II GZ 256/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 23 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 stycznia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1238/20 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o zaszeregowaniu obiektu hotelarskiego oraz wykreślenia z ewidencji obiektów hotelarskich postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 stycznia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1238/20 na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 176 § 2 i art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) odrzucił zażalenie A.B. na postanowienie o odrzuceniu jej skargi na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o zaszeregowaniu obiektu hotelarskiego oraz wykreślenia z ewidencji obiektów hotelarskich. W uzasadnieniu zarządzenia WSA w Warszawie stwierdził, że skarżąca, z zachowaniem trybu i terminu, złożyła zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, przy czym nie załączyła jego odpisu dla organu i nie uiściła należnego wpisu. Sąd wezwał zatem skarżącą do uzupełnienia braku formalnego zażalenia poprzez nadesłanie jego odpisu oraz uiszczenie wpisu od zażalenia. Wezwania uznano za doręczone dnia 17 grudnia 2020 r., w trybie art. 73 p.p.s.a. Sąd badając tryb doręczenia skarżącej przesyłki zawierającej ww. wezwania stwierdził, że przebiegł on prawidłowo. Przesyłka była dwukrotnie awizowana: dnia 3 grudnia 2020 r., a następnie dnia 11 grudnia 2020 r., o czym zawiadomienie zostało pozostawione w oddawczej skrzynce pocztowej. Po bezskutecznym upływie ustawowych czternastu dni placówka pocztowa dnia 21 grudnia 2020 r., wróciła przesyłkę do Sądu z adnotacją "Zwrot nie podjęto w terminie". W tym przypadku za datę doręczenia skarżącej wezwań Sąd przyjął dzień, w którym upłynął czternastodniowy okres do ich odbioru, tj. dzień 17 grudnia 2020 r. W związku z powyższym ustawowy, siedmiodniowy termin na uiszczenie wpisu od zażalenie oraz na nadesłanie odpisu zażalenia upłynął 24 grudnia 2020 r. Skarżąca nie uzupełniła ww. braku zażalenia oraz nie uiściła należnego wpisu. Dlatego Sąd odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie o odrzuceniu skargi. W zażaleniu na powyższe zarządzenie skarżąca wskazała, że nie ponosi ona winy za działania poczty, która nie doręcza jej przesyłek z Sądu. Zdaniem skarżącej twierdzenie, że awiza były jej pozostawiane w dniach 3 i 11 grudnia 2020 r. nie znajdują odzwierciedlenia w postaci dowodu potwierdzającego pozostawienie awiza. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 176 § 2 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom stawianym dla pisma strony. Przepis art. 47 p.p.s.a. przewiduje, że do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom. Z treści art. 177a w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. wynika, że jeżeli zażalenie nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176 p.p.s.a., należy wezwać do usunięcia jego braków, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia zażalenia. W rozpoznawanej sprawie, skarżąca nie załączyła do wniesionego zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi jego odpisu oraz nie uiściła wpisu należnego od zażalenia. W związku z tym Sąd I instancji wezwał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych zażalenia oraz uiszczenia wpisu. Wezwania te doręczono skarżącej w trybie art. 73 p.p.s.a. dnia 17 grudnia 2020 r., zatem termin do uzupełnienia braków formalnych zażalenia oraz do uiszczenia wpisu upłynął 24 grudnia 2020 r. W tym terminie zażalenie nie zostało opłacone i nie został uzupełniony jego brak formalny zgodnie z wezwaniami, w związku z czym – zdaniem NSA – Sąd I instancji prawidłowo odrzucił zażalenie skarżącej na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 220 § 3 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z ich treścią, wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z kolei skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Z akt sprawy wynika, że przesyłka zawierająca wezwania do uzupełnienia braku formalnego zażalenia oraz do uiszczenia wpisu od zażalenia została zwrócona do Sądu z adnotacją na kopercie o podwójnym awizowaniu (w dniach 3 i 11 grudnia 2020 r.) oraz zwrocie do nadawcy z powodu niepodjęcia w terminie (w dniu 21 grudnia 2020 r.). Na podstawie art. 73 p.p.s.a. Sąd uznał ją za skutecznie doręczoną w dniu 17 grudnia 2020 r. (k. 74 akt sądowych). Wyjaśnić należy, że procedura doręczenia omawianej przesyłki sądowej była zgodna z art. 73 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3). W myśl art. 73 § 4 p.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że fikcja prawna doręczenia przewidziana w art. 73 p.p.s.a. jest oparta na domniemaniu, iż zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym dotarło do rąk adresata. Obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 p.p.s.a. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki przez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (por. postanowienia NSA: z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OZ 971/13 i z dnia 19 maja 2021 r., sygn. akt I GZ 124/21). Również w literaturze przedmiotu podkreśla się, że domniemanie faktyczne doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. może być obalone, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia są niezgodne z rzeczywistością. Jedną z możliwości służących obaleniu tego domniemania jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. Istotne jest, aby w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej reklamacja, zgodnie z art. 92 ust. 2 Prawa pocztowego oraz § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie reklamacji usługi pocztowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1468 ze zm.), została zgłoszona w formie pisemnej, ustnej do protokołu lub innej, która ujawnia wolę reklamującego w sposób dostateczny. Reklamację można zgłosić w każdej placówce pocztowej operatora pocztowego, który zawarł umowę o świadczenie usługi pocztowej z nadawcą. Co do zasady brak woli przeprowadzenia procedury reklamacyjnej uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania doręczenia pisma w trybie awizowania (por. B. Dauter [w:] B. Dauter., A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II; uwaga 12 do art. 73, LEX/el 2021). Należy wskazać, że z akt sprawy (w tym z treści wniesionego w tej sprawie zażalenia) nie wynika, aby skarżąca podjęła próbę obalenia domniemania doręczenia jej wezwania z Sądu poprzez złożenie w tej sprawie reklamacji. Ze wszystkich wskazanych powodów postanowienie o odrzuceniu zażalenia odpowiada prawu. Skarżąca nie uzupełniła braku formalnego zażalenia i nie uiściła należnego od niego wpisu w terminie, a wezwania w zakresie tych braków zostały skarżącej skutecznie doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a., czego skarżąca nie podważyła. Sąd prawidłowo stwierdził więc, że doręczenie spornej przesyłki w trybie art. 73 p.p.s.a. nastąpiło 17 grudnia 2020 r., natomiast termin do wykonania wezwań upłynął 24 grudnia 2020 r. W konsekwencji, skoro skarżąca nie uzupełniła braku formalnego zażalenia oraz nie uiściła od niego wpisu w terminie, zaistniała przesłanka do odrzucenia tego zażalenia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.