II OSK 1662/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr.) sędzia del. WSA Grzegorz Antas Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej L. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 64/25 w sprawie ze skargi P.B. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 października 2020 r. nr 1215/20 w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od skarżącego P.B. na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej L. w W. kwotę 747 (siedemset czterdzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 lutego 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 64/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P.B., uchylił decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwanego dalej: WINB) z dnia 20 października 2020 r. nr 1215/20 oraz zasądził od WINB na rzecz P.B. kwotę 997 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżony wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych. Decyzją z 31 października 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy (zwany dalej: PINB) nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej [...] w W. dokonanie demontażu 3 anten wraz z okablowaniem i 7 klimatyzatorów na dachu budynku przy ul. [...] w W. W wyniku rozpatrzenia odwołania, WINB decyzją z 15 grudnia 2018 r. nr 1170/18, uchylił ww. rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie decyzją z 10 lipca 2019 r. nr IIOT/361/2019, PINB umorzył postępowanie administracyjne w sprawie urządzeń technicznych oraz przewodów i kabli do ww. urządzeń poprowadzonych w przewodach wentylacyjnych przynależnych do lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w W., w części dot. zewnętrznej jednostki klimatyzacyjnej. Po rozpatrzeniu odwołania, WINB decyzją z 17 grudnia 2019 r. nr 1651/19, uchylił ww. rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy PINB decyzją z 20 maja 2020 r. nr IIOT/117/2020, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186, ze zm.; zwanej dalej: p.b.) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, ze zm.; zwanej dalej: k.p.a.) nakazał P.B. oraz A.B. dokonanie demontażu zewnętrznej jednostki klimatyzacyjnej - oznaczonej nr I na rysunku stanowiącym załącznik do opinii nr [...] z [...] listopada 2018 r. z wyników kontroli urządzeń grzewczo-kominowych sporządzonej przez mistrza kominiarskiego M.A. - oraz przewodów i kabli od ww. urządzenia poprowadzonych do lokalu nr [...] w przedmiotowym budynku. Decyzją z 20 października 2020 r. nr 1215/20, WINB utrzymał w mocy ww. decyzję PINB z 20 maja 2020 r. W uzasadnieniu decyzji WINB wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 27 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b., wykonanie instalacji m.in. klimatyzacyjnej i telekomunikacyjnej wewnątrz użytkowanego budynku, nie wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. WINB podkreślił jednak, że nie zwalnia to organu z badania inwestycji pod kątem zgodności z przepisami. Wyjaśnił, że z decyzji Burmistrza Gminy Warszawa Centrum z 21 grudnia 2001 r., nr 1713/D/MC/01 o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku, nie wynika, aby w ramach planowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego, przewidziano wyposażenie lokalu mieszkalnego nr [...] w indywidualną jednostkę klimatyzacyjną na znajdujących się na dachu budynku kominach, wchodzących w skład instalacji wentylacji mechanicznej obsługującej ww. obiekt budowlany. WINB wyjaśnił następnie, że z opinii nr [...] z [...] listopada 2018 r. sporządzonej przez mistrza kominiarskiego M.A. wynika, że na dachu budynku przy kominie zainstalowane są dwie jednostki zewnętrzne klimatyzacyjne do obsługi lokalu nr [...]. Instalacja klimatyzatora nr II jest nieprawidłowa, gdyż częściowo przesłania wylot komina wentylacyjnego. W związku z powyższym zalecono przeinstalowanie ww. urządzenia nr II w sposób nieograniczający swobody działania przewodów kominowych. Następnie organ powołał się na opinię nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. sporządzoną przez D.T., która potwierdziła fakt zainstalowania na kominie dwóch urządzeń obsługujących lokal nr [...] oraz przesłanianie przez jeden z nich wylotów przewodów kominowych. Zdaniem WINB sposób montażu urządzeń może spowodować uszkodzenie głowicy lub samego komina, a w związku z tym zalecono dokonanie demontażu ww. urządzeń klimatyzacyjnych z głowicy kominowej, gdyż nie jest to podpora do montażu tego typu urządzeń. Mimo wskazania w opinii nr [...] na nieprawidłowy montaż wyłącznie klimatyzatora nr II, zdaniem organu odwoławczego oba klimatyzatory nr II i nr I, zamontowane zostały na kominie, co jest niedopuszczalne. Głowica kominowa nie może stanowić podpory dla urządzeń klimatyzacyjnych, gdyż może to spowodować uszkodzenie głowicy, a nawet i samego komina. WINB podzielił stanowisko PINB, zgodnie z którym w świetle przepisów § 146 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, przeprowadzenie jakichkolwiek przewodów w kanałach wentylacyjnych jest niedopuszczalne, bowiem taki stan może przyczynić się do rozprzestrzenienia się ognia jako źródło palnej izolacji lub jako przeszkoda, na której gromadzą się palne zanieczyszczenia. Ponadto umieszczone w kanałach wentylacyjnych przewody, powodują zmniejszenie ich przekroju (co ogranicza ich drożność i zaburzać może prawidłową pracę wentylacji), a także stanowią utrudnienie w czyszczeniu przewodów wentylacyjnych. W ocenie WINB niezgodność z ww. przepisami rozporządzeń, nie pozwala na zalegalizowanie kwestionowanych urządzeń w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 p.b. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P.B. zarzucił ww. decyzji naruszenie: 1) art. 51 p.b. poprzez wydanie decyzji nakazującej demontaż urządzenia, podczas gdy można było przeprowadzić postępowanie naprawcze; 2) § 146 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez błędne przyjęcie, że wskazany przepis ma zastosowanie w niniejszej sprawie pomimo tego, że nie reguluje on kwestii, które są sporne w przedmiotowej sprawie; 3) § 19 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych przez błędne przyjęcie, że wskazany przepis ma zastosowanie w niniejszej sprawie pomimo tego, że nie reguluje on kwestii, które są sporne w przedmiotowej sprawie; 4) § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów z uwagi na to, że akt ten nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż wszedł w życie już po montażu spornego urządzenia; 5) art. 6 k.p.a. polegające na nakazaniu demontażu przewodów pomimo stwierdzenia przez organ prawidłowości ich instalacji; 6) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy; 7) art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej ogólnych stwierdzeń, które uniemożliwiają ocenę które działania są zdaniem organu niezgodne z prawem, jakie przepisy i w jakim zakresie zostały naruszone w ramach każdego z tych działań co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji i skuteczną realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa; 8) art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie składanych wniosków dowodowych oraz brak uzasadnienia nieuwzględnienia tych wniosków w decyzji PINB oraz w decyzji WINB; 9) art. 79a § 1 k.p.a. poprzez niewykonanie obowiązku tam wskazanego. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości lub ewentualnie jej uchylenie w całości. Ponadto wniósł o zobowiązanie organu do wydania decyzji lub postanowienia i wskazanie szczegółowych warunków technicznych instalacji urządzeń i podłączenia ich do zainstalowanych już przewodów elektrycznych i przewodów cieplnych, mając na uwadze zachowanie ich funkcjonalności i możliwie niskie koszty. Wniósł ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę, WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego aktu. Wyrokiem z 28 maja 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 2308/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił. Wyrokiem z 7 listopada 2024 r. sygn. akt II OSK 206/22 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez sąd pierwszej instancji, stwierdzając wystąpienie przesłanki nieważności postępowania z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Wskazanym na wstępie wyrokiem z 27 lutego 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 64/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję WINB z dnia 20 października 2020 r. nr 1215/20 oraz zasądził od WINB na rzecz P.B. kwotę 997 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, że sporne urządzenie oraz przewody i kable nie były przewidziane w projekcie budowlanym, zatwierdzonym decyzją Burmistrza Gminy Warszawa-Centrum z 21 grudnia 2001 r. o pozwoleniu na budowę, a także, że ich realizacja nie wymaga pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia. Sąd zauważył jednak, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji WINB wprost wskazał, iż budynek przy ul. [...], w którym stwierdzono sporne nieprawidłowości "użytkowany jest na podstawie decyzji [...] z [...].08.2003 r.". Zdaniem Sądu istnienie w obrocie prawnym decyzji o pozwoleniu na użytkowanie jest swoistym potwierdzeniem legalności obiektu budowlanego, którego to pozwolenie dotyczy. Nie można zatem prowadzić postępowania legalizacyjnego w stosunku do obiektu, którego legalność potwierdza inny akt administracyjny. W związku z powyższym, postępowanie naprawcze w trybie art. 50-51 p.b. mogłoby zostać wszczęte wyłącznie, gdyby ponad wszelką wątpliwość orzekające w sprawie organy ustaliły, że nie wydano decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W realiach niniejszej sprawy, WINB wprost natomiast wskazał, że taka decyzja została wydana. W związku z tym, wszczęcie postępowania naprawczego byłoby uzależnione od poczynienia przez organ nadzoru budowlanego ustaleń co do tego, czy sporne urządzenie oraz przewody i kable, istniały już w spornym budynku w dacie rozstrzygania przez organ nadzoru budowlanego co do pozwolenia na użytkowanie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji brak jest jednak jakichkolwiek ustaleń co do daty zamontowania zewnętrznej jednostki klimatyzacyjnej - oznaczonej nr I na rysunku stanowiącym załącznik do opinii nr [...] z [...] listopada 2018 r. - oraz przewodów i kabli od ww. urządzenia poprowadzonych do lokalu nr [...]. Dlatego też, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Dlatego też przy ponownym rozpoznaniu sprawy, WINB powinien ustalić ponad wszelką wątpliwość, czy w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja o pozwoleniu na użytkowanie spornego budynku, a gdyby się okazało, że taka decyzja została wydana - organ powinien ustalić precyzyjnie datę wykonania obiektów, których demontaż nakazał w zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji nie podzielił stanowiska skarżącego, że organy błędnie określiły przedmiot postępowania jako "jednostkę klimatyzacyjną" lub "klimatyzator". Z akt sprawy w sposób niesporny od początku wszczęcia postępowania w tej sprawie wynika, że mamy do czynienia z klimatyzatorami. Brak jest jakichkolwiek przesłanek by uznać, że sprawa dotyczy pompy ciepła. Prawidłowo także organy przyjęły, że kominy nie powinny być wykorzystywane do instalowania na nich takich jak w tej sprawie urządzeń technicznych bowiem to może wpłynąć negatywnie na stan techniczny tych kominów, prawidłowe ich działanie oraz utrudnić czynności konserwacyjne, w szczególności w sposób mogący spowodować uszkodzenie głowicy lub samego komina. Powołany przez organy jako naruszony przepis § 19 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, odnoszący się do użytkowania przewodów i kanałów dymowych, spalinowych oraz wentylacyjnych, nie mógł mieć zastosowania w sprawie, gdyż przewody spornego klimatyzatora poprowadzone są szachtem instalacyjnym, obok pionu kanalizacyjnego i nie są poprowadzone przewodami kominowymi. W skardze kasacyjnej Wspólnota Mieszkaniowa [...] zaskarżyła ww. wyrok w całości zarzucając mu: 1) rażące naruszenie art. 54 ust. 1 oraz art. 55 ust. 1 i 2 p.b. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a wyrażające się w błędnym uznaniu przez Sąd I Instancji, iż w przedmiotowej sprawie została wydana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, tj. budynku przy ulicy [...] w W., w sytuacji gdy zarówno z akt administracyjnych toczącego się postępowania, jak również z dokumentu załączonego do niniejszego postępowania przez P.B. (przy piśmie z dnia 30 października 2024 r.) wprost wynika, że w przedmiotowej sprawie miał zastosowanie przepis art. 54 ust. 1 p.b., tj. inwestor w dniu 24 lipca 2003 r. zawiadomił właściwy organ o zakończeniu budowy budynku przy ulicy [...] w W., a organ nie wniósł sprzeciwu w ustawowym terminie, a w konsekwencji w przedmiotowej sprawie nie została wydana decyzja w oparciu o treść przepisu art. 55 ust. 1 bądź 2 p.b., tj. decyzja o pozwoleniu na użytkowanie - co wprost wynika z dokumentów akt administracyjnych, jak również dokumentów znajdujących się w aktach postępowania sądowoadministracyjnego; 2) rażące naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 51 ust. 7 p.b. w związku z § 146 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia "12 kwietnia 2022 r." w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. niezastosowanie w sprawie niniejszej, co skutkowało błędnym uznaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, iż zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo iż zdaniem Wspólnoty Mieszkaniowej [...] zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji prawidłowo zastosowały w sprawie niniejszej ww. przepisy, a w konsekwencji prawidłowo nakazały Państwu P. i A.B. dokonanie demontażu zewnętrznej jednostki klimatyzacyjnej - oznaczonej nr I, co powinno skutkować oddaleniem skargi; 3) naruszenie art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; zwanej dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., które miało istotny wpływ na treść orzeczenia poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie w sprawie, przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej uchylił zaskarżoną decyzję WINB pomimo, że zebrany przez organy nadzoru budowlanego materiał dowodowy wskazywał, iż organy te prawidłowo i dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes strony niniejszego postępowania, jak również organy wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w niniejszej sprawie, co skutkowało: a) prawidłowym zebranym materiałem dowodowym potwierdzającym, iż: "(...) W dniu 18.06.2018 roku w siedzibie organu powiatowego stawił się Pan M.W. i przedłożył do akt sprawy zaświadczenie z [...].08.2003 r. o przyjęciu obiektu do użytkowania (...)" (wiersze 7-5 od dołu pierwszej strony zaskarżonej decyzji), a w konsekwencji nie może ulegać żadnym wątpliwościom w sprawie niniejszej, że pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego budynku nastąpiło w trybie art. 54 ust. 1 p.b., a nie w trybie art. 55 ust. 1 bądź 2 p.b., a tym samym nie została wydana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie (stwierdzenie organu II instancji w wierszu 8 od góry uzasadnienia zaskarżonej decyzji stanowi oczywistą omyłkę pisarską, co wynika wprost z rzekomego numeru decyzji, tj. [...], który to numer jest numerem zaświadczenia, a nie decyzji oraz daty [...] sierpnia 2003 r., która to data jest datą wydania zaświadczenia, a nie decyzji); b) prawidłowym ustaleniem zarówno przez organ I instancji, jak i II instancji, że: "(...) w świetle przywołanych w treści zaskarżonej decyzji przepisów § 146 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16.08.1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 07.06.2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów i terenów, przeprowadzenie jakichkolwiek przewodów w kanałach wentylacyjnych jest niedopuszczalne, bowiem taki stan może przyczyniać się do rozprzestrzeniania ognia jako źródło palnej izolacji lub jako przeszkoda, na której gromadzą się palne zanieczyszczenia. Ponadto nie ulega wątpliwości, że umieszczone w kanałach wentylacyjnych przewody powodują zmniejszenie ich przekroju (co ogranicza ich drożność i zaburzać może prawidłową pracę wentylacji), a także stanowią utrudnienia w czyszczeniu przewodów wentylacyjnych (co jest czynnością wymagającą okresowej powtarzalności). Wojewódzki organ nadzoru budowlanego wskazuje jednocześnie, iż kominy wentylacyjne służące do obsługi wentylacji lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku wielorodzinnym nie powinny być wykorzystywane do instalowania na nich innych urządzeń technicznych, bowiem może to wpływać negatywnie na stan techniczny tych kominów, jak również zaburzać ich prawidłowe działanie oraz utrudniać czynności konserwacyjne (...)". Podkreślenia przy tym wymaga fakt, iż naruszenie przepisów § 146 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów i terenów potwierdził również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie niniejszej (strona 7 uzasadnienia zaskarżonego wyroku), oraz w analogicznej sprawie dotyczącej drugiego urządzenia należącego do P. i A.B. - Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 października 2023 r. wydanego w sprawie o sygn. akt II OSK 89/21; c) prawidłowym ustaleniem zarówno przez organ I instancji, jak i II instancji, że: "(...) W ocenie WINB niezgodność z ww. przepisami rozporządzeń nie pozwala na zalegalizowanie ww. urządzeń w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 ww. ustawy. MWINB wskazuje, iż przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu jw.) może być zastosowany przez organ, jeżeli wykaże on, że nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Nakładając powyższy obowiązek organ, dokonując oceny stanu faktycznego i prawnego, musi stwierdzić, że nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i nie istnieje możliwość doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie wobec naruszenia obowiązujących przepisów technicznych (...)". Podkreślenia wymaga fakt, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 października 2023 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 89/21, tj. w analogicznej sprawie dotyczącej drugiego urządzenia należącego do P. i A. B. stwierdził: "(...) w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2016 r. II OPS 1/16 (opublikowanej ONSAiWSA 2017/1/2) przyjęto, że do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 ustawy z 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o który mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine. Roboty związane z klimatyzatorem nr II zrealizowane na kominie w budynku przy ul. [...] w W. wykonane zostały - co w ocenie NSA jest oczywiste bowiem wykazano to we wstępnej części tego uzasadnienia - w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi oraz w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach, a więc ziściły się przesłanki wynikające z art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 p.b. W takiej sytuacji, jaka została ujawniona w niniejszym postępowaniu, prawidłowym rozwiązaniem było nakazanie, tak jak uczynił to organ nadzoru budowlanego, doprowadzenia obiektu (spornego komina) do stanu poprzedniego a więc dokonania demontażu I zewnętrznej jednostki klimatyzacyjnej wraz z okablowaniem. Takie działanie znajduje swoje umocowanie właśnie w normie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 p.b., stąd też przepisy te miały niewątpliwie zastosowanie w tej sprawie (...)". 4) naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, a wyrażające się w uchyleniu zaskarżonej decyzji, pomimo braku przesłanek do jej uchylenia, a w konsekwencji naruszenia artykułu 151 p.p.s.a., albowiem zdaniem Wspólnoty Mieszkaniowej [...], Sąd powinien oddalić skargę; 5) naruszenie art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a., poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z załączonego przez Pana P.B. dokumentu, tj. zaświadczenia PINB z dnia [...] sierpnia 2003 r., jak również z ww. dokumentów znajdujących się w aktach sprawy administracyjnej (co wynika z uzasadnienia decyzji numer 1215/20 z dnia 20 października 2020 roku), celem potwierdzenia, iż organy nadzoru budowlanego prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe w sprawie niniejszej, w tym prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny, tj. że w przypadku budynku przy ulicy [...] w W. miał zastosowanie przepis artykułu 54 ust. 1 p.b., a w konsekwencji nie była wydawana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie budynku na podstawie przepisu artykułu 55 ust. 1 bądź 2 p.b. i tym samym organ administracyjny nie jest związany decyzją (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2023 r., sygn. akt II OSK 97/21). Przy czym Wspólnota Mieszkaniowa [...] podkreśliła, iż wskazane uchybienia proceduralne miały istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Wynika to bowiem z faktu, iż gdyby Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył wskazanych przepisów, to zdaniem skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej, powinien stwierdzić, że organy administracyjne nie naruszyły przepisów artykułu 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji brak było podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie artykułu 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Powyższe, zdaniem skarżącej kasacyjnie, powinno skutkować oddaleniem skargi na podstawie artykułu 151 p.p.s.a. Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Wspólnota Mieszkaniowa wskazała, że stanowisko Sądu I instancji w zakresie negatywnej przesłanki do prowadzenia postępowania naprawczego w postaci pozostającej w obiegu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, oparte wyłącznie na oczywistej omyłce pisarskiej w jednym miejscu uzasadnienia decyzji WINB, jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym w postępowaniu administracyjnym, jak również materiałem dowodowym zebranym w toku postępowania. Nie może budzić żadnych wątpliwości, iż w sprawie budynku przy ulicy [...] nie była wydawana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, a wyłącznie zostało wydane przez PINB zaświadczenie o niewniesieniu sprzeciwu od zgłoszenia zakończenia budowy. Wynika to również wprost z treści dalszego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w której WINB wskazał: "w dniu 18.06.2018 roku w siedzibie organu powiatowego stawił się Pan M.W. i przedłożył do akt sprawy zaświadczenie z [...].08.2003 r. o przyjęciu obiektu do użytkowania". Tym samym już z samej zaskarżonej decyzji wynikało, że do akt niniejszego postępowania zostało złożone zaświadczenie z dnia [...] sierpnia 2003 r. o przyjęciu obiektu do użytkowania. O tym, że wskazanie przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w jednym miejscu uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że użytkowanie budynku przy ul. [...] w W. nastąpiło na skutek decyzji, stanowi oczywistą omyłkę pisarską wynika również z numeru tej rzekomej decyzji i daty jej rzekomego wydania. WINB wskazuje bowiem, iż rzekoma decyzja o użytkowaniu ma numer [...], który to numer jest numerem zaświadczenia wydanego przez PINB oraz rzekoma data wydania decyzji, tj. [...] sierpnia 2003 r., która to data jest datą wydania zaświadczenia, a nie decyzji w sprawie budynku przy ul. [...] w W. W tych okolicznościach nie może budzić żadnych wątpliwości, w świetle dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych prowadzonego postępowania, że organy ustaliły, że budynek przy ul. [...] został oddany do użytkowania w trybie art. 54 ust. 1 p.b. Skarżący w dniu 30 października 2024 r. złożył do akt pismo wraz z dokumentem, tj. zaświadczaniem PINB z dnia [...] sierpnia 2003 r., wnosząc o przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. W przypadku zakończenia procesu inwestycyjnego poprzez zawiadomienie o zakończeniu budowy nie występują bowiem te same okoliczności, co w przypadku zakończenia tego procesu poprzez uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, które stanowiłyby podstawę uznania, że nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie wykonania obiektu budowlanego z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Tym samym, w przypadku stwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości w omawianym zakresie, organ nadzoru budowlanego ma prawo, a nawet obowiązek wszczęcia odpowiedniego postępowania naprawczego także w przypadku, gdy zgłoszenie zakończenia robót przyjęte zostało bez sprzeciwu. Wspólnota wskazała ponadto, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły, że zamontowanie spornych urządzeń narusza przepis § 146 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepis § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów i terenów. Przeprowadzenie jakichkolwiek przewodów w kanałach wentylacyjnych jest niedopuszczalne, bowiem taki stan może przyczyniać się do rozprzestrzeniania ognia jako źródło palnej izolacji lub jako przeszkoda, na której gromadzą się palne zanieczyszczenia. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 51 ust. 7 p.b. Z tych względów, skarga powinna być oddalona W odpowiedzi na skargę kasacyjną P.B. wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego odbiór budynku przy ul. [...] w W. musiał zostać dokonany z uwzględnieniem prawidłowości montażu tego urządzenia i przewodów instalacyjnych. Stanowiły one bowiem element stanu faktycznego, jaki stał się podstawą do uznania przez organ, iż budynek może zostać odebrany i można przystąpić do jego użytkowania. Również w kolejnych latach kwestia prawidłowości montażu urządzenia i przewodów instalacyjnych musiała być wielokrotnie pozytywnie oceniana w trakcie przeprowadzanych obowiązkowych kontroli organów nadzoru budowlanego - nie tylko na etapie odbioru budynku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji. Istota zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej sprowadza się do kwestionowania przez Wspólnotę Mieszkaniową podstaw uwzględnienie skargi przez Sąd I instancji. Zasadnie skarżąca kasacyjnie Wspólnota Mieszkaniowa zarzuca Sądowi I instancji dokonanie wadliwej kontroli zaskarżonej decyzji WINB i uznanie, że organ ten dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. pomimo, że zebrany materiał dowodowy wskazywał, iż organ prawidłowo i dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, w szczególności ustalił, że dla przedmiotowej inwestycji nie została wydana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie. Przypomnienia na wstępie wymaga, że poddana kontroli Sądu I instancji decyzja wydana została na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 p.b. Na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji istnienie w obrocie prawnym decyzji o pozwoleniu na użytkowanie jest swoistym potwierdzeniem legalności obiektu budowlanego, którego to pozwolenie dotyczy, a okoliczność ta nie pozwala na prowadzenie postępowania naprawczego w trybie art. 51 p.b. Wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie poprzedzone jest przeprowadzeniem postępowania administracyjnego, w toku którego organ faktycznie dokonuje sprawdzenia legalności obiektu budowlanego, a więc jest konsekwencją stwierdzenia przez organ nadzoru budowlanego zgodności wybudowanego obiektu budowlanego z zatwierdzonym projektem budowlanym. Decyzja taka przesądza o zgodności z prawem wzniesionego obiektu (wyrok NSA z 12 kwietnia 2023 r., II OSK 1171/20, LEX nr 3572995). Ostateczna decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, podobnie jak i decyzja o pozwoleniu na budowę podlegają ochronie zgodnie z zasadą trwałości decyzji uregulowaną w art. 16 k.p.a., w myśl której uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. W przypadku natomiast zakończenia procesu inwestycyjnego poprzez zawiadomienie o zakończeniu budowy nie występują te same okoliczności, co w przypadku zakończenia tego procesu poprzez uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, które stanowiłyby podstawę uznania, że nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w sprawie wykonania obiektu budowlanego z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. W szczególności inwestor nie jest objęty ochroną wynikającą z zasady trwałości decyzji administracyjnych (wyrok NSA z 11 stycznia 2023 r., II OSK 546/21; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym zakresie stanowisko Sądu I instancji było prawidłowe. Wadliwie jednak Sąd ten ocenił, że przystąpienie do użytkowania budynku przy ul. [...] poprzedzone zostało wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, co zdaniem Sądu powodowało, iż niezbędnym było poczynienie przez organ nadzoru budowlanego ustaleń co do tego, czy sporne urządzenie oraz przewody i kable, istniały już w spornym budynku w dacie rozstrzygania przez organ nadzoru budowlanego co do pozwolenia na użytkowanie. Jak zasadnie zauważa skarżąca kasacyjnie w aktach administracyjnych zalega zaświadczenie PINB z dnia [...] sierpnia 2003 r. znak: [...], z którego wynika, iż "zgodnie z art 54 ust. 1 ustawy Prawo budowlane od dnia [...].08.2003 r. można przystąpić do użytkowania ww. obiektu, ponieważ inwestor w dniu 24.07.2003 r. zawiadomił właściwy organ o zakończeniu budowy ww. budynku, a organ nie wniósł sprzeciwu w ustawowym terminie". Zaświadczenie to przesądza, że w sprawie nie została wydana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie na podstawie art. 55 ust. 1 p.b., a do użytkowania obiektu budowlanego przystąpiono po zawiadomieniu organu nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy stosownie do art. 54 ust. 1 p.b. Nie powinno budzić wątpliwości, że przywołane przez Sąd I instancji stanowisko WINB wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dotyczące wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, stanowi oczywistą omyłkę pisarską. W dalszej części uzasadnienia decyzji WINB wskazuje bowiem, że: "W dniu 18.06.2018 roku w siedzibie organu powiatowego stawił się Pan M.W. i przedłożył do akt sprawy zaświadczenie z [...].08.2003 r. o przyjęciu obiektu do użytkowania". Dodatkowo zauważyć trzeba, że w toku postępowania przed Sądem I instancji skarżący pismem z dnia 30 października 2024 r. wniósł o przeprowadzenie w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu uzupełniającego z dokumentu, tj. rzeczonego zaświadczania PINB z dnia [...] sierpnia 2003 r., przy czym wniosek ten został całkowicie zignorowany przez Sąd I instancji. Dlatego też zasadnie skarżąca kasacyjnie zarzuca Sądowi I instancji błędną ocenę, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z zebranego w sprawie materiału dowodowego ponad wszelką wątpliwość wynika, że w sprawie nie wydano decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i brak było podstaw do uchylenia decyzji WINB. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego organy nadzoru budowlanego prawidłowo uznały, że roboty związane z klimatyzatorem nr I zrealizowane na kominie w budynku przy ul. [...] w W. wykonane zostały w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi oraz w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach, a więc ziściły się przesłanki wynikające z art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 p.b. W takiej sytuacji, prawidłowym rozwiązaniem było nakazanie, tak jak uczynił to organ nadzoru budowlanego, doprowadzenia obiektu (spornego komina) do stanu poprzedniego, a więc dokonania demontażu I zewnętrznej jednostki klimatyzacyjnej wraz z okablowaniem. Takie działanie znajduje swoje umocowanie właśnie w normie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art 51 ust. 7 p.b. Nie ma racji skarżący P.B., iż organy administracji błędnie określiły przedmiot postępowania jako "jednostkę klimatyzacyjną" lub "klimatyzator" bowiem, zdaniem strony, w sprawie mamy do czynienia z "pompą ciepła", która służy dogrzewaniu mieszkania skarżącego. Z akt sprawy w sposób niesporny od początku wszczęcia postępowania w tej sprawie wynika, że mamy do czynienia z klimatyzatorami. Brak jest jakichkolwiek przesłanek by uznać, że sprawa dotyczy pompy ciepła. Od samego początku niniejsze postępowanie dotyczy anteny satelitarnej i klimatyzatora, montowanych na kominach spornego budynku. Jedynie informacyjnie podnieść należy, iż co do zasady nie ma znaczenia w rozpoznawanej sprawie, czy zainstalowane urządzenie jest pompą ciepła, co sugeruje skarżący, czy też stanowi zewnętrzną jednostkę klimatyzacyjną, gdyż takiego określenia użyto w opiniach opracowanych w sprawie, bowiem zagrożenie dla użytkowników budynku nie wynika z rodzaju i przeznaczenia przedmiotowego urządzenia, lecz z jego nieprawidłowego montażu na kominie. Nieprawidłowy montaż klimatyzatora nr I na kominie pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa bowiem nie zapewnia bezpieczeństwa użytkowników lokali w przedmiotowym budynku. Słusznie wskazano na naruszenie § 146 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. W myśl § 146 ust. 1 wskazanych warunków technicznych wyloty przewodów kominowych powinny być dostępne do oczyszczenia i okresowej kontroli, z uwzględnieniem przepisów § 308. Z kolei zgodnie z treścią § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, w obiektach i na terenach przyległych do nich jest zabronione wykonywanie czynności, które mogą spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się poprzez użytkowanie instalacji, urządzeń w sposób niezgodny z przeznaczeniem albo warunkami określonymi przez producenta bądź niepoddawanych okresowym kontrolom, o zakresie i częstotliwości wynikającej z przepisów prawa budowlanego, jeżeli może się to przyczynić do powstania pożaru, wybuchu lub rozprzestrzenienia ognia. Słusznie uznano w realiach tego postępowania, iż zamontowanie klimatyzatora nr I na kominie w sposób częściowo przesłaniający jego wylot, a nadto, co niesporne, mogące spowodować uszkodzenie głowicy lub samego komina sprawia, że takie działanie inwestorów jak w tej sprawie utrudnia dostęp do wylotów przewodu kominowego, a tym samym przeprowadzanie jego okresowych przeglądów oraz stanowi wykonanie w obiekcie będącym przedmiotem postępowania czynności mogących spowodować pożar poprzez użytkowanie komina w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem. Mając na uwadze, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.