I SA/Rz 490/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 11 września 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] czerwca 2017 r. nr [.],[.] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy.

Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Oświadczyła, że z uwagi na niskie dochody, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Osiąga wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwotach od 2000 do 2700 zł miesięcznie, ale jest ono w części zajęte przez komornika. Obciążenia egzekucyjne wynoszą 105 000 zł. Wśród wydatków podała czynsz najmu 700 zł oraz opłaty za media 100 zł. W dodatkowym oświadczeniu podała, że nie posiada żadnych samochodów ani nieruchomości. Mieszka w wynajmowanym lokalu w P. przy ul. [.], za który z konkubentem B.J. płacą 1500 zł miesięcznie oraz dodatkowo opłacają media. Pracuje w W., utrzymuje się z tego, co jej pozostanie, nie korzysta z pomocy instytucjonalnej. Pozostałe wydatki, w tym na żywność, finansuje konkubent. Pomaga jej również matka. Cierpi od roku na zawroty głowy, przebywa obecnie na zwolnieniu lekarskim. Zadłużenie komornicze wynosi 75 389,06 zł. Do akt złożyła zaświadczenie o zarobkach, kopie umowy najmu lokalu w P. zawartą przez B.J. (z terminem do 31 maja 2018 r.), kopię faktur za gaz i energię elektryczną z adresu zamieszkania, wyciąg z rachunku bankowego za 3 miesiące, kopię karty wypisu ze szpitala. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawczyni nie wykazała powyższych przesłanek, a wiarygodność zadeklarowanej przez nią sytuacji materialnej budzi wątpliwości. Złożone oświadczenia zawierają istotne rozbieżności m.in. co do wysokości osiąganego dochodu (w formularzu PPF podano od 2000 do 2700 zł, podczas gdy zaświadczenie o zarobkach z jedynego miejsca zatrudnienia określa je na 1679,93 zł, a wpływ na rachunek bankowy w maju i czerwcu wynosiły niespełna 1400 zł, zaś w lipcu 994 zł. Obciążenia egzekucyjne pierwotnie określono na kwotę 105 000 zł, później na 75 389,06 zł bez wyjaśnienia przyczyny takiej znacznej rozbieżności. Wnioskująca nie wyjaśniła, jaką pomoc otrzymuje od matki, ile w rzeczywistości wynoszą średnie koszty jej własnego utrzymania. Nie jest również możliwe ustalenie, w jaki sposób zagospodarowała kwotę niemal 290 000 zł, jaką uzyskała w 2014 r. z tytułu sprzedaży odpadów (katalizatorów i monolitu ceramicznego, czego dotyczy postępowanie). Co bardziej znamienne, przedsiębiorstwo, któremu zbywała wówczas te odpady w P., posiada swój oddział także w miejscu jej obecnego zamieszkania, tj. przy ul. [.] w P., a na stronie internetowej spółki [.] sp. z o.o. (http://www. [.] /; stan na dzień 8.09.2017 r.) widnieją dane kontaktowe do "B.". Powyższe podaje w wątpliwość rzetelność ujawnionych informacji co do rzeczywistego stanu majątkowego i jej kondycji finansowej. Wątpliwości referendarza budzi także oświadczenie o jej stanie zdrowia. Wprawdzie w dniach 19-20 lipca 2017 r. przybywała z zawrotami głowy w szpitalu (Instytucie w N.), ale w epikryzie zapisano, że objawy te występują od 3 miesięcy, podczas gdy w oświadczeniu z dnia 3 września 2017 r. podała, że trwają od roku. Niemniej, okoliczność ta nie miała istotnego znaczenia przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy, ponieważ skarżąca nie powiązała jej z jakimikolwiek wydatkami. Zwrócenia uwagi wymaga również to, że pomimo deklarowanego niskiego dochodu od przeszło roku korzysta z pomocy prawnej adwokata z Krakowa, gdzie nie ma miejsca zamieszkania (jej ośrodek życiowy poprzednio koncentrował się w T., obecnie w P.), co niewątpliwie także łączyć się musi z wydatkami znacznie obciążającymi jej deklarowany dochód, z którego – jak oświadcza, nie jest w stanie pokryć nawet wszystkich kosztów swojego podstawowego utrzymania i w tym zakresie korzysta z pomocy konkubenta. Mimo tego wygospodarowała środki na pomoc zawodowego pełnomocnika. Prawo pomocy ma służyć osobom ubogim, nieposiadającym jakiegokolwiek dochodu i majątku, albo które całość posiadanych zasobów muszą przeznaczać na pokrywanie kosztów podstawowego utrzymania, i które przy wykorzystaniu wszystkich swoich możliwości nie są w stanie obiektywnie ponieść takich kosztów we własnym zakresie. Tylko wtedy uzasadnione jest przerzucenie kosztów postępowania sądowego na budżet państwa, czyli w istocie pozostałych obywateli, którzy tworzą go z płaconych podatków. Przyznanie takiego wsparcia wymaga więc wykazania przez wnioskodawcę ponad wszelką wątpliwość rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej, czego nie stwierdzono na podstawie podanych przez skarżącą informacji. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, orzeczono o odmowie uwzględnienia wniosku.