II OSK 502/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (sprawozdawca) sędzia del. WSA Grzegorz Antas Protokolant starszy asystent sędziego Beata Zborowska-Guziuk po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej O. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 1073/23 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej O. w P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 lutego 2023 r. nr 237/2023 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Wyrokiem z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 1073/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w P. (dalej jako skarżąca) na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia 27 lutego 2023 r. nr 237/2023 w przedmiocie nakazu rozbiórki. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżyła go w całości i wniosła o jego uchylenie. Jednocześnie złożyła wniosek o zawieszenie postępowania sądowego wywołanego tą skargą kasacyjną. Skarżąca podnosi, że rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowego z jej skargi na uchwałę Nr XLI/388/09 Rady Miejskiej w Pruszkowie z 17 grudnia 2009 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Staszica" (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2010 r. Nr 53 poz. 778, dalej uchwała), w której skargę wniosła 4 sierpnia 2023 r. Rozprawę w sprawie z tej skargi wyznaczono na styczeń 2024 r. Wskazała, że niezależnie od merytorycznej wadliwości zaskarżonego wyroku z 12 października 2023 r., w świetle zawisłości postępowania z jej skargi na ww. uchwałę, konieczne jest, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zawieszenie niniejszego postępowania przed NSA. Dołączyła kopię skargi i zawiadomienie o rozprawie w dniu 16 stycznia 2024 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2155/23. W jej ocenie nie ulega wątpliwości, że skarga na uchwałę ma dalej idący charakter niż skarga w niniejszej sprawie. Uwzględnienie skargi na ww. uchwałę uczyniłoby całość wywodów zaskarżonego wyroku bezprzedmiotowymi, a zaskarżoną decyzję oczywiście pozbawioną jakiejkolwiek podstawy prawnej. Niezależnie zatem od tego, że przedmiotem niniejszego postępowania jest przede wszystkim wadliwość działania organów nadzoru budowlanego polegająca na błędnej wykładni MPZP, występują również daleko idące wątpliwości co do tego, czy § 8 ust. 5 uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi przekroczenia granic władztwa planistycznego. Uzasadnia to zawieszenie niniejszego postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia tej kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny ustalił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w 16 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w P. na uchwałę Rady Miasta Pruszkowa z dnia 17 grudnia 2009 r. nr XLI/388/09 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stwierdził nieważność § 8 ust. 5 zaskarżonej uchwały w zakresie sformułowania "zakazuje się wygradzania poszczególnych budynków na terenach oznaczonych na rysunku planu symbolem: MW" oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania sądowego. Rada Miasta Pruszkowa wniosła skutecznie skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Sprawa została przekazana do NSA i zarejestrowana pod sygn. akt II OSK 1319/24 i oczekuje na termin wyznaczenia rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracynego zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej jako P.p.s.a.) sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przewidziana w tym przepisie możliwość zawieszenia postępowania sądowego ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, który powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy i czy nie naruszy ono praw gwarantowanych w Konstytucji RP (rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki – art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i wynikającego z art. 7 P.p.s.a. postulatu szybkości postępowania. Zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik toczącego się postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Przez zagadnienie wstępne należy rozumieć przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni oraz realny wpływ na jego wynik. Związek ten polega na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie, gdyż rozstrzygnięcie sprawy ze skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie z 16 stycznia 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2155/23, stwierdzającego nieważność § 8 ust. 5 zaskarżonej uchwały w zakresie sformułowania "zakazuje się wygradzania poszczególnych budynków na terenach oznaczonych na rysunku planu symbolem: MW" będzie miało zasadnicze znaczenie dla wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie albowiem właśnie ów zakaz wygradzania stał się podstawą do wydania zaskarżonej decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 27 lutego 20223 nr 237/2023. Mając na względzie podane argumenty Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 160 P.p.s.a. i art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.