II FZ 334/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Wolf–Kalamala, po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 28 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Rz 691/17 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do dokonania czynności w sprawie ze skargi W. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z 25 sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 28 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (sygn. akt I SA/Rz 691/17) oddalił wniosek W. R. – nazywanego dalej "Skarżącym", o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że wyrokiem z 14 grudnia 2017 r. oddalił skargę Wiesława Różyckiego. Skarżący był obecny na rozprawie i został pouczony o terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej. Następnie 19 grudnia 2017 r. Skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia w sprawie I SA/Rz 687/17, który w wyniku omyłki Sądu został załączony do akt sprawy I SA/Rz 691/17. W konsekwencji zarządzeniem z 19 grudnia 2017 r. Skarżący został wezwany do uiszczenia opłaty kancelaryjnej. Zarządzeniem z 5 stycznia 2018 r. Przewodniczący Wydziału I uchylił wspomniane zarządzenie, wskazując, że wniosek został złożony w innej sprawie. Pismem z 20 lutego 2018 r. Skarżący zwrócił się do Sądu pierwszej instancji o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wskazując na art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.), Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu do dokonania czynności. Sąd zwrócił uwagę, że Skarżący z jednej strony wywodzi, że działał w przekonaniu, iż uzasadnienie zostałoby mu doręczone z urzędu, z drugiej zaś strony, wskazuje, że nie wiedział, iż taki wniosek należ złożyć. Dalej Sąd zwrócił uwagę, że Skarżący był na rozprawie i zgodnie z protokołem został pouczony o sposobie wniesienia skargi kasacyjnej. Tym samym Skarżący nie wykazał, aby uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący argumentował, że w związku z zarządzeniem z 19 grudnia 2017 r. był przekonany, iż otrzyma odpis wyroku wraz z uzasadnieniem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 177 § 1 P.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem. W przypadku gdy skargę oddalono, sąd sporządza uzasadnienie wyroku na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku (art. 141 § 2 P.p.s.a.). Według protokołu rozprawy z 14 grudnia 2017 r., na której Sąd pierwszej instancji rozpoznał skargę i ogłosił wyrok poprzez odczytanie sentencji, Skarżący został pouczony w powyższym zakresie (k. 54 akt sprawy). Tym samym należy stwierdzić, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie i przesłanie uzasadnienia wyroku upłynął 21 grudnia 2017 r. Skarżący złożył wprawdzie 19 grudnia 2017 r. wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, niemniej jednak wniosek ten dotyczył wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie tego samego dnia, ale w sprawie o sygn. akt I SA/Rz 687/17. Tym samy, jak trafnie stwierdził Sąd pierwszej instancji, Skarżący nie dokonał w przewidzianym terminie czynności, tj. nie złożył odpowiedniego wniosku przed 21 grudnia 2017 r. Jak stanowi art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu (por. art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (por. art. 87 § 4 P.p.s.a.). Należy podkreślić, że zastosowanie instytucji przywrócenia uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy strony. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi. Przede wszystkim powołuje się on na pismo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 19 grudnia 2017 r., w którym wezwano go do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wezwanie to zostało jednak skierowane do Skarżącego w wyniku pomyłki Sąd pierwszej instancji, który pomimo wyraźnego wskazania we wniosku, że dotyczy on sprawy o sygn. akt I SA/Rz 687/17, załączył wniosek strony do akt sprawy prowadzonej pod sygnaturą I SA/Rz 691/17. Nieprawidłowość ta nie wyjaśnia jednak, dlaczego w piśmie z 19 grudnia 2017 r. Skarżący wskazał pierwszą z wymienionych sygnatur, jeżeli domagał się sporządzenie uzasadnienia w drugiej ze spraw. Skoro przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności jest uprawdopodobnienie braku winy w jego niedochowaniu, biorąc pod uwagę przebieg postępowania, Skarżący powinien był wyjaśnić, dlaczego nie złożył przez 21 grudnia 2017 r. pisma o odpowiedniej treści. Tymczasem treść pisma z 19 grudnia 2017 r. jest jasna i nie budzi wątpliwości. Jeżeli wolą Skarżącego było złożenie wniosku w sprawie o sygn. akt I SA/Rz 691/17, powinien był to w nim wyraźnie zaznaczyć. Zamiast tego Skarżący wskazuje na uchybienia Sądu pierwszej instancji, które miały jedynie charakter wtórny względem błędu samego Skarżącego i to nie w nich tkwi przyczyna odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.