II FZ 460/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, , , po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 13 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Bk 619/13 w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Białymstoku z dnia 22 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odsetek od zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za niektóre miesiące 2010 r. postanawia oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku pozostawił bez rozpoznania wniosek M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący nie uzupełnił, na wezwanie, wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez złożenie go w zakreślonym terminie. Zdaniem Sądu okoliczności podniesione przez skarżącego w sprzeciwie tj. brak możliwości wysłania korespondencji, niezasługują na uwzględnienie, bowiem zakreślony siedmiodniowy termin do nadesłania formularza zapewnia wystarczającą ilości czasu do realizacji nałożonego w nim obowiązku. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o uznanie zgłoszonych wniosków o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym i złożenie w tej sprawie wyjaśnień. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie podkreślić należy, że art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) wymaga od podmiotów ubiegających się o przyznanie prawa pomocy złożenia wniosku na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór odpowiedniego formularza określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245, dalej rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.). Konsekwencją niedopełnienia powyższego obowiązku jest pozostawienie wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, zgodnie z art. 257 cytowanej ustawy. W przypadku, gdy wnioskodawcą jest osoba fizyczna zastosowanie takiej sankcji jest dopuszczalne dopiero po uprzednim przesłaniu stronie formularza w celu jego wypełnienia (por. § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można przyjąć, aby wniosek nadesłany przez skarżącego na urzędowym formularzu stosowanym w postępowaniu cywilnym, czynił zadość wymaganiom przewidzianym w art. 252 § 2 p.p.s.a. W świetle powołanych unormowań niedopuszczalne jest uznanie za prawidłowe złożenie oświadczenia na niewłaściwym formularzu, w sytuacji, gdy stronie doręczono odpowiedni formularz PPF wraz z pouczeniem o treści art. 252 i art. 257 p.p.s.a. oraz wezwaniem do jego uzupełnienia w wyznaczonym terminie pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przepisy prawa nie pozostawiają wnioskodawcy wyboru co do formy, w jakiej zgłasza żądanie o przyznanie prawa pomocy. Wprost przeciwnie, p.p.s.a. oraz wskazane wyżej rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sposób precyzyjny regulują tę kwestię określając jednocześnie sankcje za niedochowanie przewidzianej prawem formy wniosku. Nie pozbawia to jednak strony możliwości złożenia przedmiotowego wniosku we właściwej formie w przyszłości. Mając powyższe okoliczności na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 z związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia