II SA/Łd 304/26

Dnia 14 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agata Sobieszek–Krzywicka po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. R. i K.R. na czynność materialno-techniczną Wójta Gminy Zgierz z dnia 27 marca 2026 roku znak: ZU.6730.849.2024 w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi solidarnie na rzecz A. R. i K. R. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi w sprawie o sygn. II SA/Łd 304/26, zaksięgowaną w dniu 1 kwietnia 2026 roku, pod pozycją [...]. AA

Wnioskiem z dnia 17 września 2024 r. A. R. i K. R. zwrócili się do Wójta Gminy Zgierz o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na nadbudowie, rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego do realizacji na działce nr ewid. [...] w obrębie [...], gmina Z.. Postanowieniem z dnia 27 grudnia 2024 r. organ wezwał wnioskodawców do uzupełnienia wniosku. Wnioskodawcy odpowiedzieli na wezwanie organu pismem z dnia 15 stycznia 2025 r. W powyższym piśmie wnioskodawcy m.in. zmienili tytuł inwestycji na: "odbudowę budynku mieszkalnego w zabudowie zagrodowej". W dniu 15 grudnia 2025 r. organ wydał kolejne postanowienie, którym ponownie wezwał wnioskodawców do uzupełnienia wniosku, co wnioskodawcy uczynili w piśmie z dnia 23 grudnia 2025 r. Zawiadomieniem z dnia 27 marca 2026 r., znak: ZU.6730.849.2024 Wójt Gminy Zgierz poinformował wnioskodawców o pozostawieniu ich wniosku bez rozpatrzenia. Pismem z dnia 7 sierpnia 2025 r. A. R. i K. R. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na czynność materialno-techniczną organu z dnia 27 marca 2026 r., wnosząc o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, zobowiązanie organu do merytorycznego rozpoznania wniosku oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący wskazali m.in., iż podstawą prawną do zaskarżenia powyższego aktu jest art. 3 § 2 pkt 4 oraz art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm. – dalej również jako: "p.p.s.a."). W ocenie skarżących organ błędnie uznał, iż wnioskodawcy nie uzupełnili wniosku, czym naruszył art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1691, dalej również jako: "k.p.a."). Ponadto organ w sposób niedopuszczalny zastąpił decyzję czynnością materialno-techniczną i naruszył prawo strony do rozpoznania sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu dopuszczalność skargi, co oznacza, że ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 p.p.s.a. Stosownie do treści tego przepisu, Sąd odrzuca skargę: 1) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; 2) wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; 3) gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; 4) jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; 5) jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; 5a) jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego; 6) jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Zgodnie natomiast z art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Zakres przedmiotowy tej kontroli określa art. 3 § 2 p.p.s.a., który stanowi, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 3 § 3 p.p.s.a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Powołane przepisy wyznaczają właściwość rzeczową sądów administracyjnych, która poszerzona jest w szeregu przepisów szczególnych o kognicję do rozpoznania przewidzianych przez nie spraw. Analiza akt niniejszej sprawy wskazuje, że przedmiotem skargi jest czynność materialno-techniczna Wójta Gminy Zgierz, polegająca na pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy, na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. wskutek nieuzupełnienia jego braków formalnych. Jak szeroko przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, pozostawienie podania bez rozpatrzenia stanowi czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, dokonywaną w formie pisma informującego stronę o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia, jako skutku nieuzupełnienia jego braków formalnych w wyznaczonym terminie. Pozostawienie sprawy bez rozpatrzenia nie następuje w formie decyzji ani postanowienia. Dlatego też czynność ta nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania, a tym samym nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego (zob. postanowienie NSA z 22 stycznia 2021 r., sygn. II OSK 6/21; wyrok WSA w Łodzi z 23 stycznia 2025 r., sygn. III SAB/Łd 44/24 dostępne pod adresem: "www.orzeczenia.nsa.gov.pl"). Jednocześnie należy podkreślić, że pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia należy traktować tak, jakby wniosek o wszczęcie postępowania nie został nigdy złożony. Dlatego też pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia w omawianym trybie nie ma skutku orzeczenia merytorycznego i umożliwia stronie ponowne zainicjowanie postępowania. Natomiast jeśli skarżący chcą zakwestionować postępowanie organu, polegające na nieuprawnionym, w ich ocenie, pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, właściwą ku temu drogą jest wniesienie ponaglenia do organu wyższego stopnia, zgodnie z art. 37 k.p.a., co umożliwia w przyszłości złożenie do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu administracji publicznej. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu Sąd orzekł w pkt 2 postanowienia na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. a.bł.