II SA/Kr 263/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara – Dubiel Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi J. Z. - P. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 11 grudnia 2025 r., znak WS-VI.7534.3.63.2025.BK w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości oddala skargę.

Przedmiotem skargi J. Z. – P. reprezentowanej przez pełnomocnika adwokat A. S. jest decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 11 grudnia 2025 roku, znak: WS-VI.7534.3.63.2025.BK, którą utrzymano w mocy zaskarżoną część – punkt 8 – decyzji Starosty Tatrzańskiego z 16 czerwca 2025 r. znak: GN.6821.23.2023, który w tym zakresie orzekł o odmowie zwrotu pozostałej części nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., powstałej z podziału działki ewid. nr [...], obr[...] Z., odpowiadającej w części parcelom gruntowym: I. kat. [...] oraz I. kat. [...], zgodnie z opracowaniem do celów prawnych - mapa z projektem podziału sporządzonym przez geodetę uprawnionego inż. W. L., wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 listopada 2024 r. pod nr [...], na rzecz: S. G., B. M. i J. Z. - P.. Przedmiotowa decyzja została wydana w następujących okolicznościach. Wnioskiem złożonym 12 października 2001 r. M. Z., działająca w imieniu S. G., wystąpiła o zwrot części nieruchomości położonej w Z., oznaczonej jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej parcelom gruntowym: I. kat. [...] oraz [...], wywłaszczonej na cele budowy Szpitala Miejskiego w Z., oznaczonej obecnie jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z.. Pismem z 9 października 2007 r. o zwrot nieruchomości położonej w Z., oznaczonej jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej parcelom gruntowym I. kat. [...] oraz [...], wystąpiły: B. M. i J. Z. - P.. W sprawie ustalono, że na podstawie orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 12 września 1959 r. wywłaszczono m.in. parcele gruntowe l. kat. [...] i [...], gm. kat. Z., stanowiące własność B. D. z K. Wywłaszczenie nastąpiło z uwagi na ich niezbędność pod budowę Szpitala Miejskiego w Z., co potwierdza zaświadczenie lokalizacyjne nr [...] z dnia 13 września 1957 r. W toku oględzin z dnia 4 marca 2002 r. ustalono, że przedmiotowy teren jest ogrodzony, porośnięty trawą i częściowo zadrzewiony, z widocznymi fundamentami po rozebranych barakach oraz przebiegiem infrastruktury technicznej, w tym sieci gazowej i ciepłowniczej. Jednocześnie sam SPZOZ w Z. wskazał, że teren stanowi integralną część szpitala i pełni funkcję buforową, z uwagi na przebieg infrastruktury i względy bezpieczeństwa. Podobnie Zarząd Powiatu T. odmówił zwrotu nieruchomości, wskazując na realizację celu wywłaszczenia. Z kolei w piśmie z 14 sierpnia 2020 r. Szpital Powiatowy im. dr. T. C. wskazał, że teren ten jest nadal wykorzystywany na potrzeby inwestycyjne i rozwojowe placówki, w tym pod planowane obiekty infrastrukturalne, parking oraz zbiornik wody, a także że jego zwrot uniemożliwiłby dalszy rozwój szpitala. W konsekwencji organ I instancji uznał, że nieruchomość została wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia, a zatem nie zachodzą przesłanki zbędności w rozumieniu art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Decyzją z 5 października 2020 r. odmówiono zatem zwrotu nieruchomości oznaczonej obecnie jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z.. Od powyższej decyzji odwołania wnieśli S. G. oraz J. Z.-P., zarzucając naruszenie art. 136 i 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 7 i 77 k.p.a., w szczególności poprzez niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Decyzją z 13 sierpnia 2021 r. znak: WS-VI.7534.3.157.2020.BP Wojewoda Małopolski utrzymał w mocy ww. decyzję Starosty Tatrzańskiego. W uzasadnieniu organ wskazał, że z mapy stanowiącej załącznik do decyzji o lokalizacji szczegółowej nr [...] z dnia 31 grudnia 1966 r. wynika, iż nieruchomość oznaczona obecnie jako działka ewid. nr [...] była objęta planami realizacyjnymi budowy Szpitala Miejskiego w Z.. Zgodnie z planem lokalizacji szczegółowej z dnia 31 października 1967 r. na części tej nieruchomości przewidziano urządzenie zieleni oraz lokalizację nasadzeń drzew, krzewów i kwietników. W toku oględzin z dnia 4 marca 2002 r. ustalono, że teren ten jest ogrodzony, porośnięty trawą, częściowo zadrzewiony, a ponadto znajdują się na nim fundamenty po rozebranych barakach oraz infrastruktura techniczna, w tym linia gazowa i sieć ciepłownicza. Ustalenia te potwierdzają również zdjęcia lotnicze oraz dokumentacja geodezyjna dostępna w systemie Geoportal Powiatu T. . SPZOZ w Z. wskazał natomiast, że nieruchomość stanowi integralną część szpitala i pełni funkcję buforową ze względów bezpieczeństwa, z uwagi na przebieg infrastruktury. W ocenie organu odwoławczego Starosta Tatrzański prawidłowo przyjął, że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Nieruchomość stanowi element kompleksu szpitalnego, który należy traktować jako całość funkcjonalno-użytkową obejmującą nie tylko budynki, ale także infrastrukturę techniczną, komunikacyjną i tereny zielone. W tym ujęciu szpital jako inwestycja obejmuje również zaplecze techniczne oraz strefy ochronne pełniące funkcje izolacyjne i bezpieczeństwa. Ewentualne różnice w sposobie urządzenia zieleni w stosunku do planu realizacyjnego nie mają charakteru istotnego i stanowią co najwyżej dopuszczalną modyfikację sposobu zagospodarowania, która nie zmienia celu ani charakteru inwestycji. Nie można zatem uznać, że doszło do zmiany przeznaczenia nieruchomości lub jej zbędności dla realizacji celu wywłaszczenia. W konsekwencji wnioskowana część działki nie może być uznana za zbędną w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami, gdyż nadal pozostaje funkcjonalnie związana z kompleksem szpitalnym. Jak wskazuje również utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych, inwestycja w postaci budowy szpitala ma charakter wieloetapowy i może wiązać się z modyfikacjami zagospodarowania poszczególnych części terenu bez utraty zgodności z celem wywłaszczenia. Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła J. Z. – P.. Wyrokiem z dnia 4 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 1196/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego z 13 sierpnia 2021 r. znak: WS-VI.7534.3.157.2020.BP oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu do wyroku WSA w Krakowie wskazano, że w realiach tej sprawy stwierdzić należy, iż nie można uznać, że teren wywłaszczony pod budowę szpitala i pozostawiony bez konkretnego, celowego zagospodarowania stanowi realizację celu wywłaszczenia tylko dlatego, że nieruchomość znajduje się w pobliżu szpitala i jest niezagospodarowanym terenem zieleni nieurządzonej. Oczywiście zagospodarowanie wywłaszczonej nieruchomości pod zieleń urządzoną mieści się w pojęciu realizacji celu wywłaszczenia dokonanego pod budowę szpitala, ale w ocenie sądu musi być to wynikiem celowych działań dążących do uzyskania takiego właśnie rezultatu. Rację ma strona skarżąca, iż nie sposób się dopatrzeć funkcjonalnego powiązania terenu przedmiotowej działki ze szpitalem miejskim, gdyż nie ma tam żadnej infrastruktury (urządzane ścieżki, ławki, obiekty małej architektury) jaka powinna towarzyszyć urządzonej zieleni przyszpitalnej. Nie można zatem uznać, że nieruchomość ta została zagospodarowania jako część terenów szpitala. Nawet fakt jej odgrodzenia od pozostałych działek (jak należy mniemać także terenu szpitala) świadczy, że działka ta nie jest w żaden sposób z tym szpitalem funkcjonalnie powiązana. Zwrócić też należy uwagę, iż postępowanie to prowadzone od 2001 r. w sprawie stosunkowo nieskomplikowanej a zakończonej decyzją wydaną w pierwszej instancji w roku 2020 a w instancji w roku 2021 r., w sferze dowodowej, z zakresie ustalenia sposobu zagospodarowania przedmiotowej działki, oparte jest na protokole oględzin dokonanych w 2002 r. Z protokołu tego nie wynika, aby na przedmiotowej działce była zlokalizowana jakakolwiek infrastruktura związana z funkcjonowaniem szpitala, które opisuje organ jako sposób zagospodarowania terenów przyszpitalnych - parkingi, tereny zielone, chodniki, sieci mediów, budynki gospodarcze (str. 5 decyzji organu II instancji). Wręcz przeciwnie, opis ten pozwala uznać, że jest to (w zasadzie był w roku 2002) ogrodzony, niezagospodarowany teren, bez jakiegokolwiek funkcjonalnego związku pobliskim szpitalem. Zwrócić też należy uwagę, że postępowanie dowodowe organów administracji trwające, liczyć do wydania decyzji organu II instancji 20 lat, nie objęło choćby załączenia materiału fotograficznego spornego terenu, a zdjęcia lotnicze na które powołuje się organ, nie są do akt dołączone. W tej sytuacji pomocnym dla sądu, w ocenie sposobu zagospodarowania przedmiotowej działki jest materiał fotograficzny załączony do skargi, co do którego organ w odpowiedzi na skargę uwag nie zgłaszał. Wprawdzie materiał ten obrazuje stan aktualny, ale po pierwsze, brak w nim jakichkolwiek śladów celowych działań zmierzających do realizacji celu wywłaszczenia, po drugie organ nie ustalił, że jakiekolwiek działania takie były w przeszłości były prowadzone. Co do przebiegającej przez teren przedmiotowej działki fragmentów infrastruktury technicznej (fragmenty sieci gazociągu), brak jakichkolwiek dowodów, że infrastruktura ta została wykonana dla realizacji budowy szpitala i miała powstać w oparciu o projekt, dla realizacji którego dokonano przedmiotowego wywłaszczenia. Przeprowadzenie przez działkę infrastruktury technicznej nawet dla obsługi szpitala, ale nie w ramach działań związanych z wywłaszczeniem nie uzasadnia przyjęcia, że nieruchomość została zagospodarowania cel określony w decyzji wywłaszczeniowej tj., że zrealizowano cel wywłaszczenia. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2013 I OSK 643/12, że budowa infrastruktury technicznej z natury rzeczy nie koliduje ze zwrotem nieruchomości, jednakże jedynie w sytuacji, gdy ta infrastruktura techniczna nie stanowi celu wywłaszczenia, a związana jest jedynie z realizacją innej inwestycji będącej celem wywłaszczenia. W tym stanie rzeczy fakt, iż przez przedmiotową nieruchomość przebiega infrastruktura techniczna, która jednakże nie powstała w ramach realizacji projektu, który był celem wywłaszczenia, nie stoi na przeszkodzie by uznać tą nieruchomość za zbędną na cel wywłaszczenia. W tym kontekście wskazać też należy, iż organ nie ustalił, że przedmiotowa działka, została wywłaszczona w celu budowy sieci gazowniczej mającej zaopatrywać w gaz szpital miejski ani też, że sieć zlokalizowana na przedmiotowej działce zaopatruje w gaz jedynie ten szpital a nie także inne zabudowania, zlokalizowane w pobliżu tego szpitala lub jeszcze większy teren. Trudno także by uznać, że nieruchomość o znacznym obszarze, mogła być wywłaszczona jedynie w tym celu tj pod budową fragmentu sieci gazowej Skarga kasacyjna Wojewody Małopolskiego została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 czerwca 2023 r. sygn. akt I OSK 1287/22. Ponownie rozpoznając sprawę Starosta decyzją z 16 czerwca 2025 r., znak: GN.6821.23.2023, orzekł częściowo o zwrocie nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...] oraz odmówił zwrotu pozostałej części działki ewid. nr [...], obr. [...] Z., powstałych z podziału działki nr [...], odpowiadających parcelom gruntowym l. kat. [...] i [...]. W uzasadnieniu wskazano, że nieruchomość została wywłaszczona na podstawie orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 12 września 1959 r., wydanego w trybie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, w celu realizacji inwestycji publicznej polegającej na budowie Szpitala Miejskiego w Z.. Cel ten wynikał z dokumentacji lokalizacyjnej oraz planu realizacyjnego inwestycji. Organ ustalił, że teren objęty wnioskiem był ujęty w planach realizacyjnych szpitala, w ramach których przewidziano urządzenie zieleni oraz rozmieszczenie nasadzeń i elementów infrastruktury pomocniczej. W trakcie oględzin z 2002 r. stwierdzono, że nieruchomość jest ogrodzona, porośnięta trawą i częściowo zadrzewiona, a ponadto znajdują się na niej pozostałości zabudowy oraz przebieg infrastruktury technicznej, w tym sieci gazowej i ciepłowniczej. Ustalenia te znajdują potwierdzenie także w zdjęciach lotniczych oraz dokumentacji geodezyjnej. Organ odwoławczy podkreślił, że kompleks szpitalny należy traktować jako całość funkcjonalno-użytkową, obejmującą nie tylko budynki, ale również infrastrukturę techniczną, komunikacyjną oraz tereny zielone pełniące funkcje ochronne i eksploatacyjne. W tym ujęciu nieruchomość stanowi element systemu obsługi szpitala, nierozerwalnie związany z jego funkcjonowaniem. Wskazano również, że ewentualne różnice pomiędzy faktycznym sposobem zagospodarowania terenu a założeniami planu realizacyjnego mają charakter dopuszczalnych modyfikacji inwestycji i nie wpływają na ocenę realizacji celu wywłaszczenia. Istotne znaczenie ma bowiem faktyczne wykorzystanie nieruchomości w ramach funkcjonującego kompleksu szpitalnego. W toku postępowania uwzględniono także dodatkowe materiały dowodowe, w tym nowe zdjęcia lotnicze oraz pisma Szpitala Powiatowego i TOPR, wskazujące na historyczne i funkcjonalne wykorzystanie terenu, m.in. jako lądowiska śmigłowca oraz zaplecza infrastrukturalnego. W konsekwencji uznano, że nieruchomość została wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia, realizowanego w reżimie ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, również poprzez realizację infrastruktury technicznej, co znajduje potwierdzenie w dokumentacji projektowej z lat 60. Po rozpoznaniu wniesionego odwołania Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 11 grudnia 2025 roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając stanowisko organu I instancji, że brak jest przesłanek do uznania nieruchomości za zbędną na cel wywłaszczenia, a tym samym brak podstaw do jej zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., powstałej z podziału działki ewid. nr [...], obr[...] Z., odpowiadającej w części parcelom gruntowym: I. kat. [...] oraz I. kat. [...], zgodnie z opracowaniem do celów prawnych - mapa z projektem podziału sporządzonym przez geodetę uprawnionego inż. W. L., wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 listopada 2024 r. pod nr [...], na rzecz: S. G., B. M. i J. Z. - P.. Skargę na powyższą decyzję w zakresie jej punktu 8 wniosła J. Z. – P. , która podniosła zarzuty: 1) naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie zaskarżonego postanowienia w mocy w sytuacji, gdy organ odwoławczy w istocie powielił wyłącznie stanowisko organu I instancji. nie podejmując samodzielnej oceny stanu faktycznego ani analizy materiału dowodowego. w szczególności organ nie odniósł się merytorycznie do zasadniczego problemu sprawy, jakim była ocena, czy działka ewidencyjna nr [...] została rzeczywiście zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia, tj. utworzeniem urządzonego pasa zieleni z punktową lokalizacją drzew, kwietników oraz infrastruktury towarzyszącej, w konsekwencji Małopolski Wojewoda sprowadził postępowanie odwoławcze do formalnej aprobaty stanowiska Starosty Tatrzańskiego, co uniemożliwiło rzetelną weryfikację, czy prace związane z realizacją celu wywłaszczenia zostały faktycznie rozpoczęte i wykonane, a także pominięto istotne fakty potwierdzające, iż nie doszło do realizacji celu wywłaszczenia, takie jak zaniedbanie i zaśmiecenie terenu, brak jakichkolwiek nasadzeń, śladów inwestycji czy elementów infrastruktury urządzonej; 2) naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to to art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a, w zw. z art. 8 k.p.a, poprzez wydanie decyzji, której uzasadnienie nie spełnia obowiązujących w tym zakresie wymagań opisowy, bowiem zasadnicza część uzasadnienia - licząca dziewięć z Jedenastu stron - sprowadza się do streszczenia dotychczasowego przebiegu postępowania, bez jakiejkolwiek samodzielnej analizy merytorycznej czy oceny zgromadzonego materiału dowodowego, zaś dopiero w końcowej części uzasadnienia, ograniczonej do kilku akapitów, organ podejmuje próbę odniesienia się do meritum sprawy. Jednakże czynność ta ma charakter czysto pozorny, albowiem Wojewoda Małopolski w całości powiela stanowisko organu I instancji, nie dokonując własnych rozważań faktycznych ani prawnych. nie weryfikując zgromadzonych dowodów ani zarzutów podniesionych w odwołaniu, nie analizując ich zgodności z obowiązującymi przepisami prawa, a także nie dokonując oceny w kontekście wskazań zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (II SA/Kr 1196/21), w konsekwencji tak sformułowane uzasadnienie uniemożliwia stronie zrozumienie motywów rozstrzygnięcia, co pozbawia Ją realnej możliwości kontroli decyzji przez sąd administracyjny; 3) naruszenie przepisów proceduralnych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 153 p.p.s.a. poprzez wydanie decyzji przez Wojewodę Małopolskiego z pominięciem wiążącej oceny prawnej i wskazań zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyinego w Krakowie z dnia 4 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 1196/21 z uwagi na powołanie się przez organ na "nowe dowody" w postaci zdjęć lotniczych oraz przywołanie treści pisma Szpitala Powiatowego, z którego wynika, że do lat 80-tych na terenie znajdowała się płyta do lądowania śmigłowca, a w 2021 roku posadowiono zbiornik stanowiący rezerwowe źródło wody, podczas gdy wskazane okoliczności są całkowicie nieistotne dla pierwotnego celu wywłaszczenia. Jakim było utworzenie pasa zieleni, bowiem zarówno płyta, jak i zbiornik stanowią elementy wtórne, niepowiązane z projektem inwestycyjnym, nie dokumentują realizacji celu wywłaszczenia, zaś usytuowanie zbiornika nastąpiło po upływie zarówno 7, jak i 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, a zatem nie może stanowić dowodu rozpoczęcia ani realizacji celu wywłaszczenia, co oznacza, że organ w istocie nie zastosował się do wiążącej oceny prawnej zawartej w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego; 4) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7 k,p,a., art, 70 k.p,a., art. 77 k,p,a. oraz art, 80 k.p.a. poprzez nierzetelne przeprowadzenie postępowania dowodowego, brak wszechstronnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz brak weryfikacji całości materiału dowodowego, a w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego; 5) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art, 136 ust, 3 w zw. z art. 137 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez wadliwa interpretacje tej normy prawnej, sprowadzająca się do przyjęcia, że wystarczy wykonanie dowolnych działań, nawet niezwiązanych z celem wywłaszczenia (ujawnionym w decyzji wywłaszczeniowej), aby przyjąć, że doszło do realizacji tego celu, podczas, gdy w świetle tego przepisu jeżeli cel został konkretnie sprecyzowany w decyzji to jest to wiążące dla organu rozpatrującego wniosek o zwrot nieruchomości; 6) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez niewłaściwe zastosowanie dyspozycji tego przepisu i w konsekwencji przyjęcie, iż cel wywłaszczenia został zrealizowany pomimo braku rozpoczęcia planowych, celowych i zorganizowanych prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia w terminie 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna. Powołując się na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w zakresie punktu 8 oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1) p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07). Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Przedmiotowa sprawa dotyczy odmowy zwrotu części nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., powstałej z podziału działki ewid. nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej w części parcelom gruntowym: I. kat. [...] oraz I. kat. [...], zgodnie z opracowaniem do celów prawnych - mapa z projektem podziału sporządzonym przez geodetę uprawnionego inż. W. L., wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 listopada 2024 r. pod nr [...], na rzecz: S. G., B. M. i J. Z. - P. Zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2024 roku, poz. 1145) – dalej jako "u.g.n., poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. Stosownie do art. 137 u.g.n.: 1. Nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. 2. Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część. Z kolei przepis art. 216 u.g.n. stanowi, iż przepisy ustawy o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 oraz z 1982 r. Nr 11, poz. 79). Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 13 marca 2014 r., sygn. akt P 38/11, art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. - w zakresie, w jakim za nieruchomość zbędną uznaje nieruchomość wywłaszczoną przed 27 maja 1990 r., na której w dniu złożenia wniosku o zwrot, a nie później niż przed 22 września 2004 r., zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu - jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 165 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skutkiem powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego - jak wskazuje się w orzecznictwie - jest to, że przepisów art. 137 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.n. - w zakresie wskazanych tam terminów - nie powinno stosować się do spraw o zwrot nieruchomości wywłaszczonych przed wejściem w życie - odpowiednio - ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. przed 1 stycznia 1998 r. - art. 137 ust. 1 pkt 1) oraz ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (tj. przed 22 września 2004 r. - art. 137 ust. 1 pkt 2) (por. np. uzasadnienia do wyroków: NSA z 8 maja 2013 r., sygn. akt I OSK 2205/11, z 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1663/12; z 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 2391/12 i z 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2876/12 oraz do wyroków: WSA w Krakowie z 11 września 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 923/14, z 9 października 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1048/14, z 12 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1066/14 i z 16 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1067/14). Zarówno art. 136 u.g.n. jak i art. 137 u.g.n., posługując się pojęciem celu wywłaszczenia, utożsamiają go z celem określonym w decyzji o wywłaszczeniu będącej aktem administracyjnym wydanym w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej. Z tego właśnie względu podstawowym źródłem określenia celu wywłaszczenia w konkretnej sprawie jest decyzja wywłaszczeniowa (umowa sprzedaży) i to właśnie w tym dokumencie należy poszukiwać celu wywłaszczenia. Podstawową kwestią wymagającą ustalenia w przedmiotowej sprawie była, ocena zasadności roszczenia o zwrot nieruchomości, co sprowadza się do oceny czy wywłaszczona nieruchomość była zbędna na cel, na jaki została wywłaszczona. Aby dokonać takiej oceny, w pierwszej kolejności należało zatem odkodować cel wywłaszczenia, aby móc następnie ocenić, czy cel ten został zrealizowany. Cel wywłaszczenia może wynikać już z samej treści decyzji wywłaszczeniowej, jak i również może wynikać z innych aktów poprzedzających proces wywłaszczenia, czy też mu towarzyszących (np. zezwolenia na nabycie nieruchomości, decyzji lokalizacyjnej, decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego). W sytuacji, gdy na podstawie wskazanych wyżej dowodów nie da się ustalić celu wywłaszczenia należy sięgnąć do innych środków dowodowych, w szczególności dokumentacji poprzedzającej proces inwestycyjny i tej zgromadzonej w postępowaniu wywłaszczeniowym, planu zagospodarowania przestrzennego, i na podstawie całokształtu okoliczności sprawy cel ten zrekonstruować. (por.m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 października 1994 r., sygn. akt IV SA 1153/93, publ. ONSA 1995/2/99, oraz z dnia 12 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1484/97, LEX nr 48653, z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. I OSK 1622/14). Ustalając, czy doszło do realizacji celu wywłaszczenia, szczególnie w perspektywie art. 216 u.g.n. (wywłaszczeń dokonywanych na podstawie aktów prawnych, które już nie obowiązują), trzeba w pierwszej kolejności określić jaki był cel wywłaszczenia, a następnie czy doszło do zrealizowania tego celu. Realizacja celu wywłaszczenia musi być rozumiana, jako zaplanowane działanie organów lub innych uprawnionych podmiotów, mających realizować zamierzenia, dla których wywłaszczenia dokonano. Brak jakiegokolwiek zagospodarowania terenu lub zagospodarowanie go sprzecznie z choćby ogólnie nawet określonym celem wywłaszczenia, nie może być uznane za realizację celu wywłaszczenia i nie może stanowić podstawy do odmowy zwrotu nieruchomości, o ile spełnione zostaną pozostałe przesłanki, o których mowa w art. 136 u.g.n. W niniejszej sprawie przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z 12 września 1959 r. znak: USW.Wł.3/50/59. Przedmiotowe orzeczenia zostało wydane na podstawie art. 1, 2, 8 i 14 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. Nr 17, poz. 70). Jak wynika z treści wskazanego orzeczenia przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona z uwagi na fakt, iż była niezbędna prezydium Miejskiej Rady Narodowej - Wydział Zdrowia w Z. pod budowę Szpitala Miejskiego w Z., o czym świadczy zaświadczenie lokalizacyjne nr [...] wydane przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej, Wojewódzki Zarząd Architektoniczna Budowlany w K. w dniu 13 września 1957 r. Celem wywłaszczenia nieruchomości stanowiącej parcele gruntowe [...] oraz [...] gm. kat Z. była budowa Szpitala Miejskiego w Z. zgodnie z planem realizacyjnym nr [...]. (por. 8 – 12 a.a.) Trafne zatem są w tym zakresie ustalenia organów, które celem wywłaszczenia nieruchomości stanowiącej parcele gruntowe: I. kat. [...] i I. kat. [...], gm. kat. Z., była budowa Szpitala Miejskiego w Z.. W tym miejscu trzeba zauważyć, że w tej sprawie zapadł już uprzednio w dni 4 lutego 2022 roku wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (sygn. II SA/Kr 1196/21). W uzasadnieniu do tego wyroku Sąd wskazał m.in., że cyt.: "w sferze dowodowej, z zakresie ustalenia sposobu zagospodarowania przedmiotowej działki, oparte jest na protokole oględzin dokonanych w 2002 r. Z protokołu tego nie wynika, aby na przedmiotowej działce była zlokalizowana jakakolwiek infrastruktura związana z funkcjonowaniem szpitala, które opisuje organ jako sposób zagospodarowania terenów przyszpitalnych - parkingi, tereny zielone, chodniki, sieci mediów, budynki gospodarcze (str. 5 decyzji organu II instancji). Wręcz przeciwnie, opis ten pozwala uznać, że jest to (w zasadzie był w roku 2002) ogrodzony, niezagospodarowany teren, bez jakiegokolwiek funkcjonalnego związku pobliskim szpitalem. Zwrócić też należy uwagę, że postępowanie dowodowe organów administracji trwające, liczyć do wydania decyzji organu II instancji 20 lat, nie objęło choćby załączenia materiału fotograficznego spornego terenu, a zdjęcia lotnicze na które powołuje się organ, nie są do akt dołączone. W tej sytuacji pomocnym dla sądu, w ocenie sposobu zagospodarowania przedmiotowej działki jest materiał fotograficzny załączony do skargi, co do którego organ w odpowiedzi na skargę uwag nie zgłaszał. Wprawdzie materiał ten obrazuje stan aktualny, ale po pierwsze, brak w nim jakichkolwiek śladów celowych działań zmierzających do realizacji celu wywłaszczenia, po drugie organ nie ustalił, że jakiekolwiek działania takie były w przeszłości były prowadzone. Co do przebiegającej przez teren przedmiotowej działki fragmentów infrastruktury technicznej (fragmenty sieci gazociągu), brak jakichkolwiek dowodów, że infrastruktura ta została wykonana dla realizacji budowy szpitala i miała powstać w oparciu o projekt, dla realizacji którego dokonano przedmiotowego wywłaszczenia. Przeprowadzenie przez działkę infrastruktury technicznej nawet dla obsługi szpitala, ale nie w ramach działań związanych z wywłaszczeniem nie uzasadnia przyjęcia, że nieruchomość została zagospodarowania cel określony w decyzji wywłaszczeniowej tj., że zrealizowano cel wywłaszczenia." W tym uzasadnieniu wskazano także, że "oczywiście zagospodarowanie wywłaszczonej nieruchomości pod zieleń urządzoną mieści się w pojęciu realizacji celu wywłaszczenia dokonanego pod budowę szpitala, ale w ocenie sądu musi być to wynikiem celowych działań dążących do uzyskania takiego właśnie rezultatu. Rację ma strona skarżąca, iż nie sposób się dopatrzeć funkcjonalnego powiązania terenu przedmiotowej działki ze szpitalem miejskim, gdyż nie ma tam żadnej infrastruktury (urządzane ścieżki, ławki, obiekty małej architektury) jaka powinna towarzyszyć urządzonej zieleni przyszpitalnej. Nie można zatem uznać, że nieruchomość ta została zagospodarowania jako część terenów szpitala. Nawet fakt jej odgrodzenia od pozostałych działek (jak należy mniemać także terenu szpitala) świadczy, że działka ta nie jest w żaden sposób z tym szpitalem funkcjonalnie powiązana." Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego (np. braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego), wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa do ustalonego stanu faktycznego. W zakresie oceny prawnej mieści się więc zarówno krytyka zaskarżonego rozstrzygnięcia w aspekcie prawnym (stosowania prawa), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie to zostało w danym konkretnym przypadku uznane przez sąd administracyjny za błędne, i - wreszcie - jakie, zdaniem sądu, zastosowanie lub interpretacja przepisów prawnych powinny mieć miejsce, aby rozstrzygnięcie organu administracji publicznej mogło być uznane za zgodne z prawem (wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 października 2022 r. I SA/Kr 795/22). Ocena prawna, o której mowa w art. 153 p.p.s.a., dotyczyć może w szczególności stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, kwestii zastosowania określonego przepisu do wydania danego rozstrzygnięcia. Związanie sądu w rozumieniu tego przepisu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. III SA/Wa 1790/16). Konsekwencją tego przepisu jest, że działania naruszające zasadę wyrażoną w art. 153 p.p.s.a. muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną przez sąd administracyjny. Zasadniczo ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia, zawierającego ocenę prawną. "Ustanowiona w art. 153 p.p.s.a. zasada związania powoduje, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak również wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej. Moc wiążąca prawomocnego wyroku sądu administracyjnego związana jest z tożsamością stosunku prawnego będącego przedmiotem sprawy" (tak wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2024 r., sygn. I GSK 530/24). Powyższe oznacza, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie jest związany wskazaniem i ustaleniem Sądu w sprawie sygn. akt II SA/Kr 1196/21. Należy jednak zauważyć, że ocena Sądu, co do tego, że z treści protokołu oględzin dokonanych w 2002 roku "nie wynika, aby na przedmiotowej działce była zlokalizowana jakakolwiek infrastruktura związana z funkcjonowaniem szpitala, które opisuje organ jako sposób zagospodarowania terenów przyszpitalnych - parkingi, tereny zielone, chodniki, sieci mediów, budynki gospodarcze (str. 5 decyzji organu II instancji). Wręcz przeciwnie, opis ten pozwala uznać, że jest to (w zasadzie był w roku 2002) ogrodzony, niezagospodarowany teren, bez jakiegokolwiek funkcjonalnego związku pobliskim szpitalem" była wyrażona w kontekście określonych, zgromadzonych wówczas w aktach środków dowodowych, co do których wskazano w uzasadnieniu do tego wyroku (sygn. II SA/Kr 1196/21), że "postępowanie dowodowe organów administracji trwające, liczyć do wydania decyzji organu II instancji 20 lat, nie objęło choćby załączenia materiału fotograficznego spornego terenu, a zdjęcia lotnicze na które powołuje się organ, nie są do akt dołączone." Ponownie rozpoznając sprawę, organy w zasadniczej części uzupełniły materiał dowodowy, pozyskując m.in. plan realizacyjny Szpitala Miejskiego w Z. (skala 1:500), stanowiący integralną część decyzji o lokalizacji szczegółowej nr [...] z dnia 29 czerwca 1967 r., wydanej przez Prezydium Rady Narodowej w Z. (por. k. 161 a.a.), a także zdjęcia lotnicze przedmiotowego terenu z lat 1970, 1977, 1994, 1999 i 2003 wraz z ich opracowaniem geodezyjnym, obejmującym analizę zmian sposobu użytkowania terenu oznaczonego jako część działki ewidencyjnej nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej parcelom gruntowym l. kat. [...] i [...] (por. zdjęcia i analizy – nieponumerowane, znajdujące się za kartą nr [...] oraz k. 187–193). Dodatkowo uzyskano również projekty techniczne zasilania w energię elektryczną kontenerów zlokalizowanych na terenie szpitala ZOZ w Z.. Należy podzielić dominujący w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym wiążący charakter oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania, wyrażonych w wyroku sądu administracyjnego, nie obejmuje sytuacji, w której po wydaniu tego wyroku nastąpiła zmiana stanu prawnego sprawy albo istotna zmiana stanu faktycznego. Użyty bowiem w art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot "w sprawie" oznacza tożsamość przedmiotu oceny prawnej określonego orzeczenia sądowego oraz przedmiotu skargi, odnoszącej się do szeroko rozumianej sprawy administracyjnej pozostającej w zakresie właściwości organów administracji publicznej. Tym samym prawomocny wyrok wiąże organy na podstawie wskazanego przepisu jedynie wówczas, gdy ponownie rozpoznają one tę samą sprawę, przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym (por. wyrok NSA z 4 listopada 2025 r., sygn. akt III OSK 1963/24; wyrok NSA z 5 września 2025 r., sygn. akt I FSK 405/25; wyrok NSA z 15 kwietnia 2025 r., sygn. akt I OSK 638/23). W konsekwencji uzyskanie przez organ na etapie ponownego rozpoznania sprawy nowych, istotnych dowodów – w szczególności w postaci zdjęć lotniczych oraz planu realizacyjnego – obliguje do dokonania oceny całokształtu materiału dowodowego w świetle aktualnie zgromadzonych dokumentów. W tym zakresie organ, odnosząc się do nowych dowodów, którymi Sąd nie dysponował na etapie wydawania wyroku z dnia 4 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 1196/21, jest zobowiązany samodzielnie ocenić, czy dana okoliczność została wykazana, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wynikającą z art. 80 k.p.a. Uwzględnienie uzupełnionego materiału dowodowego może prowadzić do odmiennych ustaleń faktycznych niż te przyjęte w poprzednim postępowaniu, co jednak mieści się w granicach ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej i nie stanowi naruszenia art. 153 p.p.s.a. Ustalając okoliczności faktyczne sprawy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, organy przyjęły, że przedstawiona do zwrotu część działki ewid. nr [...], odpowiadająca parcelom gruntowym l. kat. [...] i [...], w dacie wykonania zdjęcia lotniczego, tj. w 1970 r., była w przeważającej części wykorzystywana jako zaplecze placu budowy, wydzielone ogrodzeniem, analogicznie do podobnego składu zlokalizowanego w południowej części działki. Na zdjęciu z 1977 r. część działki nr [...] była wykorzystywana głównie jako teren zielony, porośnięty niską roślinnością trawiastą o obniżonej kondycji, podobnie jak obszar bezpośrednio przyległy od strony zachodniej i południowej. Obniżona kondycja roślinności w tej części otoczenia szpitala (jaśniejszy odcień szarości) mogła wynikać z większej degradacji gleby w tym miejscu, późniejszej rekultywacji terenu po istniejącym wcześniej placu budowy lub z wykoszenia tego obszaru krótko przed wykonaniem zdjęcia. Podobnie jak na zdjęciu z 1970 r., teren był oddzielony od sąsiednich nieruchomości ogrodzeniem. Na zdjęciu z 1994 r. wnioskowana do zwrotu część działki nr [...] była w przeważającej części przesłonięta rozrośniętymi koronami drzew. Od strony zachodniej widoczny jest obszar skoszonej trawy, ułożonej następnie w kopy, analogicznie jak na pozostałym terenie otaczającym szpital. Od strony południowo-zachodniej pojawił się nowy obiekt – pawilon w kształcie litery "H". Na zdjęciu z 1999 r. część działki nr [...] była przesłonięta rozrośniętymi koronami drzew, rosnących prawdopodobnie wzdłuż ogrodzenia po stronie zachodniej i południowej. Od strony zachodniej widoczny jest obszar niskiej roślinności trawiastej, podobnie jak na pozostałym terenie otaczającym szpital. Od strony południowo-zachodniej widoczne są ślady po pawilonie w kształcie litery "H". Na zdjęciu z 1977 r. część działki nr [...] była wykorzystywana głównie jako teren zielony, porośnięty niską roślinnością trawiastą o obniżonej kondycji, podobnie jak obszar bezpośrednio przyległy od strony zachodniej i południowej. Obniżona kondycja roślinności w tej części otoczenia szpitala (jaśniejszy odcień szarości) mogła wynikać z większej degradacji gleby w tym miejscu, późniejszej rekultywacji terenu po istniejącym wcześniej placu budowy albo z wykoszenia tego obszaru krótko przed wykonaniem zdjęcia. Podobnie jak na zdjęciu z 1970 r., teren był oddzielony od sąsiednich nieruchomości ogrodzeniem. Na zdjęciu z 1994 r. część działki nr [...], objęta wnioskiem o zwrot, była w przeważającej części przesłonięta rozrośniętymi koronami drzew. Od strony zachodniej widoczny jest obszar skoszonej trawy, ułożonej następnie w kopy, analogicznie jak na pozostałym terenie otaczającym szpital. Od strony południowo-zachodniej pojawił się nowy obiekt – pawilon w kształcie litery "H". Na zdjęciu z 1999 r. część działki nr [...] była przesłonięta rozrośniętymi koronami drzew, rosnących prawdopodobnie wzdłuż ogrodzenia po stronie zachodniej i południowej. Od strony zachodniej widoczny jest obszar niskiej roślinności trawiastej, podobnie jak na pozostałym terenie otaczającym szpital. Od strony południowo-zachodniej widoczne są ślady po pawilonie w kształcie litery "H". Biorąc pod uwagę powyższe, organ I instancji stwierdził, iż na wnioskowanej do zwrotu nieruchomości, oznaczonej – zgodnie z mapą z projektem podziału nieruchomości sporządzoną przez uprawnionego geodetę inż. W. L., przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 listopada 2024 r. pod numerem [...] – jako projektowana działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej wnioskowanym do zwrotu parcelom gruntowym l. kat. [...] i [...], gm. kat. Z., zrealizowano cel wywłaszczenia określony orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 12 września 1959 r., znak: USW.Wł.3/50/59. Stosownie do planu realizacyjnego nieruchomość została zagospodarowana jako urządzony teren zielony, odgrodzony od nieruchomości sąsiednich trwałym ogrodzeniem, obejmujący teren wykoszony i ułożony w kopy, z punktowymi nasadzeniami drzew liściastych wzdłuż ogrodzenia po stronie południowej i zachodniej oraz infrastrukturą techniczną służącą obsłudze budynku szpitala, w tym siecią ciepłowniczą i gazową. Starosta Tatrzański zauważył również, iż inwestycja polegająca na budowie szpitala publicznego nie oznacza wyłącznie realizacji samego budynku szpitala oraz kubaturowych obiektów towarzyszących. Tego rodzaju inwestycja ma niewątpliwie charakter przedsięwzięcia o szerszym zakresie, w ramach którego konieczne jest zapewnienie odpowiedniego zaplecza technicznego oraz dostępu do niezbędnej infrastruktury, w tym sieci elektroenergetycznej, kanalizacyjnej i wodociągowej. Inwestycja taka wymaga również zapewnienia i utrzymania odpowiedniego obszaru zieleni urządzonej, pełniącej funkcję strefy ochronnej przed czynnikami zewnętrznymi, takimi jak pyły, zanieczyszczenia powietrza czy hałas, przenikającymi z otoczenia kompleksu szpitalnego. Ustalenia organu w tym zakresie należy podzielić. Z dowodów zgromadzonych w aktach sprawy, w tym ze zdjęć lotniczych, wynika, że inwestycja była realizowana już w latach 70. XX wieku. Z kolei z planu realizacyjnego, stanowiącego integralną część decyzji o lokalizacji szczegółowej z dnia 29 czerwca 1968 r., wynika, iż obszar działek objętych wnioskiem o zwrot nie miał zostać zagospodarowany poprzez zabudowę budynkami. W projekcie przewidziano natomiast urządzenie tego terenu jako obszaru zielonego, porośniętego trawą, z wytyczonymi ścieżkami oraz posadowionym barakiem oznaczonym jako "oddział wąskich specjalności". Jednocześnie teren ten miał zostać ogrodzony, co – jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego – zostało również zrealizowane. Taki stan zagospodarowania terenu potwierdzają nie tylko zdjęcia lotnicze, ale również protokół oględzin, z którego wynika, że wzdłuż ogrodzenia znajdują się drzewa liściaste (około 9 sztuk), natomiast pozostałą część nieruchomości stanowi teren porośnięty trawą. Na części przedmiotowego gruntu zlokalizowane są także fundamenty po rozebranych barakach. Powyższe ustalenia pozostają w pełni zbieżne z założeniami planu realizacyjnego Szpitala Miejskiego, przewidującego urządzenie tego obszaru jako terenu zielonego z elementami infrastruktury pomocniczej. Należy przy tym podkreślić, że ustalenia te zostały oparte na dokumentach zgromadzonych w toku ponownego rozpoznania sprawy, pozyskanych przez organ już po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 1196/21. Materiał dowodowy został zatem istotnie uzupełniony, a dokonane ustalenia znajdują oparcie zarówno w dokumentacji archiwalnej, jak i w analizie stanu faktycznego nieruchomości. Co istotne, poszczególne dowody pozostają ze sobą spójne i wzajemnie się uzupełniają, tworząc jednolity obraz sposobu zagospodarowania terenu objętego wnioskiem o zwrot. Biorąc pod uwagę powyższe, zasadnie organ I instancji stwierdził, iż na nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot, oznaczonej – zgodnie z mapą z projektem podziału nieruchomości sporządzoną przez uprawnionego geodetę inż. W. L., przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 listopada 2024 r. pod numerem [...] – jako projektowana działka ewid. nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej parcelom gruntowym l. kat. [...] i [...], gm. kat. Z., został zrealizowany cel wywłaszczenia określony orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 12 września 1959 r., znak: USW.Wł.3/50/59. Ustalone okoliczności wskazują bowiem, że nieruchomość została faktycznie wykorzystana jako część kompleksu szpitalnego oraz zagospodarowana zgodnie z przewidzianą funkcją wynikającą z dokumentów planistycznych i realizacyjnych inwestycji. Słusznie wskazuje organ, że wprawdzie zieleń posadowiona na wywłaszczonych parcelach mogła nie zostać urządzona dokładnie według założeń przedstawionych w załącznikach graficznych do planu realizacyjnego inwestycji, jednak niewątpliwie należy uznać, iż doszło co najwyżej do dopuszczalnej modyfikacji sposobu realizacji celu wywłaszczenia, niemającej wpływu na jego charakter. Sam fakt wystąpienia odstępstw od pierwotnie planowanego sposobu zagospodarowania terenu szpitala – w niniejszej sprawie polegających na odmiennym urządzeniu terenów zielonych niż przewidziano w planie realizacyjnym – nie może przesądzać o uznaniu, że cel wywłaszczenia, jakim była budowa i funkcjonowanie kompleksu szpitalnego, nie został zrealizowany. Należy bowiem mieć na uwadze, że realizacja inwestycji publicznych o tak rozległym charakterze, jak budowa szpitala, często wiąże się z koniecznością wprowadzania zmian o charakterze technicznym lub organizacyjnym, wynikających z rzeczywistych potrzeb inwestycji oraz uwarunkowań terenowych. Zmiany takie nie oznaczają automatycznie odejścia od celu wywłaszczenia, o ile zachowany zostaje podstawowy charakter i funkcja inwestycji. Istotne jest przy tym, że przedmiotowy teren nadal pozostawał funkcjonalnie związany z kompleksem szpitalnym i służył realizacji jego potrzeb. Stanowi to jednocześnie podstawę do odmowy zwrotu przedmiotowej nieruchomości, albowiem w takim stanie nie może ona zostać uznana za zbędną na cel wywłaszczenia. Kompleks szpitalny należy bowiem postrzegać jako całość funkcjonalno-użytkową, na którą składają się nie tylko same budynki szpitalne, lecz również infrastruktura techniczna, parkingi, tereny zielone, chodniki, sieci uzbrojenia terenu, budynki gospodarcze oraz inne elementy niezbędne do prawidłowego funkcjonowania placówki. W konsekwencji odmienne niż pierwotnie planowane zagospodarowanie części wywłaszczonych działek nie może być utożsamiane z wykorzystaniem nieruchomości na cel niezgodny z celem wywłaszczenia. Opisane odstępstwa nie stanowią jakościowej zmiany celu inwestycji, lecz mieszczą się w granicach dopuszczalnych modyfikacji sposobu jej realizacji, które nie prowadzą do zmiany charakteru całego przedsięwzięcia. W dalszym ciągu zachowany został bowiem związek funkcjonalny pomiędzy nieruchomością objętą wywłaszczeniem a działalnością kompleksu szpitalnego. Odnośnie natomiast do podniesionego zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez niewłaściwe zastosowanie dyspozycji tego przepisu i w konsekwencji przyjęcie, iż cel wywłaszczenia został zrealizowany pomimo braku rozpoczęcia planowych, celowych i zorganizowanych prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia w terminie 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, to należy wskazać, że terminy określone w art. 137 ust. 1 u.g.n. znajdują zatem zastosowanie wówczas, gdy odpowiednio: nie podjęto prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia przed dniem 1 stycznia 1998 r., bądź też nie zrealizowano celu wywłaszczenia przed dniem 22 września 2004 r. Jeżeli natomiast rozpoczęcie prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia nastąpiło przed dniem 1 stycznia 1998 r., albo cel wywłaszczenia został zrealizowany przed dniem 22 września 2004 r., to w takim przypadku terminy określone w art. 137 ust. 1 u.g.n. nie mają zastosowania, ponieważ jako normy materialnoprawne, nie mogą kształtować skutków prawnych stanu faktycznego zaistniałego przed wejściem w życie przepisu określającego te terminy. W chwili bowiem realizacji celu wywłaszczenia przed dniem 22 września 2004 r. nie istniała normatywna przesłanka wyznaczająca termin, którego upływ skutkował koniecznością zwrotu nieruchomości, traktowanej jako niewykorzystanej na cel wywłaszczenia. Przepis art. 137 ust. 1 u.g.n. zawiera bowiem normy materialnoprawne, dlatego znajduje on zastosowanie dopiero od chwili jego wejścia w życie w taki sposób, że określone w nim przesłanki należy oceniać od dnia jego wejścia w życie, tj. od dnia 1 stycznia 1998 r., natomiast przesłankę określoną w art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. o aktualnej treści, należy oceniać od dnia wejścia w życie noweli tego przepisu dokonanej w 2004 r., tj. od dnia 22 września 2004 r. Przepis art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. znajduje zatem zastosowanie wtedy, gdy w dniu 22 września 2004 r. cel wywłaszczenia nie został jeszcze zrealizowany. W takim przypadku upływ terminu 10 lat od dnia wywłaszczenia oznacza uznanie nieruchomości za zbędną na cel wywłaszczenia. Jeżeli natomiast w dniu 22 września 2004 r. cel wywłaszczenia był już zrealizowany, to okoliczność, iż nastąpiło to po upływie 10 lat od dnia wywłaszczenia nie ma już znaczenia prawnego (por. m.in. uzasadnienie do wyroku NSA z 8 maja 2013 r., sygn. I OSK 2205/11). Jak wynika natomiast z ustaleń i ocen organów, które Sąd w pełni podziela, na działce ewid. nr [...], obr. [...] Z., odpowiadającej wnioskowanym do zwrotu parcelom gruntowym l. kat. [...] i [...], gm. kat. Z., zrealizowano cel wywłaszczenia określony orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 12 września 1959 r., znak: USW.Wł.3/50/59 jeszcze przed wejściem w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami, to jest przed 1 stycznia 1998 roku. W kontekście podnoszonych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy wskazać, że zgodnie z art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej w toku postępowania podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej służy art. 77 § 1 k.p.a., który nakłada na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Obowiązek ten ma charakter bezwzględny i nie zależy od tego, czy zgromadzony materiał potwierdza stanowisko strony, czy też je podważa. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega na wszechstronnym odniesieniu się do wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, z uwzględnieniem ich wzajemnych powiązań, w sposób pozwalający na dokonanie jednoznacznych ustaleń faktycznych i prawnych. Dopiero prawidłowe i pełne ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi podstawę do jego oceny w granicach wyznaczonych zasadą swobodnej oceny dowodów, wynikającą z art. 80 k.p.a. (por. np. uzasadnienie wyroku NSA z 19 maja 2021 r., sygn. akt III OSK 420/21). W ocenie Sądu organ w sposób prawidłowy i adekwatny ustalił wszystkie istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a dokonane ustalenia znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Organ nie pominął przy tym żadnego elementu stanu faktycznego, który mógłby mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a przeprowadzona ocena dowodów mieści się w granicach wyznaczonych art. 80 k.p.a. Podniesione w skardze zarzuty nie korespondują jednak ze zgromadzonym w aktach materiałem dowodowym oraz ustaleniami organu. Wbrew twierdzeniom skargi organy dokonały szczegółowej oceny faktycznego sposobu zagospodarowania nieruchomości, nie ograniczając się jedynie do ogólnikowego stwierdzenia, że znajduje się ona w sąsiedztwie szpitala. Organy przeprowadziły analizę całokształtu materiału dowodowego, w tym zgromadzonej dokumentacji fotograficznej oraz kartograficznej, a także dostępnej dokumentacji projektowej. W szczególności odniesiono się do planu realizacyjnego Szpitala Miejskiego, który stanowił istotny element oceny stanu zagospodarowania nieruchomości. Na tej podstawie dokonano spójnych i logicznych ustaleń co do sposobu wykorzystania terenu. Wbrew zarzutom skargi organy nie pominęły żadnego istotnego dowodu i w sposób rzetelny oceniły, że cel wywłaszczenia został faktycznie zrealizowany. Ustalenia te wynikają z kompleksowej oceny materiału dowodowego, który wzajemnie się uzupełnia i tworzy jednolity obraz zagospodarowania nieruchomości w ramach funkcjonującego kompleksu szpitalnego. Ze względu na powyższe skarga na zasadzie art. 151 p.p.s.a. została oddalona.