Sygnatura
I SA/Wa 1503/23
I SA/Wa 1503/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-04-19
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 19 kwietnia 2024
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.), asesor WSA Anna Milicka-Stojek, Protokolant: specjalista Monika Bodzan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. we [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 maja 2023 r. nr DPP-TPZ.0272.64.2023(2) w przedmiocie wpisu na listę osób i podmiotów wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętą w dniu 24 lutego 2022 r. oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 29 maja 2023 r., nr DPP-TPZ.0272.64.2023(2) Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, działając na podstawie art. 3 ust. 1 i 6 ustawy z 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. - dalej jako ustawa), po rozpatrzeniu wniosku Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z 4 kwietnia 2023 r. (znak [...]) postanowił: 1. wpisać [...] Sp. z o.o. w [...] na listę, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy; 2. zastosować wobec podmiotu, o którym mowa w punkcie 1: a) zamrożenie środków finansowych i zasobów gospodarczych w rozumieniu rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z 17 marca 2014 r. w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz. Urz. UE L 78 z 17.03.2014, str. 6, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 269/2014", będących własnością, pozostających w posiadaniu, pozostających w faktycznym władaniu lub pod kontrolą podmiotu, o którym mowa w pkt 1, w pełnym zakresie, b) zakaz udostępniania podmiotowi, o którym mowa w pkt 1 lub na jego rzecz - bezpośrednio lub pośrednio - jakichkolwiek środków finansowych lub zasobów gospodarczych w rozumieniu rozporządzenia 269/2014, c) zakaz świadomego i umyślnego udziału w działaniach, których celem lub skutkiem jest ominięcie środków wskazanych w lit. a i b, d) wykluczenie z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego lub konkursu prowadzonego na podstawie ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1710, z późn. zm.). W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że pismem z 4 kwietnia 2023 r. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego zwrócił się o zastosowanie wobec [...] Sp. z o.o. w [...] środków przewidzianych w art. 1 pkt 2 i 3 ustawy. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że: "Największym beneficjentem finansowym spółki jest natomiast rosyjska spółka akcyjna [...]. Nałożenie sankcji na [...] Sp. z o.o. przyczyni się do zmniejszenia przychodów wymienionej firmy oraz podmiotów osiągających korzyści z jej działalności, a tym samym pośrednio wpłynie na zmniejszenie przychodów budżetu Federacji Rosyjskiej, z którego finansowana jest agresja przeciwko Ukrainie". Ponadto, do wyżej wymienionego wniosku Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego dołączył załącznik, który ma charakter dokumentu niejawnego, opatrzonego klauzulą "zastrzeżone". Minister wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy do postępowań w sprawie wpisu na listę oraz wykreślenie z niej, w zakresie nieuregulowanym w ustawnie mają zastosowanie przepisy (....) art. 107 § 1, art. 112, art. 113 § 1 (...) kpa. Zgodnie przy tym z art. 107 § 1 pkt 6 kpa decyzja zawiera w szczególności uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ podkreślił, że przepis art. 4 ust. 1 ustawy nie odsyła do art. 107 § 3 kpa, zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Przy tym zgodnie z art. 3 ust. 9 ustawy minister właściwy do spraw wewnętrznych może ograniczyć zakres uzasadnienia (...) ze względu na bezpieczeństwo państwa lub porządek publiczny. W ocenie organu taka sytuacja, w sposób oczywisty, występuje w sprawach tego rodzaju, zwłaszcza w przypadku informacji niejawnych. Organ dodał, że wymóg uzasadnienia ustawodawca odnosi już do wniosku o wydanie przedmiotowej decyzji, który jest kierowany przez właściwy, wyspecjalizowany w dziedzinie bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego, organ lub podmiot. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy decyzję w sprawie wpisu na listę minister właściwy do spraw wewnętrznych wydaje z urzędu lub na uzasadniony wniosek zawierający wskazanie osoby lub podmiotu, względem których ma zostać wydana decyzja, a w przypadku decyzji w sprawie wpisu na listę również propozycję zastosowania wobec danej osoby lub danego podmiotu środków, o których mowa w art. 1 ustawy. Minister wskazał, że po przeprowadzeniu całościowej analizy sprawy, w tym otrzymanego wniosku podmiotu wskazanego we wstępie decyzji, w pełni podziela ustalenia oraz argumentację przedstawioną we wniosku, uznając ją za własną oraz przyjmując, że jej całościowe powielanie jest zbędne. Mając na względzie zebrany w sprawie materiał dowodowy organ wskazał, że stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy minister właściwy do spraw wewnętrznych wydaje decyzje w sprawach wpisu na listę oraz wykreślenia z niej. Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy decyzję w sprawie wpisu na listę wydaje się względem osób i podmiotów dysponujących środkami finansowymi, funduszami oraz zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 765/2006 z 18 maja 2006 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z sytuacją na Białorusi i udziałem Białorusi w agresji Rosji wobec Ukrainy (Dz. Urz. UE L 134 z 20.05.2006, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 765/2006", lub rozporządzenia nr 269/2014, bezpośrednio lub pośrednio wspierających: 1) agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczęta w dniu 24 lutego 2022 r. lub 2) poważne naruszenia praw człowieka lub represje wobec społeczeństwa obywatelskiego i opozycji demokratycznej lub których działalność stanowi inne poważne zagrożenie dla demokracji lub praworządności w Federacji Rosyjskiej lub na Białorusi - lub bezpośrednio związanych z takimi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie takich środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych. Stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy decyzję w sprawie wpisu na listę minister właściwy do spraw wewnętrznych wydaje z urzędu lub na uzasadniony wniosek wskazanych tam właściwych organów lub podmiotów, takich jak wnioskodawca w niniejszej sprawie. Zgodnie przy tym z art. 3 ust. 4 ustawy, propozycję zastosowania środków, o których mowa w art. 1, określa się z uwzględnieniem w szczególności charakteru i zakresu działalności prowadzonej przez osobę lub podmiot, struktury kapitałowej tego podmiotu oraz względów bezpieczeństwa narodowego. Zgodnie z art. 3 ust. 6 ustawy decyzja w sprawie wpisu na listę zawiera datę wydania, oznaczenie osoby lub podmiotu, wobec których stosuje się środki, o których mowa w art. 1, wraz z rozstrzygnięciem, który z tych środków ma do nich zastosowanie, uzasadnienie, oznaczenie organu wydającego, podstawę prawną decyzji, podpis osoby wydającej oraz pouczenie o prawie do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W myśl art. 3 ust. 7 ustawy, wydając decyzję w sprawie wpisu na listę, minister właściwy do spraw wewnętrznych może określić zakres środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych w rozumieniu rozporządzenia 269/2014 lub rozporządzenia 765/2006, objętych środkami, o których mowa w art. 1 pkt 1 lub 2 ustawy. Uwzględniając przytoczony powyżej stan prawny, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, że zachodzą uregulowane w art. 3 ust. 2 ustawy przesłanki do zastosowania wobec Spółki wymienionych w sentencji decyzji środków. Jak bowiem wskazują opisane we wniosku okoliczności faktyczne, podmiot wymieniony w sentencji niniejszej decyzji jest podmiotem, który ze względu na powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze z obywatelami Federacji Rosyjskiej może zostać wykorzystany do dysponowania środkami finansowymi lub zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014 w celu bezpośredniego lub pośredniego wsparcia agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętej 24 lutego 2022 r. Minister podał, że wskazany w sentencji zakres zastosowanych środków określił stosownie do art. 1 ustawy, przy uwzględnieniu definicji zawartych odpowiednio w art. 1 lit. d i g rozporządzenia 269/2014. Organ przytoczył treść art. 1 ustawy. Rozstrzygając o zastosowaniu środków wskazanych w sentencji decyzji Minister wyjaśnił, że wziął także pod uwagę art. 3 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym uwzględnia się w szczególności charakter i zakres działalności prowadzonej przez adresata decyzji oraz względy bezpieczeństwa narodowego. Skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji złożyła [...] sp. z o.o w [...]. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1) art. 7 oraz art. 77 § 1 w zw. z art. 6 kpa polegające na braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wybiórczym i uznaniowym zebraniu, rozpatrzeniu i dokonaniu oceny materiału dowodowego, co skutkowało ustaleniem przez organ, jakoby Spółka była podmiotem, który spełnia przesłanki wskazane w art. 3 ust. 2 ustawy, w tym w szczególności Spółka ze względu na powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze z obywatelami Federacji Rosyjskiej może zostać wykorzystana do dysponowania środkami finansowymi lub zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014 w celu bezpośredniego lub pośredniego wsparcia agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, podczas gdy: gdyby organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy w sposób wyczerpujący oraz wyjaśnił istotne elementy stanu faktycznego sprawy w sposób dokładny, to powinien był dojść do przekonania, że wobec Spółki nie zostały spełnione przesłanki z art. 3 ust. 2 ustawy (a w szczególności Spółka nie jest podmiotem, który ze względu na powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze z obywatelami Federacji Rosyjskiej może zostać wykorzystany do dysponowania środkami finansowymi lub zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014 w celu bezpośredniego lub pośredniego wsparcia agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę lub wobec którego istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu posiadanych takich środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych), wobec czego w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy Spółka nie powinna była zostać wpisana na listę sankcyjną; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1) art. 3 ust. 2 w zw. z art. 1 pkt 2-3 ustawy w zw. z art. 2 oraz art. 9 rozporządzenia nr 269/2014 oraz w zw. z art. 6 oraz art. 8 § 1 kpa - poprzez jego błędne zastosowanie w niniejszej sprawie będące wynikiem uznania przez organ, że Spółka jest podmiotem dysponującym środkami finansowymi, funduszami oraz zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014, bezpośrednio lub pośrednio wspierającym agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętą 24 lutego 2022 r. lub bezpośrednio związanym z takimi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub wobec którego istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez podmiot takich środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych, w szczególności, że ze względu na powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze z obywatelami Federacji Rosyjskiej, Spółka może zostać wykorzystana do dysponowania środkami finansowymi lub zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014 w celu bezpośredniego lub pośredniego wsparcia agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, czego konsekwencją był wpis Spółki na listę sankcyjną oraz zastosowanie wobec Spółki środków, o których mowa w art. 1 pkt 2 - 3 ustawy, podczas gdy: a) w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy, organ nie powinien był stosować wobec Spółki art. 3 ust. 2 w zw. z art. 1 pkt 2-3 ustawy w zw. z art. 2 oraz art. 9 rozporządzenia 269/2014 z uwagi na fakt, że: - Spółka nie jest, ani nie była w przeszłości (w tym w momencie wydania decyzji) podmiotem dysponującym środkami finansowymi, funduszami oraz zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014, bezpośrednio lub pośrednio wspierającym agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę lub bezpośrednio związanym z takimi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub podmiotem wobec którego istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez podmiot środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych; - nie jest, ani nie była w przeszłości (w tym w momencie wydania decyzji) podmiotem, który ze względu na powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze z obywatelami Federacji Rosyjskiej, może zostać wykorzystany do dysponowania środkami finansowymi lub zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 269/2014 w celu bezpośredniego lub pośredniego wsparcia agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę; b) organ dokonując prawidłowej wykładni art. 3 ust. 2 ustawy powinien był dojść do przekonania, że sam fakt, iż wspólnikami Spółki są osoby posiadające obywatelstwo Federacji Rosyjskiej, a kluczowym kontrahentem Spółki jest osoba prawna z siedzibą w Federacji Rosyjskiej, nie stanowi wystarczającej podstawy do uznania, że Spółka spełnia przesłanki określone w art. 3 ust. 2 ustawy i powinna zostać wpisana na listę sankcyjną, a w konsekwencji organ nie powinien był zastosować w niniejszej sprawie art. 3 ust. 2 w zw. z art. 1 pkt 2-3 ustawy w zw. z art. 2 oraz art. 9 rozporządzenia 269/2014. Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuty rozwinęła w uzasadnieniu skargi. Skarżąca wniosła także o przeprowadzenie dowodów z dokumentów wymienionych szczegółowo w pkt 1) - 6) - str. 4-6 skargi na okoliczność: składu członków zarządu Spółki i ich miejsca zamieszkania, dokumentów zezwalających na pobyt członków zarządu w Polsce i pozwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej, umów zawieranych przez skarżącą przed 7 października 2022 r., zatrudnienia pracowników oraz faktu, że beneficjent Spółki i sama Spółka nie byli dotychczas wpisani na listy sankcyjne prowadzone przez Unię Europejską. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd oddalił wnioski dowodowe zawarte w skardze. Podnieść należy, że kwestię uzupełniającego postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym reguluje art. 106 § 3 ppsa, który pozwala na przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu w sytuacji, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W niniejszej sprawie przesłanki z wyżej wskazanego przepisu nie zostały spełnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z 13 kwietnia 2022 r., w celu przeciwdziałania wspieraniu agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętej w dniu 24 lutego 2022 r., wobec osób i podmiotów wpisanych na listę, o której mowa w art. 2, stosuje się: 1) odpowiednio środki określone w art. 2 ust. 1-3 rozporządzenia Rady (WE) 765/2006 z 18 maja 2006 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z sytuacją na Białorusi i udziałem Białorusi w agresji Rosji wobec Ukrainy (Dz. Urz. UE L 134 z 20.05.2006, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 765/2006", na zasadach określonych w tym rozporządzeniu, z wyłączeniem art. 1fb, art. 1fc i art. 7; 2) odpowiednio środki określone w art. 2 i art. 9 rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 z dnia 17 marca 2014 r. w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających (Dz. Urz. UE L 78 z 17.03.2014, str. 6, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 269/2014", na zasadach określonych w tym rozporządzeniu, z wyłączeniem art. 8, art. 12 i art. 16; 3) wykluczenie z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego lub konkursu prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1710, 1812, 1933 i 2185); 4) wpis do wykazu cudzoziemców, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest niepożądany, o którym mowa w art. 434 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2021 r. poz. 2354, z późn. zm.). Zgodnie zaś z art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy, decyzję w sprawie wpisu na listę wydaje Minister właściwy do spraw wewnętrznych; decyzję wydaje się względem osób i podmiotów dysponujących środkami finansowymi, funduszami oraz zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 765/2006 lub rozporządzenia 269/2014, bezpośrednio lub pośrednio wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczętą w dniu 24 lutego 2022 r. lub bezpośrednio związanych z takimi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie takich środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych. Z powyższych uregulowań wynika, że ustawodawca przewidział, iż wpisowi na listę podlegać będą nie tylko podmioty bezpośrednio lub pośrednio wspierające agresję, lecz także wszelkie inne osoby lub podmioty o ile są bezpośrednio powiązane z podmiotami wspierającymi. Powiązania takie mogą mieć, m.in. charakter osobisty lub gospodarczy, jednak użycie w analizowanym przepisie zwrotu "w szczególności", oznacza, że podstawą wpisu na listę mogą być powiązania różnego rodzaju, o ile przypisać można im przymiot bezpośredniości. Zważyć należy, że postępowanie w sprawie wpisu na listę nie jest typowym postępowaniem administracyjnym, gdyż zgodnie z art. 4 ustawy, do tego rodzaju postępowań stosuje się, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, jedynie niektóre, szczegółowo wymienione, przepisy kpa. Wśród nich nie znalazł się m.in. art. 80 i art. 107 § 3 kpa. Wskutek powyższego, w postępowaniu toczącym się na podstawie przepisów ustawy organ nie jest zobowiązany oceniać, czy dana okoliczność została udowodniona, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zaś uzasadnienie decyzji nie musi zawierać wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Powyższa konstatacja koresponduje również z treścią art. 3 ust. 9 ustawy, który stanowi, że Minister może ograniczyć zakres uzasadnienia decyzji w sprawie wpisu na listę ze względu na bezpieczeństwo państwa lub porządek publiczny. Ustawodawca uznał zatem, że charakter tego rodzaju spraw, a w szczególności okoliczność, że wykazanie powiązań z podmiotami wspierającymi agresję wiązać się może z koniecznością ujawnienia informacji uzyskanych w toku działań operacyjnych służb bezpieczeństwa państwa, wymagać może ograniczenia zakresu uzasadnienia decyzji. Ostatni z cytowanych wyżej przepisów (art. 3 ust. 9 ustawy) został zastosowany w niniejszej sprawie, wobec uzyskania przez Ministra dokumentów niejawnych. Niezależnie od powyższego, w ocenie Sądu, z uzasadnienia zaskarżonej decyzji jasno wynika, jakie fakty legły u podstaw rozstrzygnięcia organu. Minister wyjaśnił bowiem, że w całości podziela ustalenia i argumentację zawartą we wniosku Szefa ABW z 4 kwietnia 2023 r. i przyjmuje je za własne bez konieczności ich powielania. Również w ocenie Sądu, trafnie uznał organ, że okoliczności podane w wyżej wskazanym wniosku uzasadniają objęcie skarżącej Spółki sankcjami jako podmiotu spełniającego przesłanki z art. 3 ust. 2 ustawy. Jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i co wynika z wniosku Szefa ABW jedną z przesłanek wpisu [...] na listę prowadzoną na podstawie art. 2 ust 1 ustawy było to, że jest ona podmiotem, którego największym beneficjentem finansowym jest rosyjska spółka akcyjna [...], co skarżąca przyznała. Natomiast spółka [...] ma strategiczne znaczenie dla gospodarki Federacji Rosyjskiej. Prowadząc transakcje handlowe z podmiotem takim jak wyżej wskazana rosyjska spółka skarżąca niewątpliwie wypełnia ustawowe przesłanki wpisu na listę prowadzoną na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy. Podnieść należy, że bezpośrednia lub pośrednia forma wspierania może oznaczać generowanie dowolnymi metodami zysków dla budżetu Federacji Rosyjskiej, które następnie mogą zostać wykorzystane na potrzeby działań wojennych prowadzonych przez Federację Rosyjską przeciwko Ukrainie. Jak stanowi art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy decyzję w sprawie wpisu na listę wydaje się względem osób i podmiotów dysponujących środkami finansowymi, funduszami oraz zasobami gospodarczymi w rozumieniu rozporządzenia 765/2006 lub rozporządzenia 269/2014, bezpośrednio lub pośrednio wspierających agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę rozpoczęta 24 lutego 2022 r. lub bezpośrednio związanych z takimi osobami lub podmiotami, w szczególności ze względu na powiązania o charakterze osobistym, organizacyjnym, gospodarczym lub finansowym, lub wobec których istnieje prawdopodobieństwo wykorzystania w tym celu dysponowanych przez nie takich środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych. Z przepisu wynika więc, że ustawodawca przewidział, iż wpisowi na listę podlegać będą nie tylko podmioty bezpośrednio lub pośrednio wspierające agresję, lecz także wszelkie inne osoby lub podmioty o ile są bezpośrednio powiązane z podmiotami wspierającymi. Powiązania takie mogą mieć, m.in. charakter osobisty lub gospodarczy, jednak użycie w analizowanym przepisie zwrotu "w szczególności", oznacza, że podstawą wpisu na listę mogą być powiązania różnego rodzaju, o ile przypisać można im przymiot bezpośredniości. Wskazać należy, że skarżąca także po agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę zawarła - w czerwcu 2022 r. ze spółką [...] kontrakt na kwotę 1 mld. euro. Ponadto, jak wynika ze złożonego na rozprawie przez pełnomocnika organu pisma Szefa ABW z 15 kwietnia 2024 r. skarżąca Spółka do momentu wpisania na listę sankcyjną była kontrahentem rosyjskiego podmiotu [...], mającego dla Federacji Rosyjskiej znaczenie strategiczne. W ocenie Agencji istnieje ryzyko, że w przypadku wykreślenia Spółki [...] z listy prowadzonej przez Ministra współpraca jej z [...] może zostać ponownie zainicjowana. Z kolei od 31 stycznia 2023 r. spółka [...] objęta została sankcjami na Ukrainie. Skarżąca prowadząc transakcje handlowe, realizując umowy i zawierając nowe kontrakty z rosyjską spółką generowała zyski dla niej, a przez to także wpływy do budżetu Federacji Rosyjskiej, które następnie mogą być wykorzystane na potrzeby działań wojennych prowadzonych przeciwko Ukrainie. [...] jest jednym z czołowych producentów substancji chemicznych, jak metanol, siarczan amonu i innych oraz artykułów gospodarstwa domowego. Ma więc strategiczne znaczenie dla gospodarki Federacji Rosyjskiej nie tylko ze względu na uzyskiwane dochody, ale także na profil działalności, w szczególności gdy chodzi o produkcję chemii przemysłowej. Wbrew zarzutom skargi, z akt sprawy nie wynika, aby wpis na listę sankcyjną Spółki został dokonany z uwagi na fakt, że jej wspólnicy posiadają obywatelstwo Federacji Rosyjskiej. Przepis art. 3 ust. 3 ustawy stanowi, że z wnioskiem o wpis na listę sankcyjną może wystąpić, m.in. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Jest to wyspecjalizowany organ państwowy, który dysponuje szczególnymi wiadomościami w zakresie bezpieczeństwa państwa w różnych jego aspektach. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji orzeka zatem na podstawie wniosku specjalnego organu państwowego. Biorąc pod uwagę wskazane w zaskarżonej decyzji uzasadnienie wniosku Szefa ABW oraz całokształt zebranego materiału dowodowego w sprawie należy stwierdzić, że wypełnione zostały ustawowe przesłanki wpisu Skarżącej na listę prowadzoną na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy i zastosowania środków wskazanych w art. 1 ustawy. Z przyczyn wyżej omówionych chybione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa materialnego, przepisów rozporządzeń oraz przepisów postępowania. Podnieść należy, że przy ocenie regulacji zawartej w ustawie z 13 kwietnia 2022 r. nie można pomijać tego, że jej wdrożenie jest konsekwencją wielu daleko idących zmian wprowadzających sankcje, które pojawiły się w przepisach unijnych po 24 lutego 2022 r. w związku z agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, a także zaangażowaniem się Białorusi w działania stanowiące wsparcie dla Federacji Rosyjskiej (uzasadnienie do projektu ustawy - druk sejmowy nr 2131). W przepisach prawa unijnego przyjęto wówczas obok istniejących rozporządzeń, tj. nr 269/2014, nr 883/2014 szereg kolejnych aktów zmieniających te rozporządzenia. Zmiany, które były spowodowane wyłącznie agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę oraz zaangażowaniem się Białorusi w działania stanowiące wsparcie dla tej agresji, mają kluczowe znaczenie dla oceny zakresu obowiązujących zakazów oraz obowiązków w kwestii zamrażania środków finansowych oraz zasobów gospodarczych. Należy podnieść, że rozpoczęta 24 lutego 2022 r. agresja na Ukrainę wywołała liczne zmiany na świecie, w państwach Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, związane z bezpieczeństwem. Skutkiem tego było przyjęcie odpowiednich regulacji w celu przeciwdziałania wspieraniu agresji. Podnieść należy, że organ nie kwestionował faktu, że skarżąca Spółka prowadziła działalność w Polsce zgodnie z obowiązującym prawem. Postępowanie przed Ministrem zakończone zaskarżoną decyzją nie miało na celu badania legalności działania skarżącej Spółki w kontekście obowiązującego prawa w ogóle, jak również oceny legalności uzyskanych zgód i zezwoleń członków zarządu na prowadzenia działalności gospodarczej oraz dokumentów związanych z ich legalnym pobytem w Polsce. Postępowanie dotyczyło bowiem zbadania przesłanek wskazanych w ustawie z 13 kwietnia 2022 r., a w przypadku ich zaistnienia zastosowania środków wynikających z regulacji tej ustawy. Ze wszystkich wyżej omówionych przyczyn Sąd, z mocy art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 28 lipca 2023
- Symbol z opisem
- 645 Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
- Skarżony organ
- Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
- Sędziowie
- Anna Milicka-Stojek Małgorzata Boniecka-Płaczkowska /sprawozdawca/ Marta Kołtun-Kulik /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 151 · Dz.U. 2023 poz. 1634
- Ustawa z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego
art. 3 ust. 1 i 6 · Dz.U. 2022 poz. 835
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: IV SA/Wr 60/24 · 18 kwietnia 2024
IV SA/Wr 60/24 - Postanowienie WSA we Wrocławiu z 2024-04-18
Sygnatura: I SA/Wa 93/24 · 18 kwietnia 2024
I SA/Wa 93/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2024-04-18
Sygnatura: I SO/Wa 22/23 · 18 kwietnia 2024
I SO/Wa 22/23 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2024-04-18
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny