II OZ 618/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., D. K. i K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 695/24 o utrzymaniu w mocy zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 8 stycznia 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 695/24 w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: 1. sprostować z urzędu sentencję i uzasadnienie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 695/24, w ten sposób, że w miejsce daty zarządzenia starszego referendarza sądowego "8 stycznia 2024 r." wpisać: "8 stycznia 2025 r."; 2. odrzucić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 14 lutego 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 695/24, utrzymał w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 8 stycznia 2025 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy. Zażalenie zatytułowane "skarga kasacyjna" na powyższe postanowienie wnieśli D. K., D. K. i K. P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazania wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny uznał za oczywistą omyłkę pisarską zawartą w sentencji i uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia datę zarządzenia wydanego przez starszego referendarza sądowego "8 stycznia 2024 r." i na podstawie art. 156 § 1 i 2 w związku z art. 166 i art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a." orzekł jak w pkt. 1. sentencji niniejszego postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 194 § 1 P.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia oraz na postanowienia wymienione w tym przepisie. Ustawodawca nie przewidział środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, które zapadły po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarskiego (art. 260 § 1 P.p.s.a.). Taka kolejność zapadłych orzeczeń przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W takim przypadku wojewódzki sąd administracyjny działa jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego. Orzeczenia tych sądów stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze, w tym także zażalenie (art. 168 § 1 P.p.s.a.). Nie jest to bowiem przypadek, o którym stanowi art. 258 § 4 P.p.s.a. Tym samym wniesione w niniejszej sprawie przez D. K. zażalenie należy uznać za niedopuszczalne i podlegające odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. Zażalenie wniesione przez D. K. i K. P. podlegało natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne z innej przyczyny. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez D. K. i K. P. na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 lutego 2025 r. jest niedopuszczalne, ponieważ wyżej wymienieni nie byli adresatami tego postanowienia. Był nim wyłącznie D. K. Podkreślić należy, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł, jak sentencji postanowienia.