II FSK 2802/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca), Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia NSA Jerzy Rypina, po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 czerwca 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 1394/15 w sprawie ze skargi E. G. i A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 6 października 2015 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 r. oddala skargę kasacyjną

1. Wyrokiem z 9 czerwca 2016 r., I SA/Łd 1394/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną przez E. G. i A. G. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 6 października 2015 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. z 26 czerwca 2015 r., [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 r. 2. W skardze kasacyjnej pełnomocnik organu zaskarżył wyrok w całości, zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), naruszenie: - prawa materialnego tj.: przepisu art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm., obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm., dalej: "o.p.") w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skoro wymienioną w postanowieniu o wznowieniu postępowania z urzędu podstawą był ten przepis i w postanowieniu o wznowieniu z 21 maja 2012 r. jako nowe okoliczności wymieniono niezgłoszenie do opodatkowania budynków pozostałych a w postanowieniu o wznowieniu z 3 października 2013 r. jako nowe okoliczności wymieniono niezgłoszenie do opodatkowania większej powierzchni zajętej na działalność gospodarczą z pozostałych budynków to tylko w zakresie tych okoliczności było możliwe prowadzenie postępowania wznowionego - w sytuacji gdy wznowienie postępowania następuje z urzędu na podstawie przepisu art. 240 § 1 pkt 5 w zw. z art. 243 § 2 in fine o.p. organ podatkowy zobowiązany jest rozstrzygnąć sprawę co do jej istoty w ramach wznowionego postępowania, a poza tym w postanowieniu o wznowieniu z 3 października 2013 r. jako nowe okoliczności wymieniono nieprawidłowości w wymiarze łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2012 stwierdzone w wyniku przeprowadzonej w okresie od 27 stycznia 2012 r. do 23 lutego 2012 r. kontroli podatkowej na nieruchomości w L. przy ul. [...] i tylko między innymi to niezgłoszenie do opodatkowania większej powierzchni zajętej na działalność gospodarczą z pozostałych budynków; - przepisów postępowania tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i § 2 i art. 141 § 4 oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art.127, art. 233 § 1 pkt 1, art. 240 § 1 pkt 5 i art. 245 § 1 pkt 1 o.p. - polegające na uchyleniu zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z powodu naruszenia art. 127 i art. 240 § 1 pkt 5 o.p., w sytuacji gdy organ odwoławczy nie naruszył tych przepisów Ordynacji podatkowej w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a poza tym zaskarżona decyzja organu odwoławczego była zgodna z w/w przepisami, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe pełnomocnik organu wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Pełnomocnik organu wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych. Pełnomocnik organu na podstawie art. 176 § 2 zrzekł się rozprawy Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i wobec tego podlega oddaleniu. Na wstępie, mając na uwadze związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, która wynika z art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a., należy wskazać na wadliwe sformułowanie zarzutu naruszenia przez sąd pierwszej instancji prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie w zaskarżonym wyroku art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Przepis ten jest przepisem postępowania podatkowego, regulującym jedną z przesłanek umożliwiających mu odstąpienie od zasady trwałości ostatecznych decyzji podatkowych poprzez uruchomienie instytucji wznowienia postępowania, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Strona wskazując ten przepis jako podstawę kasacyjną nie tylko wadliwie określiła jej prawny charakter, ale także pominęła zasadę, zgodnie z którą wniosek o wznowienie postępowania, jak też rozstrzygniecie dotyczy wyłącznie ostatecznego rozstrzygnięcia organu. W rozpoznawanej sprawie wniosek o wznowienie postępowania dotyczył decyzji (nakazu płatniczego) Prezydenta Miasta L. z 18 stycznia 2012 r. ustalającej podatnikom łączne zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2012 r. w stosunku do nieruchomości położonej w L. przy ulicy [...] (działka nr [...]). Przedmiotem łącznego opodatkowania tejże nieruchomości wynikającym z ostatecznej decyzji organu podatkowego były: 1) grunty związane z prowadzoną przez podatników działalnością gospodarczą, 2) budynki mieszkalne, 3) budynki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Ponadto na podstawie powyższej decyzji ustalono podatnikom podatek rolny. Wznawiając postępowanie zakończone ostateczną decyzją organ był związany przedmiotowymi granicami, a to oznacza, że nie mógł, wzruszając decyzję w tym trybie postępowania, rozszerzyć jej przedmiotu o grunty i budynki pozostałe. Takie procedowanie byłoby dopuszczalne tylko w ramach postępowania "zwyczajnego". Natomiast instytucja wznowienia postępowania nie może być wykorzystana do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Na powyższe ograniczenie przedmiotowe wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 grudnia 2005 r., II FSK 47/05. Stwierdził, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie jest kontynuacją postępowania zwykłego, lecz odrębnym postępowaniem nadzwyczajnym, którego granice są ściśle ograniczone konkretną podstawą prawną wymienioną w art. 240 § 1 o.p., który to przepis odnosi się wyłącznie do kwalifikowanych wad procesowych i oczywistym jest, że na jego podstawie nie można czynić rozważań materialnoprawnych. Z tego też względu należy w pełni podzielić stanowisko sądu pierwszej instancji, że przedmiotem postępowania o wznowienie nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności wyliczone w art. 240 § 1 o.p. Nieopodatkowane dotychczas powierzchnie gruntów i budynków pozostałych nie mieszczą się w granicach przedmiotowego postępowania i z tego też względu zaskarżona decyzja organu została zasadnie uchylona. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. ----------------------- 1