I SAB/Wa 175/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Mateusz Rogala po rozpoznaniu w dniu 30 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. M. na bezczynność Prezydenta Miasta Pruszkowa w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 25 października 2021 r. o przyznanie pomocy rzeczowej i finansowej z Funduszu Sprawiedliwości postanawia odrzucić skargę

W piśmie z dnia 17 października 2022 r., sprecyzowanym następnie pismem z dnia 23 czerwca 2023 r., E. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Pruszkowa w przedmiocie rozpatrzenia jej wniosku z dnia 25 października 2021 r. o przyznanie pomocy rzeczowej i finansowej z Funduszu Sprawiedliwości. Skarżąca wniosła o zasądzenie na jej rzecz 3.000.000 zł i przelanie tej kwoty na jej konto, "zmianę wybudowania wymarzonego domu na zakup mieszkania poza terenem miasta Pruszków", a także o ukaranie osób winnych popełniania przestępstw na niej. Podniosła, że jej wniosek jest kierowany do Funduszu Sprawiedliwości, jednak musi być przesłany i opracowany przez daną instytucję, np. ośrodek pomocy społecznej i/lub urząd miasta. Jej wniosek w tej sprawie, złożony 25 października 2021 r., nie został jednak rozpatrzony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie lub odrzucenie jako bezpodstawnej, nieuzasadnionej merytorycznie, a także z powodu niedopuszczalnej drogi postępowania przed sądem administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; (...) 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3). Z powyższych przepisów wynika, że zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej dopuszczalne jest tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności. Innymi słowy, warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność jest możliwość złożenia skargi na ewentualną decyzję (postanowienie, orzeczenie) wydaną w tym zakresie. Skarga E. M. w tej sprawie dotyczy bezczynności Prezydenta Miasta Pruszkowa w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 25 października 2021 r. (k. 65 akt sądowych). W piśmie tym skarżąca wniosła do organu o pomoc rzeczową i finansową ze środków Funduszu Sprawiedliwości. Zwróciła się o wystąpienie do dysponenta Funduszu o dotację celową na realizację zadania dla niej z Funduszu Sprawiedliwości. Pismo skarżącej z dnia 25 października 2021 r. dotyczy zatem przyznania jej pomocy ze środków Funduszu Sprawiedliwości. Tymczasem, jak wynika z treści § 38 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 września 2017 r. w sprawie Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej - Funduszu Sprawiedliwości (Dz. U. z 2019 r., poz. 683 ze zm.), pomoc pokrzywdzonym przestępstwem, świadkom oraz osobom im najbliższym może być udzielona na ich wniosek zgłoszony do podmiotu, o którym mowa w art. 43 § 8 pkt 1 lub 1a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2023 r., poz. 127 ze zm., powoływanej dalej jako k.k.w.), a także z własnej inicjatywy tego podmiotu lub na wniosek organu postępowania karnego po wyrażeniu przez te osoby zgody na przetwarzanie danych osobowych w zakresie niezbędnym do rozpatrzenia wniosku, udzielenia pomocy i rozliczenia dotacji w zakresie rzeczowym i finansowym. Jak stanowi z kolei art. 43 § 8 pkt 1 k.k.w., środki Funduszu Sprawiedliwości są przeznaczane m.in. na pomoc osobom pokrzywdzonym przestępstwem oraz osobom im najbliższym, zwłaszcza pomoc medyczną, psychologiczną, rehabilitacyjną, prawną oraz materialną, udzielaną przez jednostki niezaliczane do sektora finansów publicznych i niedziałające w celu osiągnięcia zysku, w tym stowarzyszenia, fundacje, organizacje i instytucje. Jak wynika z przytoczonych przepisów, osobom pokrzywdzonym pomocy ze środków Funduszu Sprawiedliwości udzielają podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych (a więc nie organy administracji) z własnej inicjatywy lub na wniosek osoby pokrzywdzonej. Przy czym, zarówno w k.k.w., jak i w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 września 2017 r. brak jest przepisów, które stanowiłyby, że rozpatrzenie wniosku o przyznanie pomocy odbywa się w postępowaniu administracyjnym kończącym się wydaniem decyzji administracyjnej lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Określona w skardze bezczynność organu nie jest więc związana z wydaniem jakiegokolwiek aktu lub podjęcia jakiejkolwiek czynności, wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., poddanych kognicji sądu administracyjnego. Brak jest też przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjną. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.