II OZ 294/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 stycznia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 2303/17 o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w sprawie ze skargi J.P. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 18 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił J.P. (dalej jako "skarżący") wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z [...] kwietnia 2015 r. w sprawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że jak wynika z wniosku skarżącego, wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z [...] kwietnia 2015 r. nakazującej wykonanie remontu, może spowodować znaczne straty, ponieważ budynek ma zostać rozebrany. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd I instancji stanął na stanowisko, że brak jest możliwości wstrzymania wykonania decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, na skutek wniosku w tym przedmiocie złożonego w toku postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego skargą na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wskazując, że Sąd I instancji nie rozpoznał zarzutów dotyczących zasadności skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 - dalej jako "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Przede wszystkim należało odnieść się do dopuszczalności wstrzymania wykonania wskazanej we wniosku decyzji. Skarżący domagał się wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z [...] kwietnia 2015 r. wydanej w postępowaniu zwyczajnym i nakładającej na skarżącego określone obowiązki z zakresu prawa budowlanego. Norma art. 61 § 3 p.p.s.a. rozszerza możliwość wstrzymania zaskarżonych aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Kluczowe znaczenie dla zakresu stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. ma zatem ustalenie, jakie rozumienie przyjmie się dla pojęcia "sprawy", w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktu bądź czynności. Należy przyjąć, że ustawodawca odsyła do sprawy w jej znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamość wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw – prawnej i faktycznej. Tak szerokie rozumienie sprawy administracyjnej, nie umożliwia jednak, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu zwyczajnym, jeżeli przedmiotem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nadzwyczajnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja wydana w postępowaniu zwyczajnym oraz postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, nie zachowują tożsamości w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. W zaskarżonym postanowieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie odnosił się bowiem do kwestii nałożenia na skarżącego określonych obowiązków, a jedynie stwierdził, że istnieją przeszkody prawne do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Brak jest zatem tożsamości sprawy w jej znaczeniu materialnym, co uzasadniało stwierdzenie, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2015 r. nie mogła być przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania w przedmiotowym postępowaniu. Stąd też wniosek skarżącego złożony w tym przedmiocie podlegał oddaleniu. Argumenty zażalenia nie miały wpływu na rozstrzygnięcie. Sąd I instancji nie oceniał na tym etapie postępowania legalności zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z [...] sierpnia 2017 r., ponieważ dokonał jedynie oceny zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2015 r. Natomiast ocena legalności zaskarżonego postanowienia będzie przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 61 § 3 oraz w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.