II OZ 514/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. P. i K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 2277/24 odrzucające skargę R. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 lipca 2024 r. nr ... w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 18 marca 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 2277/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 lipca 2024 r. nr ... w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego W uzasadnieniu postanowienia Sąd Wojewódzki wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII z 5 stycznia 2026 r. skarżący R. P. został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII z 5 lutego 2025 r. (wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 23 lipca 2024 r. nr ...), w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego zostało doręczone skarżącemu 13 lutego 2026 r. Sąd Wojewódzki zaznaczył, że po sprawdzeniu w dokumentach księgowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dotyczących opłat sądowych ustalono, że nie został uiszczony należny wpis od skargi. Siedmiodniowy termin do usunięcia braków fiskalnych skargi upłynął skarżącemu w dniu 20 lutego 2026 r. W konsekwencji Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli K. P. i R. P. wnosząc o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do merytorycznego rozpoznania; 2. stwierdzenie, że dotychczasowy tok sprawy oraz zastosowanie art. 220 § 3 p.p.s.a. naruszają: art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 2, art. 32 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka; 3. potraktowanie niniejszego zażalenia także jako wyraźnego zastrzeżenia konstytucyjnego co do sposobu stosowania art. 220 § 3, art. 243-246, art. 252 i art. 199 p.p.s.a.; 4. zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie oraz zobowiązanie organu (MWINB, a pośrednio PINB) do zawieszenia postępowań administracyjnych dotyczących garaży blaszanych położonych przy ul. E. (działki ...) do czasu prawomocnego zakończenia postępowania spadkowego o sygn. I Ns 136/24, na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a.; 5. ponowne i realne rozpoznanie wniosków o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu), z uwzględnieniem skali toczących się postępowań (około 380 spraw) oraz rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Przepis art. 220 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Zaznaczyć trzeba, że w razie nieuzupełnienia braków fiskalnych w wyznaczonym terminie po stronie sądu powstaje bezwzględny obowiązek odrzucenia skargi. Ustawodawca nie przewidział jakichkolwiek odstępstw od tej reguły, nie wprowadził też żadnych uregulowań pozwalających na zastosowanie innego środka niż odrzucenie skargi. W niniejszej sprawie skarżący R. P. nie był zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie został zwolniony z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu. Po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy oraz oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, R. P. zasadnie został wezwany do uiszczenia należnego wpisu, którego wysokość ustalona została zgodnie z obowiązującymi przepisami, a wpisu tego skarżący nie uiścił, co zostało w sprawie jednoznacznie ustalone. Na ocenę prawidłowości zaskarżonego postanowienia nie mogły wpłynąć argumenty zażalenia odwołujące się do kwestii legalności zaskarżonej decyzji administracyjnej, liczby spraw wywołanych wniesionymi skargami i wysokości kosztów sądowych z tym związanych. Zaznaczyć należy, że liczba zainicjowanych postępowań jest rezultatem wydanych orzeczeń przez organy administracji publicznej, tak więc jest to okoliczność na którą Sąd nie miał wpływu. Konsekwencją wszczętych spraw administracyjnych są orzeczenia (postanowienia, decyzje) zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez skarżących. W takim stanie rzeczy każda skarga składana na jedno konkretne orzeczenie organu administracji podlega opłacie sądowej, co wynika z przepisów prawa (art. 220 p.p.s.a.), które muszą być przez Sąd stosowane. Oceniając zatem legalność postanowienia z dnia 18 marca 2026 r. należało jedynie sprawdzić, czy istniał obowiązek uiszczenia przez skarżącego wpisu sądowego i czy skarżący uczynił zadość temu obowiązkowi Natomiast podane przez skarżącego okoliczności dotyczące nieprzeprowadzenia działu spadku, nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego i błędnego ustalenia właścicieli nieruchomości przez organy nie mogły być brane pod uwagę. Tym samym nie mógł być uwzględniony w postępowaniu zażaleniowym wniosek o zawieszenie postępowania. Zamierzonego skutku nie mogło też odnieść kwestionowanie nieprzyznania skarżącemu prawa pomocy, skoro prawomocne orzeczenie w tym przedmiocie nie mogło być już weryfikowane. Konkludując brak właściwych działań ze strony skarżącego, tj. nieuzupełnienie braków fiskalnych skargi uzasadniało jej odrzucenie o czym prawidłowo orzekł Sąd Wojewódzki w zaskarżonym postanowieniu. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.