II OZ 541/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 września 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 1008/24, odrzucające zażalenia w sprawie ze skargi Z. B. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 31 maja 2024 r. nr 488/2024 znak: WOB.7722.151.2023.NOGI w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 5 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Kr 1008/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 220 § 3 i art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935), zwanej dalej "p.p.s.a.". odrzucił skargę Z. B. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 31 maja 2024 r. nr 488/2024 znak: WOB.7722.151.2023.NOGI w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia zażalenia został doręczony m.in. uczestnikom postępowania D. B. w dniu 16 maja 2025 r., a M.i B. w dniu 27 maja 2025 r. W dniu 23 maja 2025 r. (data prezentaty) do Urzędu Miasta [...] wpłynęło zażalenie uczestniczki postępowania D.B. na postanowienie WSA w Krakowie "odnośnie odrzucenia skargi M. B." z wnioskiem o jego uchylenie. Zażalenie to zostało przekazane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], do którego wpłynęło w dniu 26 maja 2025 r. (data prezentaty). W dniu 2 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Nowego Sącza przesłał powyższe zażalenie D. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Z kolei w dniu 3 czerwca 2025 r. (data prezentaty) do Urzędu Miasta [...] wpłynęło zażalenie uczestnika postępowania M. B. na postanowienie WSA w Krakowie "odnośnie odrzucenia skargi M. B." z wnioskiem o jego uchylenie. Zażalenie to zostało przekazane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], do którego wpłynęło w dniu 4 czerwca 2025 r. (data prezentaty). Pismem z dnia 11 czerwca 2025 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] przesłał zażalenie M. B. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Następnie pismem z dnia 23 czerwca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny przekazał powyższe pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] wraz z zażaleniem uczestnika do WSA w Krakowie. Ponadto zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 6 czerwca 2025 r. D. B. została wezwana do usunięcia braków formalnych zażalenia z dnia 23 maja 2025 r. przez jego podpisanie, złożenie 11 egzemplarzy jego odpisów, podanie swojego numeru PESEL oraz wskazanie daty zaskarżonego postanowienia (gdyż w niniejszej sprawie brak jest postanowienia o odrzuceniu skargi M. B.). Wezwanie zostało doręczone uczestniczce postępowania w dniu 27 czerwca 2025 r. Uczestniczka postępowania nie odpowiedziała na powyższe wezwanie. Z kolei zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 7 lipca 2025 r. M. B, został wezwany do usunięcia braków formalnych zażalenia z dnia 3 czerwca 2025 r. przez jego podpisanie, złożenie 11 egzemplarzy jego odpisów, podanie swojego numeru PESEL oraz wskazanie daty zaskarżonego postanowienia (gdyż w niniejszej sprawie brak jest postanowienia o odrzuceniu skargi M. B,). Wezwanie zostało doręczone uczestnikowi postępowania w dniu 28 lipca 2025 r. W dniu 4 sierpnia 2025 r. (data prezentaty) do Urzędu Miasta [...] wpłynęło pismo skarżącego z dnia 4 sierpnia 2025 r., do którego dołączył podpisane odpisy swojego zażalenia z dnia 3 czerwca 2025 r. Pismo to zostało przekazane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], do którego wpłynęło w dniu 5 sierpnia 2025 r. (data prezentaty). Pismem z dnia 8 sierpnia 2025 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] przesłał powyższe pismo M. B. do WSA w Krakowie. Postanowieniem z dnia 5 września 2025 r., sygn. jw., WSA w Krakowie odrzucił zażalenia uczestników. Sąd I instancji ustalił, że termin do wniesienia zażalenia upływał ww. uczestnikom postępowania odpowiednio w dniu 23 maja 2025 r. i w dniu 3 czerwca 2025 r. Jak stwierdził Sąd I instancji, oboje uczestnicy postępowania wnieśli swoje zażalenia w ostatnim dniu przewidzianego do tego terminu, jednak złożyli je do Urzędu Miasta [...], który następnie przekazał je do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], a więc do organu I instancji. Tymczasem zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie winni byli wnieść za pośrednictwem tut. Sądu, o czym zostali pouczeni w pkt 1 pism z dnia 7 maja 2025 r. doręczonych im wraz z zaskarżonym postanowieniem. Z tych względów Sąd I instancji uznał, że oba zażalenia zostały wniesione z uchybieniem terminu, który jak to już zostało powyżej wskazane, upływał odpowiednio w dniu 23 maja 2025 r. i w dniu 3 czerwca 2025 r. Niezależnie od powyższego WSA w Krakowie stwierdził, że nawet gdyby uznać zażalenia obojga uczestników postępowania za wniesione w terminie, to i tak podlegałyby one odrzuceniu, ponieważ pomimo wezwania D. B. w ogóle nie uzupełniła braków formalnych swojego zażalenia, a M. B. uczynił to po terminie. W zażaleniu na powyższe postanowienie M. B., działający w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik D. B., wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako postanowienia dotkniętego błędem w ustaleniach faktycznych. Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 1008/24 , WSA w Krakowie odrzucił zażalenie D. B. Rozpoznaniu podlegało zatem tylko zażalenie M. B. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie M. B. nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem NSA, Sąd I instancji prawidłowo ustalił datę doręczenia zaskarżonego postanowienia każdemu z uczestników, a w dalszej konsekwencji, poprzez zestawienie tej daty z datą wniesienia zażaleń zasadnie wyprowadził wniosek, że zażalenia zostały wniesione z uchybieniem siedmiodniowego terminu do ich wniesienia, który to termin wynika z przepisu art. 194 § 2 p.p.s.a (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2026 r. poz. 143). Tym samym słusznie uznał też zażalenia za niedopuszczalne i podlegające odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Dodatkowo trzeba zauważyć, że pośredni tryb wnoszenia pism procesowych do sądu administracyjnego, a więc za pośrednictwem organu, stanowi wyjątek od zasady bezpośredniego wnoszenia pism do sądu i dlatego też przypadki jego stosowania zostały wprost wymienione w ustawie (zob. art. 54 § 1, art. 64c § 2 p.p.s.a.), a zatem przy prawidłowym pouczeniu uczestników o terminie i trybie wnoszenia zażaleń na postanowienia Sądu I instancji, to uczestników obciążają skutki prawne niedochowania tego trybu, a w rezultacie przekroczenia terminu do wniesienia zażaleń. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.