II OZ 1312/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 sierpnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 1513/17 odrzucające skargę M. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 kwietnia 2017 r., nr DOiR-I-6570-78/201/AF w przedmiocie odmowy potwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1513/17, odrzucił skargę M. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 kwietnia 2017 r., nr DOiR-I-6570-78/201/AF w przedmiocie odmowy potwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata sądowa. Opłatą sądową jest między innymi wpis od skargi (art. 212 § 1 p.p.s.a.). Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu (art. 220 § 3 p.p.s.a.). WSA w Warszawie stwierdził, że wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego doręczono w dniu 4 sierpnia 2017 r., a zatem termin do jego uiszczenia upływał w dniu 11 sierpnia 2017 r. zaś do dnia 22 sierpnia 2017 r. nie zidentyfikowano wpłaty wpisu sądowego. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 220 § 3 w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. L., który zarzucił naruszenie: - art. 220 § 3 w związku z art. 220 § 1 p.p.s.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące odrzuceniem skargi wobec braku uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie, w której skarga została wniesiona przez osobę mającą miejsce zamieszkania za granicą, która nie ma w kraju przedstawiciela, czyli w sprawie, w której zachodzą przesłanki zastosowania art. 220 § 2 p.p.s.a. a nie art. 220 § 1 p.p.s.a.; - art. 220 § 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i wyznaczenie siedmiodniowego terminu na uiszczenie wpisu od skargi, pomimo, że skarga została wniesiona przez osobę mającą miejsce zamieszkania za granicą, nie mającą w kraju przedstawiciela a zatem termin ten nie może być krótszy niż dwa miesiące, a w konsekwencji odrzucenie skargi. Skarżący wskazał, że mieszka poza granicami RP, nie ustanowił pełnomocnika do prowadzenia sprawy a jedynie pełnomocnika do doręczeń, a zatem termin na uiszczenie wpisu od skargi nie może być krótszy niż dwa miesiące. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz załączył dowód opłaty w kwocie 100 zł i wniósł o jej zaliczenie na poczet należnego wpisu po zakończeniu postępowania odwoławczego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności, na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Po upływie ustawowego terminu do uregulowania należnego wpisu sądowego skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Termin, o którym mowa w art. 220 § 1 p.p.s.a. nie obejmuje jednak osób zamieszkałych lub mających siedzibę za granicą, które nie mają w kraju przedstawiciela. W tym wypadku przewodniczący powinien wyznaczyć termin do uiszczenia opłaty nie krótszy niż dwa miesiące (art. 220 § 2 p.p.s.a.). Należy stwierdzić, że okoliczności sprawy wskazują, iż zachodzi sytuacja, przewidziana w art. 220 § 2 p.p.s.a. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący M. L. zamieszkuje za granicą, co wynika ze skargi, w której podaje on swój adres w I. oraz adres innej osoby do korespondencji w Polsce. Ponadto skarga na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji została nadana przez skarżącego w I. (k. 4), podobnie jak pismo, w którym skarżący ustanowił, na wezwanie sądu, pełnomocnika do doręczeń w Polsce (k. 14). Wobec powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy przyjąć, że skarżący nie mieszka na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w związku z czym na podstawie art. 220 § 2 p.p.s.a. przewodniczący powinien wyznaczyć mu termin do uiszczenia wpisu nie krótszy niż dwa miesiące. Ponadto ustanowienie przez wnioskodawcę pełnomocnika do doręczeń lub podanie adresu do korespondencji na terenie Rzeczypospolitej Polskiej nie stanowi podstawy, by wobec wnioskodawcy nie zastosować art. 220 § 2 p.p.s.a. Ustanowienie pełnomocnika do doręczeń w kraju nie jest równoznaczne z posiadaniem przedstawiciela, o którym mowa w tym przepisie. Zakres umocowania pełnomocnika do doręczeń jest określony jednoznacznie i wąsko – tylko do czynności, które są związane z odbiorem korespondencji – nie obejmuje zatem innych obowiązków, jak np. obowiązku opłacenia pism. Strona niemająca miejsca zamieszkania na terenie RP, która ustanowiła jednocześnie pełnomocnika do odbioru korespondencji na terenie kraju, zostanie poinformowana przez tego pełnomocnika o każdym wezwaniu do wniesienia zapłaty, jednak z racji zamieszkiwania poza terytorium RP potrzebować będzie więcej czasu na dokonanie określonych czynności, jak np. uiszczenie wpisu. Przepis art. 220 § 2 nie miałby zastosowania w sprawie wyłącznie w przypadku ustanowienia przez wnioskodawcę pełnomocnika do prowadzenia sprawy, zgodnie z art. 34-37 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA z dnia: 28 czerwca 2012 r., sygn. akt II FZ 460/12, 12 lipca 2013 r., sygn. akt II FZ 151/13, 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II FZ 198/12, 6 października 2015 r., sygn. akt II GZ 512/15, 13 października 2015 r., sygn. akt II GZ 554/15, 16 października 2015 r., sygn. akt II GZ 586/15). Należy także zauważyć, że w istocie skarżący w dniu 22 września 2017 r. uiścił wpis (k. 36) w terminie dwóch miesięcy od doręczenia pełnomocnikowi do doręczeń odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, które miało miejsce w dniu 4 sierpnia 2017 r. (k.17). W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 w związku z 197 § 2 p.p.s.a.