Sygnatura
II SA/Gl 132/26
Wyrok WSA w Gliwicach z 21 maja 2026 r., II SA/Gl 132/26 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 21 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska(spr.), Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędzia WSA Aneta Majowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 maja 2026 r. sprawy ze skargi E. N. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 13 listopada 2025 r. nr WINB-WOA.7722.222.2025.PT w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia 7 lipca 2023 r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. (dalej w skrócie: "PINB"), na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 725 z późn. zm.; aktualnie: Dz. U. z 2026 r. poz. 524, dalej w skrócie: "p.b.") nakazał E.N., właścicielce budynku przy ul. [...] w T., działka nr [...] i [...], w terminie do dnia 31 grudnia 2023 r.: 1. usunięcie gruntów zawałowych i budowlanych oraz gruzu budowlanego z miejsca zapadliska usytuowanego na działkach nr [...] i [...] i szkód powstałych w budynku przy ul. [...] w T.; 2. wypełnienie kruszywem mineralnym wykopów w obrębie leja, przy czym roboty należy wykonać zgodnie z dokumentacją geologiczno- górniczą lub ekspertyzą geologiczno-górniczą opracowaną w dniu 7 września 2021 r. przez Zakład Geologii i Geofizyki Głównego Instytutu Górnictwa z siedzibą w K., w oparciu o projekt wykonania robót budowlanych i projekt zabezpieczeń obiektów budowlanych związanych z wykonywanymi robotami, wykonanymi przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane; 3. wykonanie robót rozbiórkowych elementów budynku, które uległy zawaleniu oraz stanowiących zagrożenie i koniecznych do rozebrania, opisanych przez autorów ekspertyzy i jej uzupełnieniach (ekspertyzy technicznej wraz z jej uzupełnieniami, opracowanej przez dr hab. inż. I.B., mgr inż. S.R., T.S., mgr inż. A.S. i mgr inż. A.J.) 4. wykonanie zabezpieczenia i wzmocnienia elementów budynku, będących według autorów ekspertyzy i jej uzupełnieniach stabilnymi i w dobrym stanie technicznym (ekspertyzy technicznej wraz z jej uzupełnieniami, opracowanej przez dr hab. inż. I.B., mgr inż. S.R., T.S., mgr inż. A.S. i mgr inż. A.J.), przy czym roboty należy prowadzić w oparciu o projekt rozbiórki i wzmocnienia, opracowany przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej bez ograniczeń. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności oraz wskazano, że nałożone obowiązki podlegają wykonaniu, kiedy stanie się ona ostateczna. Nastąpiło to wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 września 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 2022/23, po oddaleniu skargi na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Katowicach (dalej: ŚWINB") z dnia 10 listopada 2023 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję PINB z dnia 7 lipca 2023, E.N. zmarła w dniu [...] r., jej spadkobiercą została E1N (dalej: "Skarżąca"). Wobec stwierdzonego faktu niewykonania nałożonych obowiązków, PINB, w stosunku do Skarżącej, wszczął postępowanie egzekucyjne i w dniu 27 sierpnia 2025r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...]r., który został prawidłowo doręczony. Pismem z dnia 29 sierpnia 2025 r. Skarżąca wniosła zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w którym kwestionowała brak skutecznego ustalenia zobowiązanego (i wiążący się z tym brak podstawy do naliczenia kosztów upomnienia), wadliwość obowiązku stanowiącego podstawę egzekucji oraz naruszenie zasady równego traktowania zobowiązanych, z uwagi na nie wszczęcie egzekucji wobec Gminy T. PINB pismem informacyjnym z dnia 5 września 2025 r. odniósł się do przedstawionych przez Skarżącą zarzutów. Dnia 16 września 2025 r. Skarżąca wniosła kolejne pismo zawierające zarzuty dotyczące wadliwości decyzji PINB i prowadzonego postępowania egzekucyjnego. PINB postanowieniem z dnia 24 września 2025 r., nr [...] r., na podstawie art. 34 § 4 w związku z art. 33 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (aktualny publikator: Dz. U. z 2026 r. poz. 268, dalej: "upea"), oddalił zarzuty Skarżącej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał sposób i podstawę prawną ustalenia następstwa prawnego zobowiązanego, prezentując chronologię podjętych czynności egzekucyjnych. Od powyższego postanowienia Skarżąca złożyła zażalenie z dnia 8 października 2025 r., w którym ponownie zarzuciła brak wykazania, że zobowiązanie przeszło na następcę prawnego i brak wymagalności obowiązku nałożonego decyzją PINB z dnia 7 lipca 2023 r., która jej zdaniem została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Odniosła się do braku udostępnienia dokumentacji w postaci opracowania technicznego wykonanego na zlecenie MZUiM w T., z którego wynikać ma niemożność realizacji nałożonego na nią obowiązku. Powtórzyła zarzut o wybiórczości i selektywności egzekucji przejawiającej się brakiem wszczęcia egzekucji wobec Gminy T. ŚWINB postanowieniem z dnia 13 listopada 2025 r., nr WINB-WOA.7722.222.2025.PT, wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.; aktualny publikator: Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, w skrócie: "k.p.a.") oraz art. 33 § 2 pkt 2, 3 i 6 i art. 34 § 2 pkt 1 upea, po rozpoznaniu zażalenia, utrzymał w mocy postanowienie PINB z dnia 24 września 2025 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie przytoczył treść art. 33 § 2 upea i wyjaśnił, że zobowiązany jest zobligowany do wskazania, na której z okoliczności wymienionych w art. 33 u.p.e.a. opiera swój zarzut. Zdaniem ŚWINB, PINB prawidłowo ustalił przejście obowiązku nałożonego decyzją z dnia 7 lipca 2023 r. na następcę prawnego (tj. Skarżącą) oraz wydał stosowny tytuł wykonawczy, który doręczył, czym uczynił zadość wymogom określonym w art. 28a upea. Sama Skarżąca nie kwestionuje ani okoliczności śmierci adresatki decyzji pierwotnej oraz otrzymania statusu następcy prawnego, ale samo udokumentowanie tych zdarzeń przez PINB. Z aktu poświadczenia dziedziczenia Rep. [...], z którego wynika, iż Skarżąca jest jedynym spadkobiercą E1N. i dokument ten w piśmie z dnia 30 maja 2025 r. przekazany został do ŚWINB. Zarzut Skarżącej w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutów Skarżącej dotyczących braku poczynienia przez organ administracji budowlanej uzgodnień z organem ochrony zabytków w przedmiocie nieruchomości stanowiącej przedmiot decyzji z dnia 7 lipca 2023 r. wskazał, że okoliczności te stanowią w istocie polemikę z działaniami i ustaleniami postępowania głównego, zakończonego tą decyzją. Ostateczne merytoryczne rozstrzygnięcia organu administracji nie mogą być podważane w drodze zarzutów egzekucji z uwagi na formalny charakter tego instrumentu prawnego. W odniesieniu do zarzutów, dotyczących prowadzenia egzekucji w sposób stronniczy i selektywny, ŚWINB zaznaczył, że tytuł wykonawczy dotyczy wyłącznie obowiązków Skarżącej. Nadto, zgodnie z dokumentacją zgromadzoną w sprawie (w tym dostarczoną przez samą Skarżącą) - wykonanie obowiązków nałożonych na Gminę T., osobnym orzeczeniem dotyczącym tożsamego stanu faktycznego, nie jest możliwe bez uprzedniego zrealizowania obowiązków nałożonych na Skarżącą (która pozostaje w zwłoce od początku 2024 roku). Brak realizacji obowiązku przez podmiot trzeci i brak wszczęcia egzekucji wobec tego podmiotu jest irrelewantny z punktu widzenia niniejszej spraw, stąd też zarzuty o stronniczości nie znajdują potwierdzenia. Odnosząc się do zarzutów dotyczących braku udostępnienia Skarżącej opracowań wykonanych na zlecenie MZUiM w T., które mają wskazywać na konieczność rozbiórki budynku stanowiącego obecnie jej własność, a której to nieruchomości dotyczą obowiązki stwierdzone tytułem wykonawczym, ŚWINB uznał, że organu administracji budowlanej prowadzącego egzekucję nie wiążą konkluzje opracowań, opinii, czy zaleceń w zakresie doboru środków przewidzianych w przepisach. PINB, jako organ wyspecjalizowany i posiadający odpowiednią wiedzę z zakresu prawa budowlanego, dokonuje każdorazowo oceny danego stanu faktycznego i władny jest w razie zaistnienia merytorycznej potrzeby, modyfikować własne decyzje i m.in. orzec o rozbiórce danego obiektu. Pogląd Skarżącej o faktycznej niemożliwości wykonania nałożonego na nią obowiązku nie znajduje potwierdzenia w dotychczasowych ustaleniach PINB, który zapoznał się z treścią otrzymanych opracowań i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Jednocześnie jeżeli sama Skarżąca pozyska dowody świadczące o bezprzedmiotowości wykonania nałożonych na nią obowiązków (w związku np. z pogorszeniem się stanu technicznego budynku wymuszającym jego rozbiórkę) ma uprawnienie poinformować o tym PINB, wnosząc jednocześnie o wznowienie postępowania zakończonego decyzją pierwotną. Na podstawie treści art. 83 ust. 2 p.b. organem odwoławczym względem PINB jest Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. W skardze z dnia 22 grudnia 2025 r. do Sądu Skarżąca zarzuciła powyższemu postanowieniu naruszenie: 1) art. 33 § 2 pkt 3 w zw. z art. 15 § 1 w zw. z art. 28a upea, poprzez prowadzenie czynności egzekucyjnych w okresie, kiedy nie istniał akt poświadczenia dziedziczenia (maj 2025 r.); 2) art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) upea, poprzez błędne uznanie, że obowiązek nie zrealizowany przez E1N. do dnia 31 grudnia 2023 r. jest nadal wymagany, a więc również błędne utożsamienie ostateczności decyzji z jej wykonalnością wobec osoby Skarżącej; 3) art. 32-33 k.p.a., poprzez uznanie, że udzielone Skarżącej pełnomocnictwo procesowe do działania w imieniu E1.N. czyni Skarżącą adresatką decyzji i podmiotem zobowiązanym w rozumieniu przepisów upea; 4) art. 7-8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez brak kompletnych akt administracyjnych. W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia ŚWINB i poprzedzającego je postanowienia PINB oraz zasądzenia kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę ŚWINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (aktualny publikator: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny publikator: Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym (pkt 2). W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 p.p.s.a. Ocenie Sądu zostało poddane postanowienie ŚWINB z dnia 13 listopada 2025 r., utrzymujące w mocy postanowienie PINB z dnia 24 września 2025 r. o oddaleniu zarzutów złożonych przez Skarżącą w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 27 sierpnia 2025 r., w związku z niewykonaniem obowiązku nałożonego decyzją PINB z dnia 7 lipca 2023 r. Na wstępie wskazać należy, że stosownie do treści art. 33 § 1 upea, zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie z art. 33 § 2 upea, podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Podkreślić przy tym należy, że powyższe wyliczenie ma charakter enumeratywny, a tym samym ogranicza uprawnionego do wniesienia zarzutów tylko w zakresie podstaw przewidzianych w art. 33 § 2 pkt 1-6 upea. Oznacza to, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą być tylko i wyłącznie okoliczności ściśle określone przez ustawodawcę w tym przepisie. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia wierzyciela do rozpatrzenia zarzucanych postępowaniu egzekucyjnemu uchybień w trybie rozpoznania ich jako zarzutu. Zagadnienia wiązane z wadliwością postępowania, w ramach którego wydano decyzję nakazującą określone roboty budowlane i prace zabezpieczające, nie mogły stanowić przedmiotu postępowania dotyczącego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, wobec czego zgłoszone na kolejnych etapach przez zastrzeżenia względem prawidłowości stosowania przepisów upea nie mogły być uznane za skuteczne, a w konsekwencji prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia (por. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.). Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu związanego ze zmianą właściciela nieruchomości, w stosunku do której prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, należy zauważyć, że w postępowaniu egzekucyjnym dopiero w zakresie nieuregulowanym w przepisach upea stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. (art. 18 upea). Oznacza to, że niektóre z postanowień k.p.a. znajdą zastosowanie wprost, inne stosować należy z modyfikacjami, a jeszcze inne w ogóle nie będą miały zastosowania. Przepisy k.p.a. na gruncie postępowania egzekucyjnego mogą być stosowane jedynie uzupełniająco w przypadkach, gdy regulacja upea okaże się niekompletna. Konsekwentnie, skoro przepisy upea zawierają samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania uregulowania, to brak jest podstaw do stosowania przepisów k.p.a. Zdaniem składu orzekającego, w toku postępowania, w przedmiocie rozpoznania zarzutów zgłoszonych przez Skarżącą, ustalono wszystkie niezbędne okoliczności stanu faktycznego, w zakresie w jakim miało to wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Chybiony jest zarzut dotyczący naruszenia art. 28a upea, polegający na kontynuowaniu postępowania egzekucyjnego przeciwko Skarżącej. Przepis ten stanowi, że w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego (na przykład w wyniku zmiany właściciela rzeczy), postępowanie egzekucyjne "jest kontynuowane", przy czym - co należy podkreślić - "dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy". W treści art. 28a upea zastrzega się jedynie, że zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych wymaga wystawienia przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego i skierowania go do organu egzekucyjnego wraz z urzędowym dokumentem wykazującym przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego (por. wyrok NSA z dnia 14 października 2023 r. sygn. akt II OSK 1297/22). Ugruntowane jest przy tym stanowisko, że art. 28a upea nie reguluje kwestii podstaw przejścia egzekwowanego obowiązku na inną osobę, lecz wprowadza możliwość kontynuowania postępowania egzekucyjnego w stosunku do innej osoby niż ta, przeciwko której wystawiony został tytuł wykonawczy, jeżeli na tę inną osobę, jako następcę prawnego zobowiązanego, w toku postępowania egzekucyjnego, przeszedł obowiązek objęty tytułem wykonawczym (por. m.in.: wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OSK 243/11; wyrok NSA z dnia 6 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1071/05). Przejście obowiązku administracyjnego następuje, gdy wskutek czynności cywilnoprawnych dochodzi do przekształcenia zobowiązanego w nowy podmiot prawa albo do zmiany właściciela rzeczy, z którą jest związany egzekwowany obowiązek. Ta ostatnia sytuacja może wystąpić gdy dojdzie do sprzedaży (czy też darowizny, czy też spadkobrania) obiektu budowlanego, w stosunku do którego wydano nakaz rozbiórki (Piotr Przybysz "Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz", WKP 2018, pkt 1 do art. 28a; Cezary Kulesza (w:) "Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz", pod red. Dariusza Ryszarda Kijowskiego, LEX 2015, pkt 3-6 do art. 28a). Przedstawiona wykładnia art. 28a upea prowadzi do wniosku, że co do zasady zmiana przez następstwo prawne zobowiązanego nie powoduje, że postępowanie egzekucyjne staje się bezprzedmiotowe. Czynności prowadzone są wobec następcy prawnego zobowiązanego. Nie ma podstaw w razie następstwa prawnego do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przed wejściem w obowiązek poddany egzekucji następcy prawnego (por. wyrok NSA z dnia 26 marca 2019 r. sygn. akt II OSK 1032/17). Stąd czynności egzekucyjne wykonane w stosunku do Skarżącej, w celu wyegzekwowania obowiązków pozostają w mocy, zgodnie z art. 28a upea (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1510/12). Należy zauważyć, że adresatem art. 28a upea nie jest organ egzekucyjny lecz wierzyciel i to od stanowiska wierzyciela i dokonanej przez niego oceny zależy, czy w realiach konkretnego postępowania egzekucyjnego zachodzą przesłanki do zastosowania art. 28a upea i wystawienia na następcę prawnego zobowiązanego nowego tytułu wykonawczego. To wierzyciel jest zobowiązany do oceny czy nastąpiło przejście obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego i jedynie wierzyciel, w takiej sytuacji może wystawić nowy tytuł wykonawczy i skierować go do organu egzekucyjnego celem zastosowania dalszych środków egzekucyjnych względem następcy prawnego. Organ egzekucyjny nie posiada instrumentów prawnych aby wymóc takie zachowanie na wierzycielu, jak wskazuje bowiem art. 29 § 1 upea jest on zobowiązany do zbadania z urzędu jedynie dopuszczalności egzekucji administracyjnej, nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2025 r. sygn. akt II GSK 1739/24). Należy również wskazać, że wbrew twierdzeniom Skarżącej orzeczony w stosunku do niej obowiązek, stwierdzony tytułem wykonawczym, nie stał się niewykonalny na etapie postępowania egzekucyjnego. Obowiązek wynikający z tytułu wykonawczego jest adekwatny do obowiązku nałożonego decyzją z dnia 7 lipca 2023 r. Podsumowując, zawarta w zaskarżonym postanowieniu ocena prawna cechuje się prawidłowością w zakresie, w jakim wskazuje na nieuzasadniony charakter zgłoszonych przez Skarżącą zarzutów egzekucyjnych. Tak jak już wcześniej wskazano zobowiązany może wnieść zarzut tylko z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 § 2 pkt 1-6 upea. Podanie innych przyczyn, niż w powyższym przepisie wymienione, nie uprawnia wierzyciela do rozpatrzenia zarzucanych postępowaniu egzekucyjnemu uchybień w trybie rozpoznania ich jako zarzutu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2025 r. sygn. akt II OSK 2103/24). Konsekwencją przyjęcia przez ustawodawcę, że podstawą zarzutu mogą być wyłącznie ściśle wyliczone w przepisach prawa okoliczności jest niedopuszczalność poddawania tychże okoliczności wykładni rozszerzającej, która prowadziłaby do nadawania podstawom zarzutu znaczenia niekorespondującego z funkcjami, jakie w założeniu powinny być im przypisane na gruncie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Stosowanie powyższego wymagania jest konieczne w celu zabezpieczenia, by zarzut nie był wykorzystywany jako środek mający służyć kontestowaniu obowiązku w związku z podnoszeniem okoliczności mających wykazać jego niezasadność. Wprawdzie zapewnienie zobowiązanemu należnej ochrony jego praw w toku postępowania egzekucyjnego jest podstawowym obowiązkiem organu egzekucyjnego, jednakże nie może to prowadzić do podważenia istoty obowiązku administracyjnoprawnego, który jest dochodzony w drodze stosowania egzekucji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2024 r. sygn. akt II OSK 1092/21). W piśmiennictwie pojęcie obowiązku prawnego łączy się z kategorią sytuacji prawnej rozumianej jako sytuacja wyznaczona przez obowiązujące normy prawne, w których w sposób jednoznaczny i bezpośredni nakazuje się pewnym rodzajowo określonym podmiotom, aby w opisanych okolicznościach zrealizowały określone zachowanie (por. W. Jakimowicz, Obowiązek administracyjny w egzekucji administracyjnej (w:) System egzekucji administracyjnej, red. J. Niczyporuk, S. Fundowicz, J. Radwanowicz, Warszawa 2004, s. 129 i n.). Niewątpliwie takim obowiązkiem o charakterze publicznoprawnym jest egzekwowane przez PINB zobowiązania wobec ich niewykonania (por. decyzja PINB z dnia 7 lipca 2023 r.). W tym miejscu należy podkreślić, że postępowanie egzekucyjne nie jest etapem postępowania administracyjnego, w toku którego dochodzi do ukształtowania zgodnie z dyspozycją przepisów materialnego prawa administracyjnego praw i obowiązków określonego podmiotu, lecz jest postępowaniem następczym służącym wyłącznie realizacji (wykonaniu) obowiązków ustalonych w decyzji załatwiającej sprawę administracyjną. Z tych wszystkich przyczyn Sąd uznał, że postanowienia wydane w sprawie są prawidłowe bowiem rozważono podniesione przez Skarżącą zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Sąd również z urzędu nie stwierdził naruszenia innych przepisów prawa procesowego, jak również prawa materialnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 28 stycznia 2026
- Symbol z opisem
- 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Inspektor Nadzoru Budowlanego
- Sędziowie
- Aneta Majowska Beata Kalaga-Gajewska /przewodniczący sprawozdawca/ Edyta Kędzierska
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
arrt. 151 · Dz.U. 2026 poz. 143
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VII SA/Wa 2323/24 · 21 maja 2026
Postanowienie WSA w Warszawie z 21 maja 2026 r., VII SA/Wa 2323/24 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Sygnatura: II OSK 502/24 · 21 maja 2026
Postanowienie NSA z 21 maja 2026 r., II OSK 502/24 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Sygnatura: II OZ 514/26 · 21 maja 2026
Postanowienie NSA z 21 maja 2026 r., II OZ 514/26 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny