Sygnatura
II SA/Bk 182/21
II SA/Bk 182/21 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2021-04-13
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
- Data orzeczenia
- 13 kwietnia 2021
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Marek Leszczyński, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi U. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o zezwoleniu na usunięcie drzew oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2021 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. "nie stwierdziło nieważności" decyzji Starosty S. z [...] marca 2020 r. znak [...] zezwalającej Gminie G. na usunięcie kilkudziesięciu sztuk drzew. Decyzje wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z [...] stycznia 2020 r. Gmina G. zwróciła się do Starosty S. o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew rosnących w ciągu dróg gminnych stanowiących następujące działki: nr [...] – przy działkach nr [...] w miejscowości P.; nr [...] – przy działkach nr [...] w miejscowości P.; nr [...] – przy działce nr [...] w miejscowości P.; nr [...] w miejscowości S. oraz nr [...] w miejscowości G. Gmina wskazała, że planuje przebudowę dróg i odtworzenie pasa drogowego na przebieg zgodny z ewidencją. Decyzją z [...] marca 2020 r. Starosta S. udzielił zezwolenia na usunięcie 88 sztuk drzew, a odmówił zezwolenia na usunięcie jednego drzewa; ustalił termin wykonania czynności do 31 grudnia 2020 r.; odstąpił od pobrania opłaty za usunięcie drzew; wyjaśnił, że zezwolenie zostało udzielone wyłącznie w związku z przebudową drogi publicznej. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał na przeprowadzone [...] lutego 2020 r. oględziny w terenie, uzyskane uzgodnienia właściwych organów (postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B. z [...] marca 2020 r. oraz postanowienie Dyrektora W. Parku Narodowego z [...] marca 2020 r.), brak występowania gatunków chronionych w obrębie zadrzewień. Wyjaśnił, że nienaliczenie opłaty jest związane z powiązaniem wycinki z przebudową drogi, a nienałożenie obowiązku wykonania nasadzeń zastępczych - z faktem występowania znacznych zadrzewień w sąsiedztwie drzew objętych decyzją. Powyższe rozstrzygnięcie zostało doręczone wyłącznie wnioskodawcy (Gminie G.) jako jedynej stronie postępowania. Nie wniesiono od niego środka zaskarżenia. W piśmie z [...] października 2020 r. U. S. zasygnalizowała Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w S. potrzebę stwierdzenia nieważności decyzji Starosty S. z [...] marca 2020 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.) wynikającym z wystąpienia dwóch okoliczności. Pierwsza polega na wydaniu decyzji bez uzyskania jej zgody, choć jest właścicielką nieruchomości graniczącej z nieruchomościami, z których drzewa mają być usunięte oraz mimo że drzewa rosną na granicy tych nieruchomości a nie w pasie drogowym (wywiodła, że w świetle treści art. 154 § 1 Kodeksu cywilnego urządzenia znajdujące się na granicy gruntów sąsiadujących służą do wspólnego użytku sąsiadów – dlatego rażącym naruszeniem art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (dalej: u.o.p.) jest nieuzyskanie jej zgody na usunięcie drzew). Drugiej wady U. Ś. S. upatruje w niezbadaniu przez Starostę statusu prawnego dróg, w granicach których znajdują się przeznaczone do wycinki drzewa (zarzuciła niewyjaśnienie czy drogi mają charakter dróg publicznych, niepotwierdzenie tytułu prawnego Gminy G. do działek przez które przebiega droga, niewyjaśnienie kiedy działki te stały się własnością gminną choć wcześniej były własnością przodków autorki sygnalizacji oraz nieuwzględnienie, że działki nie stanowią urządzonej drogi, gdyż powstały w wyniku długoletniego użytkowania jako ciąg pieszy). Zdaniem skarżącej, niezbadanie powyższych okoliczności spowodowało, że zwolniono Gminę z ponoszenia opłaty za usunięcie drzew w związku z przebudową drogi, która faktycznie nie jest drogą publiczną, czym rażąco naruszono przepis art. 86 ust. 1 pkt 6 u.o.p. Zawiadomieniem z [...] listopada 2020 r. SKO w S. wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty S. z [...] marca 2020 r. Następnie zaskarżoną decyzją Kolegium orzekło "nie stwierdzać nieważności" poddanego nadzorowi rozstrzygnięcia Starosty. Uzasadniając decyzję wskazało na wąski zakres postępowania wyjaśniającego możliwego do przeprowadzenia w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji, tj. zawężony do zbadania decyzji pod kątem istnienia przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a. a wykluczający ponowne rozpoznanie sprawy w jej całokształcie. Odwołując się do tych przesłanek Kolegium wskazało, iż decyzję wydał organ właściwy w sprawie (art. 83a i art. 90 ust. 1 u.o.p.), bowiem dotyczy ona działek gminnych (co ustalono na podstawie oświadczenia złożonego przez Wójta pod rygorem odpowiedzialności karnej), a w takiej sytuacji decyzję o zezwoleniu na usunięcie drzew wydaje starosta; w toku postępowania przed Starostą ustalono, iż drzewa rosną na terenie stanowiącym drogi gminne i żadne z nich nie rośnie na granicy działek przyległych do drogi, co do której to okoliczności wątpliwości nie miały RDOŚ oraz Dyrektor W. Parku Narodowego; wniosek spełniał wymagania formalne. Zdaniem Kolegium, choć trudno uznać postepowanie Starosty za modelowe, to jednak usunięcie wskazywanych w piśmie nieprawidłowości mogłoby nastąpić wyłącznie w postępowaniu wyjaśniającym, które wykracza poza przedmiot postępowania nadzwyczajnego o stwierdzenie nieważności decyzji. Kolegium nie stwierdziło innych kwalifikowanych wad ostatecznej decyzji Starosty o zezwoleniu na usunięcie drzew. Skargę do sądu administracyjnego złożyła U. S. Zarzuciła naruszenie: a) art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. przez niestwierdzenie nieważności decyzji obarczonej licznymi wadami; b) art. 8, art. 9 i art. 11 K.p.a. przez nieodniesienie się do okoliczności wskazanych w piśmie sygnalizacyjnym, w tym do stanu nieruchomości, kwestii zaliczenia drogi do odpowiedniej kategorii, które to okoliczności mają fundamentalne znaczenie w sprawie prowadzonej zarówno w trybie zwykłym jak i nadzwyczajnym; c) art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. przez nieustalenie statusu nieruchomości, z której mają być usunięte drzewa, podczas gdy ustalenie to nie wykracza poza zakres postępowania wyjaśniającego w postępowaniu nadzwyczajnym, a jest konieczne dla dokonania prawidłowej oceny decyzji ostatecznej; d) art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. przez całkowity brak oceny decyzji Starosty z punktu widzenia jej wydania z uwagi na konieczność przebudowy drogi i zwolnienia z tego powodu z ustalenia odpłatności za usunięcie drzew w sytuacji, gdy nie wyjaśniono, czy nieruchomość stanowi drogę publiczną; e) art. 80 K.p.a. przez przyjęcie – wbrew dyspozycji tego przepisu – że decyzja Starosty nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa i kierowanie się wyłącznie ustaleniem, że Gmina G. legitymowała się prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane, z pominięciem ustalenia czy nieruchomość, z której mają być usunięte drzewa stanowi drogę, podczas gdy z tego przepisu wynika, iż organ ma obowiązek dokonać swobodnej oceny całego materiału dowodowego i prawidłowo stosując ten przepis Kolegium doszłoby do przekonania, że bez ustalenia statusu nieruchomości, z której mają być usunięte drzewa, decyzja nie jest zgodna z prawem. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji Starosty S. z [...] marca 2020 r. Wywiodła, że Kolegium nie odniosło się do zagadnień sygnalizowanych w piśmie z [...] października 2020 r., w szczególności do konieczności uzyskania zgody skarżącej na usunięcie drzew. Podobnie z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 86 ust. 1 pkt 6 u.o.p. nie wyjaśniono statusu przebudowywanej drogi jako publicznej, co miało kluczowe znaczenie dla umieszczenia w decyzji zwolnienia z opłaty. Zdaniem skarżącej, dla prawidłowego zastosowania tej normy konieczne jest uzyskanie przez organ wiedzy tak co do zakresu planowanej inwestycji jak i co do stanu nieruchomości, z której drzewo ma zostać usunięte. Nie zgodziła się z odstąpieniem przez Kolegium od stwierdzenia nieważności decyzji Starosty w sytuacji ustalenia, iż postępowanie przed Starostą było dalekie od modelowego. Stwierdziła, iż błędne jest założenie organu odwoławczego o braku możliwości prowadzenia postępowania wyjaśniającego w trybie nadzwyczajnym, w sytuacji gdy organ nie może uchylić się od wyjaśnienia okoliczności rozpatrywanej sprawy. Także lakonicznie Kolegium oceniło niewystąpienie innych przesłanek nieważności decyzji ostatecznej Starosty S., co wywołuje daleko idące konsekwencje. Nie można bowiem kilkukrotnie domagać się wszczęcia postępowania nadzwyczajnego o stwierdzenie nieważności decyzji. Postawa Kolegium nie przekonuje o rozpatrzeniu sprawy w całości w sposób wnikliwy i z odniesieniem się do wszystkich jej aspektów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony przez Starostę był wystarczający do rozstrzygnięcia w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew, a skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów podważających stanowisko Wójta Gminy G.. Kolegium przyznało, iż w innym postępowaniu wyraziło wątpliwości co do stanu prawnego nieruchomości stanowiących działki nr [...], jednak sama skarżąca nie była w stanie wskazać w jaki sposób działki te stały się własnością Gminy G. Z tych względów Kolegium nie mogło w postępowaniu nadzwyczajnym zakwestionować oświadczenia Wójta o dysponowaniu prawem własności do działek. Brak uznania postępowania za modelowe Kolegium wyjaśniło trudnościami, jakie Starosta napotkał występując do RDOŚ o uzgodnienie projektu decyzji. Kolegium wyjaśniło, że skoncentrowało się na przesłankach z art. 156 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a., bowiem niewystąpienie pozostałych było okolicznością oczywistą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Skargę do sądu administracyjnego może wnieść każdy, to ma w tym interes prawny, chyba że wnosi ją prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, a także może wnieść inny podmiot, któremu przepisy ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Interes prawny rozumiany jest jako istnienie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków podmiotu a zaskarżonym aktem. Interes prawny, zwłaszcza w postępowaniu administracyjnym, wywodzony jest przede wszystkim z przepisów prawa materialnego. Zgodnie z art. 28 K.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W postępowaniu sądowoadministracyjnym interes prawny może być oparty także o przepisy prawa procesowego lub ustrojowego (vide uchwała siedmiu sędziów NSA z 11 kwietnia 2005 r., OPS 1/04, orzeczenia.nsa.gov.pl), gdy np. akt administracyjny skierowany został do podmiotu, który nie posiada interesu prawnego w znaczeniu materialnym, natomiast stał się adresatem tego aktu. Wówczas interes prawny w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być niekiedy ujmowany jako interes w doprowadzeniu do weryfikacji przez sąd administracyjny decyzji lub innego aktu bądź czynności z zakresu administracji publicznej będących przedmiotem skargi (por. W. Chróścielewski, Glosa do wyroku WSA w Warszawie z 27 stycznia 2004 r., III SA. 1617/02, OSP 2005/11/128). W takiej sytuacji interes prawny będzie oparty o normy procesowe, co umożliwi zainicjowanie postępowania sądowoadministracyjnego w celu określenia stanu zgodności z prawem aktu skierowanego do strony w znaczeniu procesowym. Natomiast status strony postępowania sądowoadministracyjnego nie może wynikać wyłącznie z faktu doręczenia zaskarżonej decyzji, nawet gdy organ traktuje podmiot, któremu decyzję doręczył, jak stronę postępowania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie III OSK 3236/21, "uznanie określonego podmiotu przez organy za stronę postępowania administracyjnego, branie w nim udziału lub nawet doręczanie mu decyzji, nie jest wiążące dla sądu administracyjnego, który samodzielnie bada legitymację skargową strony skarżącej, a więc czy ma ona interes prawny w jej wnoszeniu lub jest podmiotem wymienionym w art. 50 § 1 lub § 2 P.p.s.a.". W ocenie sądu, w sprawie niniejszej nie istnieją przesłanki do przypisania U. S. interesu prawnego a więc i legitymacji skargowej w znaczeniu materialnym. Nie sposób ustalić związku między jej indywidualną sytuacją prawną a przedmiotem postępowania o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew zakończonego decyzją Starosty S. z [...] marca 2020 r. a dalej – przedmiotem postępowania zakończonego decyzją zaskarżoną o "niestwierdzeniu nieważności" decyzji Starosty. Skarżąca nie była stroną postępowania zwykłego zakończonego ostateczną decyzją Starosty, z akt sprawy nie wynika, by wnosiła o jego wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (z uwagi na nieuczestniczenie w postępowaniu zwykłym bez własnej winy), a także postępowanie nadzwyczajne w trybie nieważności nie toczyło się na jej wniosek ale z urzędu (skarżąca zasygnalizowała potrzebę stwierdzenia nieważności ale formalnego wniosku nie złożyła). O istnieniu interesu prawnego skarżącej nie może świadczyć, jak wyżej wyjaśniono, doręczenie jej decyzji Kolegium kończącej postępowanie nadzwyczajne o stwierdzenie nieważności, jak również nie świadczy okoliczność wystosowania do Kolegium pisma sygnalizującego potrzebę stwierdzenia nieważności decyzji Starosty S. W sytuacji więc, gdy ani decyzja Starosty, ani decyzja Kolegium nie zostały do skarżącej skierowane a jedynie decyzja Kolegium została jej doręczona, interes prawny powinien mieć oparcie w konkretnej normie prawa materialnego. Brak jest jednak podstaw do wywiedzenia tego interesu. Normami prawa materialnego stanowiącymi źródło interesu prawnego w postępowaniu o zezwolenie na usunięcie drzew (a następnie w postępowaniu nadzwyczajnym w trybie nieważności prowadzonym wobec tego zezwolenia) są przepisy wskazane w podstawie prawnej ostatecznej decyzji Starosty S., tj. art. 83 ust. 1, art. 86 ust. 1 pkt 6 i art. 90 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r., poz. 55 ze zm.), dalej: u.o.p. Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p., usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek: 1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości; 2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 i 1495), zwanej dalej "Kodeksem cywilnym" - jeżeli drzewo lub krzew zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OSK 514/18, "podmioty wskazane w art. 83 ust. 1 u.o.p. są jednocześnie stronami tego postępowania. Stroną postępowania w przedmiocie usunięcia drzew i krzewów jest więc posiadacz nieruchomości, a jeżeli nie jest on jednocześnie właścicielem - to także jej właściciel, gdyż oboje mają interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. w toczącym się postępowaniu. Nie ulega zatem wątpliwości, że nie jest stroną postępowania prowadzonego na podstawie ww. przepisu właściciel nieruchomości sąsiedniej, bowiem nie można przypisać mu interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a." (orzeczenia.nsa.gov.pl). W sprawie niniejszej skarżąca wywodziła w piśmie sygnalizacyjnym z [...] października 2020 r., iż jest właścicielką nieruchomości sąsiadujących z nieruchomościami, z których drzewa mają być usunięte, a nadto że drzewa te rosną na granicy nieruchomości. W jej ocenie, organ powinien uzyskać jej zgodę na usunięcie drzew, co wynika z art. 154 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym urządzenia oraz drzewa i krzewy znajdujące się na granicy służą do wspólnego użytku właścicielom nieruchomości sąsiednich. Zdaniem jednak sądu, z akt sprawy nie wynika ani skarżąca w żaden sposób nie wykazała oparcia dla prezentowanego stanowiska. Nawet jeśli skarżąca, jak twierdzi, jest właścicielką nieruchomości sąsiadujących z działkami nr [...], to wyłącznie z tego faktu interesu prawnego w sprawie niniejszej wywieść nie może. Zgodnie bowiem z art. 83 ust. 1 u.o.p. na usunięcie drzew wymagana jest zgoda właściciela nieruchomości, na której drzewa się znajdują a nie nieruchomości sąsiedniej. Skarżąca nie wykazała również, aby drzewa wymienione w decyzji zezwalającej na ich usunięcie rosły na granicy z jej działkami, co uzasadniałoby istnienie po jej stronie interesu prawnego (vide np. wyrok w sprawie II SA/Bk 412/18). Należy wskazać, że ani w piśmie sygnalizacyjnym, ani w skardze U. S. poza ogólnym stwierdzeniem o zlokalizowaniu drzew na granicy, nie przedstawiła na tę okoliczność żadnych dowodów ani nie złożyła wniosków o przeprowadzenie dowodów (np. o przesłuchanie świadków) dla poparcia prezentowanych twierdzeń. Tymczasem lokalizacja przeznaczonych do wycinki drzew wyłącznie na działkach gminnych została przez Starostę S. ustalona na podstawie oględzin (protokół z [...] lutego 2020 r. wraz z dokumentacją zdjęciową), a położenie drzew przedstawiono w formie graficznej wskazując, iż drzewa znajdują się wyłącznie w granicach gminnych działek ewidencyjnych. Skarżąca tych dokumentów nie podważyła przeciwstawiając im wyłącznie własne twierdzenia, nieoparte na dokumentach, zdjęciach, zeznaniach czy innych dowodach lub okolicznościach z nich wynikających. Sąd zwraca też uwagę, że do wniosku o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew, zgodnie z art. 83b ust. 1 u.o.p. wnioskodawca jest zobowiązany złożyć m.in. oświadczenie o posiadanym tytule prawnym władania nieruchomością albo oświadczenie o posiadanym prawie własności urządzeń, o których mowa w art. 49 §1 Kodeksu cywilnego (pkt 2) oraz zgodę właściciela nieruchomości, jeżeli jest wymagana, lub oświadczenie o udostępnieniu informacji, o której mowa w art. 83 ust. 4 (pkt 3). Zgodnie z art. 83b ust. 2 u.o.p., oświadczenia te składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. W sprawie niniejszej Wójt Gminy G. złożył oświadczenie datowane na [...] stycznia 2020 r. o posiadaniu tytułu prawnego do władania nieruchomościami nr [...] w obrębie P., nr [...] w obrębie S. oraz nr [...] w obrębie G., na których rosną drzewa przeznaczone do wycinki. Oświadczenie zawiera stwierdzenie, iż jest składane pod rygorem odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 Kodeksu karnego (k. 18 akt adm.). Wójt nie złożył zgody, o której mowa w art. 83b ust. 1 pkt 3 u.o.p., co mogło być wyłącznie konsekwencją ustalenia o braku takiej konieczności wobec znajdowania się drzew wyłącznie na działkach gminnych. Z kolei zgodnie z art. 83b ust. 1 pkt 7 u.o.p., do wniosku o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew składa się także informację m.in. o miejscu, przyczynie i terminie zamierzonego usunięcia drzewa lub krzewu. Taką informację do wniosku załączono, w tym graficznie przedstawiono położenie drzew. Z przepisów u.o.p. nie wynika przy tym jakie konkretne wymagania powinno spełniać wskazanie lokalizacji drzew podlegających wycince, zatem wyłącznie twierdzenia skarżącej nie są wystarczające, by podważyć sposób wskazania lokalizacji drzew wybrany przez Wójta jako wnioskodawcę. Nie może również ujść uwadze, że Starosta S. przed wydaniem zezwolenia na usunięcie drzew uzyskał uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Zgodnie zaś z art. 83a ust. 2 u.o.p., uzgodnienie to RDOŚ wydaje, z wyłączeniem obcych gatunków topoli, w stosunku do drzew znajdujących się w pasie drogowym drogi publicznej. Tej okoliczności skarżąca w żaden sposób nie podważyła, jak również nawet nie sformułowała mającego oparcie w dowodach stanowiska poddającego przesłanki wskazanego uzgodnienia w wątpliwość. W tych okolicznościach, przy braku jakichkolwiek dowodów przedłożonych przez skarżącą potwierdzających posiadanie przez nią interesu prawnego wynikającego z art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. w związku z art. 154 K.c. – brak jest podstaw do wywiedzenia, że posiada ona interes prawny w sprawie z tych przepisów wynikający. Już to ustalenie powoduje konieczność oddalenia skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. bez przeprowadzania merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji. Interesu prawnego skarżącej nie sposób też wywieść z treści sformułowanych wobec decyzji Starosty S. zarzutów, nawet jeśli dotyczą one wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych decyzji. Źródłem interesu prawnego w rozumieniu art. 28 K.p.a. oraz art. 50 § 1 P.p.s.a. nie może być bowiem obiektywna niezgodność rozstrzygnięcia z prawem, jeśli niezgodność ta nie dotyczy indywidualnej sytuacji określonego podmiotu. Sąd zauważa, że skarżąca kwestionuje nieustosunkowanie się przez Kolegium do zarzutów z pisma sygnalizacyjnego, niezbadanie statusu przebudowywanej drogi jako drogi publicznej, nieustalenie opłat za usunięcie drzew i niewskazanie w jaki sposób działki stały się własnością Gminy G. Szczegółowe ustosunkowanie się do tych zarzutów stanowiłoby jednak merytoryczną kontrolę zaskarżonej decyzji, która to kontrola nie jest uprawniona wobec ustalenia o braku po stronie skarżącej interesu prawnego. Dopiero bowiem przesądzenie istnienia interesu prawnego pozwala na otwarcie etapu kolejnego, merytorycznego w sensie oceny legalności zaskarżonej decyzji. Sąd ma w polu widzenia, iż ze stanowisk skarżącej (vide pismo sygnalizacyjne) oraz Kolegium (odpowiedź na skargę) wynika jakiś bliżej nieokreślony konflikt dotyczący działek objętych decyzją o zezwoleniu na usunięcie drzew. Nie sposób jednak na podstawie lakonicznych stwierdzeń stron wyprowadzić co jest przedmiotem konfliktu. Jeśli nieprawdziwe miałoby być oświadczenie Wójta wynikające z art. 83b ust. 1 pkt 2 u.o.p., to właściwą drogą jest zawiadomienie stosownych organów ścigania zważywszy na rygor, pod jakim to oświadczenie zostało złożone. Jeśli drzewa znajdowały się, w ocenie skarżącej, na granicy z jej nieruchomościami, Wójt powinien był złożyć także oświadczenie z art. 83b ust. 1 pkt 3 u.o.p., a jego niezłożenie świadczyłoby o nieprawdziwości oświadczenia z ust. 1 pkt 2 tego przepisu (nie byłby bowiem jedynym uprawnionym do władania granicą między nieruchomościami, na której zlokalizowane są drzewa). Również jednak – z racji wyżej wskazanego rygoru z art. 233 Kodeksu karnego – podlegałoby to wyjaśnieniu przez organy ścigania. Natomiast znajdujące się w aktach sprawy dokumenty i stanowiska, w tym także brak aktywności skarżącej w kierunku podważenia oświadczenia Wójta przed właściwymi organami ścigania, nie pozwalają sądowi w sprawie niniejszej na odmienną niż wyżej zaprezentowana ocenę sprawy. Jeśli zaś istnieje między skarżącą a Gminą konflikt o granice, to również niniejsze postępowanie nie jest właściwym trybem jego rozstrzygnięcia, zwłaszcza wobec jednoznacznego oświadczenia Wójta o tytule prawnym Gminy do działek. W świetle powyższego, bez wpływu na konkluzję o braku legitymacji skargowej U. S. pozostają także zarzuty dotyczące niewyjaśnienia statusu drogi jako publicznej oraz sposobu pozyskania tytułu własności do działek przez Gminę. Ani status drogi, ani źródło tytułu Gminy do drogi, przy braku innego punktu oparcia dla interesu prawnego skarżącej – nie mogą przesądzać o tym interesie prawnym. Marginalnie podzielić należy stanowisko Kolegium odnośnie zakresu możliwego do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji. Zakres tego postępowania jest znacznie zawężony i obejmuje w zasadzie wyłącznie wady tkwiące w decyzji, wymienione w art. 156 § 1 K.p.a. Skoro więc skarżąca wskazuje na rażącą nieprawidłowość polegającą na nieuzyskaniu jej zgody na usunięcie drzew oraz niewyjaśnienie uzyskania statusu drogi gminnej przez wymienione we wniosku Gminy działki, to i tak w pierwszej kolejności powinna podważyć oświadczenie Wójta złożone na podstawie art. 83b ust. 1 pkt 2 u.o.p. Także bowiem status drogi publicznej gminnej może być nadany wyłącznie drodze stanowiącej własność gminy jako jednostki samorządu terytorialnego (vide art. 2a ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, Dz. U. z 2020 r., poz. 470 ze zm., zgodnie z którym drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność właściwego samorządu województwa, powiatu lub gminy). Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Mimo wniosku o rozpoznanie sprawy na rozprawie, sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II WSA w Białymstoku z 24 marca 2021 r. wydanego w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) w związku z zarządzeniem Prezesa NSA z dnia 16 października 2020 r.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 8 marca 2021
- Symbol z opisem
- 6136 Ochrona przyrody
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie Ochrona przyrody
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Elżbieta Lemańska /sprawozdawca/ Elżbieta Trykoszko /przewodniczący/ Marek Leszczyński
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.
art. 83 ust. 1 pkt 1, art. 83b ust. 1 pkt 2 i 3, oraz ust. 2 · Dz.U. 2020 poz. 55
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art. 28 · Dz.U. 2020 poz. 256
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny