I SA/Rz 208/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Jarosław Szaro po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2023 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi V. sp. k. w R. na postanowienie Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu z dnia 23 lutego 2023 r. nr 408000-408000-COP-2.4103.72.2023 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę

Skarżąca Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na opisane w sentencji postanowienie Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu, którym organ ten stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez Nią zażalenia. Zażalenie to wniesiono na postanowienie ww. organu z 9 grudnia 2022 r. nr 408000-408000-CKK-1.5.4103.4.2022 o odmowie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, na wniosek Spółki z 30 września 2022 r. zgłoszony w sprawie prowadzonej pod numerem 408000-408000-CKK-1.5.4103.4.2022. Spółka podniosła, że zaskarżone postanowienie narusza art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 Ordynacji podatkowej, przez co powinno zostać uchylone. Organy podatkowe powinny bowiem ustalić stan faktyczny zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, aby odpowiadał stanowi rzeczywistemu. W toku postępowania należy przeprowadzić wszystkie niezbędne dowody, także wnioskowane przez stronę, a nie tylko selektywnie wybrane przez organ. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wskazał, że w toku prowadzonego wobec Spółki postępowania zgłosiła ona wniosek dowodowy, którego nie uwzględniono. Postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu wydano 9 grudnia 2022 r., a 12 grudnia 2022 r. postępowanie w pierwszej instancji zakończono wydaną tego dnia decyzją. Ww. postanowienie zostało zaskarżone przez Spółkę zażaleniem. Uznano je za niedopuszczalne. Za niedopuszczalną powinna zostać uznana także skarga do sądu administracyjnego, ponieważ zaskarżone postanowienie nie należy do kategorii postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej powoływanej skrótem: "P.p.s.a."). Przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują prawa wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niedopuszczalna. Określony w niej przedmiot zaskarżenia nie podlega odrębnej kognicji sądu administracyjnego. Jak prawidłowo zauważył Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu nie mieści się on w granicach określonych w przepisach art. 3 § 2 - 3 P.p.s.a. W sytuacji gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn, wówczas podlega odrzuceniu, stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 i 6 P.p.s.a. Zakres właściwości sądu administracyjnego, jak wynika z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, musi być określony w ustawie. Nie cała bowiem działalność administracji publicznej została poddana takiej kontroli. W myśl art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym: (1) na które służy zażalenie albo (2) kończące postępowanie albo (3) rozstrzygające sprawę co do istoty. Przedmiotem zaskarżenia uczyniono postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu na wniosek strony postępowania podatkowego. Wydane zostało ono na podstawie przepisów art. 188 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej, ale ustawa ta nie przewiduje prawa wniesienia zażalenia na postanowienie o takim przedmiocie rozstrzygnięcia. W myśl art. 236 § 1 Ordynacji podatkowej, w postępowaniu podatkowym postanowienie może być zaskarżone zażaleniem tylko, gdy ustawa tak stanowi. Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji (art. 237 Ordynacji podatkowej). Jeżeli ustawa nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia, to wniesione przez stronę zażalenie jest niedopuszczalne, co organ obowiązany jest stwierdzić na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 Ordynacji podatkowej. Analiza przedłożonych ze skargą akt sprawy wykazała, że w postanowieniu z 9 grudnia 2022 r. zawarto prawidłowe pouczenie, że nie podlega ono zaskarżeniu w drodze zażalenia. Błędne pouczenie zawarto w zaskarżonym do Sądu postanowieniu z 23 lutego 2023 r. Natomiast w odpowiedzi na skargę organ prawidłowo odniósł się do kwestii dopuszczalności skargi wskazując, że nie przysługuje na nie odrębna skarga. Przedmiot rozstrzygnięcia postanowienia z 23 lutego 2023 r. nie mieści się w granicach określonych w art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Zaskarżone postanowienie nie należy do żadnej z wymienionych kategorii spraw poddanych kognicji sądu administracyjnego. Postanowienie to nie zostało wydane wskutek rozpoznania dopuszczalnego na gruncie Ordynacji podatkowej zażalenia. Nie rozstrzyga ono sprawy podatkowej co do istoty. Nie zakończyło również postępowania podatkowego. Rozstrzygnięcie sprawy wymiarowej dotyczącej podatku od towarów i usług nastąpi w decyzji. Wniesienie skargi na takie postanowienie było zatem niedopuszczalne, przez co skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Oceny tej nie może zmienić okoliczność, że na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy obowiązany był stwierdzić niedopuszczalność zażalenia. Nie każde takie rozstrzygnięcie kończy postępowanie podatkowe lub rozstrzyga sprawę co do istoty, czego okoliczności wynikające z akt sprawy są dowodem. Unormowanie legislacyjne zawarte w art. 228 § 2 Ordynacji podatkowej stanowiące, że postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia jest ostateczne nie oznacza, że zawsze podlegać będzie kontroli sądowoadministracyjnej. Jego zaskarżenie do Sądu z powodu niezgodności z prawem następuje bowiem na zasadach i w trybie określonych w P.p.s.a., a więc także art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Błędne pouczenie organu odwoławczego nie tworzy prawa do zaskarżenia aktu administracyjnego, ponieważ prawo takie musi wynikać z przepisów prawa powszechnie obowiązujących. Natomiast niezależnie od powyższego skarga nie została przez Spółkę opłacona; w wyznaczonym terminie nie wykonała wezwania z 1 czerwca 2023 r., co w świetle art. 220 § 3 P.p.s.a. także obligowałoby Sąd do odrzucenia skargi. Z podanych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., Sąd postanowił skargę odrzucić.