II GSK 1387/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku "A" o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Farmaceutycznego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 905/19 w sprawie ze skargi "B" Sp. z o.o. Sp. j. z siedzibą w O. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmiany decyzji w sprawie zezwolenia na prowadzenie apteki postanawia: dopuścić "A" do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.

I Wyrokiem z 25 czerwca 2019 r. (sygn. akt VI SA/Wa 905/19) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę A. Sp. z o.o. Spółki jawnej z siedzibą w O., uchylając zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z [...] lutego 2019 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z [...] listopada 2018 r. w przedmiocie odmowy zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki. Główny Inspektor Farmaceutyczny złożył skargę kasacyjną od tego wyroku. Pismem z 1 kwietnia 2021 r. B. siedzibą w W. (dalej jako: "Związek") wniósł o dopuszczenie do udziału w postępowaniu kasacyjnym w charakterze uczestnika. Związek za zasadnością dopuszczenia do udziału w postępowania wskazał na cele statutowe (§ 5 statutu) takie jak występowanie w imieniu członków Związku do m.in. władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesami pracodawców oraz udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku. Związek stwierdził, że wniosek o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu zasługuje na uwzględnienie również z tego względu, że przemawia za tym interes społeczny. Takim bowiem interesem jest możliwość wypełniania przez organizację społeczną swoich statutowych zadań oraz podejmowanie działań w celu ochrony praw pewnej grupy ludności. Omawiane prawa stara się chronić poprzez występowanie przeciwko próbom błędnego wykładania art. 99 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne skutkującym niepewnymi warunkami prowadzenia działalności gospodarczej. Z uwagi na to oraz statut Związku, sprawa bez wątpienia, w ocenie Związku, należy do zakresu jego statutowej działalności. II Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; dalej jako: "p.p.s.a.") udział w postępowaniu może zgłosić (...) organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Warunkami dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu są: (1) jej status prawny, (2) fakt, że zakres jej statutowej działalności ma związek z przedmiotem postępowania, do którego próbuje wstąpić, (3) to, że jej udział w postępowaniu sprzyja realizacji sądowej kontroli administracji, a także (4) to, że za wstąpieniem organizacji do postępowania, przemawia cel publiczny, dla którego została powołana (por. postanowienie NSA z 5 marca 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Związek we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wykazał, że zaszły ww. przesłanki. Związek posiada bowiem status organizacji społecznej, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a., skoro jest związkiem pracodawców w rozumieniu ustawy z 23 maja 1991 r. o organizacjach pracodawców (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1809 ze zm.). Ponadto zrzesza osoby prawne prowadzące działalność apteczną oraz podmioty prowadzące działalność usługową na rzecz podmiotów prowadzących działalność apteczną (§ 3 ust. 1 statutu). Za dopuszczeniem Związku do udziału w postępowaniu przemawiają również jego cele statutowe, do których należy m.in. występowanie w imieniu członków Związku do m.in. władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesami pracodawców (§ 5 pkt 3 statutu), prezentowanie opinii w sprawach związanych z ochroną zdrowia i gospodarką (§ 5 pkt 1 statutu), udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku (§ 5 pkt 16 statutu). Przedmiotem niniejszego postępowania jest odmowa dokonania zmiany decyzji w sprawie zezwolenia na prowadzenie apteki. Z treści zarzutów skargi kasacyjnej wynika, że istota sporu dotyczy m.in. prawidłowej wykładni art. 2 ust. 2 ustawy z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1015) w kontekście tego, czy do zezwoleń na prowadzenie apteki ogólnodostępnej wydanych przed wejściem w życie tej ustawy mają zastosowanie normy wprowadzone tą ustawą, m.in. zmieniające katalog warunków podmiotowo-przedmiotowych uzyskiwania nowych zezwoleń na prowadzenie aptek ogólnodostępnych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, cele Związku, jakimi są występowanie w imieniu członków Związku do m.in. władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesami pracodawców oraz udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku, wpisuje się w zakres tego postępowania. Za dopuszczeniem Związku do udziału w postępowaniu przemawia interes publiczny, a udział Związku będzie sprzyjać realizacji sądowej kontroli administracji, zapewniając kontrolę społeczną nad tym postępowaniem. Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł o dopuszczeniu Związku do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.