II OZ 894/26

Dnia 27 sierpnia 2026 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2026 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 1503/25 o odrzuceniu skargi M.G. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 8 maja 2025 r. nr 62/SPEC/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie w sprawie wniosku o uznanie za stronę postępowania postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 20 maja 2026 r., sygn. akt VII SA/Wa 1503/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie odrzucił skargę M.G. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z 8 maja 2025 r. nr 62/SPEC/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie w sprawie wniosku o uznanie za stronę postępowania. Postanowienie to zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII z 30 czerwca 2025 r. wezwano M.G. (skarżący) do uzupełnienia braku formalnego skargi przez nadesłanie dwóch odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie, w dniu 18 sierpnia 2025 r. skarżący złożył do WSA w Warszawie dwie kserokopie odpowiedzi Wojewody Mazowieckiego na skargę. W związku z wnioskiem skarżącego, postanowieniem z 24 lutego 2026 r. sąd wojewódzki odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braku formalnego skargi. Zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 13 maja 2026 r. II OZ 485/26. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący nie nadesłał wymaganych odpisów skargi. Zamiast tego, przesłał do sądu dwie poświadczone za zgodność z oryginałem kserokopie odpowiedzi Wojewody Mazowieckiego na wniesioną skargę. Tymczasem skarżący powinien był nadesłać odpisy wniesionej przez siebie skargi, a nie odpisy odpowiedzi na skargę. Skarżący nie uzupełnił braku formalnego w ustawowym terminie, upływającym 18 sierpnia 2025 r. Z tego powodu WSA w Warszawie opisanym na wstępie postanowieniem skargę odrzucił. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M.G. Zaskarżonemu w całości orzeczeniu skarżący zarzuca naruszenie przepisów postępowania, a to: 1. art. 49 § 1 "ppsa" (skarżący nie rozwinął tego skrótu, jednak zapewne chodzi o ustawę z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie Dz. U. 2026, poz. 143 ze zm., Ppsa – uwaga Sądu) poprzez uznanie, że skarżącego prawidłowo wezwano do usunięcia braków formalnych przez nadesłanie dwóch odpisów skargi, podczas gdy wezwanie sądu było obarczone wadą w postaci wezwania skarżącego do złożenia dwóch odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem. Wezwanie to obarczone jest wadą, bowiem jeśli skarżący nie dołączył do skargi odpisów skargi to powinien być wezwany do złożenia jej odpisów (np. kserokopii), a nie kwalifikowanej formy odpisu w postaci dokumentu poświadczonego za zgodność z oryginałem. Ponadto w wezwaniu nie wskazano, czy odpisy skargi powinny być złożone wraz z załącznikami; 2. art. 86 § 1 Ppsa poprzez uznanie, że skarżący nie bez własnej winy nie dochował terminu o uzupełnienia skargi, podczas gdy na skutek otrzymanego, jak wyżej wskazano, błędnego wezwania sądu do uzupełnienia braków formalnych skarżący uznał, że nie jest w stanie samodzielnie prowadzić tej sprawy bez pełnomocnika w sytuacji, gdy z nieznanej mu przyczyny w wezwaniu został obciążony obowiązkiem potwierdzenia za zgodność z oryginałem odpisu skargi i w jaki sposób ma dokonać tego potwierdzenia. Ponadto w zaskarżonym postanowieniu pominięto okoliczność, że skarżący w dniu 18 sierpnia 2025 r. (k. 21), tj. w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania wystosował pismo do sądu uzupełniające braki formalne oraz wystąpił o przyznanie prawa pomocy, a następnie zaledwie 10 dni później, tj. gdy zorientował się, że popełnił błąd sam bez wzywania sądu poprawił swój błąd pismem z 28 sierpnia 2025 r. (k. 22). Tym samym pominięto okoliczność, że przekroczono termin nieznacznie oraz fakt, że skarżący składając wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu był przekonany, że to pełnomocnik od tego czasu dokona za niego wszelkich czynności w sprawie. Z uwagi na powyższe żalący się wnosi o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, 2. zasądzenie na rzecz r.pr. K.M. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu skarżącemu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji oraz w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych prawem powiększonych o stawkę podatku VAT. Pełnomocnik oświadcza, że koszty te nie zostały uiszczone nawet w najmniejszej części. Zdaniem skarżącego zarządzenie Przewodniczącego Wydziału obarczone jest wadą, bowiem jeśli skarżący nie dołączył do skargi jej odpisów, to powinien być wezwany do złożenia jej odpisów (np. kserokopii) a nie odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 47 § 1 Ppsa do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z 18 grudnia 2013 r., I OPS 13/13 (ONSAiWSA 2014, nr 3, poz. 39) niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 Ppsa, jest brakiem formalnym skargi uniemożliwiającym nadanie jej prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Wobec tego, że skarżący wnosząc skargę nie złożył wymaganych odpisów skargi, słusznie zatem zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału wezwany został do uzupełnienia tych braków formalnych w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Podkreślić przy tym należy, że skarżący otrzymał to wezwanie wraz z prawidłowym pouczeniem o terminie i skutkach niewykonania zarządzenia w tym przedmiocie. Nie jest zaś kwestionowane, że w wyznaczonym terminie braki formalne skargi nie zostały uzupełnione, stąd sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. Odnosząc się do argumentacji podniesionej przez stronę skarżącą w zażaleniu wyjaśnić wypada, że zarówno sąd pierwszej instancji, jaki i Naczelny Sąd Administracyjny nie miał możliwości jej uwzględnienia, bowiem podniesione okoliczności pozostają bez wpływu na ocenę zasadności zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. Zauważyć jedynie trzeba, że okoliczności na które powołuje się skarżący zostały ocenione przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z tych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu na zasadzie prawa pomocy, należne od Skarbu Państwa (art. 250 § 1 Ppsa), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu unormowanym w przepisach art. 254 § 1 i art. 258 - 261 Ppsa.