II OZ 1267/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 27 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 1722/16, o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi w sprawie ze skargi M. Z. i S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 7 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 1722/16, odrzucił wniosek M. Z. o przywrócenie terminu do złożenia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 19 stycznia 2017 r., WSA w Rzeszowie odrzucił skargę M. Z. z uwagi na uchybienie terminu do jej złożenia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. II OZ 401/17, oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie z 19 stycznia 2017 r. W dniu 29 maja 2017 r. M. Z. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi, dokonując jednocześnie czynności, której uchybiła. W motywach wniosku podała, że postanowienie NSA otrzymała w dniu 22 maja 2017 r. i w tym dniu dowiedziała się o uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Zatem dochowała wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a. terminu. W dalszej części wywiodła, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Przesyłkę doręczono osobie niebędącej stroną a nadto Poczta Polska zamieściła na stronie błędną datę odbioru przesyłki. Zdaniem Sądu złożony wniosek o przywrócenie terminu jest spóźniony, albowiem jego wniesienie nastąpiło z naruszeniem ustawowego terminu, określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. W przypadku odrzucenia skargi przez wojewódzki sąd administracyjny jako wniesionej z uchybieniem terminu, siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., biegnie od dnia doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi, bowiem od tej chwili skarżący dowiaduje się o uchybieniu terminu. Skoro postanowienie z 19 stycznia 2017 r. o odrzuceniu skargi zostało doręczone skarżącej w dniu 31 stycznia 2017 r., to z tym dniem ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi i od tej daty powinien być liczony siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o jego przywrócenie do wniesienia skargi. Termin ten upływał w dniu 7 lutego 2017 r. W konsekwencji złożony w dniu 29 maja 2017 r. wniosek o przywrócenie terminu jest spóźniony i podlega odrzuceniu na podstawie art. 88 p.p.s.a. Skarżąca o uchybieniu terminu dowiedziała się już z treści postanowienia WSA w Rzeszowie z 19 stycznia 2017 r. odrzucającego jej skargę, a nie jak twierdzi w dniu 22 maja 2017 r., kiedy to doręczono jej postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2017 r. W postanowieniu z 19 stycznia 2017 r. zaznaczono brak złożenia stosownego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Oznacza to, że już wówczas skarżąca miała świadomość konieczności złożenia takiego wniosku. Zamiast tego skarżącą skorzystała z innego środka, tj. złożyła zażalenie na postanowienie WSA odrzucające skargę, które to zażalenie na mocy postanowienia NSA z 26 kwietnia 2017 r. zostało oddalone. Z tych względów Sąd odrzucił wniosek na podstawie art. 88 p.p.s.a. M. Z. w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzuciła naruszenie art. 87 § 1 oraz art. 88 p.p.s.a. poprzez odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu złożonego z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. W uzasadnienie podkreślił, że przyjęcie, iż o odrzuceniu skargi dowiedziała się w dacie doręczenia postanowienia WSA w Rzeszowie o odrzuceniu skargi stoi w sprzeczności z treścią art. 170 p.p.s.a., który związanie Sądów, organów i stron postępowania orzeczeniem wiąże z jego prawomocnością. Otrzymując w dniu 31 stycznia 2017 r. postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 19 stycznia 2017 r. skarżąca nie posiadała wiedzy o odrzuceniu skargi, gdyż w/w postanowienie nie wywołało skutków prawnych z tą datą. Oddalenie zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi wywołało skutek w postaci prawomocności tego postanowienia. Dopiero z dniem doręczenia postanowienia NSA skarżąca uzyskała informację o odrzuceniu skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwane dalej "p.p.s.a."), pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie ustawodawca w art. 88 p.p.s.a. postanowił, iż spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a., a więc złożony po upływie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego błędne jest stanowisko Sądu Wojewódzkiego, który uznał, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi ustała z dniem 31 stycznia 2017 r. tj. z dniem doręczenia skarżącej nieprawomocnego postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z dnia 19 stycznia 2017 r. w sytuacji, gdy skarżąca złożyła zażalenie na to postanowienie. Zaznaczyć należy, że powołane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia orzeczenia NSA o sygn. I OZ 468/09 i II OZ 1150/10 nie dotyczą przypadków, gdy na postanowienie o odrzuceniu skargi złożone zostało zażalenie. Należy bowiem rozróżnić sytuację, gdy strona przyjmuje bez zastrzeżenia ocenę Sądu co do uchybienia terminu i wnosi tylko wniosek o przywrócenie terminu od sytuacji, gdy strona nie zgadza się z takim stanowiskiem, a w konsekwencji wnosi zażalenie od postanowienia o odrzuceniu skargi. Wówczas nie jest zasadne przyjęcie, że początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności wyznacza data doręczenia nieprawomocnego orzeczenia Sądu pierwszej instancji rozstrzygającego w przedmiocie uchybienia terminowi do dokonania czynności procesowej. Należy przyjąć, że jeżeli od postanowienia o odrzuceniu skargi złożone zostało zażalenie, to termin 7-dniowy z art. art. 87 § 1 p.p.s.a., przewidziany na złożenie wniosku w przedmiocie przywrócenia terminu zaczyna swój bieg od daty doręczenia postanowienia sądu drugiej instancji rozstrzygającego kwestię uchybienia terminu. Wobec powyższego rację ma strona skarżąca, że doręczenie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2017 r. i prawomocne przesądzenie kwestii uchybienia terminu do złożenia skargi otwierało stronie termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Podkreślić należy, że dopiero nieuwzględnienie zażalenia na odrzucenie skargi sprawia, że aktualny staje się interes strony w złożeniu wniosku o przywrócenie terminu, o ile nie złożyła go wcześniej. W niniejszej sprawie kwestia uchybienia terminu do wniesienia skargi przez skarżącą została prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. II OZ 401/17, doręczonym skarżącej w dniu 22 maja 2017 r. W tej sytuacji siedmiodniowy termin, do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym stanowi art. 87 § 1 p.p.s.a. upływał w dniu 29 maja 2017 r. Skoro zatem skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi w dniu 29 maja 2017 r., to dokonała tego z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. W tej sytuacji Sąd Wojewódzki bezzasadnie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi czym naruszył art. 88 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.