II OZ 720/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 14 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 807/17 o odrzuceniu skargi M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 14 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę M.D. (dalej jako "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z [...] września 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie warunków zabudowy. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z 21 lutego 2018 r., sygn. akt II OZ 154/18, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału II z 18 grudnia 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 21 marca 2018 r. wezwano skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia z 18 grudnia 2017 r. W zarządzeniu zakreślono termin 7 dni na jego wykonanie oraz wskazano rygor odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącej w trybie doręczenia zastępczego w dniu 9 kwietnia 2018 r. W odpowiedzi skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Skarżąca nie uiściła wpisu od skargi. Sąd I instancji wskazał, że przesyłkę zawierającą wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wpisie, dwukrotnie awizowano - w dniu 26 marca 2018 r. i 4 kwietnia 2018 r., informując prawidłowo o miejscu jej odbioru. Nieodebrana przesyłka została zwrócona do nadawcy i pozostawiona w aktach ze skutkiem doręczenia z dniem 9 kwietnia 2018 r. W tej sytuacji termin do opłacenia skargi upływał 16 kwietnia 2018 r. Skarżąca nie uiściła wpisu, więc Sąd I instancji odrzucił skargę. Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie i zwrot kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 220 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Nie ulega wątpliwości, że skarżąca nie uiściła należnego wpisu, a więc Sąd I instancji był zobowiązany do odrzucenia skargi. Z przepisów ustawy p.p.s.a. wynika obowiązek poniesienia przez stronę kosztów toczącego się z jej inicjatywy postępowania. Przejawem tej zasady jest między innymi obowiązek uiszczenia wpisu, a brak wykonania obowiązku w tym zakresie powoduje, że sąd administracyjny nie może rozpoznać wnoszonych przez stronę pism. Wyjątkiem od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych jest instytucja prawa pomocy. W niniejszej sprawie skarżąca występowała o przyznanie prawa pomocy, ale dopiero po przesłaniu jej wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu, co nie miało wpływu na skuteczność tego wezwania. Ponadto przedmiotowa sprawa nie jest jedną ze spraw, które podlegają ustawowemu zwolnieniu z kosztów sądowych (art. 239 p.p.s.a.). Sąd I instancji prawidłowo także ocenił, że przesyłka zawierająca wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wpisie, została prawidłowo doręczona w trybie awizo, co umożliwiało przyjęcie fikcji doręczenia w dniu 9 kwietnia 2018 r. Skarżąca była więc zobowiązana ponieść koszty związane z udziałem w postępowaniu (art. 199 p.p.s.a.), w tym między innymi wpis sądowy od skargi. Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.