II OZ 1011/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. sp. j. w M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 maja 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 475/25 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. sp. j. w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 17 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 7 maja 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 475/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. sp.j. w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 17 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podniósł, że skarżąca nie wskazała skonkretyzowanych okoliczności uzasadniających, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a uzasadnienie wniosku sprowadzało się do stwierdzenia, że skarżąca nie ma środków na uiszczenie opłaty. Zażalenie na to postanowienie wniosła skarżąca podnosząc, że udowodniła, iż nie stać jej na spłatę należności, a ewentualna egzekucja spowoduje utratę płynności finansowej spółki. W ocenie skarżącej powyższą argumentację potwierdzają dołączone do skargi dokumenty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Rozstrzygając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych, są to: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków Definiując przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy wskazać, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, LEX nr 281811). Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które – raz zaistniałe – powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 182/10). Obowiązek wykazania, czy w danej sprawie zachodzą przewidziane ustawą przesłanki, spoczywa na wnioskodawcy, gdyż jest to jedyny podmiot posiadający wymaganą wiedzę. To wnioskodawca powinien uprawdopodobnić, że złożony wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji, oceniając wniosek skarżącej w świetle przywołanych przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., prawidłowo uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie, bowiem braki wniosku, tak w zakresie zawartej w nim argumentacji, jak i dowodów przedłożonych na jej poparcie, nie dawały podstaw do zastosowania w stosunku do strony instytucji ochrony tymczasowej. Na podstawie przedłożonego przez skarżącą wniosku nie można było w sposób bezpośredni wywnioskować, że wykonanie zaskarżonej decyzji zagrozi jej istnieniu, dalszej działalności lub płynności finansowej. Powyższej oceny nie zmienia treść zarzutów podniesionych w zażaleniu i ich uzasadnienie. Jak wskazano powyżej, w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na ziszczenie się w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dowodami. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest bowiem wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie jest zatem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość jej zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (np. postanowienie NSA z 22 lipca 2020 r., sygn. akt II FSK 1303/20). Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest bowiem wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności w stosunku do wnioskodawcy jest zasadne. W niniejszej sprawie skarżąca nie przedstawia takich dokumentów, z których wynikałoby, że zapłata nałożonej opłaty, mogła spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, że spółka nie spełniła obowiązku wynikającego z art. 61 § 3 p.p.s.a. polegającego na udokumentowaniu aktualnej i kompleksowej sytuacji finansowej, umożliwiającej ocenę jej żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji pod kątem możliwości spełnienia jednego lub obu warunków określonych w tym przepisie, co jest warunkiem koniecznym do jego zastosowania. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skarżąca nie wykazała, że ziściły się przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej. Wobec powyższego nie było podstaw do stwierdzenia wadliwości postanowienia Sądu pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił.