II FSK 945/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jan Grzęda, Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia del. WSA Alicja Polańska, Protokolant Katarzyna Latkowska-Kłoczko, po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T[...] Inc. z siedzibą w Stanach Zjednoczonych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1688/20 w sprawie ze skargi T [...] Inc. z siedzibą w Stanach Zjednoczonych na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 10 lipca 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty oprocentowania od nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób prawnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od T[...] Inc. z siedzibą w Stanach Zjednoczonych na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 2700 (słownie: dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

1. Wyrokiem z 19 stycznia 2021 r., III SA/Wa 1688/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną przez T.[...] Inc. z siedzibą w Stanach Zjednoczonych decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 10 lipca 2020 r. w przedmiocie odmowy wypłaty oprocentowania nadpłat zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych. 2. W skardze kasacyjnej pełnomocnik spółki zaskarżył powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi Sądu pierwszej instancji zarzucono, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") naruszenie: - przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: "o.p.") poprzez pominięcie w sprawie wiążącego Rzeczpospolitą Polską prawa wspólnotowego i ignorowanie sprzeczności przepisów prawa krajowego z prawem wspólnotowym, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, - naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 78 § 1 o.p. w zw. z art. 73 § 1 pkt 2 o.p., art. 78 § 3 pkt 1 i 3 o.p., a także 78 § 5 pkt 1 o.p. i art. 74 o.p. w związku z art. 18 oraz art. 63 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dalej: "TFUE") oraz art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (dalej: "TUE"), poprzez ich błędną wykładnię, tj. faktyczne pominięcie podstawowych zasad UE, w szczególności zasady niedyskryminacji, zasady swobody przepływu kapitału i zasady lojalności oraz tez zawartych w wyrokach Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, m.in. z 8 marca 2001 r. w sprawie C-397/98 i C-410/98 oraz z 18 kwietnia 2013 r. w sprawie C-565/11, co skutkowało uznaniem za prawidłowe odmowy prawa do zwrotu nadpłaty podatku wraz z oprocentowaniem przysługującym za cały okres, podczas którego podatnik był pozbawiony możliwości korzystania z kapitału w wyniku pobrania podatku na podstawie przepisów krajowych niezgodnych z prawem wspólnotowym, a w konsekwencji dyskryminacyjnym potraktowaniem spółki w stosunku do krajowych podmiotów działających na analogicznych zasadach jak spółka, wobec których płatnicy nie mają obowiązku poboru zryczałtowanego podatku od osób prawnych, podczas gdy prawidłowa, prowspólnotowa wykładnia ww. przepisów powinna prowadzić do uznania, iż spółce przysługuje prawo do zwrotu nadpłaty wraz z oprocentowaniem za cały ww. okres, tj. od dnia poboru podatku do dnia faktycznego zwrotu, co umożliwiłoby zapewnienie pełnej skuteczności prawa wspólnotowego oraz tez zawartych w wyrokach Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wobec powyższego skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi złożonej w sprawie i jej uwzględnienie, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA. Alternatywnie, w przypadku wątpliwości co do zasadności wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA, wniosła o przedstawienie przez Naczelny Sąd Administracyjny w trybie art. 267 TFUE następującego pytania prawnego Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej: a) Czy prawo unijne, w tym zasada skuteczności, sprzeciwia się takiemu środkowi krajowemu jak przewidziany w art. 78 § 5 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.; dalej "Op."), który przewiduje, że odsetki od nadpłaconego podatku, pobranego niezgodnie z prawem unijnym, nie są należne podatnikowi za okres po upływie 30 dni, licząc od dnia opublikowania wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") stwierdzającego niezgodność pobrania podatku z prawem wspólnotowym, jeżeli wniosek o stwierdzenie tej nadpłaty został złożony po tym terminie, mając na uwadze również okoliczność, że ww. środek krajowy uniemożliwia dochodzenie oprocentowania nadpłaty podatku pobranego po upływie 30 dni od daty publikacji orzeczenia TSUE stwierdzającego niezgodność prawa krajowego z prawem wspólnotowym w razie braku zmiany przepisów krajowych, których to orzeczenie TSUE dotyczy? b) Czy na ocenę powyższego środka krajowego ma wpływ okoliczność, że przepisy prawa krajowego dotyczące pobrania podatku pomimo wydanego wyroku TSUE pozostają nadal niezgodne z prawem UE? Ponadto pełnomocnik skarżącej spółki sformułował wniosek o zasądzenie zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. 3. Skarga kasacyjna okazała się niezasadna, dlatego została oddalona. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej nie mają uzasadnionych podstaw prawnych, natomiast zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odpowiada prawu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga została uwzględniona przez Sąd pierwszej instancji z powodu pominięcia przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwestii przyznania oprocentowania nadpłaty za okres od dnia zgłoszenia wniosku do dnia faktycznego zwrotu, tj. w oparciu o art. 78 § 3 pkt 3 lit. b) o.p. W skardze skarżąca zgłosiła zresztą alternatywnie, na wypadek nieuwzględnienia innych, wcześniej wskazanych argumentów, zarzut zignorowania faktu, że choć wniosek w przedmiocie nadpłaty wpłynął do Naczelnika w dniu 2 stycznia 2018 r., to swoją decyzję organ wydał dopiero w dniu 25 lutego 2020 r., zatem po ponad dwóch latach. Naruszenie terminu przewidzianego w art. 78 § 3 pkt 3 lit. b o.p. jest więc niesporne. Jak trafnie podniesiono w skardze strona wnosząc o nadpłatę, a nawet w trakcie trwania postępowania podatkowego, nie mogła zgłosić żądania przyznania oprocentowania za okres od zgłoszenia wniosku do dnia faktycznego zwrotu. Nie można było bowiem wskazać na uchybienia co do wydania decyzji dotyczącej nadpłaty oraz oceny przyczyn tego uchybienia. Skoro skarżąca wskazała, że nie przyczyniła się do zwłoki w wydaniu decyzji to słusznie zażądała oprocentowania na podstawie art. 78 § 3 pkt 3 lit. b o.p. Sformułowany w skardze zarzut formalnoprawnej wadliwości decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie skutkować musi wyczerpującym rozpatrzeniem zarzutu spółki dotyczącym odmowy wypłaty oprocentowania z powodu wielokrotnego przekroczenia terminu do wydania decyzji w przedmiocie nadpłaty. Dlatego trafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że w dalszym postępowaniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie obowiązany jest wyczerpująco ocenić stanowisko spółki co do żądania oprocentowania nadpłaty na podstawie art. 78 § 3 pkt 3 lit. b o.p. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na postawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto zgodnie z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 tej ustawy.