Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II OSK 2618/23

Wyrok NSA z 16 kwietnia 2026 r., II OSK 2618/23 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego

Wynik

Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
16 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron, Sędziowie: sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon (sprawozdawca), sędzia WSA (del.) Paweł Zaborniak, Protokolant: starszy asystent sędziego Małgorzata Mańkowska, po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 272/23 w sprawie ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "C." w K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 4 stycznia 2023 r. nr 9/2023 w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 28 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 272/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "C." na decyzję nr ... Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 4 stycznia 2023 r. znak: ... w przedmiocie nakazu rozbiórki, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania. Powyższy wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie - Powiat Grodzki decyzją z dnia 20 grudnia 2021 r. nakazał inwestorowi: Spółdzielni Mieszkaniowej C. w K. rozbiórkę ogrodzenia o długości 121,15 m, składającego się ze stalowych słupów i przęseł systemowych ażurowych oraz podmurówki prefabrykowanej, zlokalizowanego na działce nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. (przy dz. nr ... oraz dz. nr ...), wybudowanego w sposób niezgodny z uchwałą nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 r. w sprawie ustalenia "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń". Po rozpoznaniu odwołania, wniesionego od tej decyzji przez Spółdzielnię Mieszkaniową C. w K., Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 4 stycznia 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2022r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2021r. poz. 2351 ze zm., dalej: "Prawo budowlane", "u.p.b."). W uzasadnieniu decyzji opisano przebieg postępowania wskazując, że 10 listopada 2021 r. przeprowadzono czynności kontrolne dotyczące budowy ogrodzenia dz. nr ... obr. ... N. przy granicy z dz. nr ... oraz dz. nr ... obr. ... N. (os. D. ... w K.). W dniu 12 listopada 2021r. organ I instancji wydał postanowienie, którym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 oraz art. 50 ust. 2 Prawa budowlanego wstrzymał inwestorowi tj. Spółdzielni Mieszkaniowej C. roboty budowlane związane z budową ogrodzenia na działce nr .... Zażalenie na postanowienie PINB wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa C. w K., a Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie utrzymał je w mocy postanowieniem z dnia 4 stycznia 2022 r. Natomiast 20 grudnia 2021 r. PINB, zgodnie z dyspozycją art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, tj. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, wydał wskazaną na wstępie decyzję nr ..., którą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę przedmiotowego ogrodzenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i nie ma możliwości doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Po analizie przepisów organ odwoławczy stwierdził, że budowa ogrodzenia zlokalizowanego na działce nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. - posiadającego wysokość do 2,20 m nie była objęta obowiązkiem pozyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu. Jednakże sam fakt budowy obiektu budowlanego nie wymagającego pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia, nie wyłącza możliwości wszczęcia przez organ nadzoru budowlanego postępowania. Jak wskazano w chwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2016 r. sygn. akt: II OPS 1/16 "Do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290, ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art 50 ust 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine". W toku prowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, iż zgodnie z informacją z rejestru gruntów - działka nr ... obr. ... N. w Krakowie została zakwalifikowana jako działka drogowa. Działka ta objęta została regulacjami zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. - os. D. ... i P." uchwalonego uchwałą nr XXXIV/868/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 stycznia 2020 r. Po analizie planu organ doszedł do wniosku, że ww. działka znajduje się w terenie oznaczonym symbolem KDW.8 - Tereny komunikacji (Tereny dróg wewnętrznych, o podstawowym przeznaczeniu pod drogi wewnętrzne). Wskazał, iż od dnia 1 lipca 2020 r. w Krakowie obowiązują nowe zasady sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń. Zasady te zostały określone w tzw. uchwale krajobrazowej tj. w uchwale Nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 r. w sprawie ustalenia "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń" (Dz. Urz. W. M. z dnia 9 marca 2020 r. poz. 1984). Ustalenia uchwały krajobrazowej zastępują dotychczasowe zapisy planów miejscowych dotyczące małej architektury, reklam (w tym szyldów) i ogrodzeń. Dalej przytoczono § 22 uchwały krajobrazowej wprowadzający zasady i warunki sytuowania ogrodzeń. Zgodnie z pkt 1 § 22 zakazuje się sytuowania ogrodzeń w terenach wyłączonych spod zabudowy w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Organ, dokonując ponownej oceny materiału dowodowego zgodnie z art. 80 k.p.a. stwierdził, iż ogrodzenie zlokalizowane na działce nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. stoi w sprzeczności z zapisami obowiązującego na tym terenie prawa miejscowego tj. niezgodnie z zapisami uchwały krajobrazowej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, że z materiału dowodowego wynika, iż w przedmiotowej sprawie nie znajdują zastosowania wyjątki, o których mowa w § 22 ust. 1 pkt 1 lit a), b) oraz c) ani też pkt. 5 uchwały krajobrazowej. Organ uznał, że brak było możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych, zatem po myśli art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego orzekł rozbiórkę przedmiotu postępowania. Odnosząc się do podnoszonej w odwołaniu kwestii dotyczącej przyszłego zamiaru oddania zarządzanych przez spółdzielnię miejsc parkingowych do odpłatnego używania (w związku z prowadzoną przez Spółdzielnię Mieszkaniową działalnością gospodarczą), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż w jego ocenie nie znajdują w przedmiotowej sprawie wyjątki, o których mowa w §22 ust. 1 pkt 1 lit a), b) oraz c) ani też pkt 5 uchwały nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 marca 2020 r. Zgodnie z § 22 ust. 1 pkt 5 tej uchwały dopuszcza się ogrodzenie nieruchomości niezabudowanej, o ile na takiej nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza, o której mowa w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2019 r. poz. 1292). Podkreślił, iż prowadzenie działalności gospodarczej występuje w okresie jej faktycznego wykonywania. Istota działalności gospodarczej polega bowiem na tym, że jest ona prowadzona w sposób ciągły i zorganizowany. Ocena, czy wykonywana jest działalność gospodarcza, należy więc przede wszystkim do sfery ustaleń faktycznych, a dopiero następnie do ich kwalifikacji prawnej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaznaczył, że nie jest w posiadaniu informacji, aby Spółdzielnia posiadał status przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców, ani też, aby prowadziła obecnie na przedmiotowej działce jakakolwiek działalność gospodarczą. Ewentualne przyszłe zamierzenie wobec brzmienia § 22 ust. 1 pkt. 5 ww. uchwały nie ma w ocenie organu odwoławczego znaczenia. Opisaną wyżej decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Spółdzielnia Mieszkaniowa "C." w K., zarzucając jej 1) obrazę przepisu prawa materialnego, a to między innymi: - art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, przez jego niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia sprzeczności wykonanych robót budowlanych z uchwalą nr XXXVl/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalania "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń" spowodowanego błędnym przyjęciem, że spółdzielnia nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi działalności gospodarczej na działce ...; - § 22 ust. 1 pkt 1a uchwały krajobrazowej przez jego niezastosowanie, a to na skutek błędnego odmówienia Spółdzielni statusu przedsiębiorcy, podczas gry organ l-ej i ll-ej instancji dysponował odpisem z KRS-u skarżącej, a sam ustalił, że działka ... jest w wieczystym użytkowaniu Spółdzielni, a na działce znajdują się miejsca parkingowe i droga dojazdowa. 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. między innymi: - przepisu art. 77 § 1 k.p.a. przez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego na skutek pominięcia treści zalegającego w aktach sprawy odpisu z KRS-u, z którego wyraźnie wynika, iż Spółdzielnia posiada status przedsiębiorcy, - przepisu art. 8 k.p.a. przez działanie naruszające zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz jej emanację. Jaką Jest poszanowanie kultury administrowania, naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego takich Jak zasady praworządności, ustalenia prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania do działania organów, obowiązku wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi winien kierować się organ. W oparciu o te zarzuty strona skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, 2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, jednakże z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Sąd wskazał, że w odrębnym postępowaniu przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie było również postanowienie w sprawie wstrzymania robót budowlanych objętych zaskarżoną decyzją. Wyrokiem z dnia 22 maja 2023 r., sygn. II SA/Kr 277/23 Sąd uchylił postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 4 stycznia 2023 r., wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji z uwagi na wadliwe zastosowanie przepisów uchwały krajobrazowej. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że: "W niniejszej sprawie uznano, że opisane wcześniej roboty budowlane, polegające na budowie ogrodzenia, są sprzeczne z § 22 tzw. uchwały krajobrazowej tj. uchwały nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń o brzmieniu: § 22. 1. Ustala się następujące zasady i warunki sytuowania ogrodzeń: 1) zakazuje się sytuowania ogrodzeń w terenach wyłączonych spod zabudowy w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, a w terenach nieobjętych ustaleniami planów miejscowych – nieruchomości niezabudowanych, z wyłączeniem nieruchomości: a) o których mowa w pkt 5, b) niezabudowanej, związanej z wykonywaniem rzemiosła, o którym mowa w ustawie z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267), c) stanowiących publicznie dostępne tereny sportu, rekreacji i wypoczynku (w tym parki), wybiegi dla psów, a także tereny ogródków działkowych, cmentarzy i targowisk. W pkt 5 lit. "a" dopuszczono ogrodzenie nieruchomości niezabudowanej, o ile na takiej nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza, o której mowa w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292). Organy obu instancji ustaliły, że przedmiotowa działka objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. – os. D. ... i 2 P." (uchwała nr XXXIV/868/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 stycznia 2020 r.) i leży w obszarze oznaczonym symbolem KDW.8 - Tereny komunikacji (Tereny dróg wewnętrznych, o podstawowym przeznaczeniu pod drogi wewnętrzne). Sąd uznał, że choć nie wyrażono tego wprost w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wynika z niego, iż Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że przedmiotowa nieruchomość jest nieruchomością wyłączoną spod zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Ustalenie takie zdaniem Sądu było wadliwe bowiem: W § 22 uchwały krajobrazowej mowa jest o terenach wyłączonych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego spod zabudowy. Ustawa Prawo budowlane nie zawiera definicji pojęcia "zabudowa", niemniej jednak nie może budzić wątpliwości, że pod tym pojęciem należy rozumieć wykonywanie każdego rodzaju robót budowlanych. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 maja 2017 r., sygn. II OSK 2345/15 (LEX nr 2340044) wyrażona w przepisie art. 4 Prawa budowlanego zasada wolności budowlanej tj. prawa do zabudowy nieruchomości gruntowej odnosi się zarówno do sytuacji dotyczących wykonania obiektu budowlanego w określonym miejscu, ale także odbudowy, rozbudowy i nadbudowy obiektu budowlanego. Oczywiste jest przy tym, że obiektami budowlanymi są także droga i parking. Ponadto w § 14 ust. 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. – os. D. ... i 2 P." wskazano: "Jako ogólne zasady obsługi obszaru w zakresie infrastruktury technicznej, dotyczące całego obszaru planu ustala się: 1) utrzymanie istniejących obiektów i urządzeń budowlanych infrastruktury technicznej; 2) możliwość prowadzenia robót budowlanych polegających na budowie, rozbudowie, przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce i odłączeniu obiektów i urządzeń budowlanych infrastruktury technicznej". Zgodnie z art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 344) przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi (oraz innego rodzaju przewodów lub urządzeń). Zatem w ocenie Sądu Wojewódzkiego, działka drogowa – oznaczona w planie miejscowym symbolem KDW.8 – nie tylko nie jest wyłączona spod zabudowy, ale przeciwnie, § 14 ust. 1 pkt 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wprost dopuszcza możliwość prowadzenia robót budowlanych na jej terenie, czyli możliwość zabudowy przedmiotowej działki. W ocenie Sądu, zastosowanie § 22 uchwały krajobrazowej, zakazującego grodzenia nieruchomości można by rozważać w odniesieniu do działek drogowych tylko wówczas, gdyby w przepisie tym użyto sformułowania "w terenach wyłączonych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego spod zabudowy kubaturowej". Skoro jednak mowa jest o działkach wyłączonych spod zabudowy, to należy przez to rozumieć zakaz prowadzenia na danym terenie jakichkolwiek robót budowlanych – czego w żaden sposób ustalenia planu miejscowego w odniesieniu do działki nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. nie przewidują". Wobec faktu, że przedmiotem zaskarżonej decyzji rozbiórkowej są te same roboty budowlane, Sąd podzielił wykładnię dokonaną w sprawie kontroli postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Tak samo jak w sprawie sygn. II SA/Kr 277/23 Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przyjął, że organy obu instancji naruszyły przepis prawa materialnego przez błędną wykładnię § 22 uchwały krajobrazowej oraz przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. – os. D. ... i 2 P." – błędnie uznając, że będąca przedmiotem postępowania działka nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. jest "terenem wyłączonym spod zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego". W konsekwencji doprowadziło to do błędnego wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania robót budowlanych, a w konsekwencji również zaskarżonej decyzji o nakazie rozbiórki. W tej sytuacji, zdaniem Sądu pierwszej instancji, brak było podstaw do badania zarzutów skargi, a w szczególności do analizy, czy skarżąca spółdzielnia ma status przedsiębiorcy, a na wskazanej wyżej działce jest prowadzona działalność gospodarcza. Jednocześnie Sąd nie przesądził o legalności przedmiotowych robót budowlanych, bowiem uznał, że nie można wykluczyć, iż wzniesione ogrodzenie może być sprzeczne z innymi przepisami. Rzeczą organów będzie zbadanie tej kwestii w ponownie prowadzonym postępowaniu. Sąd stwierdził, że działka, na której ogrodzenie wzniesiono nie jest na terenie wyłączonym spod zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a zatem § 22 uchwały krajobrazowej został w tym przypadku zastosowany wadliwie. Wobec naruszenia przepisów prawa materialnego Sąd uchylił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 p.p.s.a. decyzje wskazane w sentencji wyroku. [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie: I. prawa materialnego: 1. § 22 ust. 1 pkt 1 uchwały nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 uchwały nr XXXIV/868/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 stycznia 2020r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. - os. D. ... i P." przez błędną wykładnię przejawiającą się w nieprawidłowym uznaniu, że będąca przedmiotem postępowania działka ewidencyjna nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. nie jest "terenem wyłączonym spod zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego", a zatem nie podlega zakazowi grodzenia, podczas gdy, prawidłowa wykładnia powyższych przepisów prowadzi do całkowicie przeciwnych wniosków, II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak wymaganego tym przepisem wystarczającego uzasadnienia Sądu w zakresie motywów uchylenia zaskarżonych postanowień, w tym przez pominięcie tego, że zastosowana przez Sąd I instancji wykładnia § 22 ust. 1 pkt 1 uchwałą nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 uchwały nr XXXIV/868/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 stycznia 2020r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. - os. D. ... i P." skutkuje nieracjonalnymi konsekwencjami niezgodnymi z celem uchwalenia przez Radę Miasta Krakowa tzw. uchwały krajobrazowej, 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z § 22 ust. 1 pkt 1 uchwały nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 uchwały nr XXXIV/868/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 stycznia 2020r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. - os. D. ... i P." przez błędne uchylenie decyzji wydanych przez organy obu instancji pomimo braku zaistnienia ku temu niezbędnych podstaw faktycznych i prawnych, w szczególności pomimo zastosowania w niniejszej sprawie przez organy administracji publicznej właściwej interpretacji wyżej wymienionych przepisów prawa materialnego. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw. Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zasadne okazały się zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów § 22 ust. 1 pkt 1 uchwały nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych oraz ogrodzeń w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 uchwały nr XXXIV/868/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 22 stycznia 2020r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "C. - os. D. ... i P.", aczkolwiek w innym znaczeniu niż podano w uzasadnieniach podstaw kasacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze w niniejszej sprawie, że związanie granicami skargi kasacyjnej dotyczy związania przytoczonymi podstawami kasacyjnymi, rozumianymi jako wskazanie przepisów prawa, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji, nie obejmuje jednak związania uzasadnieniem podstaw kasacyjnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2016 r. sygn. II OSK 2671/15; z dnia 8 kwietnia 2016 r. sygn. I OSK 1758/14; z dnia 7 października 2014 r. sygn. II OSK 760/13; z dnia 28 maja 2013 r. sygn. II OSK 568/13; 23 maja 2013 r. sygn. II OSK 210/12). Oznacza to, że sąd może uwzględnić powołany w skardze kasacyjnej zarzut, opierając się na argumentach nieprzytoczonych przez stronę skarżącą (por. wyrok NSA z dnia 15 marca 2012 r. sygn. II OSK 2562/10, ONSAiWSA 2013/1/8). Na wstępie zauważyć należy, że przedmiotem kontroli sądowej była decyzja o nakazie rozbiórki wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: Prawo budowlane), w następstwie podjętego wcześniej postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych związanych z budową ogrodzenia, opartego na art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Zarówno przesłanką wstrzymania robót budowlanych, jak też orzeczonego następnie nakazu rozbiórki, była ocena organów nadzoru budowlanego o niezgodności budowy przedmiotowego ogrodzenia z ustaleniami ww. uchwały Rady Miasta Krakowa z 26 lutego 2020 r. (tzw. uchwała krajobrazowa). Słusznie zatem Sąd Wojewódzki uwzględnił to, że postanowienia w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych były kontrolowane w odrębnym postępowaniu sądowym, a następnie uchylone wyrokiem z dnia 22 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 277/23. Zaznaczyć trzeba, że Sąd Wojewódzki w niniejszej sprawie ocenę legalności decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki ograniczył do powielenia stanowiska wyrażonego w powołanym wyroku sygn. akt II SA/Kr 277/23 z konkluzją, że podziela wnioski co do tego, iż organy obu instancji naruszyły przepis prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 22 uchwały krajobrazowej oraz przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru C. – os. D. ... i 2 P." – błędnie uznając, że będąca przedmiotem postępowania działka nr ... obr. ... N. na os. D. ... w K. jest "terenem wyłączonym spod zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego", co doprowadziło to do błędnego wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania robót budowlanych, a w konsekwencji również zaskarżonej decyzji o nakazie rozbiórki. Rzecz w tym, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 maja 2023r. sygn. akt II SA/Kr 277/23 został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2026 r. sygn. akt II OSK 1933/23, a sprawę dotyczącą postanowień w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. W takim stanie obu spraw wymieniony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego stał się wiążący na mocy art. 170 i art. 171 p.p.s.a., co skutkować musiało uchyleniem zaskarżonego wyroku w niniejszym postępowaniu, w celu ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd Wojewódzki. Z tych względów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 i art. 207 § 2 p.p.s.a. ----------------------- 11

Informacje o sprawie

Data wpływu
27 grudnia 2023
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sędziowie
Małgorzata Miron /przewodniczący/ Marzenna Linska - Wawrzon /sprawozdawca/ Paweł Zaborniak

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny