II OZ 108/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Roman Ciąglewicz po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Gd 442/23 o odrzuceniu skargi A. D. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 15 marca 2023 r. nr WOP.7721.92.2020.MJ w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nałożenia obowiązku doprowadzenia części obiektu budowlanego do stanu poprzedniego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 15 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 442/23 odrzucił skargę A. D. (dalej: skarżący) na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 15 marca 2023 r., nr WOP.7721.92.2020.MJ w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nałożenia obowiązku doprowadzenia części obiektu budowlanego do stanu poprzedniego, a także zwrócił uiszczony od niej wpis. Motywując rozstrzygnięcie podał, że zarządzeniami Przewodniczącej Wydziału z dnia 17 maja 2023 r., doręczonymi w dniu 25 maja 2023 r., wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł oraz do usunięcia jej braku formalnego poprzez podanie numeru PESEL. Na wykonanie wezwań Sąd zakreślił termin 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak przyjął Sąd, w dniu 29 maja 2023 r. skarżący uiścił wpis sądowy od skargi, lecz pomimo upływu terminu nie usunął jej braku formalnego. Z tego powodu Sąd odrzucił skargę na zasadzie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, ze zm.; dalej zwanej P.p.s.a.). Skarżący wniósł zażalenie na wskazane postanowienie, domagając się jego uchylenia w całości i zasądzenia od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania sądowego. Nie zgodził się, że odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Słupskim z dnia 25 stycznia 2023 r. zostało wniesione po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił to zażalenie postanowieniem z dnia 19 września 2023 r., które zostało uchylone przez Naczelny Sad Administracyjny postanowieniem z dnia 18 stycznia 2024 r., sygn. akt II OZ 15/24. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż zostały w nim wskazane. Powodem odrzucenia skargi w tej sprawie było przyjęcie, że skarżący pomimo skutecznego doręczenia mu wezwań do uzupełnienia braków fiskalnych i formalnych skargi, w wyznaczonym przez Sąd terminie uiścił jedynie stosowny wpis sądowy, nie podał natomiast swojego numeru PESEL. Nie można jednak tracić z pola widzenia, że w sprawie budzi wątpliwość prawidłowość adresu na jaki kierowano do skarżącego korespondencję sądową, w tym rzeczone wezwanie do uzupełnienia braków fiskalnych i formalnych skargi. Na skutek zwróconej do sądu przesyłki z adnotacją doręczyciela o nieprawidłowym adresie skarżącego przy ul. [...], [...] D., Sąd zwrócił się do Poczty Polskiej o wyjaśnienie powodu niedoręczenia skarżącemu przesyłki z dnia 25 września 2023 r. (numer (00)[...]). Wskazał, że wspomniany adres został podany przez skarżącego jako adres do doręczeń i pod tym adresem kilkukrotnie w toku niniejszego postępowania została skarżącemu skutecznie doręczona korespondencja. W odpowiedzi Poczta Polska poinformowała, że adres ten jest niepełny, wskazuje na budynek, a potrzebny jest także numer mieszkania. Swoje stanowisko potrzymała w kolejnym piśmie, także odnośnie przesyłki z dnia 4 października 2023 r. (numer (00)[...]), dodając, że zwrócone przesyłki były doręczane przez listonosza, który - w przeciwieństwie do poprzedniego - nie znał adresata i jego miejsca zamieszkania. Taka niekonsekwencja ze strony osób doręczających przesyłki pocztowe związana z doręczaniem korespondencji temu samemu adresatowi na ten sam adres rodzi uzasadnione wątpliwości, które nie mogą obciążać strony będącej adresatem przesyłek. W tej sytuacji nie było zasadnym przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, na niekorzyść skarżącego, że termin do uzupełnienia braków formalnych skargi rozpoczął bieg i bezskutecznie upłynął w dniu 1 czerwca 2023 r. Skoro zaś termin do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi nie rozpoczął biegu z uwagi na brak skutecznego doręczenia skarżącemu zarządzenia w tym przedmiocie, to wskazanie przez skarżącego numeru PESEL w rozpoznawanym zażaleniu wywiera skutki dla toku postępowania w niniejszej sprawie. Dla porządku przypomnieć trzeba, że skarżący uiścił także wymagany wpis od skargi. W związku z tym brak było podstaw do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W sprawie istnieją bowiem niedające się rozstrzygnąć wątpliwości odnośnie prawidłowości doręczenia zarządzenia z dnia 17 maja 2023 r. Przemawia to za uwzględnieniem zażalenia i uchyleniem zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania nie mógł zostać uwzględniony, gdyż art. 203 i art. 204 P.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji.