II OZ 1992/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń D. K. i D. K.1 oraz K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 736/24 o odrzuceniu skargi K. P. oraz D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r. nr 255/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do złożenia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenie D. K. i K. P.; 2. odrzucić zażalenie D. K.1 i R. P.

K. P. i D. K. (dalej: skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 6 lutego 2024 r. nr 255/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 marca 2024 r., VII SA/Wa 736/24, wezwano osobno każdą ze skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi – w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r., nr 221, poz. 2193 ze zm.; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe zarządzenia skarżące złożyły wnioski o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniami z 4 marca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienia referendarza sądowego z 26 listopada 2024 r., którymi odmówiono K. P. (VII SPP/Wa 393/24) i D. K. (VII SPP/Wa 381/24) przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Pismami z 4 września 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wykonując zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 sierpnia 2025 r., VII SA/Wa 736/24, wezwał K. P. i D. K. do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału z 25 marca 2024 r. wzywających do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie wpisu sądowego zostało doręczone K. P. w dniu 11 września 2025 r., a D. K. w dniu 12 września 2025 r. Postanowieniem z 10 października 2025 r., VII SA/Wa 736/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę K. P. i D. K. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżące zostały wezwane do wykonania prawomocnych zarządzeń z 25 marca 2024 r. wzywających je do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jednak pomimo wezwania nie uiściły przedmiotowego wpisu. Pismem z 10 listopada 2025 r. zażalenie na powyższe postanowienie złożyli D. K. i D. K.1. Pismem z 20 listopada 2025 r. zażalenie na powyższe postanowienie złożyli K. P. i R. P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenia D. K. i K. P. nie zasługują na uwzględnienie i podlegają oddaleniu. Z kolei zażalenia wniesione przez D. K.1 i R. P. podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżące nie są zwolnione z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie zostały zwolnione z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu. Z akt sprawy wynika, że pismami z 4 września 2025 r., w wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 sierpnia 2025 r., wezwano skarżące do wykonania zarządzeń Przewodniczącego Wydziału VII z 25 marca 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone K. P. w dniu 11 września 2025 r., a D. K. – 12 września 2025 r. A więc odpowiednio do 18 września 2025 r. i 19 września 2025 r. skarżącym biegł termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Pomimo tego skarżące nie uiściły wpisów sądowych w terminie zakreślonym przez Sąd, co też potwierdza znajdująca się w aktach sprawy informacja, że w rejestrze opłat sądowych nie zidentyfikowano wpłaty do niniejszej sprawy do dnia 29 września 2025 r. Takie zaś okoliczności uprawniały Sąd I instancji do zastosowania art. 220 § 3 p.p.s.a. i odrzucenia skargi. Z kolei argumentacja zawarta w zażaleniach tej oceny skutecznie nie podważa, ponieważ skupia się na innych zagadnieniach niż wynikające z art. 220 § 3 p.p.s.a. Ponadto należy wskazać, że na zarządzenia z 7 sierpnia 2025 r. wyzywające do wykonania prawomocnych zarządzeń z 25 marca 2024 r. o wezwaniu każdej ze skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zostały wniesione pisma pt. "zażalenie". Zauważenia jednak wymaga, że tego rodzaju zarządzenia są niezaskarżalne, ponieważ ich przedmiotem jest tylko wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, o czym prawidłowo pouczono skarżące przy pismach z 4 września 2025 r. Odnosząc się do zażaleń wniesionych przez D. K.1 i R. P. wskazać należy, że zgodnie zaś z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę niebędącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zaskarżone postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi K. P. i D. K. dotyczyło wyłącznie uprawnień procesowych tych osób. D. K.1 i R. P. nie mogli zatem wnieść skutecznie zażaleń na ww. postanowienie odrzucające skargę innych podmiotów, co uprawniało Naczelny Sąd Administracyjny do odrzucenia wniesionych przez nich zażaleń jako niedopuszczalnych. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.