II OZ 747/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Bd 1259/10 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A.M. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 26 sierpnia 2010 r., nr WI.DW.IŚ.71110-38/10 w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Bd 1259/10, pozostawił wniosek A. M. o poznanie prawa pomocy bez rozpoznania, w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 26 sierpnia 2010 r., nr WI.DW.IŚ.71110-38/10, w przedmiocie pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że A. M. pismem z dnia 12 sierpnia 2013 r. wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 12 marca 2014 r. skarżącej został doręczony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) w celu jego wypełnienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżąca złożyła formularz PPF jednakże nie zostały wypełnione pola oznaczone od pkt 3 do 13 włącznie. Sąd Wojewódzki powołując się na treść art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zw. dalej p.p.s.a., wskazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór wniosku został określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). Niezachowanie określonego w art. 252 p.p.s.a. wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 tej ustawy, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu. Jeżeli wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony przez osobę fizyczną na urzędowym formularzu, przesyła się stronie formularz w celu jego wypełnienia (§ 2 ust. 3 rozporządzenia), co też w przedmiotowej sprawie nastąpiło. Pozostawienie bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, przewiduje art. 257 p.p.s.a. W myśl tego przepisu pozostawienie wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania ma miejsce, gdy strona złożyła wniosek w innej formie niż na urzędowym formularzu. Rygor przewidziany w art. 257 p.p.s.a. ma charakter zobiektywizowany, a termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku jest terminem ustawowym. Jego przekroczenie musi powodować więc skutek w postaci zastosowania przez sąd rygoru przewidzianego w powyższym przepisie. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego nie otwiera stronie dodatkowego terminu do złożenia wypełnionego wniosku na wymaganym formularzu. W konsekwencji, rozpoznanie zgodnie z art. 260 p.p.s.a., sprawy przez sąd nie oznacza otwarcie dla strony nowego, dodatkowego terminu do dokonania czynności procesowej, o spełnienie której była już wzywana. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 252 § 2 p.p.s.a. stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Stosownie zaś do art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Warunkiem zastosowania sankcji określonej w art. 257 p.p.s.a. jest uprzednie wezwanie strony do uzupełnienia braków wniosku, co wynika wprost z treści powołanego przepisu. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że zarządzeniem z dnia 12 marca 2014 r. wnioskodawczyni została wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Nie ulega też wątpliwości, że pomimo precyzyjnego wezwania Sądu, wnioskodawczyni we wskazanym zakresie nie uzupełniła braków wniosku o przyznanie prawa pomocy. Postępowanie sądowe, w tym również postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, jest postępowaniem sformalizowanym, a ustawodawca uzależnił możliwość rozpoznania wniosku od sporządzenia go we wskazanej przepisami formie. W tej sytuacji Sąd Wojewódzki nie miał innej możliwości, jak tylko pozostawić wniosek bez rozpoznania, bowiem skutek taki określony został w powołanym wyżej art. 257 p.p.s.a. Powyższe oznacza, że zasadnie Sąd Wojewódzki zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2014 r. pozostawił wniosek skarżącej bez rozpoznania. Kierując się powyższymi względami Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 z zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.