążliwości planowanego przedsięwzięcia dla właściciela nieruchomości. Tymczasem z akt sprawy nie wynika, że proponowany przez inwestora przebieg inwestycji stanowił jedyny możliwy wariant techniczny. Należało przedstawić właścicielowi inną propozycję przebiegu linii na gruncie, wskazując powierzchnie trwałego i czasowego zajęcia nieruchomości na mapie i wyznaczyć mu termin na zawarciu umowy o dobrowolne udostępnienie nieruchomości. Brak konsekwencji w toku negocjacji wskazuje, że inwestor prowadził wprawdzie rokowania, ale ostatecznie i tak zamierzał budować linię kablową po własnej, wcześniej wytyczonej trasie. Reasumując, Wojewoda podkreślił, że zaskarżona decyzja Starosty Łęczyckiego została wydana przedwcześnie, mimo że negocjacje inwestora z właścicielem działki nie zostały przeprowadzone prawidłowo. Z tego względu konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości. Skargę na powyższą decyzję wniosła A Spółka Akcyjna z siedzibą w G., zaskarżając ją w całości i zarzucając jej: I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art 7, 77 § 1, 80 k.p.a. przez zaniechanie wszechstronnej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co polegało w szczególności na: – błędnej ocenie, że w toku rokowań, a następnie w postępowaniu przed organem I instancji zmianie uległ zakres rokowań i koncepcja budowy linii kablowej, o czym świadczyć miałyby załączniki graficzne przedstawiające powierzchnie zajęcia gruntu pod planowaną inwestycję oraz zakres inwestycji dołączone w toku sprawy przed organem I instancji na jego wniosek, o czym miałby nie wiedzieć właściciel nieruchomości, podczas gdy załączniki graficzne załączone zarówno do rokowań jak i w toku postępowania przed organem I instancji przedstawiały cały zakres wykonywanej na nieruchomościach inwestycji, z którym właściciel miał możliwość zapoznania się zarówno na etapie rokowań jak i rozprawy administracyjnej, a dołączone w toku sprawy załączniki graficzne były wyłącznie na wniosek organu I instancji z wyłączeniem powierzchni zajęcia niezbędnej dla demontowanego urządzenia, co w konsekwencji miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało bezzasadnym przyjęciem przez Wojewodę, że warunki negocjowanej inwestycji były odmienne od treści późniejszego wniosku skarżącego do Starosty o wydanie decyzji w trybie art. 124 ust. 1 i 2 u.g.n. i niespełnieniem przesłanki przeprowadzenia rokowań z właścicielem; – błędnej ocenie, że aby rokowania można było uznać za przeprowadzone prawidłowo należało przedstawić właścicielowi kilka wariantów trasy, podczas gdy organ administracji publicznej nie jest uprawniony do kwestionowania umiejscowienia infrastruktury, żaden przepis nie nakłada bowiem na Przedsiębiorstwo Energetyczne konieczności przedstawiania kilku wariantów trasy; – błędnej ocenie, że stosunkowo niskie wynagrodzenie miało świadczyć o pozorności rokowań, podczas gdy organ administracji publicznej nie jest uprawniony do oceny wysokości zaproponowanego Przedsiębiorstwo Energetyczne, co w konsekwencji miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało bezzasadnym przyjęciem przez Wojewodę, że rokowania przeprowadzone przez Przedsiębiorstwo nieprawidłowe i nosiły znamiona pozorności; 2) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez uchylenie decyzji Starosty i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości, podczas gdy zachodziły przesłanki do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji, bowiem zarówno zarzuty przedstawione przez właściciela nieruchomości, jak i podniesione przez Wojewodę w uzasadnieniu nie były zasadne, a z przedstawionego materiału dowodowego jasno wynika, że organ I instancji dokonał prawidłowej subsumcji stanu faktycznego ze stanem prawnym, co w konsekwencji doprowadziło do niezgodnego z prawem wyeliminowania z obrotu prawnego prawidłowej decyzji; II. naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n. poprzez jego niezastosowanie i uchylenie w całości decyzji Starosty w wyniku błędnej wykładni pojęcia "przeprowadzenie rokowań", polegającą na mylnym przyjęciu, że o nieprawidłowo przeprowadzonych rokowaniach świadczy fakt, że właściciel zaproponował stosunkowo małe wynagrodzenie oraz nie zaproponował kilku wariantów inwestycji, podczas gdy przeprowadzenie rokowań oznacza przedstawienie właścicielowi propozycji i możliwość zapoznania się z nimi, co w konsekwencji doprowadziło do uznania że decyzja organu I instancji została wydana przedwcześnie. W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała m.in., iż jest przedsiębiorstwem użyteczności publicznej mającym na celu bieżące i nieprzerwane zaspokajanie potrzeb ludności w zakresie zaopatrzenia ludności w energię elektryczną w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych, tj. realizuje zadania publiczne i zabezpiecza interes gospodarstwa narodowego. W zakresie niniejszej sprawy Przedsiębiorstwo Energetyczne realizuje zadanie inwestycyjne p.n.: "Budowa wyprowadzeń kablowych SN-15kV i przebudowa linii napowietrznych SN-15kV - GPZ P.". W ramach planowanej inwestycji na nieruchomości skarżąca musi wykonać prace polegające na budowie kablowej linii elektroenergetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz demontażu istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. W pierwszym zaproszeniu do rokowań datowanym na dzień 24 maja 2024 r. przedstawiono rzeczowy zakres planowanego zadania inwestycyjnego, opisano obszar ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości z podziałem na teren trwałego oraz czasowego zajęcia dla wszystkich prac budowlanych wykonywanych na nieruchomości w ramach jednej inwestycji. W celu zobrazowania powyższego została sporządzona mapa - załącznik graficzny. Skarżąca przedstawiła w nim cały zakres prac wykonywanych na nieruchomości. Na załącznikach graficznych, obrazujących cały przebieg prac, została przedstawiona również istniejąca napowietrzna linia elektroenergetyczna, która pozostawała na nieruchomości właściciela bez zmian. Właściciel odpowiedział na rokowania. W rozmowie telefonicznej z dnia 14 czerwca 2024 r. nie zaakceptował kwoty zaproponowanego wynagrodzenia, oraz oczekiwał przesunięcia budowanej linii do granic działek. W odpowiedzi, pismem z dnia 25 września 2024 r. ustosunkowano się do wszystkich podniesionych przez właściciela w rozmowie telefonicznej uwag, a w szczególności uzasadniono wysokość zaproponowanego wynagrodzenia oraz dokonano ponownej analizy posadowienia linii kablowej i wskazano, że umiejscowienie jej według wniosku właściciela nie jest możliwe do zaakceptowania. Zważywszy na fakt, że w ponownej rozmowie telefonicznej właściciel nieruchomości odmówił wyrażenia zgody na realizację inwestycji w przedstawionym przebiegu linii kablowej, pismem z dnia 16 października 2024 r. zakończono prowadzenie rokowań z właścicielem. W świetle powyższego, wnioskami z dnia 16 października 2024 r., skarżąca wystąpiła do Starosty Łęczyckiego: na podstawie art. 124b u.g.n. o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w związku z koniecznością wykonania demontażu istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej SN 15 kV zgodnie załącznikiem przedłożonym do wniosku - przesłanym do właściciela w rokowaniach oraz na podstawie art. 124 ust. 1 i 2 u.g.n. o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie skarżącej na budowę kablowej linii elektorenergetcyznej SN 15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą, zgodnie z załącznikiem przedłożonym do wniosku - przesłanym do właściciela w rokowaniach. Zdaniem inwestora, organ zaniechał wszechstronnej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji tego błędnie ocenił, że przeprowadzone z właścicielem rokowania były nieprawidłowe. Nieprawdą jest bowiem, że budowa linii kablowej wyklarowała się dopiero na etapie postępowania przed Starostą. Właściciel od samego początku rokowań znał cały zakres prac wykonywanych na jego nieruchomości, Był on przedstawiony zarówno na załącznikach graficznych, omawiany podczas dwóch rozmów telefonicznych jak i rozprawy administracyjnej. Dla przejrzystości, aby faktycznie omówić cały zakres wykonywanych prac, w prowadzonych rokowaniach omówiono również demontaż linii wchodzącej w przedmiot wniosku z art. 124b u.g.n. W zaproszeniu do rokowań Skarżąca przedstawiła załącznik graficzny obrazujący wspólnie całkowity obszar w ograniczeniu nieruchomości dla budowy oraz demontażu. Na potrzeby składania wniosków rozdzielono powierzchnie i doprecyzowano w toku sprawy przed organem I instancji, że teren czasowego zajęcia w przypadku demontażu istniejącej napowietrznej linii wynosi łącznie 837 m2, (odpowiedź z dnia 20 stycznia 2025 r. - w sprawie z wniosku z art. 124b), a w przypadku budowy linii kablowej wynosi 714 m2 (odpowiedź na wezwanie z dnia 27 lutego 2025 r.). Na skutek złożenia dwóch odrębnych wniosków o ograniczenie nieruchomości, na wniosek organu I instancji przedłożono do akt sprawy załączniki graficzne przedstawiające teren trwałego i czasowego zajęcia osobno dla budowy linii kablowej i osobno teren czasowego zajęcia dla demontażu linii na nieruchomości. Powierzchnie te nie uległy zatem zmianie, a zostały rozdzielone na potrzeby prowadzenia dwóch postępowań i doprecyzowane zgodnie z wezwaniem. Inwestor podkreślił przy tym, że z dyspozycji art. 124 u.g.n. nie wynika konieczność załączenia konkretnego rodzaju mapy do zaproszeń do rokowań. Natomiast ze względu na powierzchnie działek, ich usytuowanie oraz rozmieszczenie infrastruktury na nieruchomości, wyznaczenie jednej powierzchni czasowego zajęcia obejmującego zarówno demontowaną linię, jak i skablowanie istniejącej przeczyłoby zasadzie proporcjonalności i najmniejszej uciążliwości w przysługujące właścicielowi prawo własności. Tym bardziej, że czynności polegające na demontażu linii nie uzasadniałyby ograniczenia nieruchomości na czas dłuższy aniżeli wskazany w art. 124b u.g.n. Skarżąca wyjaśniła również, z czego wynika różnica w określaniu szerokości pasa czasowego zajęcia na działkach - powołując się na różnice m.in. w naturalnych uwarunkowaniach granic działek. W przypadku nieruchomości jest to m.in. istniejący rów melioracyjny, który determinuje miejsce pomiaru szerokości pasa. Z tego też względu, kierując się zasadą najmniejszej uciążliwości w prawo własności, na działce nr [...] pas czasowego zajęcia ma mieć 10 m natomiast w przypadku działek nr [...] i [...] od 6 do 10 m szerokości. Zdaniem skarżącej błędne jest również przeświadczenie organu II instancji, jakoby powierzchnie i zakres prac na nieruchomościach nie były znane właścicielowi. Po pierwszym piśmie inicjującym rokowania pełnomocnik Przedsiębiorstwa Energetycznego rozmawiał z właścicielem nieruchomości i omówił z nim, jakie dokładnie prace będą wykonywane i jakiej infrastruktury będą dotyczyć, a także która linia pozostanie na nieruchomości po wykonanych pracach. Do możliwości wytyczenia innej lokalizacji linii na nieruchomości pełnomocnik Przedsiębiorstwa Energetycznego odniósł się po raz pierwszy w piśmie z dnia 25 września 2024 r. Poinformowano wówczas właściciela o tym, że wybór umiejscowienia infrastruktury jest wybrany jako najbardziej optymalny, a propozycja właściciela nie mogła być zaakceptowana z przyczyn technicznych. Nie jest natomiast rzeczą organów ani sądu oceniać, czy warunki zaproponowane przez inwestora były dla właściciela do przyjęcia. To bowiem nie podlega rozstrzygnięciu w zakresie orzekania na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. Rolą organów jest wyłącznie ustalenie, czy rokowania w ogóle się odbyły i czy w ich wyniku doszło między stronami do porozumienia. Nie jest też rolą organu prowadzącego postępowania weryfikowanie poprawności przyjętych przez Inwestora rozwiązań w zakresie miejsca oraz sposobu realizacji inwestycji, a organ nie ma możliwości wydania decyzji dla alternatywnej inwestycji. Ponadto art. 124 ust 1 u.g.n nie nakłada na organy administracji publicznej obowiązku przeprowadzenia analizy wariantów realizacji przedsięwzięcia. Zarówno Starosta, jak i Wojewoda są bowiem związani wnioskiem inwestora, a przy tym nie dysponują wiedzą specjalistyczną niezbędną do optymalizowania parametrów lokalizacji inwestycji liniowych. Przebieg inwestycji wynika z planu miejscowego lub z decyzji lokalizacyjnej. Skarżąca podkreśliła również, że strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 u.g.n. nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań, oprócz obowiązku zainicjowania ich poprzez przedstawienie przez jedną z nich stronie przeciwnej stosownego odszkodowania. Dla uznania, że rokowania się odbyły istotna jest ich formalna poprawność. Na ocenę prawidłowości decyzji wydanej w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie mają przy tym wpływu, same warunki negocjacji, proponowana kwota odszkodowania, jak i okoliczność czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia. Pełnomocnik Przedsiębiorstwa Energetycznego zaproponował właścicielowi wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu, wypełniając ciążący na nim obowiązek wynikający z art. 124 ust. 3 u.g.n. Organ II instancji nie miał zatem podstaw do kwestionowania wysokości zaproponowanego wynagrodzenia, a tym bardziej do uznania, że prowadzone przez skarżącą rokowania miały charakter pozorny. Reasumując, inwestor wskazał, iż organ I instancji dokonał prawidłowej oceny przedstawionego materiału dowodowego, zatem decyzja organu II instancji została wydana z naruszeniem przepisów prawa i jako taka powinna zostać uchylona. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, strona skarżąca wniosła jak w petitum skargi. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej również jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Łódzkiego, mocą której organ odwoławczy uchylił w całości decyzję Starosty Łęczyckiego ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości i umorzył w całości postępowanie pierwszej instancji. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n. Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W myśl zaś art. 124 ust. 3 u.g.n. udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Przepisy art. 114 ust. 1 i 2 oraz art. 115 stosuje się odpowiednio. Art. 124 u.g.n. przewiduje zatem szczególny przypadek ograniczenia prawa własności. Polega on na znoszeniu przez właściciela (użytkownika wieczystego) wymienionych w tym przepisie przedsięwzięć podejmowanych na jego nieruchomości. Ograniczenie to następuje na skutek zezwolenia udzielonego przez starostę wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej podmiotowi wykonującemu prace związane z budową obiektów lub urządzeń. Przed wszczęciem postępowania zmierzającego do wydania zezwolenia przewidziano możliwość uzyskania zgody właściciela (lub użytkownika wieczystego) na wykonywanie prac. W tym celu osoba lub jednostka organizacyjna, zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie, zobowiązana została do przeprowadzenia wcześniejszych rokowań z właścicielem (użytkownikiem wieczystym) nieruchomości. W przypadku braku jego zgody istnieje obowiązek dołączenia do wniosku dokumentów z przeprowadzania tych rokowań. Artykuł 124 ust. 1 u.g.n. może mieć zatem zastosowanie jedynie w przypadku, gdy zostały spełnione wszystkie przesłanki w nim wskazane, tj. cel ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości musi być celem publicznym, ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości musi nastąpić zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, brak jest zgody właściciela nieruchomości na przeprowadzenie inwestycji oraz złożenie wniosku zostało poprzedzone rokowaniami między stronami. Zgodnie z art. 6 pkt 2 u.g.n. celami publicznymi w rozumieniu ustawy są m.in. budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Nie ma zatem wątpliwości, że budowa kablowej linii elektroenergetycznej SN-15 kV wraz z niezbędną infrastrukturą stanowi cel publiczny, uzasadniający wystąpienie z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Okoliczność ta nie jest przez strony kwestionowana. Podobnie jak zgodność planowanej inwestycji z decyzją lokalizacyjną. Istotą oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia pozostaje zatem ustalenie, czy rokowania, jakie odbyły się między inwestorem a J. B. miały charakter pozorny. W judykaturze nie ma sporu co do tego, że strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 u.g.n. nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie prowadzenia rokowań, oprócz obowiązku zainicjowania ich przez inwestora. Art. 124 ust. 3 u.g.n. nie wprowadza żadnych szczegółowych wymogów ani reguł co do formy i treści rokowań, co oznacza, że o formie i charakterze rokowań decyduje sam inwestor. Na gruncie powołanego przepisu ważne jest jedynie, aby obowiązek zainicjowania takich rokowań został dochowany. Podkreślić w tym miejscu też trzeba, że istotą rokowań jest ich dobrowolność i swoboda w przedstawianiu drugiej stronie swojej propozycji. Nie jest więc możliwe ani kontrolowanie w tym przypadku przez organ a tym bardziej przez sąd administracyjny stron prowadzących owe uzgodnienia, ani też wymaganie od nich, by negocjacje te spełniały jakieś bliżej nieokreślone warunki (zob. wyrok NSA z 24 kwietnia 2025 r., sygn. I OSK 778/22, wszystkie powoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustawodawca w żaden sposób nie formalizuje formy i treści rokowań, które jednak muszą być rzeczowe i pozbawione pozorności. Nie podlega kontroli sam tryb prowadzenia rokowań, a także powody, dla których nie dochodzi do zawarcia porozumienia. Kwestie takie jak ekwiwalentność zaproponowanego świadczenia, pozostają poza zakresem kontroli organu administracji, a w konsekwencji także sądu administracyjnego. Na ocenę prawidłowości decyzji z tej perspektywy nie mają wpływu same warunki negocjacji, proponowana kwota odszkodowania, jak i okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia (por. wyrok NSA z dnia 24 marca 2023 r., sygn. I OSK 327/22; wyrok NSA z dnia 6 kwietnia 2022 r., sygn. I OSK 1538/21; wyrok WSA w Kielcach z dnia 11 października 2022 r. II SA/Ke 436/22). Wada w postaci pozorności rokowań występuje wtedy, gdy przykładowo są one obiektywnie prowadzone przez inicjatora w złej wierze, nakreślone przez podmiot przeprowadzający rokowania terminy nie mogą być uznane za rozsądne dla racjonalnego rozważenia propozycji, pisma związane z rokowaniami nie były doręczane na właściwy adres lub do właściwych osób, podmiot prowadzący rokowania świadomie wprowadza w błąd właścicieli lub użytkowników wieczystych danej nieruchomości, przedkładane propozycje przez podmiot przeprowadzający rokowania są obiektywnie niemożliwe do przyjęcia lub tego rodzaju, że mają w oczywistym zamierzeniu doprowadzić do ich odrzucenia, a także gdy podmiot prowadzący rokowania zbywa milczeniem terminowe, konkretne i obiektywnie rozsądne propozycje podmiotów, z którymi przeprowadza rokowania (zob. wyrok NSA z 24 marca 2023 r., sygn. I OSK 327/22). W realiach kontrolowanej sprawy nie ma wątpliwości co do tego, że inwestor zainicjował rokowania kierując do J. B. zaproszenie do rokowań z dnia 24 maja 2024 r. oraz, że w zaproszeniu tym wskazał zarówno planowaną inwestycję polegającą na budowie linii kablowej, jak i zamierzony demontaż linii napowietrznej. Inwestor przedstawił propozycję wynagrodzenia w wysokości 500 zł. Nie ulega również wątpliwości, że wskazany w zaproszeniu teren czasowego ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości miał wynieść łącznie dla trzech działek 1.542 m2, która to wielkość obejmuje zarówno teren budowy linii kablowej jak i teren niezbędny do przeprowadzenia prac związanych z demontażem linii elektroenergetycznej SN 15kV. Natomiast inicjując rokowania inwestor nie określił obszaru czasowego zajęcia nieruchomości pod budowę linii kablowej w jednostkach miary powierzchni gruntu, lecz oznaczył ten obszar jedynie w załączniku graficznym. Nie jest sporne również to, że wniosek z dnia 16 października 2024 r. dotyczy wyłącznie budowy linii kablowej, oraz że obszar czasowego ograniczenia korzystania z nieruchomości w związku z tą inwestycją został ostatecznie sprecyzowany przez skarżącego w toku postępowania wszczętego tym wnioskiem. Dopiero na tym etapie inwestor określił ten obszar w ten sposób, że wynosi on łącznie dla trzech działek 714 m2. Należy natomiast wskazać, że już w zaproszeniach do rokowań (w tabeli na stronie drugiej) podano wielkość terenu trwałego zajęcia dla linii kablowej wynoszący: 25 m2 dla działki nr [...], 8 m2 dla działki nr [...] oraz 7 m2 dla działki nr [...]. W ocenie Sądu okoliczność, że inicjując rokowania inwestor przedstawił w zaproszeniu do rokowań zarówno budowę nowej linii kablowej jak i demontaż linii istniejącej, zaś wniosek wszczynający przedmiotowe postępowanie dotyczy wyłącznie budowy linii kablowej, nie stanowi zmiany zakresu inwestycji, jak chce tego organ II instancji, przesądzającej o pozorności rokowań. Należy bowiem zważyć, że w sprawie nie jest sporne, iż zamierzenie inwestycyjne związane z demontażem linii napowietrznej zostało objęte wnioskiem skarżącego złożonym w odrębnym trybie stosownie do art. 124b u.g.n. Obejmując zaproszeniem do rokowań oba zamierzenia inwestor zaprezentował właścicielowi nieruchomości informację co do całości prac i inwestycji planowanych na należących do niego nieruchomościach. Przede wszystkim jednak zaproszenie do rokowań wraz z załącznikami zawiera informacje odnośnie budowy przedmiotowej linii kablowej wystarczające dla zainicjowania rokowań oraz wskazuję kwotę proponowanego odszkodowania. Załączniki graficzne do zaproszenia przedstawiają nie tylko przebieg linii kablowej, ale ponadto prezentują ten przebieg odrębnie dla każdej z działek J. B. wraz z graficznym oznaczeniem terenu trwałego zajęcia oraz czasowego zajęcia dla tej inwestycji na mapach w skali 1:1000. Pokazany został również przebieg linii napowietrznej przeznaczonej do demontażu oraz obszar ograniczenia korzystania z nieruchomości związany z planowanym demontażem linii. Załączniki graficzne przedstawiają także przebieg istniejącej linii elektroenergetycznej SN 15kV, która ma pozostać niezmieniona. Sposób prezentacji oraz opisy załączników, nie pozostawiają wątpliwości co do tego, który z zaznaczonych terenów czasowego zajęcia dotyczy budowy linii kablowej a który pokazuje teren czasowego zajęcia w związku z demontażem istniejącej linii napowietrznej. Pan J. B. miał zatem obraz całości planowanych prac, w tym budowy linii kablowej SN-15 kV. Jak to zostało wyżej wskazane, niewątpliwie zaproszenie do rokowań nie określa w jednostkach miary powierzchni wielkości terenu czasowego zajęcia na potrzeby przedmiotowej inwestycji, poprzestając na przedstawieniu graficznym. Jednakże późniejsze sprecyzowanie tej wielkości na etapie postępowania przed organem I instancji, wbrew ocenie dokonanej przez organ odwoławczy, nie stanowi zmiany obszaru czasowego zajęcia w stosunku do danych przekazanych właścicielowi na etapie rokowań. Trafnie podnosi skarżący, że na skutek złożenia dwóch odrębnych wniosków o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości przez J. B. powierzchnie czasowego zajęcia dla budowy linii kablowej oraz dla demontażu linii napowietrznej nie uległy zmianie, lecz jedynie łączna ich wielkość (tj. 1.542 m2) została rozdzielona, wskutek czego doprecyzowano tę powierzchnię na 714 m2 na potrzeby kontrolowanego postępowania, zgodnie z wezwaniem organu. Zebrany w sprawie materiał nie daje także podstaw do ustalenia, iż doszło do zmiany odnośnie obszaru trwałego zajęcia. W piśmie z 27 lutego 2025 r. inwestor sprecyzował wielkość tych obszarów w sposób następujący: 25m2 na działce nr [...], 8m2 na działce nr [...] oraz 7m2 na działce nr [...]. Są to wielkości tożsame z wielkościami wskazanymi w zaproszeniu do rokowań. Powyższe wskazuje na zasadność stanowiska skarżącego, co do że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do ustalenia, że budowa linii kablowej "wyklarowała się" dopiero na etapie postępowania przez Starostą Łęczyckim. Wypada zauważyć, że stanowisko Wojewody Łódzkiego w tym zakresie jest niekonsekwentne. Organ odwoławczy bowiem jednocześnie podnosi, że inwestor prowadził wprawdzie rokowania, ale ostatecznie i tak zamierzał budować linię kablową po własnej, wcześniej wytyczonej trasie. Wypada w tym miejscu odnieść się również do kwestii przebiegu projektowanej linii kablowej jako przedmiotu rokowań. W ocenie organu odwoławczego obowiązkiem inwestora w ramach rokowań było przedstawienie właścicielowi wariantowej propozycji przebiegu linii kablowej po dokonaniu analizy jak najmniejszej uciążliwości planowanego przedsięwzięcia dla właściciela nieruchomości. Należy zatem przypomnieć, że co do zasady celem postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie jest rozstrzygnięcie, czy inwestycja celu publicznego w ogóle powstanie albo też którędy konkretnie będzie przebiegać. Kwestie te powinny być sprecyzowane wcześniej albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, albo (jak to ma miejsce w badanej sprawie) w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. W orzecznictwie wskazuje się, że skoro w art. 124 ust. 1 u.g.n. przesądzono, że ograniczenie prawa do nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, to zbędne jest badanie innych uwarunkowań bądź cech inwestycji (zob. też wyrok NSA z 2 sierpnia 2018 r., I OSK 2340/16). Z tego też powodu nie ma konieczności przeprowadzenia rokowań z właścicielami nieruchomości, co do konkretnego przebiegu urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., gdyż winno to następować w toku postępowania zmierzającego do wydania decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego (por. wyrok WSA w Krakowie z 15 stycznia 2019 r., II SA/Kr 1210/18, wyrok WSA w Gliwicach z 18 grudnia 2024 r., II SA/Gl 1058/24). W realiach analizowanej sprawy warto zatem podnieść, iż nie jest kwestionowany fakt, że przebieg linii kablowej proponowany przez inwestora jest zgodny z decyzją Wójta Gminy Piątek z dnia 4 września 2019 r. nr 11/2019 o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Natomiast z akt postępowania wynika, że właściciel nieruchomości oczekiwał posadowienia przedmiotowej linii elektroenergetycznej poza obszarem wyznaczonym w tej decyzji. Ponadto, jak zasadnie podnosi skarżący, brak podstaw prawnych do przyjęcia, iż dla prawidłowości rokowań inwestor winien przedstawić właścicielowi kilka wariantów inwestycji. Wypada także wyjaśnić, że nie ma przeszkód, aby inwestor zaproponował właścicielowi zawarcie umowy o ustanowieniu służebności przesyłu, jak to miało miejsce w badanej sprawie. Takie rozwiązanie mieści się w pojęciu zgody właściciela, o jakiej mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n. (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. I OSK 999/19). Końcowo Sąd zauważa, że w załącznikach graficznych do zaproszenia do rokowań błędnie wskazano długość linii kablowej dla działek o numerach [...] oraz [...]. Podano bowiem wielkości: 7 m oraz 8 m, podczas gdy powinny one wynosić 14 m oraz 16 m, co można ustalić na podstawie rysunków zamieszczonych w tych załącznikach w zestawieniu z pozostałymi informacjami przekazanymi właścicielowi nieruchomości w treści zaproszenia do rokowań. Błędne dane liczbowe stanowią zatem oczywistą omyłkę pisarską. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, bezpodstawne okazało się stanowisko Wojewody Łódzkiego co do tego, że dokumenty z rokowań wskazują, iż rokowania miały charakter pozorny. W konsekwencji brak było przesłanek do uchylenia na tej podstawie decyzji Staroty Łęczyckiego i umorzenia w całości postępowania pierwszej instancji. Należało zatem uznać za zasadne podnoszone w skardze zarzuty naruszenia art 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez przeprowadzenie oceny zgromadzonego materiału dowodowego prowadzącej do dokonania ustaleń faktycznych nie mających oparcia w treści zebranego w sprawie materiału dowodowego. Uzasadnione okazały się także zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n. poprzez dokonanie jego błędnej interpretacji, w szczególności poprzez ustalenie, że o nieprawidłowo przeprowadzonych rokowaniach świadczy fakt, iż w zaproszeniu do rokowań inwestor przedstawił poza przedmiotową inwestycją również zamierzenie polegające na demontażu innej linii elektroenergetycznej oraz że inwestor nie zaproponował kilku wariantów inwestycji a także co do tego, że zaproponowanie stosunkowo niskiego wynagrodzenia świadczy o pozorności rokowań. Naruszenia powyższe miały istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując sprawę ponownie organ obowiązany będzie do uwzględnienia oceny prawnej i rozważań Sądu wynikających z uzasadnienia wyroku. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c uchylił zaskarżoną decyzję, o czym orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu Sąd rozstrzygnął w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Zasądzona kwota odpowiada równowartości wpisu sądowego od skargi. a.bł.

Informacje o sprawie

Data wpływu
27 stycznia 2026
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka /sprawozdawca/ Arkadiusz Blewązka /przewodniczący/ Beata Czyżewska

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny