II OZ 278/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Flasińska, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia F. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 810/13 o odmowie zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 maja 2014 r. oddalającego wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Doroty Jadwiszczok w sprawie ze skargi F. B. na uchwałę Rady Gminy G. z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 16 lutego 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił zmiany własnego postanowienia z 29 maja 2014 r. oddalającego wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Doroty Jadwiszczok w sprawie ze skargi F. B. na uchwałę Rady Gminy G. z dnia [...] maja 2013 r. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z dnia 6 maja 2014 r. F. B. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku - Doroty Jadwiszczok od rozpoznawania sprawy z jego skargi na uchwałę Rady Gminy G. z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu wniosku, powołując się na art. 45 ust. 1 oraz art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, skarżący wskazał, że sędzia Dorota Jadwiszczok dopuściła się naruszenia podanych przepisów Konstytucji. Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, której dotyczy przedmiotowy wniosek, złożyła oświadczenia, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie. Prawomocnym postanowieniem z dnia 29 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek F. B. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Doroty Jadwiszczok. Pismem z dnia 21 listopada 2014 r. F. B. wniósł ponownie o wyłączenie od udziału w sprawie sędziego WSA w Gdańsku Doroty Jadwiszczok. Wskazał we wniosku, że sędzia Dorota Jadwiszczok wprowadziła w błąd WSA w Gdańsku oraz Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzeniem, że skarżący nie wykonał zarządzenia z dnia 18 lipca 2014 r. poprzez nadesłanie podpisanych zażaleń. W dniu 1 grudnia 2014 r. sędzia Dorota Jadwiszczok złożyła ponownie oświadczenie, że w niniejszej sprawie nie występują żadne okoliczności mogące budzić wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że ponowny wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego Doroty Jadwiszczok od orzekania w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Przywołując brzmienie przepisu art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Sąd stwierdził, że żadna ze wskazanych w nim przyczyn wyłączenia sędziego z urzędu nie zachodzi. Nie zachodzą również, w ocenie Sądu, względne przesłanki wyłączenia wymienione w art. 19 p.p.s.a. Okoliczności, o których mowa w art. 19 obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał w żaden sposób, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności sędziego. Same odczucia skarżącego, że sędzia nie jest bezstronny w związku z wcześniejszym orzekaniem w sprawach z jego skarg niezgodnie z jego oczekiwaniami, musi zatem skutkować oddaleniem wniosku. Niezadowolenie strony, odnoszące się do sposobu prowadzenia tej bądź innych spraw sądowych, nie stanowi automatycznie podstawy do wyłączenia sędziów wcześniej orzekających w tych sprawach. Do wyłączenia sędziego nie wystarczy, bowiem subiektywne przekonanie, że sędzia nie będzie bezstronny, wywołane faktem, że sędzia ten orzekał już kiedyś w innej sprawie i wtedy wydał niekorzystne dla danej strony orzeczenie. Innymi słowy, sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny nie stanowi przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie. Takie motywy zostały wskazane w ponownym wniosku o wyłączenie sędziego. Sąd ocenił przedmiotowy wniosek pod kątem przesłanek wskazanych w art. 165 p.p.s.a., jako że dotyczy postanowienia rozstrzygającego kwestię wpadkową – wyłączenia sędziego. Nie ulega wątpliwości, że postanowienie w przedmiocie wyłączenia, jako niekończące postępowania w sprawie, może zostać zmienione na podstawie wskazanego przepisu, w przypadku wystąpienia przewidzianych w nim przesłanek tj. zmiany okoliczności sprawy. Zgodnie bowiem z art. 165 postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wobec powyższego, rozpoznając ponowny wniosek skarżącego w przedmiocie wyłączenia sędziego, oparty na tych samych przesłankach, Sąd stwierdził, że skoro nie występują okoliczności, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., tym samym brak jest podstaw do uchylenia w trybie art. 165 tej ustawy prawomocnego postanowienia z 29 maja 2014 r. oddalającego wniosek o wyłączenie wymienionego sędziego od orzekania w sprawie. W zażaleniu na powyższe postanowienie F. B. wniósł o uchylenie tego postanowienia w całości wskazując, iż Sędzia D. Jadwiszczok uchybiła godności zawodu sędziego, wprowadzając w błąd WSA w Gdańsku oraz Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzeniem, że skarżący nie wykonał zarządzenia z dnia 18 lipca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zostało oparte na usprawiedliwionych podstawach. Należy stwierdzić, że Sąd I instancji prawidłowo przyjął, iż pismo z dnia 21 listopada 2014 r. stanowiące ponowny wniosek o wyłączenie sędziego może być rozpoznane jako wniosek o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 maja 2014 r. na podstawie art. 165 p.p.s.a. W świetle tego przepisu postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W okolicznościach niniejszej sprawy należy zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu, iż podniesione w rozpoznawanym wniosku argumenty skarżącego nie wskazują na zmianę okoliczności uprawniającą do odmiennego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wyłączenie sędziego. Skarżący nie kwestionuje zresztą stwierdzenia Sądu, że podniesione przez niego argumenty w rozpoznawanym wniosku są tożsame ze złożonym uprzednio wnioskiem, wyrażając ponownie opinię o uchybieniu godności sędziego poprzez niewłaściwą ocenę okoliczności faktycznych w rozpoznawanej sprawie. Natomiast kwestie związane z warunkami formalnymi zażaleń na postanowienia o odrzuceniu skargi, czy odmowy przywrócenia terminu zostały już ocenione w prawomocnych postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.