II GZ 208/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2018 r. sygn. akt VIII SA/Wa 798/17 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi T. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt VIII SA/Wa 798/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej p.p.s.a.), odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi T. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej. Sąd I instancji podniósł, że postanowieniem z dnia 27 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę T. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2017 r. ze względu na nieuiszczenie wpisu w wyznaczonym terminie. Postanowienie to doręczono skarżącemu w dniu 1 grudnia 2017 r. Pismem z dnia 4 grudnia 2017 r., uzupełnionym pismem z dnia 29 stycznia 2018 r., skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Stwierdził, że korespondencja z Sądu zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu została odebrana przez jego żonę, kiedy on przebywał poza granicami kraju, która wbrew obowiązkowi nie przekazała go skarżącemu w terminie do uiszczenia wpisu. Powodem tego jest fakt, że małżonkowie od grudnia pozostają w ustroju rozdzielności majątkowej, co wzmaga wzajemne konflikty. Małżonkowie pozostają w relacjach, które powodują, że życie rodzinne skarżącego ulega degradacji, a podstawa materialna egzystencji rodziny jest zagrożona. W ocenie Sądu I instancji, podane przez skarżącego okoliczności nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Niedochowanie przez skarżącego terminu nie jest następstwem okoliczności od niego niezależnych, lecz jest wynikiem niedostatecznej dbałości i staranności w prowadzeniu spraw. To na skarżącym spoczywa obowiązek takiego zorganizowania własnych spraw, by dokonywanie czynności w ustawowym terminie było możliwe. Sąd I instancji zauważył, że skarżący powinien chociażby uprawdopodobnić wystąpienie okoliczności, na które powołuje się we wniosku, wykraczając w ten sposób poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia. Skarżący nie uprawdopodobnił jednak, że w jego konkretnej sytuacji takie okoliczności faktyczne zachodzą, co przemawiałoby za uwzględnieniem wniosku. Same twierdzenia strony nie są w tym zakresie wystarczające, tym bardziej, że pojawiły się dopiero na etapie uzupełniania wniosku przez profesjonalnego pełnomocnika. T. P. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niesłusznym przyjęciu, że w sprawie nie istnieją okoliczności, które miałyby uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz naruszenie art. 87 § 2 p.p.s.a. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, że z przyczyn oczywistych, gdyż był nieobecny w miejscu zamieszkania z powodu wyjazdu służbowego, nie mógł uiścić wpisu. Charakter jego pracy, tj. nagła, nieprzewidziana konieczność zastąpienia kierowcy samochodu ciężarowego powoduje, że tylko w takich wyjątkowych sytuacjach jest on zmuszony przekroczyć granice kraju i pozostać za granicą. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przez brak winy, o którym mowa w art. 86 § 1 cytowanej ustawy, należy rozumieć sytuacje, w których z przyczyn obiektywnie niezależnych, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności skarżący nie miał możliwości dochowania terminu. Przenosząc te rozważania na treść rozpoznawanego zażalenia, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał obiektywnie niezależnych przyczyn, które uniemożliwiły mu uiszczenie wpisu od skargi z zachowaniem wyznaczonego terminu. Skarżący, wnosząc o przywrócenie terminu, powołał się na swoją nieobecność w miejscu zamieszkania oraz na konflikt z żoną, która odebrała przesyłkę zawierającą wezwanie do uiszczenia wpisu. Okoliczności przedstawiane przez skarżącego nie zostały jednak przez niego w żaden sposób uprawdopodobnione. Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów, z których wynikałoby, w jakim okresie przebywał służbowo za granicą. W istocie nie sposób ustalić, kiedy skarżący był nieobecny w miejscu zamieszkania, również na podstawie samego oświadczenia skarżącego, bowiem we wniosku o przywrócenie terminu powołuje się na wyjazd za granicę, jednak nie podaje, kiedy dokładnie przebywał poza granicami kraju. Okoliczność konfliktu z żoną także nie została w żaden sposób wykazana. Skarżący nie przedstawił jakichkolwiek dowodów – takich jak choćby oświadczenie żony - na okoliczność, że przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu nie została mu przekazana przez dorosłego domownika. Należy ponadto zauważyć, że jak wynika z akt sprawy żona skarżącego wielokrotnie odbierała przesyłki do niego kierowane i jak należy domniemywać przekazywała je następnie skarżącemu (vide k. 37 i k. 39 akt sądowych). Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, adresata obciążają ewentualne negatywne konsekwencje zaniedbań osoby, która zobowiązała się oddać jej przesyłkę. Bez znaczenia jest przy tym, kto w tym przypadku odebrał przesyłkę, skoro osoba ta oświadczyła, że jest dorosłym domownikiem i zobowiązała się oddać przesyłkę adresatowi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2016 r., sygn. akt II OZ 263/16, publ. CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z powyższym należało uznać, że skarżący nie wykazał, by uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie słusznie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.