II OZ 433/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Gl 836/17 o oddaleniu wniosku D. M. o dopuszczenie do udziału w sprawie w sprawie ze skargi Zakładu Wielobranżowego [...] na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] czerwca 2017 Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach, która odbyła się w dniu 2 lutego 2018 r. stawił się D. M. Wniósł o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania, co uzasadnił tym, że przez cztery lata reprezentował inwestora w postępowaniach przed wszystkimi organami w niniejszej sprawie. Inwestor jest mu winien pieniądze i uzależnił wypłatę tych pieniędzy od wyniku niniejszej sprawy. Postanowieniem z dnia 2 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek o D. M. o dopuszczenie do udziału w sprawie. Powołując treść art. 33 § 2 P.p.s.a. Sąd uznał, że wynik toczącego się postępowania nie dotyczy interesu prawnego wnioskodawcy. O posiadaniu przez daną osobę interesu prawnego w określonym postępowaniu można mówić, jeżeli pomiędzy jej sytuacją prawną a przedmiotem postępowania istnieje uzasadnione treścią normy prawa materialnego realne, rzeczywiste powiązanie, czyniące ją zainteresowaną tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnioną do udziału w nim w charakterze strony. W niniejszej sprawie wnioskodawca wskazał, że jest zainteresowany rozstrzygnięciem, ze względu na swój interes faktyczny – dotyczący jego sytuacji majątkowej. Naruszenie interesu faktycznego nie daje zaś osobie przymiotu strony czy uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył D. M. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, dopuszczenie do udziału w postępowaniu oraz zwrot kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 33 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r. przez dokonanie błędnej zawężającej wykładni art. 33 § 2 P.p.s.a. odmawiającej dopuszczenia D. M. do udziału w charakterze uczestnika w prowadzonym postępowaniu, co skutkowało oddaleniem wniosku, pomimo że przysługuje mu interes prawny rlo wzięcia udziału w niniejszym postępowaniu; art. 141 § 4 w zw. z art. 166 P.p.s.a. przez brak wymaganego tym przepisem wystarczającego uzasadnienia Sądu w zakresie motywów jakimi kierował się Sąd oddalając wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. W uzasadnieniu zażalenia wnioskodawca podniósł, że interes prawny został wskazany i uzasadniony w sposób wystarczający. Zdaniem wnioskodawcy, istnieje realne powiązanie, które powoduje że jest zainteresowany tym postępowaniem i jego wynikiem. Od początku tego postępowania - jeszcze na etapie jego trwania przed Urzędem i Wojewodą był pełnomocnikiem uczestnika postępowania, zna przedmiot tego postępowania i ma wiedzę, żeby odnieść się merytorycznie do argumentów i zarzutów skarżącego - co chciał uczynić, ale odmówiono mu tego prawa. Jednocześnie ma to wpływ na jego rozliczenia z uczestnikiem postępowania. W odpowiedzi na zażalenie uczestnik postępowania K. P. [...]wniosła o oddalenie zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z artykułem 33 § 2 P.p.s.a. "udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego (...)". Z konstrukcji tego przepisu wynika, iż uczestnikiem postępowania sądowego może zostać osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, będącym przedmiotem kontroli sądowej. Interes prawny, to taki interes, który jest chroniony przez prawo, a ochrona ta polega na możliwości żądania od organu administracji podjęcia określonych czynności mających na celu zrealizowanie interesu lub usunięcia zaistniałego zagrożenia. Aby interes prawny mógł być zaspokojony, musi być on interesem osobistym, własnym, indywidualnym, znajdującym swoją podstawę w konkretnym przepisie prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych. Stwierdzenie interesu prawnego polega na ustaleniu związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. O tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Kategoria interesu prawnego jednolicie odnosi się zarówno do skarżącego, jak i uczestników postępowania, stanowiąc łącznik pomiędzy ich sytuacją prawną – sferą indywidualnych praw i obowiązków – a zaskarżonym aktem, czynnością albo bezczynnością. Związek ten musi być przy tym bezpośredni oraz realny (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2011 r. sygn. akt II FSK 2025/09; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2011 r. sygn. akt II OZ 872/11- orzeczenia dostępne w CBOSA, orzeczenia.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę Sądu pierwszej instancji, że wynik toczącego się postępowania nie dotyczy interesu prawnego wnioskodawcy. Oceny tej nie zakwestionowano również w rozpoznawanym zażaleniu. Wskazywanie na interesy majątkowe żalącego, nie świadczą, w świetle poczynionych na wstępie rozważań odnośnie znaczenia pojęcia "interesu prawnego", o jego posiadaniu, a tym samym nie wpływają na prawo do występowania w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym jako jego uczestnika. Wobec tego zarzut naruszenia art. 33 § 2 P.p.s.a. uznać należało za bezzasadny. Wbrew zarzutom zażalenia Sąd pierwszej instancji przedstawił w uzasadnieniu w sposób wystarczający i zgodny z wymogami art. 141 § 4 P.p.s.a motywy jakie kierowały nim przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.