II OZ 425/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. sp. z o.o. z siedzibą w D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 14 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 392/24 o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w D. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 lutego 2024 r., nr OA.7721.19.1.2024 w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 14 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 392/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w sprawie ze skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w D. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 lutego 2024 r., nr OA.7721.19.1.2024 w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Decyzją z 4 grudnia 2023 r., nr NB-OK.5162.3.3.2023.AP, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Rzeszowa nakazał skarżącej usunięcie nieprawidłowości w budynku na działce nr [...] w R. przez wykonanie robót budowlanych wskazanych w rozstrzygnięciu decyzji, w terminie do 30 kwietnia 2024 r. Decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z 5 lutego 2024 r., nr OA.7721.19.1.2024, Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, spółka zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, określony jako "wniosek o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji". Spółka nie uzasadniła jednak w żaden sposób zgłoszonego żądania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd wskazał, że analiza wniosku skarżącej oraz nadesłanych akt sprawy nie potwierdziła, aby w niniejszej sprawie zachodziły okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), warunkujące możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja została wydana m.in. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682 z późn. zm., dalej: "Prawo budowlane"), a zatem m.in. po stwierdzeniu, że obiekt budowlany skarżącego może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. W ocenie Sądu nie wymaga zatem szerszego wyjaśnienia, że wobec braku argumentacji skarżącej na poparcie wniosku nie było możliwe ustalenie, jakie negatywne skutki mogą dla niej wynikać z wykonania decyzji, zwłaszcza w kontekście stwierdzonego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi spowodowanego nieodpowiednim stanem technicznym budynku. Zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła B. sp. z o.o. z siedzibą w D. Postanowienie zostało zaskarżone w całości. Postanowieniu zarzucono naruszenie następujących przepisów prawa, które miały istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia: 1. art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego przez bezpodstawne odmówienie przez Sąd I Instancji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy złożone wnioski o wstrzymanie wykonania ww. decyzji były uzasadnione tym, że w niniejszej sprawie organ II Instancji, a przed nim Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Rzeszowa przez ok. 7 miesięcy w odpowiedzi na wniosek odwołującego się o wyłączenie budynku znajdującego się na nieruchomości położonej w R. przy ul. [...], obręb [...], gmina R., powiat R., województwo podkarpackie, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...], w całości z użytkowania w związku ze stanem wyrażonym w opinii biegłego rzeczoznawcy mgr inż. R.W., gdyż ww. budynek stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia, ustalił, że odwołujący powinien dokonać: 1. skucia odspojonego tynku na elewacjach budynku, w terminie do 30 kwietnia 2024 r., 2. skucia odspojonych zniszczonych fragmentów gzymsu, w terminie do 30 kwietnia 2024 r., 3. zdemontowania częściowo oderwanej blachy nad loggią, w terminie do 30 kwietnia 2024 r., w sytuacji gdy ww. okoliczności mają znaczenie tylko estetyczne i nie zagrażają życiu, zdrowiu ludzi ani mieniu, a pominął inne okoliczności dotyczące ww. budynku, które zostały stwierdzone w opinii biegłego rzeczoznawcy mgr. inż. R.W., które rzeczywiście zagrażają życiu, zdrowiu i mieniu. Organ pominął inne okoliczności niż ww. dotyczące ww. budynku, które zostały stwierdzone w opinii biegłego rzeczoznawcy mgr. inż. R.W., które rzeczywiście zagrażają życiu, zdrowiu i mieniu. Na podstawie powyższego zarzutu wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia; wstrzymanie wykonania w całości decyzji z 5 lutego 2024 r. Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, znak sprawy: OA.7721.19.1.2024 oraz decyzji z 4 grudnia 2023 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Rzeszowa, w sprawie znak sprawy: NB-OK.5162.3.3.2023.AP, ewentualnie wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie niniejszej sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I Instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powołana została w celu ochrony tymczasowej przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiego aktu, zanim zostanie on zbadany przez sąd administracyjny pod kątem jego legalności. Ochrona tymczasowa ma służyć temu, aby w okresie do rozpatrzenia skargi strona, z uwagi na skutki, jakie może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu, nie poniosła znacznej szkody lub by nie doszło do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z 14.11.2018 r., II OZ 1129/18). Ochrona tymczasowa w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W każdej tego typu sprawie musi być zatem zbadana kwestia zaistnienia przesłanek do zastosowania ochrony tymczasowej w kontekście konkretnych okoliczności sprawy i argumentacji skarżącego. W skardze zawierającej wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji nie wykazano, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, będących konsekwencją realizacji nakazanego wykonania określonych robót budowlanych. Wniosek skarżącej, oprócz samego żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie zawiera żadnej argumentacji. Ta pojawia się dopiero w zarzutach i uzasadnieniu zażalenia, jednak stanowi powielenie argumentacji skargi przekonującej o wadliwości zaskarżonej decyzji. Skarżąca spółka, ograniczając się do powyższego, nie wskazała konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Zgodnie ze stanowiskiem przyjętym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w sytuacji gdy skarżący nie wskazuje we wniosku powyższych przesłanek, ani tych przesłanek nie uzasadnia, to nie jest obowiązkiem sądu poszukiwanie tych okoliczności (por. postanowienie NSA z 10.10.2013 r., I OZ 876/13). Na marginesie warto wskazać, że przytoczenie dopiero w zażaleniu na postanowienie Sądu I instancji, oddalające wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej, okoliczności pozwalających na dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonego aktu, nie uzasadnia uwzględnienia zażalenia, nawet w przypadku spełnienia tych przesłanek, jeżeli Sądowi I instancji nie można zarzucić naruszenia prawa. (zob.: J.P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2011, art. 61.; postanowienia NSA: z 12.09.2014 r., II OZ 917/14; z 23.06.2014 r., II OZ 601/14; z 29.11.2013 r., II GZ 684/13; z 10.10.2013 r., II OZ 862/13; z 8.10.2013 r., I OZ 851/13; z 21.03.2013 r., II OZ 194/13; z 10.11.2011 r., II OZ 1074/11). Mając powyższe na względzie, należało uznać, że Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że skarżąca w swoim wniosku nie wykazała zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.